SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ TRƯỜNG THPT YÊN ĐỊNH 3 SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM ‘‘ỨNG DỤNG PHẦN MỀM KAHOOT TRONG ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC MÔN HÓA HỌC NHẰM KHƠI GỢI SỰ HỨNG THÚ HỌC TẬP C
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ
TRƯỜNG THPT YÊN ĐỊNH 3
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
‘‘ỨNG DỤNG PHẦN MỀM KAHOOT TRONG ĐỔI MỚI PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC MÔN HÓA HỌC NHẰM KHƠI GỢI SỰ HỨNG THÚ HỌC TẬP CHO HỌC SINH ’’
Người thực hiện: Lê Thị Châu
Chức vụ: Giáo viên SKKN thuộc môn: Hóa học
THANH HOÁ NĂM 2022
Trang 2QUY ƯỚC CÁC TỪ VIẾT TẮT
1 PMDH: Phần mềm dạy học
2 PPDH: Phương pháp dạy học
3 CNTT: Công nghệ thông tin
4 THPT: Trung học phổ thông
Trang 31.5 Những điểm mới của sáng kiến kinh nghiệm 2
Trang 41 PHẦN MỞ ĐẦU
1.1 Lý do chọn đề tài
- Hóa học là một bộ môn khoa học có từ lâu đời, các nhà hóa học đã
nghiên cứu và tìm tời ra các chất, nghiên cứu các tính chất vật lý, các tính chấthóa học, các hiện tượng vật lý, hóa học, các hiện tượng thường xảy ra trong tựnhiên và giải thích tại sao lại như vậy! Việc học tốt bộ môn Hóa học trong nhàtrường sẽ giúp học sinh hiểu được rõ về cuộc sống, những biến đổi vật chấttrong cuộc sống hằng ngày
- Môn Hóa học trong trường phổ thông là môn học mà hiện nay học sinhcảm thấy khó học và không hứng thú với môn học, nếu không có những phươngpháp hợp lý, phù hợp với thế hệ học trò dễ làm cho học sinh thụ động khôngphát huy được năng lực cá nhân
- Ở nước ta, trong bối cảnh Chương trình giáo dục phổ thông tổng thể mới đã được ban hành đòi hỏi người giáo viên nói chung và giáo viên dạy bộ
môn Hóa học ở trường THPT nói riêng cần phải đổi mới phương pháp và hìnhthức tổ chức dạy học theo định hướng phát triển năng lực, tăng cường sự tươngtác của các em học sinh
- Ứng dụng phần mềm dạy học (PMDH) trong dạy học môn Hóa học làmột phương pháp dạy học tích cực nhằm phát huy cao độ tính tự giác, độc lập vàsáng tạo của người học Phương pháp này đã được áp dụng phổ biến ở nhiềunước trên thế giới và nhận được sự hưởng ứng tích cực từ phía học sinh Ở nước
ta, trong những năm gần đây, PMDH bước đầu được các nhà nghiên cứu giáodục và giáo viên quan tâm; đồng thời đã được vận dụng trong dạy học nói chung
và dạy học môn Hóa học nói riêng Tuy nhiên, phương pháp dạy học này vẫnchưa được sử dụng một cách phổ biến trong dạy học bộ môn Hóa học ở trườngphổ thông, mà bản thân vẫn mong muốn tìm kiếm một phương pháp dạy họchiệu quả, cách kiểm tra đánh giá trực tiếp học sinh mà có thể thực hiện trongđiều kiện hiện tại Tôi nhận thấy kahoot là phần mềm tuyệt vời để giải quyết vấn
đề trên Với những ưu điểm và tính mới mẻ của PMDH này, tôi mong muốn gópmột phần nhỏ vào công cuộc đổi mới PPDH, vận dụng vào dạy học bộ môn Hóahọc nhằm làm phong phú thêm phương pháp dạy học cho giáo viên, góp phầntích cực vào xu thế đổi mới phương pháp dạy học Hóa học ở trường THPT hiệnnay Vì vậy tôi chọn lựa chọn đề tài: “Ứng dụng phần mềm Kahoot trong đổi
mới phương pháp dạy học môn Hóa học nhằm khơi gợi sự hứng thú học
tập cho học sinh” làm đề tài nghiên cứu nhằm nâng cao chất lượng dạy học cho
bản thân
1.2 Mục đích nghiên cứu
- Giúp học sinh nâng cao hứng thú học tập môn Hóa học và phát triển năng lực
- Góp phần nâng cao chất lượng dạy học môn Hóa học
- Rèn luyện tinh thần năng động, tích cực học tập, nhằm nâng cao hứng thú họctập môn Hóa học và phát triển năng lực
- Phát huy được các kĩ năng của học sinh: giao tiếp, xử lý thông tin, ứng dụngcông nghệ thông tin…
- Phát huy năng lực tự học, hợp tác giao tiếp của học sinh
Trang 51.3 Đối tượng nghiên cứu
- Quá trình dạy học sinh các lớp 10A2, 10A3, 11C7, 11C2, 12B8, 12B7,12B3 tại trường THPT Yên Định 3 năm học 2021-2022
- Thiết kế trò chơi trực tuyến trên phần mềm Kahoot nhằm khơi gợi sựhứng thú học tập cho học sinh trong môn Hóa học
1.4 Phương pháp nghiên cứu
- Nghiên cứu các tài liệu có liên quan đến PMDH trong dạy học nói chung
và dạy học bộ môn Hóa học ở trường THPT nói riêng để làm cơ sở lý luận cho đề tài
- Phương pháp điều tra, phân tích số liệu, phương pháp thống kê toán học,thu thập tài liệu và xử lí thông tin
- Thực nghiệm sư phạm trên một số đối tượng học sinh khác nhau, các lớpkhác nhau tại trường THPT Yên Định 3
- Tham khảo, trò chuyện, trao đổi, tiếp thu ý kiến của giáo viên và học sinh, học hỏi kinh nghiệm những người đi trước
1.5 Những điểm mới của sáng kiến kinh nghiệm
+ Khuyến khích học sinh sử dụng công nghệ và cạnh tranh lành mạnh…
Kahoot! với các thiết kế và tính năng hấp dẫn sẽ giúp trẻ có sự cạnh tranhmột cách công bằng về khả năng đưa ra câu hỏi nhanh nhất và nhiều nhất Phát huy được tối đa cơ sở vật chất được trang bị trong dạy học hiện tại như máy tínhkết nối Internet, máy chiếu, máy tính bảng, điện thoại thông minh
+ Có thể dùng bất kỳ trình duyệt web nào, không cần phải cài đặt.
+ Hoàn toàn miễn phí
+ Sử dụng kết quả để điều khiển các hoạt động Giáo viên nên sử dụng các dữ liệu như cách để tổ chức và hấp dẫn từng nhóm học sinh Có thể cài đặt thời gian cho từng câu hỏi
+ Đánh giá mức độ nắm kiến thức Kahoot sẽ rất hiệu quả cho việc đánh giá những kiến thức, kĩ năng, khái niệm mà học sinh đã học Có thể tích hợp cáchình ảnh minh hoạ, sơ đồ, video … được tải từ máy tính hoặc từ Internet giúp gây sự chú ý, tạo hứng khởi cho người học hơn
+ Không mất thời gian để phản hồi đến từng cá nhân học sinh, có thể biết chính xác được những học sinh không có khả năng đưa ra câu trả lời
+ Khởi động đầu giờ học Giáo viên sử dụng để lôi cuốn học sinh tham gia, ôn lại những gì học sinh đã học buổi trước Hoặc đánh giá kiến thức học sinh trước khi bắt đầu bài học mới Giáo viên sử dụng nó để thu được phản hồi toàn lớp học về những kiến thức nền trước khi bắt đầu một nội dung mới
+ Giáo viên cũng có thể sử dụng sau khi kết thúc giờ học hay kết thúc mộthoạt động Đồng thời có thể khảo sát ý kiến của học sinh về một vấn đề nào đó
+ Trong khi chờ đợi các người học đăng nhập vào hệ thống, giáo viên có thể mở một video trên Youtube chạy trong nền của ứng dụng, video này có thể
là một đoạn phim vui nhộn hay đoạn phim mang nội dung liên quan đến chủ đề chuẩn bị kiểm tra
+ Sử dụng nó cho việc ôn tập cũng là một cách hiệu quả để học sinh thamgia tích cực hơn Giải thích sau mỗi câu hỏi, mỗi khi học sinh trả lời xong mộtcâu hỏi hãy yêu cầu học sinh giải thích về câu trả lời, tại sao câu trả lời đó là
Trang 6đúng hoặc sai.
+ Đặc biệt hiệu quả cho kiểm tra đánh giá kết quả của học sinh, kết quảhiện ra ngay sau lượt kiểm tra Xếp theo đúng thứ tự học sinh hoàn thành trước
và kết quả đúng nhất
+ Có sẵn kho câu đố hay đã được chia sẻ từ cộng đồng Kahoot, do đó bạn
dễ dàng tìm hiểu và sử dụng thêm các câu đố khác
+ Vào cuối bài, người học có thể cung cấp các thông tin phản hồi về bàikiểm tra giúp giáo viên hoàn thiện hơn kho câu hỏi của mình
+ Giáo viên có thể đặt lịch để học sinh hoàn thành bài tập về nhà, hoànthành trên Kahoot , từ xa hoàn toàn có thể giám sát quá trình làm bài và và kếtquả làm bài của học sinh
Trước hết phải thấy trong mấy thập niên gần đây đổi mới giáo dục đào tạo
là xu thế toàn cầu Vào những thập niên cuối của thế kỷ XX, khoa học và côngnghệ trên thế giới phát triển như vũ bão tạo ra những bước tiến nhảy vọt, đặcbiệt trong các lĩnh vực điện tử - viễn thông, tin học và công nghệ thông tin,chính là cuộc Cách mạng Công nghiệp 4.0 Cuộc Cách mạng Công nghiệp 4.0này đã và đang diễn ra mạnh mẽ trong đời sống và mọi lĩnh vực, trong đó có cảgiáo dục
Trong cuộc Cách mạng Công nghiệp 4.0, về phương diện công nghệ, với
sự trợ giúp của các thiết bị công nghệ thông tin (mà phổ biến là máy tính xáchtay, máy tính bảng, điện thoại thông minh kết nối Internet) với các phần mềmứng dụng vô cùng phong phú thì rất nhiều kiến thức trước đây thầy cần rất nhiềuthời gian và công sức để dạy và trò phải vô cùng vất vả để đển nhớ thì nay chỉcần biết có nó và nó có thể dùng vào việc gì, còn những chi tiết, thậm chí cả
Trang 7những thao tác để tính toán tìm ra kết quả chỉ cần vài cái “click” là xong
Đổi mới giáo dục đào tạo, với những phân tích trên đây, phải được xem là
xu thế mang tính toàn cầu Việt Nam không nằm ngoài xu thế đó, đặc biệt trongcuộc Cách mạng Công nghiệp 4.0 này Và chúng ta, đội ngũ giáo viên bậcTHPT phải tìm hiểu và làm mới bản thân nếu không muốn bị tụt hậu và đào thải,cũng như đào tạo ra những con người không còn phù hợp với thực tế cuộc sốngthì đó chính là thất bại to lớn nhất
2.1.2 Cơ sở thực tiễn của đề tài
Vai trò phần mềm dạy học trong dạy học tương tác môn Hóa học.
Từ xa xưa, người phương Đông đã có câu: "Tôi nghe tôi quên, tôi nhìn tôinhớ, tôi làm tôi hiểu" Những kết quả nghiên cứu khoa học hiện đại cũng đã chothấy: Học sinh chỉ có thể nhớ được 5% nội dung kiến thức thông qua đọc tàiliệu Nếu ngồi thụ động nghe thầy giảng thì nhớ được 15% nội dung kiến thức.Nếu quan sát có thể nhớ được tới 20% kiến thức Kết hợp nghe và nhìn thì nhớđược 25% Thông qua thảo luận với nhau, học sinh có thể nhớ được 55% kiếnthức Nhưng nếu học sinh được trực tiếp tham gia vào các hoạt động để qua đótiếp thu kiến thức thì có khả năng nhớ tới 75% kiến thức Còn nếu giảng lại chongười khác thì có thể nhớ tới được 90%, điều này cho thấy tác dụng tích cực củaviệc dạy học theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động sáng tạo của học sinh.Bên cạnh đó trong những năm gần đây, việc đổi mới phương pháp dạy học đượcxác định trong các văn kiện của Đảng, Nhà nước mà Bộ Giáo dục và đào tạo đã
và đang chỉ đạo triển khai nhằm đáp ứng yêu cầu của mục tiêu và nội dung giáodục mới Việc đổi mới phương pháp dạy học đã là một trong những nhiệm vụcủa ngành giáo dục yêu cầu các trường thực hiện Vì vậy đổi mới phương phápdạy học hiện nay không chỉ là phong trào mà còn là một yêu cầu bắt buộc đốivới mọi giáo viên
Cho đến nay, phải nói rằng không một ai nghi ngờ về vai trò to lớn vànhững tác dụng kỳ diệu của CNTT trong các lĩnh vực của đời sống Trong giáodục, việc ứng dụng các phần mềm dạy học trên thực tế cũng đã đem lại kết quảđáng kể và những chuyển biến lớn trong dạy học, nhất là về phương pháp giảngdạy
Những năm qua việc đổi mới nội dung, chương trình sách giáo khoa đượcthực hiện khá đồng bộ Việc đổi mới nội dung, chương trình yêu cầu phải đổimới phương pháp dạy học Đổi mới phương pháp dạy học đòi hỏi phải sử dụngphương tiện dạy học phù hợp mà CNTT với các phần mềm dạy học là một trongnhững phương tiện quan trọng góp phần đổi mới phương pháp giảng dạy bằngviệc cung cấp cho giáo viên những phương tiện làm việc hiện đại Từ nhữngphương tiện này giáo viên có thể khai thác, sử dụng, cập nhật và trao đổi thôngtin.Việc khai thác mạng giúp giáo viên tránh được tình trạng “dạy chay” mộtcách thiết thực đồng thời giúp giáo viên có thể cập nhật thông tin nhanh chóng
và hiệu quả Đây là một trong những yêu cầu đặc biệt cần thiết đối với giáo viêngiảng dạy môn Hóa học, ứng dụng CNTT không những giúp giáo viên soạn thảo
mà còn sử dụng các phần mềm dạy học có hiệu quả
Nếu trước đây giáo viên có thể chỉ sử dụng phần mềm PowerPoint hayViolet để thiết kế bài giảng điện tử thì nay với phần mềm Kahoot giáo viên có
Trang 8điều kiện tốt hơn để tổ chức cho học sinh trao đổi, thảo luận, phát huy tính năngđộng tích cực và sự say mê, hứng thú của học sinh trong học tập Đồng thờitrong một thời gian ngắn của một tiết học, giáo viên có thể hướng dẫn cho họcsinh tiếp cận một lượng kiến thức lớn, phong phú đa dạng và sinh động “Mộthình ảnh, một đoạn phim có thể thay thế cho rất nhiều lời giảng”, vì vậy đối vớibài giảng có phim, hình ảnh thực tế mô phỏng hợp lý, sinh động, hoạt động họctập được thể hiện bản thân, sự thi đua, cạnh tranh sẽ thu hút được sự thích thúsay mê học tập của học sinh, lớp học sôi nổi, học sinh tiếp thu bài nhanh hơn,giờ dạy có hiệu quả cao hơn.
1.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm
Môn Hóa học trong trường phổ thông hiện nay là một trong những mônđược học sinh đánh giá là môn học khó, nếu không có những bài giảng vàphương pháp hợp lý phù hợp với thế hệ học sinh dễ làm cho học sinh thụ độngtrong việc tiếp thu, cảm nhận Hiện nay đa số học sinh không muốn học Hóahọc, ngày càng lạnh nhạt với môn Hóa học
Để nắm bắt thực trạng về việc vận dụng phần mềm dạy học trong dạy họcmôn Hóa học ở trường THPT, tôi đã tiến hành một cuộc điều tra khảo sát đối
162 học sinh lớp 10 trường THPT Yên Định 3
Kết quả thu được như sau:
1 Em có quan niệm như thế nào về việc học môn Hóa
Chỉ xem môn Hóa học là nhiệm vụ 104 64,2
Không thấy hứng thú với môn Hóa học 35 21,6
2 Em đã được sử dụng PMDH trong học tập môn Hóa
3 Cảm nhận của em sau khi học Hóa học bằng PPDH
truyền thống như thuyết trình, vấn đáp…?(Chọn 1 đáp
Trang 94 Em đánh giá như thế nào về việc vận dụng các PPDH
truyền thống của giáo viên trong dạy học môn Hóa
học?(Có thể lựa chọn nhiều đáp án)
162 `100
Giờ học không sôi nổi, học sinh không hứng thú 130 80,2
Học sinh không phát huy được tính tích cực chủ động
Tạo hứng thú học tập, học sinh được phát huy tính sáng
tạo, được tranh luận với bạn và thể hiện mình 39 24,1
Bảng 1 Nhận thức của học sinh về việc vận dụng PMDH trong dạy học môn Hóa học
Nhìn vào bảng 1 có thể thấy phần lớn học sinh chỉ xem môn Hóa học làmột nhiệm vụ phải thực hiện trong quá trình học tập ở trường THPT: chiếm64,2% Số lượng học sinh yêu thích môn Hóa học rất ít: chiếm 14,2%, còn lại21,6% học sinh cảm thấy không hứng thú khi học Hóa học Việc vận dụngPMDH trong dạy học môn Hóa học không được thực hiện thường xuyên: 43,2%học sinh thỉnh thoảng được học và 56,8% học sinh chưa bao giờ được học mônHóa học bằng PMDH Bên cạnh đó, số lượng học sinh không thích PPDHtruyền thống chiếm số lượng tương đối cao 71,0%, 64,8% số học sinh được hỏicho rằng PPDH truyền thống không phát huy được tính tích cực chủ động sángtạo của người học Thực tế trên cho thấy, giáo viên cần phải đổi mới PPDH, thayđổi cách dạy, cách học nhằm đáp ứng định hướng phát triển năng lực của họcsinh
Kahoot là công cụ hỗ trợ học tập miễn phí dựa trên nền tảng trò chơi và
được sử dụng như một hệ thống lớp học tương tác
Về bản chất Kahoot là một website, vì vậy nó có thể sử dụng trên mọi
thiết bị: laptop, tablet, smartphone, máy tính miễn là thiết bị đó kết nối mạngđược
Kahoot hỗ trợ người dùng tạo trò chơi (bài kiểm tra trắc nghiệm) với
nhiều lựa chọn với tính năng có thể tích hợp hình ảnh và video một cách dễ dàng
và nhanh chóng
Trang 10Các bước để tạo trò chơi trên Kahoot
- Bước 1 Vào trang Kahoot.com
- Bước 2 Đăng kí một tải khoản nếu chưa có tài khoản trên trang này bằng cáchkích vào sign up Có thể đăng kí bằng google hoặc Microsoft Sau khi tạo tàikhoản và đăng nhập xong bạn bấm vào Create (Tạo nên) để bắt đầu tạo câu hỏi
- Bước 3: Tạo câu hỏi
- Lựa chọn dạng câu hỏi:
Quiz (Câu đố): Tạo một bài quiz với các câu hỏi để cả lớp cùng làm Cáchnày phù hợp để giúp cả lớp ôn lại những gì mình vừa thuyết trình xong, và đểmọi người hào hứng vào bài thuyết trình hơn (vì được chơi game và thi đua vớinhau xem ai trả lời đúng nhiều hơn)
Discussion (Thảo luận): Đặt ra một câu hỏi để cả lớp cùng thảo luận.Cách này hợp để mở đầu bài thuyết trình Các bạn có thể đưa ra một câu hỏi nhỏcho cả lớp, để mọi người suy nghĩ, tranh luận, xong rồi mình bắt đầu bài thuyếttrình nhằm đưa ra kết luận cho câu hỏi đó
Survey (Khảo sát): Tạo một bảng khảo sát để xem ý kiến số đông là gì.Cách này phù hợp trong lúc thuyết trình để cả lớp không bị nhàm chán vì bạnnói huyên thuyên mà không cho người ta đóng góp ý kiến Bạn tạo một bảngkhảo sát liên quan tới chủ đề bạn đang đề cập tới, sau đó bảo cả lớp vote rồi chomọi người cùng xem kết quả khảo sát
Chúng ta chỉ cần nhập nội dung câu hỏi, đáp án trả lời đúng, chèn hình ảnh, video, thời gian cho câu hỏi Thứ tự câu hỏi có thể mặc định hoặc thực hiệntương tự như các side trong PowerPoint Đặt tên cho Kahoot mới/Thêm các câu
Trang 11hỏi cho Kahoot (thực hiện tương tự như thao tác với các side trong PowerPoint)
có thể kéo di chuyển lên xuống các câu hỏi hoặc muốn thêm câu hỏi ở đâu chọn ngay câu hỏi đó/Chọn Save
- Bước 4 Thực hiện trò chơi bấm vào Play
Nếu đăng nhập từ đầu giáo viên truy nhập Kahoot.com từ giao diện củatrang vào mục Kahoot của tôi để bắt đầu chơi Để bước vào trò chơi có hai sựlựa chọn để chơi: Trò chơi trực tiếp cùng với người học qua video ở trong lớp,
có thể chơi cho cả lớp hoặc có thể chơi theo nhóm; Chỉ định một trò chơi thửthách cho những người học chơi theo tốc độ của riêng họ
- Bước 5 Học sinh truy nhập Kahoot.it/ nhập mã pin do giáo viên cung cấp/nhập tên người chơi và bắt đầu chơi
* Dạng trả lời trực tuyến trên lớp: Truy cập địa chỉ : https://kahoot.it/Nhập Game pin/ Nhập tên đăng nhập
* Dạng trả lời dạng bài tập về nhà: Truy cập địa chỉ : https://kahoot.it/Nhập Game Pin/ Nhập tên đăng nhập/ Trả lời câu hỏi
- Bước 6 Giáo viên kiểm tra kết quả bài làm của học sinh
Từ giao diện của trang vào mục Reports (Báo cáo) để xem kết quả làm bài củahọc sinh vào mục other reports (các báo cáo khác) xem kết quả chi tiết
Trong quá trình giảng dạy việc kết hợp ứng dụng Kahoot tạo trò chơi vào
sẽ khơi gợi sự hứng khởi hơn cho học sinh, giúp trau dồi thái độ tích cực, tăngmức độ động lực của người tham gia, kích thích nhận thức tốt hơn và kỳ vọng
