(SKKN 2022) vận dụng mô hình lớp học đảo ngược trong dạy chủ đề ấn độ thời phong kiến, chương trình lịch sử 10

Luật Giáo dục, điều 28.2, đã ghi “Phươngpháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạocủa học sinh phù hợp với đặc điểm của từng lớp học, môn học; bồi d

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HOÁ

TRƯỜNG THPT NGA SƠN

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

VẬN DỤNG MÔ HÌNH LỚP HỌC ĐẢO NGƯỢC TRONG DẠY CHỦ ĐỀ ẤN ĐỘ THỜI PHONG KIẾN

CHƯƠNG TRÌNH LỊCH SỬ LỚP 10.

.

Người thực hiện: Nguyễn Thị Phương

Chức vụ: Giáo viên SKKN thuộc môn: Lịch Sử

2.3 Một số lý luận về mô hình lớp học đảo ngược 4

2.3.3 Ưu điểm và hạn chế của mô hình lớp học đảo ngược 6

2.3.5 Một số công cụ hỗ trợ hoạt động của mô hình lớp học đảo ngược 82.3.6 Các bước tiến hành lớp học theo mô hình lớp học đảo ngược 82.3.7 Nguyên tắc để tổ chức mô hình lớp học đảo ngược 92.4 Áp dụng mô hình lớp học đảo ngược trong giảng dạy chủ đề Ấn Độ

thời phong kiến

10

2.6 Kết quả khi vận dụng mô hình lớp học đảo ngược 14

1 PHẦN MỞ ĐẦU

1.1 Lí do chọn đề tài

Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư (CMCN 4.0) đã, đang và sẽ tiếp tục tạo

ra những biến động mạnh mẽ, ảnh hưởng đến mọi mặt của đời sống - xã hội củanhân loại trong thế kỷ XXI Với sự phát triển mạnh mẽ của khoa học và công nghệ,vấn đề đặt ra cho ngành giáo dục và đào tạo trong CMCN 4.0 là phải đổi mới từmột nền giáo dục nặng về trang bị kiến thức cho người học sang nền giáo dục giúpphát triển kỹ năng, thúc đẩy tư duy đổi mới sáng tạo Thêm vào đó, những diễnbiến phức tạp của đại dịch Covid -19 trong ba năm qua vừa là thách thức nhưngđồng thời cũng là cơ hội để ngành giáo dục thích ứng với thời đại 4.0 Nền giáodục Việt Nam cần phải đổi mới trong bối cảnh này, đây được xem là nhiệm vụ cấpbách và quan trọng của toàn ngành giáo dục

Mặt khác, hiện nay tốc độ phát triển của nhân loại là được tính bằng giây vàmọi tri thức được sản sinh tính bằng cấp con số nhân, thì việc truyền thụ kiến thứcđơn thuần như trước đây đã không còn hợp lý Vậy cái mà các em học sinh cần đó

là năng lực, là kỹ năng và thái độ sống Chính những yếu tố đó mới giúp các emtồn tại và thành công trên con đường tương lai phía trước Dạy học theo hướngphát huy năng lực của học sinh, chính là phương pháp tối ưu nhất trong việc pháthuy tính tích cực, chủ động, sáng tạo; phát huy những thế mạnh và sở trường củamỗi học sinh, giúp hình thành các kỹ năng cần thiết để phát triển Đây cũng chính

là hướng đi phù hợp với xu thế của thế giới và đáp ứng những đòi hỏi của đất nước

ta trong thời đại mới

Để có phương pháp dạy học tích cực, chúng ta có thể sử dụng các phương

pháp, kĩ thuật dạy học hiện đại Trong đó, việc áp dụng mô hình lớp học đảo ngược

trong dạy học vừa tận dụng được thế mạnh của công nghệ thông tin vừa đáp ứngđược yêu cầu đổi mới toàn diện của ngành Giáo dục hiện nay Mô hình đảo ngượcthúc đẩy học trò chủ động, tích cực trong tự học tại nhà và trên lớp, từ đó tiếnnhanh hơn đến các cấp độ cao trong tư duy

Trong thời gian vừa qua, khi dịch Covid-19 bùng nổ và diễn ra phức tạp, tôithường xuyên sử dụng mô hình lớp học đảo ngược trong các bài giảng của mình vàđem lại hiệu quả giáo dục cao, đặc biệt là hiệu quả về phát huy năng lực của họcsinh

Vì vậy, từ những kinh nghiệm của bản thân, tôi mạnh dạn nghiên cứu đề tài:

“Vận dụng mô hình lớp học đảo ngược trong dạy chủ đề Ấn Độ thời phong kiến- chương trình Lịch sử 10”.

- Đưa ra các bước tiến hành một bài giảng theo mô hình lớp học đảo ngược.

- Lấy ra ví dụ minh họa cụ thể để nắm chắc hơn các bước tiến hành bài giảng theo

mô hình lớp học đảo ngược, từ đó có thêm hiểu biết và kinh nghiệm để áp dụngvào thực tiễn giảng dạy

- Đánh giá được sự tiến bộ của học sinh khi vận dụng mô hình lớp học đảongược, từ đó mở rộng ấp dụng cho nhiều lớp, nhiều đối tượng học sinh

1.3 Đối tượng nghiên cứu:

Học sinh khối 10, trường THPT Nga Sơn Cụ thể: Lớp 10C, 10D, 10E

1.4 Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp nghiên cứu lí thuyết nhằm xây dựng cơ sở lí luận cho đề tài

- Phương pháp quan sát nhằm phân tích được ưu nhược điểm của học sinh quamỗi bài giảng để lần sau đạt hiệu quả cao hơn lần trước

- Phương pháp điều tra nhằm lấy ý kiến đóng góp của học sinh sau mỗi lần áp dụng

để các em tự nói những điểm mạnh của mô hình lớp học đảo ngược

2 PHẦN NỘI DUNG

2.1 Cơ sở lý luận của mô hình lớp học đảo ngược.

Giáo dục là nền tảng của xã hội, là cơ sở tiền đề để quyết định sự phồn vinhcủa đất nước Giáo dục cung cấp những hiểu biết về kho tàng tri thức của nhânloại cho biết bao thế hệ, giúp cho các em những hiểu biết cơ bản cần thiết về khoahọc và cuộc sống Mặt khác giáo dục còn góp phần hình thành và bồi dưỡng nhâncách tốt đẹp cho học sinh

Vậy để giáo dục có hiệu quả và đạt chất lượng cao, trong quá trình giảng dạychúng ta cần thiết phải đổi mới về nội dung, phương pháp dạy học, trong đó đổimới phương pháp nhằm phát huy tích tích cực của học sinh là vấn đề quan trọng.Định hướng đổi mới phương pháp dạy và học được xác định trong nghị quyếtTrung ương 4 khóa VII(1-93), nghị quyết Trung ương 2 khóa VII (12-1996),được thể chế hóa trong Luật Giáo dục (2005), trong chỉ thị của Bộ Giáo dục vàĐào tạo, đặc biệt chỉ thị số 14(4-1999) Luật Giáo dục, điều 28.2, đã ghi “Phươngpháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạocủa học sinh phù hợp với đặc điểm của từng lớp học, môn học; bồi dưỡng phươngpháp tự học, khả năng làm việc theo nhóm, rèn luyện kỹ năng vận dụng kiến thứcvào thực tiễn, tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú học tập cho họcsinh”

Chúng ta hiểu phương pháp dạy học là cách thức tương tác giữa giáo viên vàhọc sinh trong phạm trù hoạt động dạy và học nhằm mục đích giáo dục và traudồi học vấn cho thế hệ trẻ

Phương pháp dạy học theo quan niệm hiện nay là cách thức hướng dẫn và chỉđạo của giáo viên nhằm tổ chức họat động nhận thức và hoạt động thực hành củahọc sinh, dẫn tới việc học sinh lĩnh hội vững chắc nội dung học vấn, hình thànhthế giới quan và phát triển năng lực nhận thức

Theo quan điểm này thì dạy học chính là quá trình tổ chức cho học sinh lĩnhhội tri thức Vai trò của học sinh trong quá trình dạy học là quá trình chủ động.Như vậy việc dạy học theo những phương pháp dạy học tích cực là vấn đề thậtcần thiết.

Để phù hợp với xu thế đổi mới phương pháp theo hướng tích cực hóa hoạtđộng của học sinh và trào lưu hội nhập quốc tế, các nhà nghiên cứu giáo dục đãnhận thấy cần phải quan tâm đến các mô hình dạy học lấy người học làm trungtâm và mô hình lớp học đảo ngược có sự hỗ trợ của công nghệ thông tin đã thuhút được nhiều chú ý Sự phát triển của công nghệ kỹ thuật số đã tạo điều kiệnchuyển hình thức dạy học trực tiếp trong không gian lớp học sang hình thức họctập cá nhân (bằng các video dạy học) Việc áp dụng mô hình lớp học đảo ngượccho phép giáo viên có thể dành nhiều thời gian trên lớp tổ chức cho học sinh hợptác với các bạn đồng lứa trong các dự án, hiểu sâu hơn nội dung bài học, rènluyện các kĩ năng thực hành và cho thấy sự tiến bộ của học sinh

Đối với đặc thù của môn Lịch sử thuộc lĩnh vực khoa học xã hội, những kiếnthức trong sách giáo khoa hay do cô giáo truyền thụ chỉ mới là kiến thức cơ bản,các em hoàn toàn có thể nâng cao hiểu biết của mình nhờ quá trình tự học, tự tìmtòi, tự khám phá

Mặt khác, dung lượng mỗi bài học trong chương trình sách giáo khoa Lịch sửTHPT là khá dài, mà thời lượng lên lớp chỉ có 45 phút, đó là thời gian chỉ tạm đủcho việc truyền tải và cung cấp kiến thức ngắn gọn và cô đọng nhất của bài,không thể mở rộng và đào sâu kiến thức và không có thời gian thực hành

Do vậy việc áp dụng mô hình lớp học đảo ngược trong giảng dạy môn Lịch sử,nhất là các bài học có dung lượng dài, chứa nhiều nội dung kiến thức là một giảipháp phù hợp và đem lại nhiều kết quả cao

2.2 Thực trạng vận dụng mô hình lớp học đảo ngược ở trường THPT Nga Sơn.

Có một thực tế mà tôi nhận thấy là việc vận dụng các phương pháp, kỹ thuậtdạy học tích cực trong môn Lịch sử không phải là vấn đề đơn giản, nó phụ thuộckhá nhiều vào yếu tố khách quan như cơ sở vật chất, thiết bị dạy học, trình độ họcsinh Vì vậy, với giáo viên ở nhiều trường, nhiều địa phương thì các phươngpháp, kỹ thuật dạy học tích cực vẫn là vấn đề khá mới mẻ, việc vận dụng vào thựctiễn chưa thật thường xuyên, nhiều nơi còn mang tính hình thức

Riêng đối với trường THPT Nga Sơn, việc ứng dụng các phương pháp, kỹthuật tích cực dạy học đã và đang thực hiện ở nhiều môn học một cách đồng bộ

và liên tục trong 5 năm trở lại đây

Từ thực tế được áp dụng các phương pháp, kỹ thuật dạy học tích cực qua mỗibài giảng, được lắng nghe ý kiến đóng góp từ Ban giám hiệu và đồng nghiệp,được tham gia dự giờ của các đồng nghiệp khác trong trường Do vậy mỗi giáoviên trong trường và với bản thân tôi nói riêng cũng đã “vỡ vạc” ra ít nhiều nhữngkiến thức cơ bản về đổi mới phương pháp theo hướng phát huy năng lực người

học; đúc rút được một số kinh nghiệm riêng cho bản thân trong quá trình thựchiện đổi mới

Thêm vào đó là cơ sở vật chất của nhà trường được đầu tư đầy đủ, khangtrang và hiện đại Mỗi lớp đều được trang bị máy chiếu, loa, máy tính, hệ thốngmạng internet được kết nối đến tận lớp … chính điều đó đã tạo điều kiện rất thuậnlợi cho giáo viên khi tiến hành đổi mới phương pháp giảng dạy

Ngoài ra, theo thống kê của nhà trường, 100% học sinh của nhà trường đều cóđiện thoại hoặc máy tính có kết nối internet Đây cũng là một trong những yếu tốgóp phần quyết định sự thành công khi áp dụng phương pháp đổi mới nói chung

và áp dụng mô hình lớp học đảo ngược nói riêng

Trong ba năm vừa qua, khi dịch Covid-19 bùng nổ, đã tác động sâu sắc đếntoàn ngành giáo dục, trong đó có trường THPT Nga Sơn Đầu năm học 2021, khinăm học mới vừa bắt đầu, khi các thầy cô và các em học sinh đang hân hoanchuẩn bị khai giảng năm học mới, thì dịch bệnh bùng nổ ở địa bàn huyện NgaSơn vào tháng 8/2021 Trong đó địa bàn xã Nga Trung, nơi trường đang tọa lạc làtâm dịch, toàn xã thực hiện nghiêm chỉ thị 16 của Chính phủ về quy định phòng

và chống dịch Covid -19 Nhà trường đã không thể tổ chức tựu trường và tổ chứckhai giảng như kế hoạch ban đầu Nhưng với phương châm “ngừng đến trườngkhông có nghĩa là ngừng học”, nhà trường đã chuyển hoạt động dạy học sang môhình dạy học trực tuyến để đáp ứng nhu cầu thích nghi với thực tế Do đã có ítnhiều những kiến thức và kinh nghiệm trong quá trình thực hiện đổi mới trướcđây nên các giáo viên trong nhà trường không có nhiều bỡ ngỡ

Đối với bản thân tôi, khi dạy học trực tuyến tôi nhận thấy thời gian giành chotiết học online là rất hạn chế Vào lớp điểm danh, ổn định lớp tốn khá nhiều thờigian, thời gian còn lại cho mỗi bài giảng là không đủ Do vậy tôi nghĩ ngay đếnvấn đề sẽ đưa bài cho các em xem trước, đặt ra các vấn đề cho các em tự tìm hiểu,sau đó khi đến buổi học trực tuyến chính thức thì sẽ cùng nhau thảo luận sâu cácvấn đề của bài học Với ý tưởng đó, tôi tự nghiên cứu và tìm tòi thông tin trênmạng thì mới biết rằng đây chính là phương pháp của mô hình lớp học đảongược Từ đó tôi tìm hiểu sâu hơn và bắt đầu áp dụng, cuối cùng mô hình lớp họcđảo ngược đã mang lại những hiệu quả nhất định ban đầu Qua trao đổi với cácđồng nghiệp ở trong trường, cũng rất nhiều các thầy cô đã áp dụng thành công môhình này, do vậy chúng tôi đã cùng nhau trao đổi, thảo luận và rút ra nhiều kinhnghiệm quý báu

Khi dịch Covid- 19 tạm thời lắng lại, học sinh được đi học bình thường trở lại,tôi vẫn thường xuyên áp dụng mô hình lớp học đảo ngược trong hoạt động dạyhọc ở các lớp trong suốt 1 năm qua Từ đó bản thân cũng đã có ít nhiều kinhnghiệm và mong muốn được chia sẻ đến các đồng nghiệp, cũng như nhận đượcnhững ý kiến góp ý để tiến bộ hơn mỗi ngày trong công tác giảng dạy

2.3 Một số lí luận về mô hình lớp học đảo ngược

2.3.1 Tổng quan về vấn đề mô hình lớp học đảo ngược

Lớp học đảo ngược được hình thành tại Mĩ từ những năm 1990, đến hiện nay

mô hình này đang thu hút sự quan tâm của các nhà nghiên cứu giáo dục trên toànthế giới Để phù hợp với xu thế đổi mới phương pháp theo hướng tích cực hóa hoạtđộng của học sinh và trào lưu hội nhập quốc tế, các nhà nghiên cứu giáo dục đãnhận thấy cần phải quan tâm đến các mô hình dạy học lấy người học làm trung tâm

và mô hình lớp học đảo ngược có sự hỗ trợ của công nghệ thông tin đã thu hútđược nhiều chú ý

Ở Việt Nam, mô hình lớp học đảo ngược chỉ mới được biết đến trong vài nămgần đây, hầu hết là các bài viết giới thiệu trên các bài báo, tạp chí, trang tin của cáctrường hoặc các cơ sở đào tạo Các nghiên cứu, khảo sát, có bao gồm phân tích sốliệu, đánh giá tin cậy còn khá ít và đều xuất phát từ các trường Đại học

Ở các trường phổ thông, mô hình này cũng được nghiên cứu và áp dụng thửnghiệm trong một số tiết học, tuy nhiên các thành công và hiệu quả của nó chưađược biết đến nhiều ở Việt Nam và việc vận dụng vẫn còn mang tính cá nhân, lẻ tẻ Hiện nay, sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin thì mô hình lớp họcđảo ngược đã và đang chứng tỏ sự phù hợp trong việc tạo ra môi trường tự học tốt,đặc biệt là giai đoạn học sinh cả nước phải nghỉ học do dịch bệnh

2.3.2 Khái niệm mô hình lớp học đảo ngược

Lớp học đảo ngược (Flipped classroom) là một mô hình đảo ngược lại so với

mô hình lớp học truyền thống Mô hình này cung cấp nội dung học tập cho ngườihọc học tập trước khi vào lớp Với hình thức đào tạo online, tài liệu học tập được

giáo viên cung cấp trên hệ thống eLearning Người học sẽ học tập ở hai không giantrong và ngoài phạm vi lớp học làm tăng thời lượng và hiệu quả học tập.

Lớp học theo mô hình đảo ngược thực chất là phương pháp giảng dạy phải lấyngười học làm trung tâm Thời gian ở lớp được dành để khám phá các chủ đề sâuhơn và tạo ra những cơ hội học tập thú vị Trong khi đó những video giáo dục trựctuyến hoặc những tài liệu phát trước được thiết kế để truyền tải nội dung bên ngoàilớp học Ở lớp học đảo ngược, việc truyền tải nội dung có thể ở nhiều hình thức

2.3.3 Ưu điểm và hạn chế của mô hình lớp học đảo ngược:

* Ưu điểm:

- Thứ nhất, học sinh có nhiều quyền kiểm soát hơn Trong một lớp học lấy học sinhlàm trung tâm, học sinh có thể phát triển năng lực vốn có và kiểm soát việc học củabản thân Bằng cách giao các bài học ngắn về nhà, học sinh được tự do học theotốc độ của mình Học sinh có thể tạm dừng hoặc tua lại các bài đọc, viết ra các câuhỏi mà các em cần giải đáp và thảo luận với giáo viên, bạn bè trong lớp Điều nàycũng tạo điều kiện cho một số học sinh có thêm thời gian hiểu các khái niệm nhấtđịnh mà không bị chậm so với cả lớp và nhận được sự hỗ trợ kịp thời từ giáo viên,bạn bè Kết quả là, điều này không chỉ có thể cải thiện thành tích mà còn cải thiệnhành vi của học sinh trong lớp

- Thứ hai, khuyến khích việc học tập lấy học sinh làm trung tâm và cộng tác Cáclớp học đảo ngược dành thời gian cho học sinh làm chủ các kỹ năng thông qua dự

án và thảo luận cộng tác Điều này khuyến khích học sinh cùng nhau dạy và họccác khái niệm dưới sự hướng dẫn của giáo viên Thông qua việc làm chủ quá trìnhhọc tập của bản thân, họ có thể sở hữu kiến thức mà họ đạt được, từ đó tạo sự tựtin Ngoài ra, giáo viên có thể xác định vấn đề về cách tư duy hoặc vận dụng kháiniệm của học sinh và có năng lực tương tác trực tiếp

- Thứ ba, bài học và nội dung dễ tiếp cận hơn (miễn là có quyền truy cập côngnghệ) Nhờ các video bài giảng có sẵn, học sinh nghỉ học vì bị ốm, tham gia cáchoạt động thể thao, đi chơi hoặc trường hợp khẩn cấp, có thể nhanh chóng bắt kịptiến độ học tập Điều này cũng tạo điều kiện cho giáo viên linh động việc điểmdanh học sinh

- Thư tư, tạo cơ hội cho phụ huynh biết tình hình lớp học Khác với các lớp họctruyền thống, lớp học đảo ngược cho phép phụ huynh xem các video bài giảng củahọc sinh bất cứ khi nào Điều này giúp phụ huynh có thể giúp đỡ con em mìnhđược tốt hơn cũng như là giúp phụ huynh có cái nhìn sâu hơn về chất lượng giảngdạy mà con họ đang được tiếp nhận

- Thứ năm, hiệu quả hơn, học sinh có nhiều thời gian tìm tòi, đào sâu kiến thức vàvận dụng lý thuyết để thực hành nhiều hơn

* Hạn chế:

- Thứ nhất, không phải nội dung nào chúng ta cũng sử dụng phương pháp lớp họcđảo ngược Những nội dung đòi hỏi học sinh cần có nhiều thời gian nghiên cứu vàchuẩn bị trước sẽ phù hợp hơn những nội dung đơn giản

- Thứ hai, việc vận hành lớp học đảo ngược sẽ làm tăng thêm lượng công việc chogiáo viên, bởi nó đòi hỏi sự tích hợp rất cẩn thận để lớp học được duy trì và pháttriển Các nhiệm vụ như ghi âm và đóng gói và đăng tải các bài giảng đều là nhữngcông việc cần thời gian và kỹ năng, chưa kể đến việc việc giáo viên giới thiệu cáchoạt động trong lớp học liên quan đến bộ môn trong video như thế nào để thúc đẩyhọc sinh tham gia và chuẩn bị trước khi học Do vậy, giáo viên phải cần thêm thờigian và cả sự nỗ lực.

- Đòi hỏi sự tích cực hợp tác của học sinh

- Học sinh cần có máy tính, điện thoại thông minh và internet tại nhà Nếu chuyểnđổi mô hình lớp học theo lớp học đảo ngược, học sinh cũng phải dành hàng giờngồi trước máy tính để xem các bài giảng Nhiều ý kiến cho rằng điều này sẽ ảnhhưởng không tốt đến quá trình học tập của học sinh

2.3.4 Các mô hình của lớp học đảo ngược

* Mô hình lớp học đảo ngược truyền thống

- Ở nhà: học sinh đọc tài liệu và xem bài giảng

- Trên lớp: Trao đổi, đào sâu những kiến thức trọng tâm, quan trọng

* Mô hình tiếp cận giải quyết vấn đề

- Ở nhà:

+ Bước 1: Học sinh xác định vấn đề

+ Bước 2: Tìm giải pháp

- Ở lớp:

+ Bước 3: Giải quyết vấn đề

+ Bước 4: Đưa ra kết luận

(Mô hình này thích hợp với những môn khoa học xã hội)

* Mô hình trình diễn

- Ở nhà:

+ Bước 1: Học sinh xem bài giảng, chú ý đến sự phân hóa

+ Bước 2: Học sinh thực hiện nhiệm vụ phân hóa

- Lên lớp: Trao đổi, đào sâu những kiến thức trọng tâm quan trọng kèm theo sựphân hóa

(Mô hình này thích hợp với những môn Khoa học tự nhiên)

* Mô hình giả đảo ngược

- Học sinh có thể theo dõi video bài giảng được chuẩn bị sẵn nhưng xem trên lớp,giáo viên sẽ hỗ trợ giải đáp thắc mắc

(Mô hình này phù hợp với học sinh nhỏ tuổi)

* Mô hình hợp tác

- Ở nhà : đọc tài liệu và xem bài giảng

- Trên lớp: Trao đổi đào sâu những kiến thức quan trọng, trọng tâm theo nhóm

* Mô hình ảo:

- Ở nhà tự học : Đọc tài liệu và xem bài giảng

- Ở nhà hoc online: trao đổi, đào sâu kiến thức trọng tâm, quan trọng

* Mô hình đảo ngược vai trò:

- Ở nhà: Học sinh được gia nhiệm vụ chuẩn bị tài liệu và video bài giảng

- Ở nhà học online: Trao đổi, đào sâu những kiến thức trọng tâm, quan trọng bởhọc sinh và giáo viên

2.3.5 Một số công cụ hỗ trợ hoạt động dạy học theo mô hình lớp học đảo ngược

* Một số công cụ hỗ trợ quản lí, giám sát HS học tập

- Google Class là phần mềm giúp GV tổ chức và quản lí lớp dễ dàng, thuận tiện;

tất cả tài liệu, bài tập và điểm đều ở cùng một nơi (trong Google Drive)

- Google Site (https://sites.google.com/new) được sử dụng làm hồ sơ quản lí HS

của GV hoặc có thể sử dụng phần mềm này để xây dựng kho chứa tài nguyên (hệthống tư liệu tham khảo) cho HS sử dụng nhằm mở rộng và nâng cao kiến thứctrong quá trình học tập

* Một số công cụ hỗ trợ xây dựng nội dung bài học

Nhằm ghi lại màn hình máy tính GV có thể sử dụng một số phần mềm để tạo videobài giảng, ghi lại âm thanh của GV khi giảng kết hợp với hình ảnh có trên mànhình máy tính Một số công cụ hỗ trợ cho việc xây dựng bài giảng video, bài trìnhchiếu như:

- Microsoft Powerpoint: phần mềm này được sử dụng để ghi lại video, ghi lại âm

thanh của bài giảng

- Seesaw (https://web.seesaw.me/) để tạo một đoạn video hoặc bản ghi âm ngắn

mà GV có thể tải lên và cho phép người khác xem, điều đặc biệt hơn là phần mềnnày cho phép người xem chèn thêm lời bình luận vào video

- Zoom: giáo viên tải phần mềm Zoom, sau đó ghi lại phần giảng của mình gửi cho

- Kahoot (https://kahoot.com/), phần mềm này được sử dụng nhằm kiểm tra sự

hiểu biết, đánh giá mức độ nhận thức của HS về nội dung bài học hoặc kiểm tranhận thức của HS về một chủ đề mà GV giao cho cá nhân hoặc nhóm HS

- Padlet (http://padlet.com), sử dụng phần mềm này nhằm tăng sự tương tác giữa

HS và các GV khi GV tổ chức, hướng dẫn HS học tập, nghiên cứu hợp tác về mộtnội dung, chủ đề có liên quan đến bài học Hoặc HS có thể sử dụng phần mềm này

để trao đổi thông tin, đưa ra ý kiến, đề xuất, bình luận, thắc mắc về những nội dungtrước, trong và sau khi học bài trên lớp

- Prezi (https://prezi.com/) hoặc Google Slides (http:// slides.google.com) để tạo

một bài trình bày của cá nhân hoặc của nhóm về một nội dung trong bài học hoặcmột chủ đề có liên quan đến bài học mà GV giao cho trước hoặc sau khi học bàitrên lớp

- Hoặc đơn giản nhất là giáo viên lập nhóm lớp trên mạng xã hội như facebook và

Zalo để học sinh trả bài tập và nhận thông báo từ giáo viên.

2.3.6 Các bước tiến hành lớp học đảo ngược

* Bước 1: Phân tích nội dung và mục tiêu của bài học

- Phân tích nội dung:

+ Kiến thức trọng tâm: dễ và khó

+ Kiến thức không trọng tâm

- Phân tích mục tiêu:

+ Mục tiêu phát triển tư duy cấp thấp nhận biết và thông hiểu

+ Mục tiêu phát triển tư duy cấp cao: vận dụng phân tích tổng hợp sáng tạo

* Bước 2: Giáo viên xây dựng kế hoạch dạy học

- Kế hoạch hướng dẫn học sinh tự học học: xây dựng video bài giảng, học liệu, phiếu hướng dẫn tự học, phương án đánh giá học sinh

- Kế hoạch dạy học trên lớp

* Bước 3: Giao nhiệm vụ học tập cho học sinh ở nhà

- Nhiệm vụ tự học của học sinh xem bài giảng đọc tư liệu thực hiện nhiệm vụ học tập làm test đánh giá

- Nhiệm vụ của giáo viên khi học sinh tự học: Hướng dẫn kiểm tra xem phản hồi của học sinh

* Bước 4: Thực hiện kế hoạch dạy học trên lớp

- Giáo viên nhận xét quá trình tự học của học sinh

- Học sinh trình bày kết quả học tập nếu có

- Tổ chức cho học sinh thảo luận về những vấn đề tồn tại trong phần tự học

- Cho học sinh làm bài tập vận dụng luyện tập

* Bước 5: Nhận xét giải đáp thắc mắc mở rộng và chốt kiến thức

* Bước 6: Giao nhiệm vụ về nhà cho học sinh

- Làm test để củng cố kiến thức mở rộng, đào sâu trọng tâm

- Giao nhiệm vụ cho học sinh tiết học kế tiếp.

2.3.7 Những nguyên tắc để tổ chức mô hình lớp học đảo ngược:

- Thứ nhất, lớp học luôn để nhiều chế độ học tập và luôn tự động mở, nghĩa là giáo

viên là người thiết lập không gian và thời gian, cho phép học sinh tương tác vàphản ánh, trao đổi ý kiến khi cần thiết Với chế độ này, học sinh có thể tham giavào lớp học bất kì lúc nào và ở đâu Đồng thời, với không gian lớp học giáo viênluôn để chế độ linh hoạt, nghĩa là học sinh có thể vừa có thể xem đi xem lại mộtnội dung hoặc chuyển qua những nội dung khác của bài học nhằm hỗ trợ kịp thờicho việc học nhóm hoặc học tập cá nhân Tuy nhiên, để việc tự học của HS có hiệuquả, giáo viên thường xuyên, liên tục quan sát theo dõi học sinh để điều chỉnh nộidung học tập, đồng thời cung cấp, hướng dẫn cho học sinh nhiều hình thức khácnhau để tìm hiểu nội dung bài học và đề xuất ý kiến cá nhân trong quá trình tự học,

tự nghiên cứu trước khi học trên lớp

- Thứ hai, lớp học đảo ngược luôn lấy người học làm trung tâm, trong đó thời gian

trên lớp dành riêng cho học sinh khám phá kiến thức mở rộng và kiến thức chuyên

sâu, rèn luyện kĩ năng làm việc nhóm, kĩ năng giải quyết vấn đề Hoặc giáo viên

hướng dẫn học sinh tìm kiếm những tài liệu, thông tin có liên quan đến nội dung

bài học

- Thứ ba, để vận dụng mô hình lớp học đảo ngược, giáo viên cần chủ động chuẩn

bị tốt nội dung dạy học và những nguồn tài liệu để học sinh khám phá nhằm tối đa

hóa thời gian và tối đa hóa các hoạt động dạy học trên lớp

- Thứ tư, so với lớp học truyền thống thì lớp đảo ngược đề cao vai trò hướng dẫn,

tổ chức, quan sát của giáo viên đối với học sinh Trong cả quá trình học (trước giờ

học, trong giờ học, sau giờ học) giáo viên liên tục quan sát học sinh nhằm đưa ra

những đánh giá chính xác, khách quan (dữ liệu quan sát được giáo viên ghi lại để

thông báo tới từng học sinh sau buổi học) Tuy nhiên, trong quá trình quan sát, tổ

chức các hoạt động học tập, giáo viên cũng phải chấp nhận những hành động lộn

xộn trong lớp học (Học sinh tự do di chuyển, học sinh có quyền đánh giá, phản

biện), sự lộn xộn này dưới sự cho phép của giáo viên

2.4 Áp dụng mô hình lớp học đảo ngược vào giảng dạy:

CHỦ ĐỀ: ẤN ĐỘ THỜI PHONG KIẾN

Chương trình 10, sách giáo khoa Lịch sử, ban cơ bản.

- Bước 1: Phân tích nội dung và mục tiêu bài học

và vị trí của vương triều Gupta

- Những nét chính của văn hóa truyền thống Ấn Độ

- Lý giải được đây

là thời kỳ hình thành và phát triển văn hóa truyền thống Ấn Độ

- Chứng minh Ấn

Độ là cái nôi của văn hóa nhân loại

- Chứng minh được văn hóa Ấn

Độ có ảnh hưởng

ra bên ngoài

Liên hệ được văn hóa Ấn độ

có ảnh hưởng tới các nước Đông Nam Á

- Chính sách thống trị của vương quốc

Giải thích được - Chính sách thống trị của vương quốc Hồi giáo Đêli trên lĩnh vực chính trị , kinh tế, văn hóa

Chứng minh được:

- Đây là thời kỳ tạo ra sự giao lưu văn hóa Đông -Tây

- Vị trí vương

Nhận xét về chính sách cai trị của người Hồi giáo và vị trí của vương triều này

Hồi giáo Đêli trên lĩnh vực chính trị , kinh tế, văn hóa

triều Hồi giáo Đêli trong lịch sử

- Những chính sách của vua Acơba và ý nghĩa của nó

Lý giải được

- Chính sách của vua Acơba đưa đất nước Ấn Độ đi vào

ổn định

Chứng minh được

- Chính sách của vua Acơba là tích cực

- Vị trí vương triều Hồi giáo Mô-gôn trong lịch

sử Ấn Độ

Đối chiếu được

sự giống nhau

và khác nhau của vương triềuĐêli và Môgôn.Tại sao có sự khác biệt đó

- Bước 2: Giáo viên xây dựng kế hoạch dạy học + Bước 3: Giao nhiệm vụ

học tập cho học sinh ở nhà ( Thực hiện trước khi lên lớp)

Nội dung kiến thức Hình thức Mô tả hoạt động của

giáo viên và học sinh

Sản phẩm minh họa của học sinh

- Hoạt động cá nhân:

Học sinh xem bài giảng giáo viên gửi qua nhóm lớp

Giáo viên đặt câu hỏi:

- Học sinh gửi bài, hình ảnh về địa chỉ:

https://padlet.com /

binhminhmua2010 /6fyvb7fjxpgfolx7

Vương triều Hồi giáo

Đê Li

Học sinh đọc sách giáo khoa và tư liệu GV cungcấp Trả lời câu hỏi:

Câu 2: Lập bảng so sánh vương triều hồi giáo Đêli và Vương

Học sinh làm bài và nộp sản phẩm tại địachỉ

https://padlet.com /

binhminhmua2010

Vương

triều Môn Gô

triều hồi giáo Môngô.

Câu 3: Vương triều nào phát triển thịnh đạt nhất trong thời Phong kiến ở Ấn Độ Tại sao lại đạt được sự phát triển đó?

( Học sinh có thể báo cáo trên giấy A0 cắt dán, vẽ các thành tựu, hoặc làm trên phần

Nhóm 4: Thành tựu

kiến trúc truyền thống Ấn Độ.

- GV cung cấp địa chỉ nộp bài

- Các nhóm Hs hoàn thành nhiệm vụ và nộp bài đúng hẹn

Các nhóm học sinh làm nhóm và gửi qua địa chỉ

https://padlet.com /

binhminhmua2010 /6fyvb7fjxpgfolx7

- Bước 4: Thực hiện kế hoạch dạy học trên lớp ( 2 tiết)

Nội dung kiến thức Hình thức Mô tả hoạt động của

giáo viên và học sinh

Sản phẩm minh họa của học sinh

- Giáo viên cho học sinh thảo luận và trả lờicác câu hỏi:

Câu 1: Sự ra đời của Vương Triều Gúp ta

Vai trò của vương triều Gúp ta trong Lịch sử

- Học sinh thảo luận cặp đôi, đưa ra câu trả lời

- Các học sinh khác bổ sung, nhận xét

- Giáo viên sau đó giáo viên chốt ý

Học sinh trả lời nhận xét và bổ sung cho nhau

Vương Hình thức toàn lớp: Đây là bài tập đã được Học sinh nghe

(Tiêu chí so sánh: Thờigian tồn tại, sự thànhlập, chính sách, vị trí)

giao ở nhà làm và họcsinh đã nộp sản phẩm

Ở trên lớp giáo viên chọn

1 sản phẩm tốt nhất củahọc sinh để trình chiếu vàcủng cố kiến thúc cho cảlớp Gv nhấn mạnh kiếnthức và giải đáp thắc mắccủa học sinh

bạn trình bày, đặt câu hỏi phản biện

- Đối chiếu với sản phẩm của mình, bổ sung đểhoàn thiện

Powerpoint hoặc trên giấy A0 có dán ảnh

truyền thống Ấn Độ.

- Giáo viên gọi lần lượt

các đại diện lên trình bày

- Học sinh các nhóm đặt câu hỏi cho các nhóm thuyết trình

- Giáo viên nhận xét, góp

ý cho phần thuyết trình vàtrả lời câu hỏi của các nhóm

- Gv đưa ra câu hỏi thảo

luận cho cả lớp

+Vì sao Ấn Độ được xem

là cái nôi của văn minh nhân loại.

+ Chứng minh Đông Nam Á là khu vực ảnh hưởng đậm nét của văn hóa Ấn Độ.

Các nhóm học sinh lên thuyết trình, sau đó thảoluận nhóm với câu hỏi chung của giáo viên đưa ra

Hoạt động củng cố Học sinh trả lời phiếu

trắc nghiệm (10 câuhỏi)

Giáo viên cho học sinh làm bài, sau đó học sinh chấm chéo cho nhau, giáo viên có thể lấy điểm thường xuyên

Phiếu làm bài tập trắc nghiệm.(Phụ lục II)

* Bước 5: Nhận xét giải đáp thắc mắc mở rộng và chốt kiến thức

+ Giải đáp thắc mắc: ( nếu có)

+ Chốt vấn đề: GV tổng kết nội dung chính của bài

* Bước 6: Giao nhiệm vụ về nhà cho học sinh:

- Thực hiện dự án nhỏ: Học sinh có thể lựa chọn 1 trong 2 nhiệm vụ sau: