CHỦ ĐỀ NỘI DUNG CƯƠNG LĨNH DÂN TỘC CỦA CHỦ NGHĨA MÁC – LÊNIN. CHÍNH SÁCH DÂN TỘC CỦA ĐẢNG, NHÀ NƯỚC VIỆT NAM HIỆN NAY

Các vấn đề về dân tộc luôn được Đảng và Nhà nước ta chú trọng, dành sự quan tâm đúng mực với tầm quan trọng của nó, đặc biệt, trong thời kỳ hội nhập quốc tế thì vấn đề này càng được chú

cBỘ CÔNG THƯƠNG TRƯỜNG ĐẠI HỌC CÔNG NGHIỆP TP HỒ CHÍ MINH

KHOA THƯƠNG MẠI & DU LỊCH

🙣🙣🙣 BÀI THUYẾT TRÌNH MÔN CHỦ NGHĨA XÃ HỘI KHOA HỌC

CỦA CHỦ NGHĨA MÁC – LÊNIN CHÍNH SÁCH DÂN TỘC CỦA ĐẢNG, NHÀ NƯỚC VIỆT NAM

HIỆN NAY

Giảng viên hướng dẫn : Huỳnh Thị Yến Ny Nhóm thực hiện : Nhóm 7

Mã lớp học phần : 420301416723

3 49 21093911 Trần Thị Trà My

DANH SÁCH THÀNH VIÊN NHÓM 7

I NỘI DUNG CƯƠNG LĨNH DÂN TỘC CỦA CHỦ NGHĨA MÁC -LÊNIN

1 Đặt vấn đề cho nội dung của Cương lĩnh dân tộc của chủ nghĩa Mác -Lênin:

Từ trước đến nay vấn đề dân tộc luôn có vị trí quan trọng trong đời sống chính trị - xã hội của cách mạng xã hội chủ nghĩa, và ngày nay nó đang là một vấn đề thực tiễn nóng bỏng nhất Nó ảnh hưởng đến sự ổn định, tồn tại và phát triển của nhà nước Hàng ngày, hàng giờ qua các phương tiện thông tin đại chúng, chúng

ta được biết đến các cuộc chiến tranh đã và đang diễn ra trên nhiều nơi trên thế giới, trong đó có những cuộc chiến tranh xảy ra do sắc tộc, dân tộc Mặt khác,

do trình độ quốc tế hóa đời sống tăng lên chưa từng thấy, làm cho xu hướng xích mích giữa các dân tộc ngày càng mạnh mẽ Sự phát triển thống nhất trong mẫu thuẫn giữa hai xu hướng đó làm xuất hiện hàng loạt vấn đề cần giải quyết liên quan đến vận mệnh từng dân tộc và đụng chạm đến mối quan hệ giữa các dân tộc Đặc biệt những năm gần đây với những biến động lớn trong đời sống chính trị - xã hội trên thế giới; vấn đề dân tộc mà trọng tâm là các quan hệ dân tộc cũng diễn biến rất đa dạng và phức tạp

Việt Nam, là một đất nước đa dân tộc, gồm 54 dân tộc anh em, trong đó người kinh là dân tộc đa số Các dân tộc thiểu số cùng sinh sống trên mọi miền của tổ quốc, chủ yếu sống tại miền núi, vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới là địa bàn quan trọng, có vị trí chiến lược trong phát triển kinh tế xã hội, bảo đảm an ninh quốc phòng Các vấn đề về dân tộc luôn được Đảng và Nhà nước ta chú trọng, dành sự quan tâm đúng mực với tầm quan trọng của nó, đặc biệt, trong thời kỳ hội nhập quốc tế thì vấn đề này càng được chú trọng Bên cạnh đó, những vấn

đề về chiến tranh dân tộc đang xảy ra trên thế giới đòi hỏi chúng ta phải giải quyết một cách đúng đắn và thận trọng Để làm rõ hơn về vấn đề này, em xin trình bày về nội dung “Cương lĩnh dân tộc của Lê nin”

Dựa trên quan điểm của chủ nghĩa Mác và Angghen về mối quan hệ giữa vấn đề dân tộc với vấn đề giai cấp; Dựa vào kinh nghiệm của phong trào cách mạng thế giới, thực tiễn cách mạng của nước Nga Lenin đã khái quát cương lĩnh dân tộc như sau: “Các dân tộc hoàn toàn bình đẳng, các dân tộc có quyền tự quyết, liên hiệp công nhân tất cả các dân tộc lại”

a Hoàn cảnh ra đời “Cương lĩnh dân tộc” của Lênin

 Tình hình thế giới:

Đầu thế kỷ XX là thời kỳ chủ nghĩa tư bản tự do cạnh tranh chuyển sang chủ nghĩa đế quốc xâm lược thuộc địa , vấn đề dân tộc thuộc địa trở thành vấn đề quốc tế Vấn đề giải phóng dân tộc giành độc lập tự do không còn là nhiệm vụ của giai cấp tư sản mà giai cấp công nhân phải chủ động giành quyền lãnh đạo (cách mạng dân chủ tư sản kiểu mới) nắm lấy ngọn cờ giải phóng dân tộc làm cách mạng xã hội chủ nghĩa , gắn cách mạng giải phóng dân tộc với chủ nghĩa

vô sản

Vấn đề dân tộc có tầm quan trọng đặc biệt, giải quyết vấn đề dân tộc có ý nghĩa quyết định đối với sự nghiệp đấu tranh của giai cấp công nhân , của cách mạng xã hội chủ nghĩa Cách mạng xã hội chủ nghĩa cùng với sự thủ tiêu chế độ bóc lột của chủ nghĩa tư bản cũng chấm dứt luôn sự thống trị của giai cấp tư sản với dân tộc, dân tộc tư bản sẽ được thay thế bằng dân tộc xã hội chủ nghĩa mà người đại diện chân chính là giai cấp công nhân

Năm 1895 Ph.Ăngghen từ trần, quốc tế 2 bị phân hóa thành nhiều phe phái: phái cơ hội, trung lập, quốc tế 3 do Lê nin đứng đầu

Những năm đầu của thế kỷ XX nhiều đảng cộng sản đã bị bọn cơ hội lũng đoạn làm cho đảng mất tính độc lập, rời bỏ nguyên tắc của chủ nghĩa Mác Lê nin về vấn đề dân tộc Nhiều nghị sĩ quốc hội là những người cộng sản đã bỏ phiếu đồng ý giai cấp tư sản gây chiến tranh xâm lược

 Tình hình nước Nga:

Ở Nga lúc này có khuynh hướng dân tộc tư sản (giai cấp tư sản liên kết với giai cấp phong kiến có tư tưởng đại Nga áp bức nô dịch dân Nga) gây chia rẽ trong phong trào cách mạng các dân tộc ở Nga

Cương lĩnh dân tộc do Lênin (1913) soạn thảo được ban chấp hành trung ương đảng công nhân dân chủ xã hội Nga (về sau đổi tên thành đảng cộng sản Nga) thông qua Từ khi quốc tế III – quốc tế cộng sản do V.I.Lênin thành lập (1919),

tổ chức quốc tế này coi đây là cương lĩnh chung của chủ nghĩa Mác Lênin, của phong trào cộng sản quốc tế

Quan điểm của Lênin về vấn đề dân tộc có ý nghĩa to lớn ở các nước thuộc địa

và phụ thuộc trong cuộc đấu tranh giải phóng giai cấp thoát khỏi ách nô dịch của chủ nghĩa đế quốc Đó cũng là những quan điểm chỉ đạo giúp cho các đảng cộng sản khi xây dựng cương lĩnh có quan điểm đúng đặn trong giải quyết vấn đề dân tộc Nhiệm vụ của các đảng cộng sản phải đấu tranh chống sự thống trị của giai cấp tư sản nước mình và các nước, ủng hộ và phát triển cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa đế quốc ở các dân tộc thuộc địa và phụ thuộc

2 Giải quyết vấn đề nội dung cương lĩnh dân tộc của chủ nghĩa Mác-Lênin

Dựa trên quan điểm của chủ nghĩa Mác về mối quan hệ giữa dân tộc với giai cấp, kết hợp phân tích xu hướng khách quan trong sự phát triển dân tộc; dựa vào kinh nghiệm của phong trào cách mạng thế giới và thực tiễn cách mạng Nga trong

việc giải quyết các vấn đề dân tộc những năm đầu thế kỷ XX, V.I.Lênin đã khái quát cương lĩnh dân tộc như sau: “Các dân tộc hoàn toàn bình đẳng, các dân tộc được quyền tự quyết, liên hiệp tất cả các dân tộc lại”

 Một là: Các dân tộc hoàn toàn bình đẳng

- Đây là quyền thiêng liêng của các dân tộc, không phân biệt dân tộc lớn hay nhỏ, ở trình độ phát triển cao hay thấp, các dân tộc đều có nghĩa vụ và quyền lợi ngang nhau trên tất cả các lĩnh vực đời sống xã hội, không dân tộc nào được giữ đặc quyền, đặc lợi về kinh tế, chính trị, văn hóa

- Trong quan hệ xã hội cũng như trong quan hệ quốc tế, không một dân tộc nào

có quyền bị áp bức, bóc lột dân tộc khác

- Trong một quốc gia có nhiều dân tộc, quyền bình đẳng dân tộc phải được thực hiện trên cơ sở pháp lý, nhưng quan trọng hơn có phải được thực hiện trên thực tế

- Để thực hiện được quyền bình đẳng dân tộc, trước hết phải thủ tiêu tình trạng

áp bức giai cấp, trên cơ sở đó xóa bỏ tình trạng áp bức dân tộc; phải đấu tranh chống chủ nghĩa phân biệt chủng tộc, phân biệt chủng tộc cực đoan

Quyền bình đẳng giữa các dân tộc là cơ sở để thực hiện quyền dân tộc tự quyết

và xây dựng mối quan hệ hữu nghị, hợp tác giữa các dân tộc

 Hai là: Các dân tộc được quyền tự quyết

- Đó là quyền các dân tộc tự quyết định lấy vận mệnh của dân tộc mình, quyền

tự lựa chọn chế độ chính trị và con dường phát triển của dân tộc mình Quyền tự quyết dân tộc bao gồm quyền tách ra thành lập một quốc gia dân tộc độc lập, đồng thời có quyền tự nguyện liên hiệp với dân tộc khác trên cơ sở bình đẳng Tuy nhiên, việc thực hiện quyền dân tộc tự quyết phải xuất phát từ thực tiễn cụ thể và phải đứng vững trên lập trường của giai cấp công nhân V.I.Lênin đặc biệt chú trọng quyền tự quyết của các dân tộc bị áp bức, các dân tộc phụ thuộc

- Quyền tự quyết dân tộc không đồng nhất với ”quyền”của các tộc người thiểu

số trong một quốc gia đa tộc người, nhất là việc phân lập thành quốc gia độc lập

- Kiên quyết đấu tranh chống lại mọi âm mưu, thủ đoạn của các thể lực phản động,

thù địch, lợi dụng chiêu bài “dân tộc tự quyết” để can thiệp vào công việc nội bộ của các nước, hoặc kích động đòi ly khai dân tộc

 Ba là: Liên hiêp công nhân tất cả các dân tộc

- Liên hiệp công nhân các dân tộc phản ứng sự thống nhất giải phóng dân tộc và giải phóng giai cấp; phản ánh sự gắn bó chặt chẽ giữa tinh thần chủ nghĩa yêu nước và chủ nghĩa quốc tế chân chính

- Đoàn kết, liên hiệp công nhân các dân tộc là cơ sỡ vững chắc để đoàn kết các tầng lớp nhân dân lao động thuộc các dân tộc trong cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa đế quốc vì độc lập dân tộc và tiến bộ xã hội Vì vậy, nội dung này vừa là nội dung chủ yếu vừa là giải pháp quan trọng để liên kết các nội dung của cương lĩnh dân tộc thành một chủ thể

3 Kết luận nội dung cương lĩnh dân tộc của chủ nghĩa Mác-Lênin

“Cương lĩnh dân tộc” của chủ nghĩa Mác – Lênin (của ĐCS) là một bộ phận trong cương lĩnh CM của GCCN và NDLĐ trong sự nghiệp đấu tranh giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp; là cơ sở lý luận của đường lối, chính sách dân tộc của ĐCS và Nhà nước XHCN

4 Liên hệ thực tiễn nội dung Cương lĩnh dân tộc của Mác Lênin

Trên quan điểm của chủ nghĩa Mác-Lênin, đặc biệt là vận dụng Cương lĩnh dân tộc của Lênin đồng thời xuất phát từ thực tiễn lịch sử đấu tranh xây dựng và bảo vệ Tổ quốc của dân tộc Việt Nam, Đảng và Nhà nước ta ngay từ khi thành lập đã xem vấn đề dân tộc và xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc có tầm quan trọng hàng đầu

Như chúng ta đã biết, Việt Nam là một quốc gia độc lập, một quốc gia đa sắc tộc, với 54 dân tộc anh em cùng sống trên lãnh thổ Việt Nam Hơn nữa trình độ phát triển về văn hóa xã hội giữa các dân tộc có sự chênh lệch nhau rất lớn và đời sống kinh tế từng vùng cũng khác nhau rất xa, từ đó dẫn đến đời sống văn hóa, xã hội, chính trị … có sự cách biệt Mặc dù vậy, người Việt Nam vẫn sớm đoàn kết lại, hợp thành sức mạnh để chống đỡ, khắc phục thiên nhiên và chống ngoại xâm, bảo vệ độc lập quốc gia, chủ quyền dân tộc Đây là đặc điểm bao trùm, nổi bật của dân tộc Việt Nam

Tính đan xen giữa các tộc người khác nhau đã tạo nên nét văn hóa đa dạng, phong phú trong lối sống, phong tục tập quán của người Việt Nam ta Mỗi dân tộc có một ngôn ngữ riêng, một số dân tộc thiểu số có cả chữ viết riêng, nhưng đều lấy tiếng Việt làm phương tiện ngôn ngữ giao tiếp thống nhất chung

Đảng và Nhà nước ta luôn xem vấn đề dân tộc là vấn đề quan trọng có tính chiến lược, là yếu tố phát huy sức mạnh tổng hợp, khai thác mọi tiềm năng của các thành phần dân tộc trong sự nghiệp cách mạng xã hội chủ nghĩa, nhất là trong thời kỳ đổi mới hiện nay trên tinh thần “đại đoàn kết dân tộc”

Từ cương lĩnh đầu tiên của Đảng ta, qua các thời kỳ cách mạng và ngày nay xây dựng đất nước đi lên công nghiệp hóa, hiện đại hóa, nội dung chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước xác định: Bình đẳng, đoàn kết, tương trợ giữa các dân tộc Nhiệm vụ của Đảng và Nhà nước ta hiện nay là ra sức tăng cường

khối đoàn kết không gì lay chuyển nổi giữa các dân tộc trong cả nước, phát huy tinh thần cách mạng và năng lực sáng tạo của các dân tộc trong sự nghiệp xây dựng Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa Chính sách dân tộc của Đảng là thực hiện triệt để quyền bình đẳng mọi mặt giữa các dân tộc, tạo những điều kiện cần thiết để xóa bỏ tận gốc sự chênh lệch về trình độ kinh tế, văn hóa giữa các dân tộc thiểu số với dân tộc đa số, đưa miền núi phát triển toàn diện làm cho tất cả các dân tộc tiến bộ, cùng có cuộc sống ấm no, hạnh phúc, cùng làm chủ xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa

Trong Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VIII của Đảng, nêu lên chính sách dân tộc thời kỳ 1996-2000 “Vấn đề dân tộc có vị trí chiến lược lớn Thực hiện bình đẳng, đoàn kết tương trợ giữa các dân tộc trong sự nghiệp đổi mới, công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Xây dựng Luật Dân tộc Từ nay đến năm

2000 bằng nhiều biện pháp tích cực và vững chắc, thực hiện cho được 3 mục tiêu chủ yếu: xóa được đói, giảm được nghèo, ổn định và cải thiện được đời sống, sức khỏe của đồng bào dân tộc, đồng bào vùng cao, vùng biên giới; xóa được mù chữ, nâng cao dân trí, tôn trọng và phát huy bản sắc văn hóa tốt đẹp của các dân tộc; xây dựng được cơ sở chính trị, đội ngũ cán bộ đảng viên của các dân tộc ở các vùng, các cấp trong sạch và vững mạnh”

Bên cạnh đó, Đảng và Nhà nước ta còn có chính sách đối ngoại về vấn đề dân tộc Với nội dung tư tưởng là: Việt Nam sẵn sàng làm bạn với tất cả các nước trên thế giới, mở rộng quan hệ hợp tác quốc tế trên nhiều mặt, nhiều lĩnh vực, cả song phương, đa phương, trên nguyên tắc tự nguyện, bình đẳng, tôn trọng độc lập chủ quyền và cùng có lợi Đặc biệt, Việt Nam tăng cường mở rộng quan hệ hợp tác với các nước trong khu vực trên tinh thần láng giềng thân thiện, cởi mở Tham gia tích cực vào tổ chức ASEAN, tôn trọng chủ quyền, không can thiệp vào nội bộï của nhau trên cơ sở bình đẳng cùng có lợi

II CHÍNH SÁCH DÂN TỘC CỦA ĐẢNG, NHÀ NƯỚC VIỆT NAM

1 Đặt vấn đề nội dung chính sách dân tộc của Đảng, nhà nước Việt Nam

Việt Nam là một quốc gia thống nhất gồm 54 dân tộc chung sống, trong đó dân tộc Kinh là dân tộc đa số, còn lại 53 dân tộc thiểu số chiếm tỷ lệ 13,8% dân số của cả nước Cộng đồng các dân tộc Việt Nam được hình thành và phát triển cùng với tiến trình lịch sử hàng ngàn năm dựng nước và giữ nước tạo nên một dân tộc Việt Nam thống nhất Vì vầy cần có sự đoàn kết gắn bó giữa các cộng đồng dân tộc để tạo nên một quốc gia đa dân tộc bền vững, thống nhất

Vào thời kỳ từ khi thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam đến sự ra đời của Nhà nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà ngay từ khi ra đời, trong Hiến pháp đầu tiên (1946), đã khẳng định: “Các dân tộc thiểu số được bình đẳng về quyền lợi và nghĩa vụ” Điều đó cho thấy Nhà nước không những công nhận sự tồn tại của các dân tộc mà còn khẳng định sự bình đẳng về lợi ích và nghĩa vụ của tất cả các dân tộc Chính điều này đã tạo nên cơ sở pháp lý vững chắc để đồng bào tin tưởng và ủng hộ cách mạng

Vào những năm 1930-1945 nhằm mục đích chống đế quốc và giải phóng dân tôc, Đảng ta đã thành lập nhiều mặt trận trên cơ sở tập hợp đông đảo các lực lượng yêu nước, không phân biệt dân tộc, tôn giáo Và sức mạnh của sự đoàn kết dân tộc đó đã thể hiện trong thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945 Vào thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp (1945 - 1954), trước những hành động khiêu khích thể hiện dã tâm xâm lược của thực dân Pháp, ngày 19/12/1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh ra Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến: “… Bất kỳ người đàn ông, đàn bà, bất kỳ người già, người trẻ, không chia tôn giáo, đảng phái, dân tộc Hễ là người Việt Nam thì phải đứng lên đánh thực dân Pháp cứu Tổ quốc” Hưởng ứng và được tiếp thêm sức mạnh từ lời hiệu triệu đó, nhân dân các đân tộc thiểu số đã cùng với đồng bào cả nước bước vào cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp Trên cơ sở thực hiện chính sách dân tộc có hiệu quả của Đảng và Nhà nước ta, chúng ta đã giành dược nhiều thắng lợi quân sự quan trọng, tiêu biểu là chiến dịch Biên giới - Thu Đông 1950

Tháng 8/1952, Nghị quyết của Bộ Chính trị về vấn dề dân tộc có khẳng định:

“Đoàn kết các dân tộc trên nguyên tắc bình đẳng tương trợ để giúp nhau tiến bộ

về mọi mặt: chính trị, quân sự, kinh tế, văn hoá” Đây là chính sách dân tộc toàn

diện đầu tiên của Đảng ta, phù hợp với đường lối kháng chiến toàn dân, toàn diện của Đảng Đảng ta đac tập hợp được toàn thể dân tộc đánh đuổi thực dân Pháp trong trận quyết chiến lịch sử tại Điện Biên Phủ Chiến dịch Điện Biên Phủ toàn thắng là thành quả của cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp của toàn thể dân tộc (1946-1954) và là niềm tự hào của dân tộc anh em vùng Tây Bắc

Vào thời kỳ Thời kì kháng chiến chống Mỹ cứu nước (1954-1975), ngày 10/09/1960, Đại hội toàn quốc lần thứ 3 của Đảng đã họp và đề ra nhiệm vụ, đường lối của cách mạng Việt Nam trong giai đoạn mới, trong đó đề cập tới vấn

đề dân tộc Từ 1960-1975, Đảng và Nhà nước ta đã đề ra hàng loạt các Nghị định về vấn đề dân tộc trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, chính sách dân tộc của Đảng và Nhà nước ta được khẳng định là một bộ phận khăng khít của chiến lược xây dựng, bảo vệ miền Bắc và giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước Chính sách này đã tiếp tục đi vào cuộc kháng chiến chống Mỹ, động viên các dân tộc thiểu số anh em ở mỗi miền thực hiện nhiệm vụ của mình Ở miền Bắc, các dân tộc thiểu số cùng toàn thể nhân dân miền Bắc tham gia xây dựng chủ nghĩa xã hội Ở miền Nam, các dân tộc thiểu số đã sát cánh cùng người Kinh cống hiến sức lực, xương máu để làm nên chiến thắng trong cuộc kháng chiến chống Mỹ

Thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mỹ là thắng lợi chung của toàn thể dân tộc, trong đó có các dân tộc thiểu số anh em, là thắng lợi của chính sách dân tộc đúng đắn, sáng suốt của Đảng ta trong suốt 21 năm chống Mỹ cứu nước

Vào thời kì xây dựng và bảo vệ đất nước đi vào công nghiệp hoá, hiện đại hoá

từ năm 1975 đến nay Ngay sau khi giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước, Ban Bí thư Trung ương đã họp, có một số ý kiến về công tác dân tộc trong tình hình mới, vẫn là đề cao việc thực hiện quyền bình đẳng giữa các dân tộc, động viên đồng bào dân tộc trong cả nước tham gia tích cực vào việc xây dựng kinh

tế, phát triển văn hoá, củng cố quốc phòng, chống lại mọi âm mưu chia rẽ các dân tộc của đế quốc và bọn tay sai của chúng