AÂM THANH Bài 41 Âm thanh Môn Khoa học – Lớp 4 Giáo viên Lê Thị Mong Email Đơn vị công tác Trường Tiểu học Văn Yên Tháng 10/2021 I Yêu cầu cần đạt Học xong bài học này, học sinh đạt được 1 Kiến thức Nhận biết được những âm thanh xung quanh; Thực hiện được các cách khác nhau để làm cho vật phát ra âm thanh; Nêu được mối liên hệ giữa rung động và sự phát ra âm thanh Nêu được ví dụ hoặc làm các thí nghiệm đơn giản chứng minh mối liên hệ giữa rung động và sự phát ra âm thanh Trình bày được ảnh hưởng[.]
Trang 1Môn: Khoa học – Lớp 4 Giáo viên: Lê Thị Mong
Email:
Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Văn Yên
Tháng 10/2021
I Yêu cầu cần đạt: Học xong bài học này, học sinh đạt được:
1 Kiến thức
- Nhận biết được những âm thanh xung quanh;
- Thực hiện được các cách khác nhau để làm cho vật phát ra âm thanh;
- Nêu được mối liên hệ giữa rung động và sự phát ra âm thanh
- Nêu được ví dụ hoặc làm các thí nghiệm đơn giản chứng minh mối liên hệ giữa rung động và sự phát ra âm thanh
- Trình bày được ảnh hưởng của âm thanh đối với con người
2 Kĩ năng
- Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học: Đưa ra một số ứng xử phù hợp về việc sử dụng
âm thanh liên quan đến cộng đồng
3 Góp phần hình thành và phát triển các năng lực, phẩm chất:
- Tự chủ, tự học: Học sinh tự làm các thí nghiệm để làm cho vật phát ra âm thanh
- Giải quyết vấn đề: Biết giải thích một số thí nghiệm để làm cho vật phát ra âm thanh
- Năng lực nhận thức khoa học tự nhiên: Nhận biết được những âm thanh xung quanh; Giải thích được mối liên hệ giữa rung động và sự phát ra âm thanh
- Năng lực tìm hiểu môi trường tự nhiên xung quanh: Sử dụng những thiết bị đơn giản để thực hành, làm thí nghiệm chứng minh mối liên hệ giữa rung động và sự phát
ra âm thanh
- Các phẩm chất: Yêu nước (hình thành phát triển ở học sinh tình yêu thiên nhiên, trí tưởng tượng khoa học, hứng thú tìm tòi thế giới khoa học); Chăm chỉ (tích cực tham gia các hoạt động học tập); Trách nhiệm (vận dụng khoa học vào cuộc sống)
II Đồ dùng dạy học
1 Giáo viên:
- Đàn ghita, trống con, thước kẻ
2 Học sinh:
- Chuẩn bị các vật dụng tạo ra âm thanh: Ống bơ, thước kẻ, các hòn sỏi, giấy vụn…
III Các hoạt động dạy-học
1 Kết nối
1 Hoạt động 1: Mở đầu
? Tai dùng để làm gì?
- Để nghe rất nhiều âm thanh trong cuộc
sống chúng ta dùng tai để nghe và cảm
nhận Để biết những âm thanh ta nghe
thấy được xuất phát từ đâu, chúng có
mối liên hệ với nhau như thế nào và làm
thế nào để chúng ta có thể làm các vật
phát ra được âm thanh Bài học hôm nay
- Tai dùng để nghe
Trang 2chúng ta cùng tìm hiểu: Bài 41: Âm
thanh
- Yêu cầu học sinh ghi bài vào vở, yêu
cầu học sinh đọc tên bài
2 Hoạt động 2: Tìm hiểu các âm
thanh xung quanh
- Mục tiêu: HS kể tên được các âm thanh
mà học sinh nghe được, phân loại chúng
theo các nhóm:
+ Âm thanh do con người tạo ra;
+ Âm thanh không phải do con người tạo
ra;
- GV yêu cầu học sinh :
* Kể tên các âm thanh mà em nghe được
trong cuộc sống?
- Âm thanh nào do con người tạo ra?
- Âm thanh nào không phải do con người
tạo ra?
- Kết luận hoạt động
2 Các cách làm vật phát ra âm thanh
- Mục tiêu: HS tìm cách để làm cho các
vật HS đã chuẩn bị phát ra âm thanh và
giải thích vì sao lại phát ra được âm
thanh
- GV yêu cầu học sinh làm việc cá nhân
- GV kiểm tra đồ dùng HS đã chuẩn bị
theo nhóm
- Yêu cầu học sinh tìm mọi cách để làm
cho các vật đó phát ra âm thanh?
- GV đi hỗ trợ các nhóm làm việc
- GV yêu cầu các nhóm báo cáo kết quả
trước lớp?
? Tại sao các vật đó lại phát ra có âm
thanh?
- Yêu cầu học sinh nhận xét
- HS ghi bài vào vở, đọc tên bài: Bài 41:
Âm thanh
- HS thực hiện lựa chọn các đối tượng thích hợp
- Tiếng hát, tiếng gió thổi, tiếng sáo, tiếng đàn, tiếng trống, tiếng chim hót, tiếng nói của người, tiếng mèo kêu, tiếng
gà gáy….
- Tiếng hát, tiếng sáo, tiếng nói, tiếng đàn, tiếng trống, tiếng còi xe…
- Tiếng gió thổi, tiếng chim hót, tiếng mèo kêu, tiếng gà gáy….
- Lấy các đồ dùng đã chuẩn bị
- Các nhóm học sinh thực hiện
- Các nhóm trình bày cách làm để tạo ra
âm thanh từ những vật dụng đã chuẩn bị: + Cho hòn sỏi vào trong ống bơ và lắc mạnh sẽ tạo ra âm thanh;
+ Dùng thước gõ xuống bàn sẽ tạo ra âm thanh;
+ Cho bút vào hộp đựng bút rồi lắc sẽ tạo
ra âm thanh;
+ Vỗ hai bàn tay vào nhau;
+ Dùng bút để mạnh lên bàn sẽ tạo ra âm
Trang 34 Hoạt động 3: Khi nào vật phát ra
âm thanh
- Mục tiêu: HS tìm cách để làm cho các
vật HS đã chuẩn bị phát ra âm thanh và
giải thích vì sao lại phát ra được âm
thanh.- Các em đã tìm ra được nhiều
cách làm cho vật phát ra âm thanh Âm
thanh phát ra từ nhiều nguồn với những
cách khác nhau Vậy, chúng có điểm
chung nào khi âm thanh phát ra hay
không? Chúng ta cùng nhau dự đoán các
trường hợp xảy ra trong các thí nghiệm
sau (GV gắn bảng phụ ghi 3 thí nghiệm,
yêu cầu học sinh đọc
- Với các thí nghiệm này, các em hãy
trao đổi suy nghĩ và dự đoán các hiện
tượng xảy ra sau đó ghi vào sổ tay của
nhóm;
- Mời đại diện các học sinh trình bày dự
đoán
- Các bạn đã có nhiều dự đoán ban đầu
rất thú vị Vậy các em có điều gì thắc
mắc xung quanh các thí nghiệm này
không?
thanh;
- Vật có thể phát ra âm thanh do con người tác động vào chúng
- Vật có thể phát ra âm thanh khi chúng
va chạm với nhau
- HS đọc trước lớp:
* Thí nghiệm 1:
Với 1 cái trống, 1 cái dùi và một ít gạo rắc trên mặt trống Em nhận xét gì khi: + Gõ trống
+ Gõ trống mạnh hơn + Đặt tay lên mặt trống khi trống đang rung
* Thí nghiệm 2:
Có 1 cây đàn ghita Quan sát hiện tượng xảy ra khi:
+ Dùng tay bật dây đàn;
+ Dùng tay đặt lên dây đàn đang rung
* Thí nghiệm 3:
Đặt tay nhẹ lên cổ khi nói em thấy cảm giác gì?
- HS thực hiện;
TN1: Gõ trống – trống kêu, gõ mạnh hơn – trống kêu to hơn, đặt tay lên mặt trống đang rung thì âm thanh tắt đi
TN2: Chạm bật dây đàn, dây đàn phát tiếng kêu Đặt tay lên dây đàn đang rung thì dây đàn không kêu nữa
TN3: Đặt tay lên cổ khi nói thấy rung
- Một số học sinh nêu thắc mắc:
+ Có phải bật dây đàn thì đây đàn kêu không?
+ Có phải gõ trống thì trống phát ra tiếng kêu không?
+ Có phải đặt tay lên cổ khi nói thì cổ rung không?
+ Tại sao dung tay bật dây đàn, dây đàn lại phát tiếng kêu?
+ Tại sao gõ trống lại phát ra âm thanh?
Trang 4- Để trả lời các câu hỏi vừa rồi của các
bạn, chúng ta sẽ cùng nhau làm các thí
nghiệm này (thời gian thực hiện là 7
phút) Các bạn thực hiện lần lượt các thí
nghiệm rồi ghi kết quả các bạn làm được
vào giấy đã chuẩn bị
- Yêu cầu các nhóm trình bày kết quả thí
nghiệm của nhóm
- GV nhận xét, yêu cầu học sinh điều
chỉnh kết quả thí nghiệm vào phần dự
đoán của nhóm mình
? Điểm nào chung khi âm thanh được
phát ra?
- Yêu cầu HS nhận xét, bổ sung
- GV nhận xét, đưa ra kết luận:
Âm thanh do các vật rung động phát ra
- Yêu cầu học sinh đọc cá nhân, nhóm
* Âm thanh có vai trò như thế nào đối
với đời sống con người?
- GV nhận xét Giáo dục KNS: Tùy từng
nơi, từng lúc mà chúng ta có thế sử dụng
âm thanh ở các mức độ khác nhau Ví
dụ: Không nói chuyện tự do trong giờ
học, không gây tiếng động lớn ở những
nơi yên tĩnh hoặc giờ nghỉ ngơi; không
mở nhạc to hoặc nói to khi về
khuya….Nói chung là chúng ta phải biết
cách sử dụng âm thanh hợp lý
5 Vận dụng
- Trò chơi: Đoán tên âm thanh
- Cách chơi: Chia lớp thành 2 đội Mỗi
đội sẽ chuẩn bị cho đội mình những âm
thanh từ các dụng cụ đã có Đội kia sẽ
nghe và nói tên âm thanh đó được phát
ra từ dụng cụ nào Nếu trả lời đúng sẽ
ghi 10 điểm/ 1 lượt, trả lời sai sẽ không
được điêm Đội thắng cuộc là đội có số
điểm cao hơn
- Tổ chức chơi
- Kết thúc trò chơi, phân thắng, thua,
+ Tại sao đặt tay lên cổ khi nói hoặc hát lại có cảm giác rung ở cổ?
- Các nhóm học sinh thực hành thí nghiệm
- Các nhóm gắn kết quả thí nghiệm của nhóm lên bảng, các thành viên trình bày
và lấy ý kiến nhận xét của nhóm khác
- Học sinh thực hiện;
- Các vật va chạm vào nhau gây rung động và phát ra âm thanh
- HS nhận xét, bổ sung
- HS đọc cá nhân, nhóm;
- Âm thanh giúp con người giải trí, thư giãn: nghe nhạc
- Âm thanh giúp con người tiếp nhận thông tin: học tập, trao đổi kiến thức, tin tức
- giúp con người nhận được báo hiệu: còi
xe, tàu…
Trang 5thưởng, …
- Nhận xét tiết học
6 Rút kinh nghiệm
