CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA ĐỀ TÀI VÀ CÁCH XÂY DỰNG CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA MỘT ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU

MỤC LỤC PHẦN MỞ ĐẦU .................................................................................................. 1 A. CÁCKHÁINIỆMLIÊNQUANĐẾNĐỀTÀI........................................2 I. Cơ sở lý luận là gì? ................................................................................. 2 II. Xây dựng cơ sở lý luận của

1

KHOA XÃ HỘI HỌC VÀ CÔNG TÁC XÃ HỘI

TÊN ĐỀ TÀI TIỂU LUẬN

CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA ĐỀ TÀI VÀ CÁCH XÂY DỰNG

CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA MỘT ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU

ĐÍCH VÀ MỤC TIÊU; ĐỐI TƯỢNG, PHẠM VI VÀ KHÁCH THỂ; CÁC PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

TÊN LỚP HỌC PHẦN - MÃ HỌC PHẦN PHƯƠNG PHÁP LUẬN NGHIÊN CỨU KHOA HỌC - NHÓM

2-2021-2022.2.XHH1022.002

GI ẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN: TRẦN XUÂN BÌNH

HU Ế, THÁNG 5 NĂM 2022

S Ố PHÁCH:

………

2

M ỤC LỤC

Contents

PH ẦN MỞ ĐẦU 1

A CÁC KHÁI NIỆM LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI 2

I Cơ sở lý luận là gì? 2

II Xây dựng cơ sở lý luận của đề tài 3

1 Tên đề tài 4

2 Ph ần mở đầu 5

2.1 Tính cấp thiết của đề tài 5

2.2 T ổng quan nghiên cứu 5

2.3 M ục tiêu nghiên cứu 5

2.4 Đối tượng nghiên cứu 6

2.5 Ph ạm vi nghiên cứu 6

2.6 Phương pháp nghiên cứu 6

3 Ph ần nội dung chính của đề tài 6

3.1 T ổng quan tình hình nghiên cứu 6

3.2 Phương pháp nghiên cứu 7

3.3 K ết quả và đánh giá 7

4 K ết luận và kiến nghị 7

4.1 K ết luận: 7

4.2 Khuy ến nghị: 7

B THI ẾT KẾ ĐỀ CƯƠNG NGHIÊN CỨU MỘT ĐỀ TÀI, GỒM: TÊN

ĐỀ TÀI; LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI; MỤC ĐÍCH VÀ MỤC TIÊU; ĐỐI

3

TƯỢNG, PHẠM VI VÀ KHÁCH THỂ; CÁC PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN

C ỨU 7

1 Tên đề tài: 8

2 Lý do chọn đề tài 8

3 M ục đích nghiên cứu 8

4 M ục tiêu nghiên cứu 8

5 Đối Tượng, Phạm Vi Và Khách Thể 9

6 Các phương pháp nghiên cứu 9

ĐÁNH GIÁ NHẬN XÉT 10

TÀI LIỆU THAM KHẢO 11

4

1

PH ẦN MỞ ĐẦU

Cơ sở lý luận là một chương bắt buộc trong bất cứ văn bản học thuật nào Nghiên cứu

cơ sở lý luận giúp cho tác giả có cái nhìn tổng quan về lĩnh vực và lịch sử nghiên cứu của đề tài Ngoài ra, cơ sở lý luận còn là “thước đo” để giảng viên xác định sinh viên học viên của mình có thực sự nghiên cứu kỹ lưỡng, sâu rộng về đề tài nghiên cứu chưa? Bài luận có đang đi đúng hướng hay không?

Quan trọng là vậy, nhưng rất nhiều bạn sinh viên thậm chí là học viên hệ sau đại học vẫn lúng túng trong tìm kiếm, chọn lọc nguồn tài liệu và triển khai viết cơ sở lý luận…

Vì vậy, bài tiểu luận này sẽ trình bày cụ thể về cơ sở lý luận của đề tài và cách xây dựng cơ sở lý luận của một đề tài nghiên cứu qua đó thiết kế đề cương nghiên cứu một

đề tài, gồm: tên đề tài; lý do chọn đề tài; mục đích và mục tiêu; đối tượng, phạm vi và khách thể; các phương pháp nghiên cứu

2

A CÁC KHÁI NIỆM LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI

I Cơ sở lý luận là gì?

Cơ sở lý luận (khung lý thuyết) được định nghĩa là các giả thuyết đã được kiểm chứng

và khẳng định Xuất phát từ các lý thuyết được phát triển bởi những nhà nghiên cứu để giải thích các hiện tượng, rút ra kết luận dựa trên ý tưởng, kiến thức và sự quan sát thực tế

Trong các bài báo cáo, luận văn tốt nghiệp, luận văn thạc sĩ, luận án tiến sĩ… Cơ sở lý luận là nơi bạn xác định, thảo luận và đánh giá các lý thuyết liên quan đến vấn đề nghiên cứu của bạn Hiểu một cách đơn giản, cơ sở lý luận là việc bạn sẽ thu thập tất

cả những bài nghiên cứu khoa học đã được công bố, tài liệu học thuật, sách, báo, luận văn có liên quan đến đề tài hoặc câu hỏi nghiên cứu mà bạn đã chỉ ra

Cơ sở lý luận là phương pháp để lý luận Muôn lý luận thì phải có phương pháp để lý

luận của mình có logic, thuyết phục người tin theo , phương pháp lý luận ấy gọi là cơ

sở lý luận, tức là nói có căn cứ, thuật ngữ của triết học gọi là Luận Cứ Có nhiều

phương pháp để lý luận ở đây chỉ nêu lên vài phương pháp thông dụng, đó là : phân tích, diễn dịch, tổng hợp, quy nạp

Ở đây thì “Cơ sở” là hệ thống kiến thức căn bản, tổng quát mang tính học thuật về triết học Lý là tư duy lý trí, dùng lý trí để nhận định sự việc chứ không bằng cảm tính Luận là các phương pháp suy luận logic dựa trên các dữ kiện thu được

Cụm từ cơ sở lý luận dùng làm tên 1 môn học thì nó có nghĩa là: Xây dựng nền tảng

kiến thức về triết học, rèn luyện năng lực tư duy bằng lý trí, lấy sự vật làm chủ thể(duy vật) và tìm hiểu quy luật vận động, tương tác giữa các sự vật trong không gian và thời gian(biện chứng)

Phần cơ sở lý luận này làm rõ khái niệm, định nghĩa, các quan điểm của các nhà khoa học khác nhau, các nhân tố ảnh hưởng, các chỉ tiêu đánh giá…đối với luận văn và phần tổng hợp các công trình nghiên cứu liên quan

Tầm quan trọng của cơ sở lý luận

3

Sau khi lựa chọn đề tài nghiên cứu và liệt kê các câu hỏi nghiên cứu của bài luận, bạn

sẽ phải đi tìm kiếm những lý thuyết, ý tưởng và mô hình mà các nhà nghiên cứu khác

đã phát triển liên quan đến đề tài nghiên cứu của mình nhằm phục vụ mục đích phân tích Và dưới đây chính là những yếu tố góp phần làm nên tầm quan trọng của cơ sở lý luận:

Một dẫn chứng rõ ràng về các giả thuyết liên quan đến đề tài nghiên cứu sẽ giúp người đọc hiểu rõ hơn về vấn đề nghiên cứu

Cơ sở lý luận sẽ kết nối nhà nghiên cứu với kiến thức hiện có Được hướng dẫn bởi

một lý thuyết có liên quan, bạn được cung cấp một cơ sở cho các giả thuyết và lựa chọn phương pháp nghiên cứu của bạn

Nêu rõ các giả định lý thuyết của một nghiên cứu buộc bạn phải giải quyết các câu hỏi

tại sao và như thế nào Nó cho phép bạn chuyển từ mô tả đơn giản một hiện tượng được quan sát sang khái quát về các khía cạnh khác nhau của hiện tượng đó

Tăng sự hiểu biết về của tác giả về các phương pháp, cách tiếp tiếp cận khác nhau đã được áp dụng cho vấn đề nghiên cứu này Từ đó tìm ra phương pháp nghiên cứu tối ưu nhất

Đánh giá, lựa chọn và (hoặc) kết hợp các lý thuyết có liên quan đến chủ đề bài luận của bạn

Giải thích các giả định và định hướng nghiên cứu của bạn

II Xây dựng cơ sở lý luận của đề tài

“Cơ sở lý luận” là cụm từ được sử dụng phổ biến trong nghiên cứu khoa học Xét về bản chất logic, cơ sở lý luận chính là luận cứ lý thuyết, là loại luận cứ được chứng minh bởi những nghiên cứu của bản thân tác giả hoặc các đồng nghiệp đi trước.[1,68]

Cơ sở lý luận của đề tài là việc chọn lọc các tài liệu về chủ đề nghiên cứu, trong đó bao gồm thông tin, ý tưởng, dữ liệu và bằng chứng được trình bày trên một quan điểm nào đó để hoàn thành các mục tiêu đã xác định hay diễn tả các quan điểm về bản chất của chủ đề đó cũng như phương pháp xem xét chủ đề đó; là việc đánh giá một cách hiệu quả các tài liệu này trên cơ sở liên hệ với nghiên cứu chúng ta đang thực hiện

4

Xây dựng hoặc vận dụng đúng đắn các cơ sở lý luận, tức luận cứ lý thuyết là công việc

có rất nhiều ý nghĩa:

• Giúp người nghiên cứu có thể mượn ý kiến của đồng nghiệp đi trước để chứng minh những giả thuyết của mình.[1,68]

• Tiết kiệm thời gian và chi phí cho việc tổ chức nghiên cứu lại từ đầu các cơ sở

lý luận về sự vật [1,68]

1 Tên đề tài

Tên đề tài nghiên cứu khoa học là tên gọi của vấn đề khoa học mà tác giả cần nghiên

cứu Tên đề tài là vỏ bề ngoài, còn vấn đề nghiên cứu là nội dung bên trong Tên đề tài phản ánh cô đọng nhất nội dung cần nghiên cứu

Tên đề tài thể hiện ấn tượng đầu tiên đối với hội đồng khoa học/người đọc Để đặt được một tên đề tài nghiên khoa học cứu hấp dẫn, tạo ấn tượng mạnh, các bạn cần nắm

rõ những nguyên tắc sau:

Tên đề tài cần chỉ rõ đối tượng và phạm vi nghiên cứu Đối tượng nghiên cứu trả lời cho câu hỏi nghiên cứu cái gì, còn phạm vi nghiên cứu chỉ rõ giới hạn về mặt không gian, thời gian và quy mô của vấn đề nghiên cứu

Tên đề tài phải rõ ràng, súc tích, thể hiện được vấn đề mà bạn muốn nghiên cứu Về nguyên tắc chung, tên đề tài nên ít chữ nhất có thể, nhưng chứa đựng một lượng thông tin cao nhất

Từ ngữ sử dụng trong tên đề tài phải đơn nghĩa, tránh sử dụng những từ đa nghĩa vì sẽ

dễ gây hiểu lầm, sai ý nghĩa của bài nghiên cứu

Tên đề tài phải có mối liên hệ thống nhất với mục tiêu, nhiệm vụ, đối tượng, phạm vi

và ý nghĩa của bài nghiên cứu

Các bạn nên tư duy, sáng tạo ra một cái tên đề tài mới, tránh trùng lặp với những đề tài

đã được nghiên cứu và công bố trước đó

Ví dụ tên đề tài: Đặc trưng của tín ngưỡng truyền thống người Việt; Phân tích tính công khai của báo chí;…

5

2 Ph ần mở đầu

Phần mở đầu được xem là một bản giới thiệu tổng quan về nội dung vấn đề tác giả cần nghiên cứu, trong đó các thông tin được nhấn mạnh một cách phù hợp Trong phần mở đầu, tác giả cần đi sâu, làm rõ các vấn đề: tính cấp thiết của đề tài, tổng quan nghiên cứu, mục tiêu nghiên cứu, đối tượng nghiên cứu, phạm vi nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu, cấu trúc đề tài

2.1 Tính cấp thiết của đề tài

- Tác giả trả lời câu hỏi: Vì sao lại nghiên cứu đề tài đó?

- Lý do khách quan: Ý nghĩa trên lý luận và thực tiễn chung

- Lý do chủ quan: Thực trạng nơi tác giả nghiên cứu, nhu cầu, trách nhiệm, sự hứng thú của người nghiên cứu đối với vấn đề

- Từ các nghiên cứu đã được thực hiện trước đó chỉ ra điểm mới của đề tài, vấn đề mà tác giả lựa chọn

2.2 T ổng quan nghiên cứu

Xuất phát từ một tổng thể các vấn đề có liên quan, sau đó đặt chủ đề nghiên cứu vào trung tâm, đề cập một cách tương đối cụ thể các khía cạnh quan trọng của chủ đề Tác giả tóm tắt, nhận xét những công trình có liên quan (trong và ngoài nước) trong mối tương quan với đề tài đang nghiên cứu:

• Những hướng nghiên cứu chính về vấn đề của đề tài đã được thực hiện

• Những trường phái lý thuyết đã được sử dụng để nghiên cứu vấn đề này

• Những kết quả nghiên cứu chính

• Hạn chế của các nghiên cứu trước, những vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu

2.3 M ục tiêu nghiên cứu

Mục tiêu tổng quát và mục tiêu cụ thể: Trả lời câu hỏi “Bạn muốn làm được gì khi

thực hiện đề tài?”

• Mục tiêu nghiên cứu rõ ràng, bám sát tên đề tài

6

• Sự phù hợp giữa tên đề tài, mục đích nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu và nội dung công trình

2.4 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu là vấn đề được đặt ra nghiên cứu Cần lưu ý phân biệt đối tượng nghiên cứu và khách thể nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Nghiên cứu cái gì? – Những hiện tượng thuộc phạm vi nghiên cứu

• Khách thể nghiên cứu: Nghiên cứu ai? – Cá nhân/ nhóm xã hội chứa đựng vấn

đề nghiên cứu

2.5 Ph ạm vi nghiên cứu

Phạm vi nghiên cứu là không gian, thời gian, lĩnh vực thực hiện nghiên cứu Tác giả cần lưu ý tránh trường hợp đề tài thực hiện trên phạm vi quá rộng hoặc quá hẹp

2.6 Phương pháp nghiên cứu

Tác giả trình bày các phương pháp nghiên cứu được sử dụng (Chỉ rõ phương pháp chủ đạo, phương pháp bổ trợ)

• Phương pháp thu thập thông tin: khảo sát, lập bảng hỏi, đọc tài liệu,…

• Phương pháp xử lý thông tin: định lượng, định tính, …

Phần này thường được quan tâm vì sẽ xác định được hướng đi chính của đề tài

Phương pháp nghiên cứu phải khoa học, hợp lý, đáng tin cậy, phù hợp đề tài; có sự phù hợp giữa tên đề tài, mục đích nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu và nội dung công trình

3 Ph ần nội dung chính của đề tài

3.1 T ổng quan tình hình nghiên cứu

• Cơ sở lý luận: Các khái niệm, định nghĩa, kiến thức nền tảng về vấn đề được nghiên cứu

• Thực trạng vấn đề nghiên cứu: Khái quát các kết quả nghiên cứu đã đạt được + Mô hình lý thuyết của các nhà khoa học trên thế giới

7

+ Mô hình thực nghiệm đã được áp dụng ở đâu (trên thế giới và Việt Nam)

3.2 Phương pháp nghiên cứu

• Mô tả quá trình nghiên cứu diễn ra như thế nào, trình bày các phương pháp đã

sử dụng để nghiên cứu

• Tổng thể nghiên cứu và chọn mẫu

• Phương pháp thu thập số liệu (báo cáo, khảo sát, bảng hỏi, phỏng vấn…)

• Phương pháp xử lý thông tin

• Xây dựng mô hình (dựa trên phân tích Kinh tế lượng, hay dựa trên việc phân tích case study,…)

3.3 K ết quả và đánh giá

• Báo cáo kết quả: sau khi phân tích, xử lý dữ liệu thì thu được kết quả gì? (có thể được trình bày bằng các bảng biểu, số liệu, …)

• Đánh giá, nhận xét: Kết quả có phù hợp với giả thuyết, dự kiến không? Giải thích vì sao lại có kết quả như vậy, …

4 K ết luận và kiến nghị

4.1 K ết luận: Tóm tắt tổng hợp nội dung đề tài và những kết quả được đúc kết từ quá

trình nghiên cứu

4.2 Khuy ến nghị:

– Đề xuất biện pháp áp dụng

– Nghiên cứu đã giải quyết được vấn đề gì, còn vấn đề gì tồn động hoặc phát sinh trong và sau quá trình nghiên cứu Từ đó đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo phù hợp

B THIẾT KẾ ĐỀ CƯƠNG NGHIÊN CỨU MỘT ĐỀ TÀI, GỒM: TÊN ĐỀ TÀI; LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI; MỤC ĐÍCH VÀ MỤC TIÊU; ĐỐI TƯỢNG,

PH ẠM VI VÀ KHÁCH THỂ; CÁC PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

8

1 Tên đề tài:

Nghiên cứu xây dựng hệ thống E-learning trong giáo dục Đại học và đào tạo trực tuyến mở dành cho sinh viên Đại học Khoa học Huế

2 Lý do chọn đề tài

Đại dịch covid 19 đã làm cho chúng ta nhớ lại Ebola và SARS bởi vì hệ quả của nó để lại rất khó lường, ảnh hưởng mạnh tới tất cả các lĩnh vực, trong đó có giáo dục Trong bối cảnh dịch bệnh covid diễn biến phức tạp rất nhiều các quốc gia, các trường học đã lựa chọn học trực tuyên (e- learning) là một trong những giải pháp tối ưu để

giáo dục tiếp tục phát triển duy trì trong tình trạng diễn biến bệnh dịch gia tăng E learning là một trong những phương pháp học trực tuyến sử dụng kết nối mạng

Internet để phục vụ học tập Thông qua hệ thống e - learning, người học có thể tham

khảo các tài liệu học, đồng thời có thể trao đổi với giảng viên mà không cần phải gặp trực tiếp Hiện tại Đại học Khoa học Huế đang sử dụng trang tín chỉ để có thể thông báo về việc học tập và các hoạt động của sinh viên, các bài tập và các bài kiểm tra đều

nộp riêng lẻ vào các liên kết khác nhau như Google Classroom,thi trắc nghiệm[2], nộp tiểu luận [3]…Do đó rất dễ nhầm lẫn và bất cập đối với nhiều sinh viên.Vì thế cần nghiên cứu một hệ thống e- learning chung cho toàn trường để sinh viên có thể dễ dàng học tập và thực hiện các hoạt động trực tuyến trong tình hình dịch bệnh vẫn còn đang diễn ra

3 Mục đích nghiên cứu

Nghiên cứu xây dựng hệ thống E-learning trong giáo dục Đại học và đào tạo trực tuyến mở dành cho sinh viên Đại học Khoa học Huế nhằm nâng cao chất lượng học

tập của học sinh sinh viên mùa dich

4 Mục tiêu nghiên cứu

+Mục tiêu chung: Xây dựng và phát triển phương thức học tập và đào tạo trực tuyến

dựa trên công nghệ thông tin và mô hình E-learning nhằm điều kiện cho sinh viên có thể dễ dàng học tập và thực hiện các hoạt động trực tuyến trong tình hình dịch bệnh vẫn còn đang diễn ra

+Mục tiêu cụ thể :Đề xuất xây dựng và định hướng mô hình E-learning cho Đại học

Downloaded by Quang Tr?n (tranquang141994@gmail.com)

9

Khoa học Huế dựa trên việc phân tích các mô hình E-learning của các trường như Đại học du lịch Huế[4], Đại học y dược Huế [5] và các mô hình phổ biến trong nước và trên thế giới

5 Đối Tượng, Phạm Vi Và Khách Thể

+Đối tượng: Hệ thống học trực tuyến tại Đại học Khoa học Huế

+Phạm vi nghiên cứu :

Không gian: Khoa Công Nghệ Thông Tin và Kỹ thuật phần mềm trường Đại học Khoa học Huế

Thời gian: Từ ngày 16/05/2022 đến ngày 20/06/2022

Bài viết tập trung tìm hiểu thực trạng của đào tạo trực tuyến tại trường Đại học Khoa học Huế và đề xuất phát triển hệ thống E-learning nhằm nâng cao chất lượng đào tạo

trực tuyến

+Khách thể nghiên cứu : Việc học trực tuyến của sinh viên trường Đại học Khoa học Huế trong mùa dịch

6 Các phương pháp nghiên cứu

Phương pháp nghiên cứu ( phương pháp điều tra, so sánh, thử nghiệm, )

- Phương pháp tiếp cận liên ngành

- Phương pháp nghiên cứu

+ Phương pháp phân tích SWOT

+ Phương pháp thu thập và xử lý dữ liệu:

Phương pháp thu thập dữ liệu: Thu thập và nghiên cứu các tài liệu liên quan đến việc ứng dụng E-learning trong dạy học, từ đó phân tích và tổng hợp cơ sở lý luận của đề tài; lập phiếu điều tra về thực tiễn xây dựng bài giảng E-learning trong việc giảng dạy trực tuyến cho học sinh, sinh viên trường Đại học Khoa học Huế

Phương pháp xử lý dữ liệu: Thống kê các dữ liệu thu được, tổng hợp, phân tích và so sánh để rút ra các kết luận

Downloaded by Quang Tr?n (tranquang141994@gmail.com)