BỘ VĂN HÓA, THỂ THAO VÀ DU LỊCH TRƯỜNG CÁN BỘ QUẢN LÝ VĂN HÓA, THỂ THAO VÀ DU LỊCH LỚP BỒI DƯỠNG QLNN LÃNH ĐẠO QUẢN LÝ CẤP PHÒNG Tiểu luận tình huống Về việc GIẢI QUYẾT SAI PHẠM TRONG LỰA CHỌN NHÀ THẦU MUA SẮM THIẾT BỊ MÁY CHỦ, PHẦN MỀM PHỤC VỤ CÔNG TÁC QUẢN LÝ TẠI CƠ QUAN A Hà Nội, tháng 5 năm 2022 LỜI CẢM ƠN Trước tiên Em xin chân thành cảm ơn Lãnh đạo Nhà trường, quý Thầy, Cô giáo Trường cán bộ quản lý văn hóa, thể thao và du lịch đã giúp đỡ em trong suốt quá trình học tập tại trường, đồng th.
Trang 1BỘ VĂN HÓA, THỂ THAO VÀ DU LỊCH TRƯỜNG CÁN BỘ QUẢN LÝ VĂN HÓA, THỂ THAO VÀ DU LỊCH
LỚP BỒI DƯỠNG QLNN LÃNH ĐẠO QUẢN LÝ CẤP PHÒNG
Tiểu luận tình huống
Về việc: GIẢI QUYẾT SAI PHẠM TRONG LỰA CHỌN NHÀ THẦU
MUA SẮM THIẾT BỊ MÁY CHỦ, PHẦN MỀM PHỤC VỤ
CÔNG TÁC QUẢN LÝ TẠI CƠ QUAN A
Hà Nội, tháng 5 năm 2022
Trang 2Trước tiên Em xin chân thành cảm ơn Lãnh đạo Nhà trường, quý Thầy,
Cô giáo Trường cán bộ quản lý văn hóa, thể thao và du lịch đã giúp đỡ em trong suốt quá trình học tập tại trường, đồng thời hướng dẫn tận tình cho em hoàn thành tiểu luận tình huống này
Đặc biệt, em xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành và sâu sắc tới Thầy giáo
Phạm Đăng Tỉnh chủ nhiệm lớp LĐCP.V4, quý Thầy, Cô giáo trong nhà
trường đã tận tình giúp đỡ, hướng dẫn, chuyển tải những kiến thức, kinh nghiệm quý báu trong suốt thời gian em học tập tại đây
Do thời gian hạn chế, đề tài không tránh khỏi những thiếu sót Em rất mong nhận được những góp ý của quý Thầy, Cô và các bạn đồng nghiệp
Em xin chúc toàn thể các Thầy, Cô giáo Trường cán bộ quản lý văn hóa, thể thao và du lịch luôn mạnh khỏe, hạnh phúc, công tác tốt để đào tạo cho Đất nước những cán bộ, công chức, viên chức đầy đủ năng lực chuyên môn, phẩm chất chính trị, đạo đức phục vụ cho Nhân dân và cho Đất nước
HỌC VIÊN
Vũ Văn Quang
Trang 3LỜI NÓI ĐẦU
Chương trình bồi dưỡng lãnh đạo cấp phòng đã giới thiệu và làm rõ vị trí, chức năng, nhiệm vụ của lãnh đạo phòng; các đặc điểm của lãnh đạo phòng thuộc lĩnh vực, địa phương khác nhau; trang bị kỹ năng phân tích nhiệm vụ để giúp cán
bộ quản lý, lãnh đạo cấp phòng tham gia khóa học xác định đúng đắn vai trò của mình trong cơ quan, tổ chức; qua đó có nhận thức đầy đủ về công tác quản lý của mình đối với nhiệm vụ được phân công
Sau khi học xong các chuyên đề của khóa bồi dưỡng lãnh đạo cấp phòng, bản thân tôi đã xác định rõ hơn về vị trí của lãnh đạo phòng trong cơ cấu tổ chức của cơ quan; Chức năng và các nhiệm vụ của lãnh đạo phòng; Phân biệt được các đặc trưng trong công tác của lãnh đạo phòng; Vận dụng được kỹ năng phân tích nhiệm
vụ đối với chức danh của mình và của các nhân viên trong phòng; Có nhận thức đúng đắn về công tác của lãnh đạo phòng
Càng ngày Đảng và Nhà nước càng quan tâm, chú trọng việc ứng dụng công nghệ thông tin vào hoạt động quản lý hành chính nhà nước nhằm góp phần nâng cao hiệu quả quản lý của các ngành, các cấp với mục tiêu chủ yếu là xây dựng cơ sở
dữ liệu và cung cấp thông tin phục vụ cơ quan nhà nước, tạo điều kiện thuận lợi để các tổ chức, cá nhân dễ dàng truy cập thông tin và dịch vụ hành chính công trên môi trường mạng
Mỗi hình thức đấu thầu đều được quy định chi tiết trong các văn bản quy phạm pháp luật để người có thẩm quyền cùng với các nhà thầu nghiên cứu và tổ chức thực hiện nhằm công khai, minh bạch, đảm bảo cạnh tranh, bình đẳng và công bằng trong công tác đấu thầu và lựa chọn nhà thầu có năng lực Bản thân tôi trong quá trình đảm nhiệm vị trí chuyên viên quản lý đầu tư đã nhận thấy trong quá trình
tổ chức lựa chọn nhà thầu cần công tâm, khách quan, công bằng nếu không sẽ dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng trong công tác đấu thầu gây thất thoát, lãng phí
ngân sách của nhà nước Từ lý do trên tôi chọn tình huống: “Giải quyết sai phạm trong lựa chọn nhà thầu mua sắm thiết bị máy chủ, phần mềm phục vụ công tác quản lý tại cơ quan A” Đây là tình huống xảy ra đối với công tác lựa chọn nhà
thầu mà chủ đầu tư chưa hiểu quy chế đấu thầu dẫn đến việc khiếu kiện của các nhà thầu Để giải quyết tình huống trên, từ các quy định của pháp luật liên quan tôi đưa
Trang 4ra các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý nhà nước trong hoạt động đấu thầu
I MÔ TẢ TÌNH HUỐNG
1 Hoàn cảnh ra đời của tình huống
Nhằm mua sắm trang thiết bị công nghệ thông tin loại tốt để phục vụ hiện đại hóa, đưa ứng dụng CNTT vào công tác quản lý, điều hành tại cơ quan A, Trung tâm Công nghệ Thông tin của cơ quan A đã lập tờ trình gửi cấp có thẩm quyền để mua thiết bị máy chủ, các phần mềm liên quan Theo quy chế làm việc, sự phân cấp của
Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông, cơ quan có thẩm quyền - cơ quan A - đại diện là Trưởng đơn vị đã đồng ý chủ chương mua sắm thiết bị và giao Phòng Đầu
tư thực hiện thủ tục mua sắm gói thiết bị này
Từ đó Phòng Đầu tư tiến hành lập hồ sơ theo Luật Đấu thầu số 43/2013/QH13 và Nghị định số 63/2014/NĐ-CP ngày 26/6/2014 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Đấu thầu về lựa chọn nhà thầu, các văn bản hướng dẫn khác của nhà nước trình Trưởng đơn vị phê duyệt kế hoạch mua sắm, dự toán, kế hoạch lựa chọn nhà thầu mua sắm thiết bị máy chủ, phần mềm phục vụ công tác quản lý của cơ quan A
Hồ sơ kế hoạch mua sắm, dự toán, kế hoạch lựa chọn nhà được cấp thẩm quyền phê duyệt trong quyết định phê duyệt có 01 gói thầu, cụ thể:
+ Tên gói thầu: Mua sắm máy chủ và phần mềm phục vụ công tác quản lý + Giá gói thầu: 285.000.000 đồng
+ Nguồn vốn: Ngân sách nhà nước
+ Hình thức lựa chọn nhà thầu: Chào hàng cạnh tranh qua mạng
+ Phương thức lựa chọn nhà thầu: Một giai đoạn, một túi hồ sơ
+ Thời gian bắt đầu tổ chức lựa chọn nhà thầu: Quý 1/2020
+ Loại hợp đồng: Trọn gói
+ Thời gian thực hiện hợp đồng: 0 ngày
Trong đó do gói thầu là mua sắm máy chủ và phần mềm thông dụng trên thị trường, giá gói thầu là 285 triệu đồng nên theo quy định của Nghị định số 63/2014/ NĐ-CP ngày 26/6/2014 của Chính phủ, Thông tư số 58/2016/TT-BTC ngày
Trang 529/3/2016 của Bộ Tài chính, hình thức lựa chọn nhà thầu áp dụng hình thức chào hàng cạnh tranh qua mạng, khi thực hiện chủ đầu tư không chọn nhà thầu có giá chào thấp nhất để trúng thầu mà chọn nhà thầu có giá chào thấp thứ 2 để trúng thầu
do vậy nhà thầu có giá chào thấp nhất có đơn đề nghị xem xét lại quá trình lựa chọn nhà thầu
2 Diễn biến tình huống
Việc trang bị thiết bị máy chủ, các phần mềm lên quan là công việc quan trọng nhằm đáp ứng nhu cầu hiện đại hóa, đẩy mạnh ứng dụng CNTT vào công tác quản lý của đơn vị, bằng nguồn vốn ngân sách thường xuyên được giao của đơn vị,
vì vậy việc mua sắm phải thực hiện theo Luật Đấu thầu Phòng Đầu tư đã lập dự toán mua sắm "Mua sắm thiết bị máy chủ, phần mềm phục vụ công tác quản lý của
Cơ quan A” trong đó có 01 gói thầu là: "Mua sắm máy chủ và phần mềm phục vụ công tác quản lý" được Trưởng đơn vị Cơ quan A phê duyệt tại Quyết định phê duyệt kế hoạch mua sắm, dự toán, kế hoạch lựa chọn nhà thầu
Để lựa chọn nhà thầu có đủ năng lực, kinh nghiệm và khả năng cung cấp thiết
bị đáp ứng yêu cầu của chủ đầu tư (bên mời thầu) đối với gói thầu này Cơ quan A
đã tiến hành:
+ Lập trình, thẩm định và phê duyệt Hồ sơ yêu cầu
+ Đăng tải thông báo mời thầu trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia (trang muasamcong.gov.vn)
+ Phát hành Hồ sơ yêu cầu qua mạng theo quy định
+ Đến thời điểm mở thầu theo quy định bên mời thầu tiến hành mở thầu qua mạng và nhận được hồ sơ đề xuất của các nhà thầu công ty X, công ty Y
+ Sau khi mở thầu, theo quy định, Tổ chuyên gia tiến hành đánh giá hồ sơ đề xuất của 02 nhà thầu đã nộp hồ sơ đề xuất theo trình tự:
1) Đánh giá sơ bộ: cả 02 nhà thầu đều đủ điều kiện tiến hành đánh giá về mặt
kỹ thuật
2) Đánh giá về mặt kỹ thuật: công ty X chào thiết bị máy chủ đáp ứng đầy đủ thông số kỹ thuật như yêu cầu, thiết bị có xuất xứ từ Trung Quốc, phần mềm của
Mỹ đáp ứng các yêu cầu theo Hồ sơ yêu cầu; công ty Y chào thiết bị máy chủ đáp
Trang 6ứng đầy đủ thông số kỹ thuật như yêu cầu, thiết bị có xuất xứ từ Nhật Bản, phần mềm của Mỹ đáp ứng các yêu cầu theo Hồ sơ yêu cầu Như vậy cả 02 công ty đều chào thiết bị, phần mềm đáp ứng các thông số kỹ thuật của Hồ sơ yêu cầu nên được vào vòng đánh giá về mặt tài chính
3) Đánh giá về tài chính: công Ty X có giá chào thấp nhất và thấp hơn giá gói thầu được phê duyệt; công ty Y có giá chào thấp thứ 2 và thấp hơn giá gói thầu được phê duyệt
4) Xếp hạng nhà thầu: Kết quả đánh giá hồ sơ đề xuất của các nhà thầu công
ty X được xếp thứ nhất, nhà thầu công ty Y xếp thứ, cả 02 nhà thầu đều có giá dự thầu không vượt dự toán giá gói thầu được phê duyệt
Sau khi có kết quả đánh giá của tổ chuyên gia chấm thầu, Cơ quan A lại không phê duyệt nhà thầu công ty X (Nhà thầu xếp thứ nhất) để đàm phán, thương thảo trúng thầu mà phê duyệt nhà thầu công ty Y (Nhà thầu xếp thứ hai) đến đàm phán, thương thảo và ra quyết định trúng thầu với lý do thiết bị nhà thầu xếp thứ nhất chào có nguồn gốc xuất xứ từ Trung Quốc nên không đảm bảo chất lượng theo yêu cầu của chủ đầu tư
Việc phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu cho công ty Y trúng thầu dẫn đến việc công ty X đã làm đơn khiếu nại đến Chủ đầu tư Nội dung đơn là yêu cầu xem xét lại việc phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu của chủ đầu tư không đúng quy định trong quá trình đấu thầu và đề nghị cho công ty X trúng thầu theo đúng quy định của Luật đấu thầu
3 Mục tiêu xử lý tình huống
Qua tình huống nêu trên đặt ra yêu cầu cho cơ quan quản lý nhà nước phải thực hiện đúng pháp luật về đầu tư, quy trình thực hiện chào hàng cạnh tranh đã đúng với Luật Đấu thầu và các văn bản quy định về đấu thầu Việc xử lý phải theo đúng quy định của pháp luật thì quyết định đó mới đảm bảo có hiệu lực, hiệu quả và làm giảm các vụ khiếu kiện trong các cơ quan hành chính Nhà nước
II XÁC ĐỊNH MỤC TIÊU, CƠ SỞ LÝ LUẬN XỬ LÝ TÌNH
HUỐNG
1 Mục tiêu phân tích tình huống
Trang 7Phân tích tình huống nhằm xem xét vấn đề liên quan đến công tác lựa chọn nhà thầu, cụ thể là chào hàng cạnh tranh mua sắm thiết bị máy chủ và các phần mềm liên quan của cơ quan A, từ đó xem xét đối chiếu với Luật Đấu thầu, với các văn bản pháp lý liên quan có hiệu lực thi hành, xác định được những vướng mắc đúng, sai trong quá trình triển khai tổ chức đấu thầu từ đó có biện pháp khắc phục hậu quả và thực hiện đúng theo Luật Đấu thầu và các văn bản liên quan đến hoạt động đấu thầu và lựa chọn nhà thầu đảm bảo đạt được những nội dung cơ bản trong đấu thầu
2 Cơ sở lý luận phân tích tình huống
Căn cứ:
+ Luật Đấu thầu số 43/2013/QH13 đã được Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam thông qua ngày 07/01/2013;
+ Nghị định số 63/2014/NĐ-CP ngày 26/6/2014 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Đấu thầu về lựa chọn nhà thầu
+ Thông tư số 58/2016/TT-BTC ngày 29/3/2016 của Bộ Tài chính quy định chi tiết việc sử dụng vốn nhà nước để mua sắm nhằm duy trì hoạt động thường xuyên của cơ quan nhà nước, đơn vị thuộc lực lượng vũ trang nhân dân, đơn vị sự nghiệp công lập, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, tổ chức chính trị xã hội
- nghề nghiệp, tổ chức xã hội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp
+ Thông tư số 04/2017/TT-BKHĐT ngày 15/11/2017 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư quy định chi tiết về lựa chọn nhà thầu qua hệ thống mạng đấu thầu quốc gia
+ Thông tư số 10/2015/TT-BKHĐT ngày 26 tháng 10 năm 2015 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư về việc quy định chi tiết về kế hoạch lựa chọn nhà thầu
+ Thông tư số 07/2015/TTLT-BKHĐT-BTC ngày 08/9/2015 của liên Bộ Kế hoạch đầu tư và Bộ Tài chính quy định chi tiết việc cung cấp, đăng tải thông tin về đấu thầu và lựa chọn nhà thầu qua mạng
+ Thông tư số 23/2015/TT-BKHĐT ngày 21 tháng 12 năm 2015 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư Quy định chi tiết lập báo cáo đánh giá hồ sơ dự thầu
Trang 8+ Thông tư số 19/2015/TT-BKHĐT ngày 27/11/2015 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư quy định chi tiết lập báo cáo thẩm định trong quá trình tổ chức lựa chọn nhà thầu
Việc tổ chức lựa chọn nhà thầu phải đảm bảo:
- Bảo đảm việc sử dụng hiệu quả nguồn ngân sách được phân cấp của đơn vị
- Bảo đảm tính cạnh tranh công khai, minh bạch và công bằng trong công tác lựa chọn nhà thầu
- Chủ đầu tư chọn được hàng hoá thiết bị giá hợp lý nhất, chất lượng tốt nhất đáp ứng yêu cầu đặt ra
- Thực hiện đúng quy trình thủ tục về công tác lựa chọn nhà thầu theo Luật đấu thầu và các văn bản hướng dẫn khác của Nhà nước
III PHÂN TÍCH NGUYÊN NHÂN VÀ HẬU QUẢ
1 Phân tích diễn biến tình huống
Phân tích diễn biến tình huống việc thực hiện quy trình chào hàng cạnh tranh, nếu chỉ xem xét trong quá trình chào hàng cạnh tranh thì sẽ khó nhận thấy được ngay nguyên nhân và hậu quả, mà hậu quả của sự việc sảy ra trong đấu thầu, không tuân theo trình tự khuôn mẫu bình thường, do vậy việc này đòi hỏi phải có những chuyên gia giàu kinh nghiệm, nắm chắc Luật Đấu thầu, các quy định hiện hành khác của Nhà nước và vận dụng hợp lý các điều kiện về lựa chọn nhà thầu
2 Nguyên nhân xảy ra tình huống
Do phía Chủ đầu tư - Cơ quan A:
- Chưa tìm hiểu kỹ về Luật Đấu thầu và các văn bản liên quan đến công tác lựa chọn nhà thầu, ở đây cụ thể là công tác thực hiện gói thầu theo hình thức chào hàng cạnh tranh qua mạng
- Các chuyên gia của Tổ xét thầu tuy có am hiểu về Luật Đấu thầu và các quy định về đấu thầu nhưng việc áp dụng và xử lý tình huống cụ thể chưa hợp lý, chưa bảo đảm được hiệu quả
- Hiểu sai về quy trình chào hàng cạnh tranh qua mạng: Chủ đầu tư đã phát hành Hồ sơ yêu cầu (bao gồm tất cả các yêu cầu về kinh nghiệm, năng lực, thông số
kỹ thuật, giá gói thầu đã công khai trên hệ thống mạng) cho tất cả các nhà thầu mà
Trang 9không nêu chi tiết yêu cầu những tính năng tiêu chuẩn hàng hoá thiết bị mà chủ đầu
tư cần thiết để cho nhà thầu đáp ứng dẫn đến nhiều khả năng chủ đầu tư không chọn được thiết bị tốt nhất, cấu hình phù hợp, giá cả hợp lý
- Chưa công khai, minh bạch và bình đẳng trong công tác chào hàng cạnh tranh, việc chủ đầu tư lựa chọn nhà thầu Công ty Y trúng thầu là không hợp lý bởi
vì nhà thầu Công ty A đã đáp ứng đầy đủ yêu cầu của Hồ sơ yêu cầu và có giá chào thấp nhất
- Việc đánh giá thiết bị theo nguồn gốc xuất xứ là không đảm bảo tính cạnh tranh trong luật đã quy định, việc đánh giá thiết bị phải dựa trên các yêu cầu về thông số kỹ thuật mà thiết bị đáp ứng, độ bền của thiết bị căn cứ trên yêu cầu về thời gian bảo hành thiết bị của nhà sản xuất cũng như cam kết bảo hành của nhà thầu
- Chưa thường xuyên nghiên cứu các văn bản quy phạm pháp luật về đấu thầu Chủ đầu tư - bên mời thầu chưa thường xuyên nghiên cứu Luật Đấu thầu và các quy định hiện hành về lựa chọn nhà thầu nên việc thực hiện quy trình chào hàng cạnh tranh chưa đúng
Do phía các công ty tham gia thầu:
Chưa tìm hiểu kỹ nhu cầu của thị trường cũng như nhu cầu của chủ đầu tư để lựa chọn chào thiết bị phù hợp với mong muốn của chủ đầu tư và có giá chào cạnh tranh
3 Hậu quả của tình huống
Để thực hiện đầy đủ các thủ tục đầu tư đúng theo quy định của pháp luật là điều rất cần thiết, trong đó việc chào hàng cạnh tranh để có được nhà thầu có đủ năng lực về kinh nghiệm, tài chính, kỹ thuật đáp ứng được yêu cầu của gói thầu là việc hết sức quan trọng quyết định sự thành công của gói thầu cũng như mục tiêu đề
ra Làm tốt công tác chào hàng cạnh tranh qua mạng sẽ lựa chọn được nhà thầu có
đủ năng lực để cung cấp thiết bị tốt đúng chủng loại, đúng thời gian, bảo đảm chất lượng và hiệu quả cao nhất, tiết kiệm ngân sách của nhà nước
Việc thực hiện quy trình chào hàng cạnh tranh không hợp lý trong tình huống này có thể xảy ra các hậu quả sau:
Trang 10Đối với chủ đầu tư:
- Xảy ra việc khiếu kiện của nhà thầu đối với chủ đầu tư
- Vì chủ đầu tư không biết nêu yêu cầu về tính năng, tiêu chuẩn thiết bị máy hiện đại (hoặc dùng từ tương đương) đây là khe hở trong đấu thầu mà chủ đầu tư thiếu sót dẫn đến tình trạng không chọn được thiết bị tốt nhất và giá thấp nhất
- Thiệt hại về vốn đầu tư của đơn vị: Do không lựa chọn nhà thầu có năng lực cao nhất để thực hiện gói thầu
- Tốn kém về thời gian trong việc lựa chọn nhà thầu thực hiện gói thầu
- Gây ra những hậu quả tương tự đối với các công trình, dự án, gói thầu khác trong công tác đấu thầu
- Nhà thầu không tin tưởng vào chủ đầu tư
- Thiệt hại về lợi ích, thời gian và tiền của của nhà thầu tham gia đấu thầu Đối với xã hội:
- Dự án chậm được triển khai, không đáp ứng tiến độ triển khai cung cấp, tiến
độ dải ngân nguồn vốn mua sắm từ đó ảnh hướng đến hoạt động của cơ quan, đơn
vị, làm chậm quá trình ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác quản lý
IV XÂY DỰNG VÀ LỰA CHỌN PHƯƠNG ÁN XỬ LÝ TÌNH HUỐNG
Với việc phân tích các nguyên nhân, hậu quả ở trên và căn cứ vào các văn bản pháp luật quy định: Luật Đấu thầu, Nghị định 63/2014/NĐ-CP ngày 26/6/2014 của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Đấu thầu về lựa chọn nhà thầu và Thông tư số 04/2017/TT-BKHĐT ngày 15/11/2017 của Bộ Kế hoạch
và Đầu tư quy định chi tiết lập hồ sơ yêu cầu đối với chỉ định thầu, chào hàng cạnh tranh, tôi đưa ra các phương án để xử lý tình huống này như sau:
1 Đề xuất các phương án xử lý tình huống
Phương án 1: Cơ quan A ra quyết định hủy kết quả phê duyệt kết quả lựa
chọn nhà thầu và thực hiện lại theo đúng quy trình chào hàng cạnh tranh, xây dựng lại tiêu chuẩn kỹ thuật trong Hồ sơ yêu cầu để làm sao lựa chọn được thiết bị đáp ứng đúng yêu cầu của chủ đầu tư
Ưu điểm: