PHÁC ĐỒ ĐIỀU TRỊ UNG THƯ TUYẾN GIÁP THỂ BIỆT HÓA Phần 2 BS TRẦN SONG TOÀN ĐIỀU TRỊ BẰNG DƯỢC CHẤT PHÓNG XẠ NaII-131 A.. Riêng đối với bệnh nhân điều trị ngoại trú còn có những chống c
Trang 1PHÁC ĐỒ ĐIỀU TRỊ UNG THƯ TUYẾN GIÁP
THỂ BIỆT HÓA (Phần 2)
BS TRẦN SONG TOÀN
ĐIỀU TRỊ BẰNG DƯỢC CHẤT PHÓNG XẠ NaI(I-131)
A Chỉ định điều trị 131 I
1 Ung thư tuyến giáp sau phẫu thuật ( cắt giáp gần trọn hoặc cắt giáp toàn phần Với kết quả giải phẫu bệnh gồm các thể sau: dạng nhú, dạng nang, tế bào Hurthle)
2 Điều trị ung thư giáp tái phát
3 Điều trị ung thư giáp có di căn
B Chống chỉ định điều trị 131 I
Trang 2
Tuyệt đối:
o Phụ nữ đang cho con bú
Riêng đối với bệnh nhân điều trị ngoại trú còn có những chống chỉ định sau:
o Bệnh nhân không thể tự chăm sóc bản thân
o Bệnh nhân không không muốn cách ly sau khi uống 131I
o Bệnh nhân sống trong nhà nuôi dưỡng hoặc nơi đông người Tương đối:
o Bệnh nhân không thể tự kiểm soát tình trạng đi tiểu của mình
C Các bước cụ thể:
Chuẩn bị bệnh nhân trước khi điều trị:
Bệnh nhân sau khi phẫu thuật cắt giáp phải được ngưng levothyroxin 4 tuần trước
khi điều trị bằng 131I mục tiêu là để đạt được TSH>30µIU/L
Bệnh nhân phải có một chế độ ăn ít iod từ 2-4 tuần trước và tiếp tục 48-72 giờ
sau khi điều trị bằng 131I
Tất cả các bệnh nhân nên được dùng Lithium trừ khi có chống chỉ định
Bệnh nhân cần phải được làm một số xét nghiệm trước khi điều trị bằng 131I
Cần phải giải thích lợi ích, tác dụng phụ của việc điều trị bằng 131I
Hướng dẫn an toàn bức xạ cho bệnh nhân ( phát bảng hướng dẫn cụ thể cho bệnh
nhân )
Những việc cần phải làm trước khi cho bệnh nhân uống 131I:
Xem kết quả siêu âm và xạ hình giáp để đánh giá xem là còn nhiều hay ít mô
giáp
Trang 3Phải khẳng định là bệnh nhân đã không chụp hình với thuốc cản quang (đặc biệt
thuốc có chứa iod) trong 2 tháng vừa qua Cho thuốc chống ói nếu bệnh nhân có ói: Primperan, Promethazine Bệnh nhân phải được nhịn đói trong vòng 4 tiếng (ít nhất 1 tiếng) trước và 2 tiếng sau khi uống
131I
Giải thích sự cần thiết của việc chụp xạ hình tòan thân sau điều trị (RxWBS) và hẹn ngày chụp cho bệnh nhân
Hẹn ngày tái khám cho bệnh nhân
Chế độ ăn ít Iod:
Những thực phẩm không được ăn: Muối Iod và muối biển
o Những thực phẩm từ biển: rau câu, rong biển, tôm-cua-sò-cá biển Những thực
o Những thức ăn: bánh ngọt, bánh mì
o Lòng đỏ trứng
o Các loại vitamins mà trong thành phần của nó có chứa Iod
o Một số thực phẩm khác có thể chứa Iod như các sản phẩm chế biến từ đậu: nước
tương, đậu hủ
D Các xét nghiệm trước khi điều trị 131 I
1 Công thức máu
2 Chức năng thận ( BUN, Creatinine ), chức năng gan (ALT, AST)
3 Chức năng tuyến giáp ( TSH, Tg, TgAb )
Trang 44 Siêu âm cổ
5 Xạ hình và độ tập trung Iod tại tuyến giáp
6 ECG ( bệnh nhân lớn tuổi có vấn đề về tim mạch)
7 Ca++/máu (chỉ làm khi có dấu hiệu gợi ý)
8 X-quang ngực thẳng (khi cần)
Theo dõi tác dụng phụ của 131I.(3)
Nôn ói: Thường gặp nhất (50% các trường hợp), xảy ra vài giờ sau uống 131I (7-12h),
tự ổn định trong vòng 24-36h Xử trí: Primperan, Promethazine
Thay đổi vị giác: Xảy ra ngay vào ngày uống 131I, tự ổn định trong vòng 24-36h
Viêm tuyến mang tai: (30% các trường hợp) xảy ra trong vòng 24h sau uống liều (100-150mCi), giảm dần trong vòng 7 ngày Xử trí: uống nhiều nước, ngậm kẹo chua, Prednisone (10-30mg/ngày)
Sưng cổ: (10% các trường hợp), xảy ra 1-2 ngày sau uống 131I), giảm dần trong vòng 7 ngày Thường gặp ở những bệnh nhân còn nhiều mô giáp ở vùng cổ Xử trí: Prednisone (10-30mg/ngày) Tối đa 2 tuần Về lâu dài có thể ảnh hưởng đến: Rối loạn kinh nguyệt và mãn kinh sớm Ảnh hưởng trên tinh hoàn
Nếu bệnh nhân điều trị liều cao có thể có những biến chứng sau:
1 Ức chế tuỷ xương ( hiếm khi xảy ra khi < 1000mCi)
2 Ung thư thứ phát ( hiếm khi xảy ra khi < 1000mCi)