Tieu luan mon cong tac can bo cua Dang - Phân tích những phát triển mới trong nhận thức quan điểm của đảng về cán bộ và công tác cán bộ

Cán bộ là “gốc” của mọi công việc, đội ngũ cán bộ các cấp là lực lượng rường cột quyết định chất lượng, hiệu quả hoạt động của tổ chức Đảng, bộ máy Nhà nước, hệ thống chính trị và các tổ chức xã hội; quyết định sự thành công của công cuộc đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước trong hoàn cảnh quốc tế, khu vực tiếp tục diễn biến phức tạp, khó lường, vừa tạo cơ hội, thời cơ, vừa nảy sinh khó khăn, thách thức, nhất là an ninh truyền thống và an ninh phi truyền thống mang tính toàn cầu. Trong những năm qua, Đảng, Nhà nước ta thường xuyên lãnh đạo, chỉ đạo xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, nhất là cán bộ cấp chiến lược theo yêu cầu phát triển của thực tiễn cách mạng, đã giành được những kết quả rất quan trọng, với những bước chuyển biến tích cực trong công tác tổ chức, cán bộ từ Trung ương đến địa phương. Tuy nhiên, trước đòi hỏi của thực tiễn trong bối cảnh quốc tế hóa được tăng cường, sự tác động mạnh mẽ của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, công tác cán bộ, xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, nhất là cán bộ cấp chiến lược vẫn còn một số bất cập, hạn chế, cần phải khắc phục. Nghị quyết Đại hội lần thứ XIII của Đảng chỉ rõ: “Công tác cán bộ còn có mặt hạn chế, việc thực hiện một số nội dung trong các khâu của công tác cán bộ ở một số nơi còn hình thức. Tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, chủ nghĩa cá nhân, “lợi ích nhóm”, bệnh lãng phí, vô cảm, bệnh thành tích ở một bộ phận cán bộ, đảng viên chưa bị đẩy lùi”. Chính vì vậy, Văn kiện Đại hội XIII của Đảng xác định rõ ba nhiệm vụ trọng tâm của công tác xây dựng Đảng, Nhà nước trong nhiệm kỳ 2021 – 2026, trong đó có nhiệm vụ về xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, đó là: “Đổi mới mạnh mẽ và nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác cán bộ; tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp, nhất là cấp chiến lược, người đứng đầu các cấp đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ”. Đây là đòi hỏi cấp thiết từ thực tiễn cách mạng Việt Nam; yêu cầu nâng cao vai trò lãnh đạo của Đảng và hiệu lực, hiệu quả quản lý của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa.Qua việc học tập môn Công tác cán bộ của Đảng trong thời kỳ đổi mới, đễ làm sâu sắc hơn vấn đề lý luận và thực tiễn, người viết lựa chọn đề tài “Phân tích những phát triển mới trong nhận thức, quan điểm của Đảng về cán bộ và công tác cán bộ” để làm bài tiểu luận điều kiện.

VIỆN XÂY DỰNG ĐẢNG

TIỂU LUẬN (Điều kiện) MÔN: CÔNG TÁC CÁN BỘ CỦA ĐẢNG TRONG

THỜI KỲ ĐỔI MỚI

MỤC LỤC

*

MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu 2

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 2

4 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu 2

4 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu 2

6 Kết cấu tiểu luận 2

NỘI DUNG 3

CHƯƠNG 1 NHỮNG PHÁT TRIỂN MỚI TRONG NHẬN THỨC CỦA ĐẢNG VỀ CÁN BỘ VÀ CÔNG TÁC CÁN BỘ 3

1.1 Khái niệm cán bộ và vai trò của cán bộ 3

1.2 Về khái niệm, vai trò và nội dung của công tác cán bộ 10

1.3 Về phương thức lãnh đạo của Đảng đối với công tác cán bộ của cả hệ thống chính trị 16

CHƯƠNG 2 BƯỚC PHÁT TRIỂN TƯ DUY LÝ LUẬN CỦA ĐẢNG VỀ CÔNG TÁC CÁN BỘ TẠI VĂN KIỆN ĐẠI HỘI XIII 19

2.1 Tầm quan trọng của công tác cán bộ tại Đại hội XIII của Đảng 19

2.2 Đột phá về tách nội hàm cán bộ 20

2.3 Đột phá về phát huy vai trò của nhân dân tham gia xây dựng đội ngũ cán bộ 21

2.4 Đột phá về “tinh hoa dẫn dắt” đất nước phát triển 22

KẾT LUẬN 26

TÀI LIỆU THAM KHẢO 28

an ninh phi truyền thống mang tính toàn cầu Trong những năm qua, Đảng, Nhànước ta thường xuyên lãnh đạo, chỉ đạo xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức,nhất là cán bộ cấp chiến lược theo yêu cầu phát triển của thực tiễn cách mạng,

đã giành được những kết quả rất quan trọng, với những bước chuyển biến tíchcực trong công tác tổ chức, cán bộ từ Trung ương đến địa phương

Tuy nhiên, trước đòi hỏi của thực tiễn trong bối cảnh quốc tế hóa được tăngcường, sự tác động mạnh mẽ của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, côngtác cán bộ, xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, nhất là cán bộ cấp chiến lượcvẫn còn một số bất cập, hạn chế, cần phải khắc phục Nghị quyết Đại hội lần thứ

XIII của Đảng chỉ rõ: “Công tác cán bộ còn có mặt hạn chế, việc thực hiện một

số nội dung trong các khâu của công tác cán bộ ở một số nơi còn hình thức Tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống, chủ nghĩa cá nhân,

“lợi ích nhóm”, bệnh lãng phí, vô cảm, bệnh thành tích ở một bộ phận cán bộ, đảng viên chưa bị đẩy lùi”

Chính vì vậy, Văn kiện Đại hội XIII của Đảng xác định rõ ba nhiệm vụtrọng tâm của công tác xây dựng Đảng, Nhà nước trong nhiệm kỳ 2021 – 2026,

trong đó có nhiệm vụ về xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, đó là: “Đổi mới mạnh mẽ và nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác cán bộ; tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp, nhất là cấp chiến lược, người đứng đầu các cấp đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ” Đây là đòi hỏi cấp thiết từ

thực tiễn cách mạng Việt Nam; yêu cầu nâng cao vai trò lãnh đạo của Đảng vàhiệu lực, hiệu quả quản lý của Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa.

Qua việc học tập môn Công tác cán bộ của Đảng trong thời kỳ đổi mới, đễ

làm sâu sắc hơn vấn đề lý luận và thực tiễn, người viết lựa chọn đề tài “Phân

tích những phát triển mới trong nhận thức, quan điểm của Đảng về cán bộ và công tác cán bộ” để làm bài tiểu luận điều kiện.

2 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu

Đề tài làm rõ những phát triển mới trong nhận thức của Đảng về cán bộ vàcông tác cán bộ trong thời kỳ đổi mới

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

- Đối tượng nghiên cứu của đề tài là lý luận về nhận thức, quan điểm củaĐảng về cán bộ và công tác cán bộ

- Phạm vi nghiên cứu của đề tài là những nhận thức mới, quan điểm mớicủa Đảng về công tác cán bộ trong thời kỳ đổi mới đất nước

4 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

Đề tài dưa trên cơ sở lý luận là phương pháp luận duy vật biện chứng củachủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và các quan điểm, chủ trương,chính sách của Đảng Cộng sản Việt Nam về cán bộ và công tác cán bộ của nước

ta thời kỳ đổi mới

Bên cạnh đó đề tài sử dụng các phương pháp nghiên cứu khác như phântích, thống kê, tổng hợp…

5 Ý nghĩa của đề tài

Việc nghiên cứu đề tài giúp người học nắm rõ hơn các vấn đề phát triểnnhận thức, quan điểm của Đảng ta về cán bộ, công tác cán bộ trong thời kỳ đổimới Có thể vận dụng những lý luận về sự phát triển nhận thức này vào việcthực hiện nhiệm vụ tại cơ quan, đơn vị và địa phương

6 Kết cấu tiểu luận

Tiểu luận được kết cấu thành 2 chương

NỘI DUNG CHƯƠNG 1 NHỮNG PHÁT TRIỂN MỚI TRONG NHẬN THỨC CỦA

và trong các đơn vị sự nghiệp đều gọi chung là cán bộ hoặc cán bộ, côngchức

Trong các đơn vị sự nghiệp và doanh nghiệp nhà nước thường dùng kháiniệm cán bộ, công nhân viên chức và có sự phân biệt tương đối cán bộ là người

có chức vụ lãnh đạo, quản lý, còn những người không là cán bộ lãnh đạo, quản

lý được gọi là nhân viên Ở các vùng nông thôn, nhất là vùng núi, vùng đồngbào dân tộc thiểu số, đồng bào thường gọi tất cả giáo viên, bác sĩ và y sĩ làmviệc ở trạm y tế xã, những người đảm nhiệm một việc công gì đó, thậm chí cácđảng viên, là cán bộ

Để đáp ứng yêu cầu quản lý nhà nước về nguồn nhân lực, nhất là để có cơchế tuyển dụng, quản lý, thực hiện chế độ chính sách, trong thời kỳ đổi mớiĐảng và Nhà nước từng bước định hình hóa khái niệm cán bộ Thực hiện Nghịquyết Trung ương 8 khóa VII và nghị quyết Đại hội VIII, năm 1998 Ủy ban

Thường vụ Quốc hội đã thông qua Pháp lệnh Cán bộ, công chức Pháp lệnh xác

định, cán bộ, công chức là công dân Việt Nam, trong biên chế và hưởng lương

từ ngân sách nhà nước, gồm:

- Những người do bầu cử để đảm nhiệm chức vụ theo nhiệm kỳ trong các

cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội;

- Những người được tuyển dụng, bổ nhiệm hoặc được giao nhiệm vụthường xuyên làm việc trong tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội;

- Những người được tuyển dụng, bổ nhiệm hoặc giao giữ một công vụthường xuyên, được phân loại theo trình độ đào tạo, ngành chuyên môn, đượcxếp vào một ngạch hành chính, sự nghiệp trong các cơ quan nhà nước; mỗingạch thể hiện chức và cấp về chuyên môn nghiệp vụ, có chức danh tiêu chuẩnriêng;

- Thẩm phán Tòa án nhân dân, Kiểm sát viên Viện Kiểm sát nhân dân;

- Những người được tuyển dụng, bổ nhiệm hoặc giao nhiệm vụ thườngxuyên làm việc trong các cơ quan, đơn vị thuộc Quân đội nhân dân mà khôngphải là sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, công nhân quốc phòng; làm việctrong các cơ quan, đơn vị thuộc Công an nhân dân mà không phải là sĩ quan, hạ

sĩ quan chuyên nghiệp

Ưu điểm nổi bật của Pháp lệnh là đã khu biệt cán bộ, công chức với viênchức - những người làm việc trong các đơn vị sự nghiệp (sự nghiệp giáo dục -đào tạo, sự nghiệp khoa học công nghệ, sự nghiệp y tế, sự nghiệp thông tin - báochí, sự nghiệp thể dục thể thao, sự nghiệp văn hóa - nghệ thuật, sự nghiệp bảotồn bảo tàng… Tuy nhiên, Pháp lệnh chưa tách biệt giữa cán bộ và công chức vàchưa bao gồm cán bộ cơ sở

Qua thực tiễn thực hiện Pháp lệnh Cán bộ, công chức, xuất phát từ nhu cầuhình thành cơ chế quản lý đặc thù đối với các đơn vị sự nghiệp và thực hiệnNghị quyết Hội nghị Trung ương 5 khóa IX về đổi mới và nâng cao chất lượng

hệ thống chính trị ở cơ sở xã, phường, thị trấn, năm 2008 Quốc hội đã thông qua

Luật Cán bộ, công chức và năm 2010 Quốc hội đã thông qua Luật Viên chức Với Luật Cán bộ, công chức, lần đầu tiên Nhà nước ta tách riêng khái niệm

cán bộ, quy định cụ thể những đối tượng được coi là cán bộ; phân biệt rõ giữacán bộ chuyên trách và cán bộ không chuyên trách trong hệ thống chính trị ở cơsở; cán bộ bao gồm cả cán bộ cơ sở xã, phường, thị trấn, nhưng tách biệt giữacán bộ xã, phường, thị trấn với công chức xã, phường, thị trấn

Trong Luật Cán bộ, công chức năm 2010, có hai loại cán bộ:

Loại thứ nhất: công dân Việt Nam, được bầu cử, phê chuẩn, bổ nhiệm giữ

chức vụ, chức danh theo nhiệm kỳ trong các cơ quan của Đảng Cộng sản ViệtNam, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội ở trung ương, ở tỉnh, thành phố trựcthuộc trung ương, ở huyện, quận, thị xã, thành phố thuộc tỉnh, trong biên chế vàhưởng lương từ ngân sách nhà nước

Loại thứ hai: cán bộ xã, phường, thị trấn - công dân Việt Nam, được bầu

cử, bổ nhiệm giữ chức vụ theo nhiệm kỳ trong Thường trực Hội đồng nhân dân(chủ tịch và các phó chủ tịch Hội đồng nhân dân), Ủy ban nhân dân (chủ tịch vàcác phó chủ tịch Ủy ban nhân dân), Bí thư, Phó Bí thư Đảng ủy, người đứng đầu

tổ chức chính trị - xã hội (xã không có chủ tịch Công đoàn, phường và thị trấnkhông có chủ tịch Hội Nông dân)

Theo đó, hầu hết cán bộ là những người có chức vụ lãnh đạo, quản lý vàchỉ công tác ở các tổ chức thuộc hệ thống chính trị Những người làm công việcquản lý ở các doanh nghiệp và các lực lượng vũ trang không thuộc đối tượngđiều chỉnh của Luật Cán bộ, công chức, mà do Luật Doanh nghiệp, Luật Sĩ quanQuân đội nhân dân Việt Nam, Luật Công an nhân dân Việt Nam điều chỉnh.Hội nghị Trung ương 9 khóa X (tháng 01-2009) tổng kết 10 năm thực hiệnChiến lược cán bộ do Hội nghị Trung ương 3 khóa VIII thông qua đã xem xétvấn đề khái niệm cán bộ và kết luận: "khái niệm "cán bộ" được hiểu một cáchtổng thể, theo nghĩa rộng là cán bộ, công chức, viên chức; không phân biệt cán

bộ và công chức theo Luật Cán bộ, công chức"

Quan niệm này của Đảng không trái với các quy định của Nhà nước, vìkhái niệm cán bộ trong Luật Cán bộ, công chức chỉ đề cập cán bộ trong các tổchức thuộc hệ thống chính trị, đồng thời với Luật Cán bộ, công chức còn cóLuật Viên chức, Luật Doanh nghiệp, Luật Sĩ quan Quân đội nhân dân Việt Nam,Luật Công an nhân dân Việt Nam…

Khái niệm cán bộ được sử dụng trong văn bản của Đảng bao quát tất

cả các cán bộ thuộc đối tượng điều chỉnh của nhiều văn bản luật khác Mặtkhác, Đảng tôn trọng các quy định của Nhà nước về cán bộ phục vụ công tácquản lý nhà nước về nhân lực, song với trách nhiệm của tổ chức chính trị duy

nhất cầm quyền, lãnh đạo Nhà nước và xã hội, thống nhất lãnh đạo công tác cán

bộ và quản lý đội ngũ cán bộ, Đảng phải chăm lo xây dựng đội ngũ đông đảonhững người làm việc trong các tổ chức thuộc hệ thống chính trị, các đơn vị sựnghiệp, các doanh nghiệp, các lực lượng vũ trang; cả các cán bộ lãnh đạo, quản

lý và những người làm công tác chuyên môn nghiệp vụ, Đảng có thể mở rộngkhái niệm cán bộ để có chủ trương, giải pháp xây dựng, quản lý

Như vậy, theo quan niệm của Đảng, cán bộ là các công dân Việt Nam đủ

18 tuổi trở lên công tác ở các cơ quan đảng, nhà nước, Mặt trận Tổ quốc, các tổchức chính trị - xã hội, các đơn vị sự nghiệp, các doanh nghiệp nhà nước, cáclực lượng vũ trang từ cấp Trung ương đến cấp cơ sở, không phân biệt có chức

vụ lãnh đạo, quản lý hay không có chức vụ lãnh đạo, quản lý, trong biên chế vàhưởng lương từ ngân sách nhà nước

1.1.2 Về vai trò của cán bộ

Trong các giai đoạn cách mạng, lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc và Đảng ta luônđặc biệt quan tâm chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu trước mắt

và lâu dài của cách mạng Ngay trong những năm đầu có chính quyền, trong tác

phẩm Sửa đổi lối làm việc viết năm 1947, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định:

"cán bộ là cái gốc của mọi công việc"; "công việc thành công hoặc thất bại đều

do cán bộ tốt hay kém"; v.v…

Từ thực tiễn công cuộc đổi mới, Nghị quyết Hội nghị Trung ương 3 khóaVIII (tháng 6-1997) khẳng định: "Cán bộ là nhân tố quyết định sự thành bại củacách mạng, gắn liền với vận mệnh của Đảng, của đất nước và chế độ, là khâuthen chốt trong công tác xây dựng đảng" Việc lúc này Trung ương nhấn mạnhmột trong những vai trò của cán bộ là “gắn liền với vận mệnh của Đảng, của đấtnước và chế độ” là do sau khi chế độ xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và các nướcĐông Âu sụp đổ, các đảng cộng sản và công nhân ở những nước này mất chínhquyền, tan rã; ở nước ta, vấn đề kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa

xã hội, con đường xã hội chủ nghĩa, vai trò lãnh đạo của Đảng trở thành vấn đềsống còn, cốt tử, trong đó đội ngũ cán bộ có vai trò đặc biệt quan trọng

Kết luận của Hội nghị Trung ương 9 khóa X (tháng 02-2009) một lần nữakhẳng định: "cán bộ là nhân tố quyết định sự thành bại của cách mạng, là khâuthen chốt trong công tác xây dựng Đảng" Trong kết luận của Hội nghị Trungương 9 khóa X, Trung ương không nhắc lại vai trò cán bộ “gắn liền với vậnmệnh của Đảng, của đất nước và chế độ” là do sau hơn 20 năm đổi mới, địnhhưỡng con đường đi lên chủ nghĩa xã hội đã được khẳng định vững chắc, tuyệtđại đa số nhân dân tin tưởng và kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa

xã hội, không mơ hồ về con đường phát triển khác

Quan niệm của Đảng ta về vai trò của cán bộ xuất phát từ các mối quan hệchủ yếu sau:

Một là, với đường lối, chính sách, pháp luật (bao gồm Cương lĩnh, Chiến

lược, Nghị quyết của Đảng; Hiến pháp, pháp luật, các chính sách của Nhà nước;chủ trương, nghị quyết, kế hoạch công tác của địa phương, cơ quan, đơn vị),cán bộ vừa là người tham gia xây dựng, hoàn thiện, vừa là những người giữ vaitrò quyết định trong tổ chức thực hiện Trong công cuộc đổi mới, chính đội ngũcán bộ các cấp, các ngành, các địa phương là những người trực tiếp và có vai tròthiết thực trong việc xây dựng, hoàn thiện, vừa là những người giữ vai tròquyết định trong tổ chức thực hiện đường lối, chủ trương của các cấp ủy đảng,chính sách và pháp luật của Nhà nước, chương trình, kế hoạch công tác củachính quyền, lãnh đạo các cấp

Hai là, với các tổ chức (bao gồm cấp ủy, tổ chức đảng, tập thể lãnh đạo, cơ

quan nhà nước, đoàn thể, doanh nghiệp, đơn vị sự nghiệp, đơn vị lực lượng vũtrang ), chất lượng cán bộ ảnh hưởng lớn đến chất lượng nội bộ và chất lượnghoạt động của tổ chức Cán bộ là nhân tố cấu thành tổ chức, nên chất lượng cán

bộ ảnh hưởng đến chất lượng tổ chức

Ba là, với nhân dân (bao gồm cả cán bộ, công chức, viên chức trong các

cơ quan, đơn vị; hạ sĩ quan và chiến sĩ trong các lực lượng vũ trang; côngnhân, người lao động trong các doanh nghiệp), cán bộ là "cầu nối” giữa Đảng,Nhà nước với nhân dân, là người tuyên truyền, phổ biến đường lối củaĐảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước, chủ trương công tác cuảt cấp

ủy, chính quyền, đoàn thể đến người dân và nắm bắt, phản ảnh ý kiến, tâm tư,nguyện vọng của các tầng lớp nhân dân để phản ánh với cơ quan lãnh đạođảng, cơ quan nhà nước nghiên cứu tiếp thu, giải quyết Nhân dân hiểu, làm theo

và tin tưởng vào Đảng, Nhà nước thông qua đội ngũ cán bộ

1.1.3 Những yêu cầu mới đối với đội ngũ cán bộ

Một là, bảo đảm đủ số lượng cán bộ, trẻ hóa, tính chuyển tiếp liên tục và

vững vàng giữa các thế hệ cán bộ, không bị thiếu, hẫng hụt cán bộ

Trong thời kỳ đổi mới, đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước

và chủ động, tích cực hội nhập quốc tế có nhiều lĩnh vực mới đòi hỏi phải có đủcán bộ để đảm nhiệm, gánh vác nhiệm vụ Trong đội ngũ cán bộ, đặc biệt chútrọng xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý, cán bộ đầu ngành, cán bộ cótrình độ cao trong các lĩnh vực của đời sống xã hội Mặt khác, bản thân đội ngũcán bộ các tổ chức trong hệ thống chính trị cũng có sự chuyển tiếp thế hệ, nếukhông tích cực chuẩn bị sẽ dẫn đến hẫng hụt cán bộ Để có sự chuyển tiếp liêntục, vững vàng giữa các thế hệ cán bộ lãnh đạo, quản lý và cán bộ chuyên mônnghiệp vụ phải có sự chuẩn bị tích cực, chủ động

Hai là, có cơ cấu hợp lý.

Đội ngũ cán bộ phải đủ về số lượng, cán bộ phải có chất lượng tốt, nhưngphải có cơ cấu hợp lý Đổi mới toàn diện đất nước đòi hỏi cơ cấu đội ngũ cán bộphải cân đối, đồng bộ, hợp lý theo yêu cầu của chiến lược phát triển kinh tế - xãhội của cả nước, của từng địa phương và từng ngành, từng lĩnh vực Cán bộ phảiđược phân bố đồng đều và phù hợp vói sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế, ngànhnghề, lao động; không để xảy ra tình trạng ở nơi nào đó vừa thừa, vừa thiếu cán

bộ Xây dựng đồng bộ đội ngũ cán bộ các cấp, đặc biệt chú trọng đội ngũ cán

bộ cấp Trung ương, cấp chiến lược

Ba là, bảo đảm tính đồng bộ của đội ngũ cán bộ trong tất cả các tổ chức

thuộc hệ thống chính trị; giữa các cấp, các ngành, các lĩnh vực

Cả việc xây dựng và việc thực hiện đường lối của Đảng, chính sách vàpháp luật của Nhà nước đều phải huy động sự tham gia của cả hệ thống chínhtrị; của các cấp, các ngành, các lĩnh vực Do đó, phải bảo đảm tính đồng bộ của

đội ngũ cán bộ giữa cán bộ đảng với cán bộ nhà nước, cán bộ Mặt trận Tổ quốc

và các tổ chức chính trị - xã hội ở các cấp từ Trung ương đến cơ sở

Bốn là, chất lượng đội ngũ cán bộ phải được nâng lên, thích ứng với tình

hình mới, đáp ứng yêu cầu của thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóađất nước và hội nhập quốc tế

Về phẩm chất chính trị, cán bộ trong thời kỳ hiện nay phải có tinh thần yêunước sâu sắc, tận tụy phục vụ nhân dân, kiên định mục tiêu độc lập dân tộc vàchủ nghĩa xã hội, phấn đấu thực hiện có kết quả đường lối của Đảng, chính sách

và pháp luật của Nhà nước

Về phẩm chất đạo đức, lối sống, cán bộ trong điều kiện phát triển kinh tếthị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế phải thật sự cần,kiệm, liêm, chính, chí công, vô tư; không tham nhũng và kiên quyết đấu tranhchống tham nhũng; có ý thức tổ chức kỷ luật; trung thực, không cơ hội, gắn bómật thiết với nhân dân, được nhân dân tín nhiệm, thực hiện tốt việc học tập

và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh

Về trình độ, năng lực, cán bộ trong thời kỳ hiện nay phải có trình độ hiểubiết về lý luận chính trị, quan điểm, đường lối của Đảng, chính sách và pháp luậtcủa Nhà nước; có trình độ văn hóa, chuyên môn, đủ năng lực và sức khỏe đểlàm việc có hiệu quả, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ được giao

Về phong cách công tác, cán bộ trong thời kỳ hiện nay phải có tác phonglàm việc khoa học, sâu sát thực tiễn ở cơ sở, nói đi đôi với làm, gương mẫutrước nhân dân

Về quan hệ với nhân dân, cán bộ trong thời kỳ hiện nay phải thật sự trọngdân, tin dân, gần dân, nói cho dân hiểu, làm cho dân tin; thực hiện đúng lời dạycủa Chủ tịch Hồ Chí Minh: việc gì lợi cho dân phải hết sức làm, việc gì hại chodân phải hết sức tránh

Như vậy, xét về mặt “định tính”, các yêu cầu đối với đội ngũ cán bộ trongthời kỳ đổi mới là sự kế tục các yêu cầu đối với đội ngũ cán bộ trước đây, nhưng

về nội dung, tính chất có những khía cạnh được nhấn mạnh hơn, với những sắcthái mới

1.2 Về khái niệm, vai trò và nội dung của công tác cán bộ

1.2.1 Về khái niệm công tác cán bộ

Trước đổi mới, khái niệm công tác cán bộ được hiểu chung là những côngviệc liên quan đến xây dựng và quản lý đội ngũ cán bộ, chủ yếu là việc bố trí, sửdụng cán bộ

Trong thời kỳ đổi mới, quan niệm của Đảng về công tác cán bộ có sự pháttriển, hoàn thiện hơn Qua các văn kiện của Đảng trong thời kỳ đổi mới có thể

quan niệm: Công tác cán bộ của Đảng là toàn bộ các hoạt động lãnh đạo, chỉ đạo, tổ chức thực hiện của cấp ủy, tổ chức đảng có thẩm quyền nhằm phát huy cao nhất mọi tiềm năng của toàn Đảng, các tổ chức trong hệ thống chính trị và toàn xã hội; xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý đáp ứng yêu cầu của từng thời kỳ cách mạng.

Trong quan niệm công tác cán bộ này có các khía cạnh cần chú ý:

Một là, công tác cán bộ không chỉ là hoạt động lãnh đạo, mà bao gồm cả

các hoạt động chỉ đạo, hướng dẫn, tổ chức thực hiện, làm thí điểm, kiểm tra,giám sát, tổng kết, rút kinh nghiệm…

Hai là, công tác cán bộ không đơn thuần chỉ là công tác nhân sự; mà bao

gồm đầy đủ, đồng bộ tất cả các khâu trong công tác cán bộ

Ba là, mục tiêu cao nhất của công tác cán bộ không chỉ là chuẩn bị đủ số

lượng và sử dụng đội ngũ cán bộ hiện có, mà là chuẩn bị đội ngũ cán bộ cho cảtrước mắt và lâu dài Công tác cán bộ không chỉ hướng vào đội ngũ cán bộđảng, mà phải phát huy cao nhất mọi tiềm năng nhân lực của toàn Đảng, các tổchức trong hệ thống chính trị và toàn xã hội, không chỉ là việc sử dụng cán bộ,tức là không chỉ giới hạn trong bộ máy của Đảng, của Nhà nước, mà phải quantâm đào tạo, sử dụng cán bộ của các đoàn thể, các đơn vị sự nghiệp, các doanhnghiệp, các lực lượng vũ trang, cả người ngoài Đảng và người Việt Nam định cư

ở nước ngoài

Bốn là, Đảng phải quan tâm xây dựng tất cả các loại cán bộ, nhưng tập

trung xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý, trước hết là cán bộ cấp trungương, đáp ứng yêu cầu của thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa đấtnước

Công tác cán bộ của Đảng bao gồm hai lĩnh vực: một là, xây dựng đội ngũ

cán bộ của các tổ chức đảng, trước hết là cấp ủy đảng và các cơ quan tham

mưu, giúp việc của cấp ủy các cấp; hai là, Đảng chăm lo xây dựng đội ngũ cán

bộ và lãnh đạo công tác cán bộ của Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chứcchính trị - xã hội, các lực lượng vũ trang, các doanh nghiệp nhà nước, các đơn vị

sự nghiệp công lập Đảng không trực tiếp làm thay công tác cán bộ của cơ quanNhà nước, Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội, nhưng Đảng phảilãnh đạo công tác cán bộ của cơ quan, tổ chức này bảo đảm theo đúng quanđiểm, đường lối của Đảng Bởi vì, Đảng ta là Đảng duy nhất cầm quyền, Đảngchịu trách nhiệm cao nhất về sự phát triển của đất nước, Đảng thống nhấtlãnh đạo công tác cán bộ và quản lý đội ngũ cán bộ

1.2.2 Những yêu cầu mới đối với công tác cán bộ

Một là, công tác cán bộ phải góp phần xây dựng được đội ngũ cán bộ

ngang tầm đòi hỏi của công cuộc đổi mới toàn diện, công nghiệp hóa, hiện đạihóa đất nước, hội nhập quốc tế

Công tác cán bộ không chỉ là làm sao có được đủ cán bộ bố trí vào cáccương vị công tác của hệ thống chính trị và các tổ chức, cơ quan khác, mà phảihình thành đội ngũ cán bộ với chất lượng cao, thích ứng với những yêu cầu mớicủa sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước và hội nhập quốc tế

Hai là, công tác cán bộ đáp ứng cả yêu cầu trước mắt và yêu cầu lâu dài về

cán bộ cho sự phát triển của đất nước và bảo vệ vững chắc Tổ quốc

Đương nhiên, công tác cán bộ phải lo có đủ đội ngũ cán bộ cho những yeucầu trước mắt về cán bộ Nhưng với trách nhiệm của một đảng duy nhất cầmquyền, Đảng phải chủ động chuẩn bị cán bộ cho những nhiệm kỳ tiếp theo, tránh

"tư duy nhiệm kỳ", cấp ủy khóa nào chỉ lo cán bộ cho khóa đó Để có cán bộ đủphẩm chất và năng lực đảm đương các chức vụ trung cao cấp, nhất là cấp Trung

ương, phải có quá trình chuẩn bị lâu dài, công phu và hết sức khoa học, tạo điềukiện để cán bộ trưởng thành từ thấp lên cao và tổ chức đảng theo dõi, thử tháchcán bộ qua nhiều vị trí, lĩnh vực công tác khác nhau.

Ba là, bảo đảm tính đồng bộ và chất lượng cao trong tất cả các khâu của

công tác cán bộ

Bản thân các khâu trong công tác cán bộ có mối quan hệ ràng buộc lẫnnhau, khâu này làm tiền đề cho khâu khác Vì vậy, phải tiến hành đồng bộ, vớichất lượng cao tất cả các khâu, làm cho các khâu hợp thành chất lượng chungcủa công tác cán bộ

Bốn là, công tác cán bộ của Đảng không chỉ xây dựng đội ngũ cán bộ đảng,

mà Đảng phải lãnh đạo công tác cán bộ của các cơ quan nhà nước, các đoàn thểchính trị - xã hội, các đơn vị sự nghiệp, các doanh nghiệp, các lực lượng vũtrang

Trong điều kiện Đảng cầm quyền, một mặt, Đảng phải chăm lo xây dựngđội ngũ cán bộ của các tổ chức trong hệ thống chính trị và các tổ chức khác, phảilãnh đạo chặt chẽ công tác cán bộ của các tổ chức đó; mặt khác, phải làm tốtcông tác cán bộ đối với cán bộ đảng, đảng viên công tác trong các tổ chứcnày Nếu cán bộ trong các cơ quan nhà nước, các đoàn thể chính trị - xã hội, cácđơn vị sự nghiệp, các doanh nghiệp, các lực lượng vũ trang yếu kém, công táccán bộ của Đảng có phần trách nhiệm

Năm là, công tác cán bộ của Đảng không chỉ phát huy năng lực đội ngũ

cán bộ của các cơ quan đảng, mà còn phải phát huy tốt nguồn nhân lực của cả hệthống chính trị và cả xã hội, cả những người ngoài Đảng, các dân tộc, tôn giáo,người Việt Nam định cư ở nước ngoài

Sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa không chỉ dựa vào đội ngũ cán

bộ đảng, mà phải dựa vào sức mạnh của tất cả các loại cán bộ, của nhân dân.Bằng lòng yêu nước, gắn bó với Đảng, với chế độ, tài năng và sự sáng tạo củamình, các cán bộ không phải là đảng viên có thể có những đóng góp to lớn.Công tác cán bộ của Đảng phải khơi dậy, động viên và tập hợp được nhữngngười đó bằng các hình thức khác nhau: đưa họ vào các cơ quan dân cử, các tổ

chức tự quản; tranh thủ ý kiến đống góp và hoạt động giám sát của họ đối với tổchức đảng, cơ quan Nhà nước và tổ chức chính trị - xã hội…

Sáu là, phải dựa vào nhân dân để phát hiện, kiểm tra và giám sát cán

bộ

Cả lý luận và thực tiễn đều chứng minh, nhân dân không chỉ là nhữngngười thực hiện đường lối của Đảng, chính sách và pháp luật của Nhà nước, màcòn là lực lượng phát hiện, kiểm tra và giám sát cán bộ Dựa vào nhân dân đểxây dựng đội ngũ cán bộ là một phương thức giúp các cấp ủy đảng, cơ quannhà nước làm tốt công tác cán bộ Những ý kiến nhận xét, đóng góp của nhândân giúp cáp ủy, cơ quan tham mưu cho cấp ủy về công tác cán bộ có thêmthông tin để đánh giá và sử dụng đúng cán bộ

Bảy là, công tác cán bộ có tác dụng thúc đẩy cán bộ tự giác phấn đấu vươn

lên

Xét đến cùng, chất lượng đội ngũ cán bộ tùy thuộc vào sự tự rèn luyện,phấn đấu của bản thân từng cán bộ và cả đội ngũ cán bộ Công tác cán bộ khôngtạo động viên, khơi dậy được ý thức tự rèn luyện của cán bộ là chưa đạt yêucầu, sẽ chỉ là hình thức Công tác cán bộ tiến hành đúng nguyên tắc, đúng quytrình, quy định, dân chủ, công tâm, khách quan, không có tiêu cực sẽ độngviên cán bộ hăng hái phấn đấu và phấn đấu theo đúng định hướng của Đảng;ngược lại, công tác cán bộ tiến hành sai nguyên tắc, có tiêu cực, những cán bộchân chính sẽ nản chí, không muốn phấn đấu…

1.2.3 Về vai trò của công tác cán bộ

Vai trò của công tác cán bộ thể hiện ở ba mối quan hệ chủ yếu:

Một là, công tác cán bộ có vai trò quyết định đến việc tự rèn luyện, phấn

đấu của cá nhân cán bộ, qua đó góp phần nâng cao chất lượng cả đội ngũ cánbộ

Hai là, công tác cán bộ là khâu then chốt trong công tác xây dựng Đảng,

tức là "khâu then chốt của nhiệm vụ then chốt"

Công tác cán bộ quan hệ, chi phối mạnh mẽ đối với tất cả các lĩnh vực xâydựng Đảng: công tác tư tưởng; công tác tổ chức; công tác kiểm tra, giám sát;