Bài 17. Sóng âm. Nguồn nhạc âm

Slide 1 Bài 17 SÓNG ÂM NGUỒN NHẠC ÂM Nguồn gốc của âm Các vật phát ra âm thanh đều dao động (gọi tắt là âm) đều dao động và ta gọi các vật đó là nguồn âm Ví dụ Trống Đàn guitar Các nguồn phát ra âm có đặc điểm chung là đều có bộ phận dao động Dây đàn Mặt trống https //youtu be/uj3XPNFzPHs Quan sát video và giải thích cơ chế truyền âm Khi vật dao động thì lớp không khí bên cạnh nó lần lượt nén rồi dãn Không khí bị nén dãn gây ra lực đàn hồi khiến dao động đó truyền cho các phần tử khí xa hơn Dao[.]

Bài 17 SÓNG ÂM NGUỒN NHẠC ÂM

Nguồn gốc của âm

 Các vật phát ra âm thanh đều dao động (gọi tắt là âm) đều dao

động và ta gọi các vật đó là nguồn âm

 Ví dụ

Trống Đàn guitar

 Các nguồn phát ra âm có đặc điểm chung là: đều có bộ

phận dao động

https://youtu.be/uj3XPNFzPHsQuan sát video và giải thích cơ chế truyền âm

 Khi vật dao động thì lớp không khí bên cạnh nó lần lượt nén rồi dãn Không khí bị nén dãn gây ra lực đàn hồi khiến dao động

đó truyền cho các phần tử khí xa hơn Dao động âm được

truyền đi trong không khí tạo thành sóng gọi là sóng âm, có

cùng tần số với nguồn âm.

 Sóng âm truyền qua không khí, lọt vào tai, gặp màng nhĩ, tác dụng lên màng nhĩ một áp suất biến thiên, làm cho màng nhĩ dao động; truyền đến các đầu dây thần kinh thính giác, gây ra cảm giác về âm.

Cơ chế truyền âm

Môi trường truyền âm

 Âm truyền được trong tất cả môi trường vật chất đàn hồi

như: Rắn, lỏng, khí

 Âm không truyền được trong chân không

 Vật liệu cách âm: Bông, xốp…vật liệu có tính đàn hồi kém.

V rắn > V lỏng > V khí

 Muốn khảo sát bằng thực nghiệm, người ta chuyển dao động

âm thành dao động điện.

 Khi để một âm thoa đang kêu trước micro, trên màn hình xuất hiện một đường cong hình sin Điều đó chứng tỏ dao động

của âm thoa là một dao động điều hoà hình sin.

a) Âm thoa b) Người hát c) Dương cầm

Đường biểu diễn dao động của âm la ( f = 440Hz) phát ra bởi:

Em hãy cho biết sự khác nhau cơ bản của đồ thị dao động âm do các nguồn âm phát ra?

a) Âm thoa b) Người hát

3 Nhạc âm và tạp âm

Sắp xếp cách phát âm các nốt nhạc sau theo thứ tự tăng dần của độ cao

Rê , Đồ ,La ,Mi, Son , Pha

Đồ ,Rê ,Mi, Pha ,Son ,La.

4 NHỮNG ĐẶC TRƯNG CỦA ÂM

a Độ cao của âm

Cảm giác âm "trầm" hay âm

I I

t

Âm trầm

có tần số nhỏ

Âm bổng

có tần số lớn

b Âm sắc

Đồ thị biểu diễn dao động âm của âm La

( f =440Hz) phát ra bởi:

a) Âm thoa b) Người hát c) Dương cầm

Dạng đồ thị dao động âm khác nhau, khiến người nghe thấy các âm có sắc thái khác nhau, ta gọi là âm sắc

 Cường độ âm là năng lượng của âm truyền trong một đơn vị

thời gian qua một đơn vị diện tích đặt vuông góc với phương

truyền sóng (kí hiệu I – đơn vị: oát trên mét vuông (W/m2 )).

I0 là cường độ âm chuẩn (Io = 10 12 m W2 , f  1000 Hz )

c Độ to của âm Cường độ âm, mức cường độ âm

 Mức cường độ âm L tính bằng đơn vị ben (B) được tính

theo công thức:

L(B) = lg(I/I 0 ).

 đơn vị đêxiben(dB)

L(dB) = 10lg(I/I 0 ).

Sau đây là một số mức cường độ âm đáng chú ý:Ngưỡng nghe 0dB

5.Nguồn nhạc âm

a.Dây đàn có hai đầu cố định

b.Ống sáo

6 Hộp cộng hưởng

7 CỦNG CỐ

Cõu 1 Cảm giác về âm phụ thuộc những

yếu tố nào?

A Nguồn âm và môi tr ờng truyền âm

B Nguồn âm và tai ng ời nghe

C Môi tr ờng truyền âm và tai ng ời nghe

D Tai ng ời nghe và giây thần kinh thớnh

giác.Cõu 2 Độ cao của âm phụ thuộc vào yếu tố nào của âm?

A Độ đàn hồi của nguồn âm

B Biên độ dao động của nguồn âm

C Tần số của nguồn âm

D Đồ thị dao động của nguồn âm

Biện pháp nào sau đây có thể giảm thiểu tiếng ồn A.Dùng vật liệu cách âm.

B.Dùng thiết bị bảo hộ lao động

C.Sử dụng máy móc đạt tiêu chuẩn kỹ thuật.

D Tất cả các biện pháp trên

CỦNG CỐ

6 Tai con ngư ời có thể nghe đ ược những âm có mức cư ờng độ âm trong khoảng nào?