Slide 1 Câu 2 Trong 4 ngăn dạ dày của động vật nhai lại, ngăn nào có vai trò như dạ dày đơn của động vật ăn thịt? Dạ lá sách Dạ cỏ Dạ múi khế Dạ tổ ong Câu 1 Trình bày sự tiêu hoá ở động vật nhai lại? KIỂM TRA BÀI CŨ Câu 3 Nhóm động vật có manh tràng phát triển nhất là? Động vật ăn thực vật Động vật ăn thực vật cã d¹ dµy ®¬n Động vật ăn thực vật nhai lại Động vật ăn tạp KIỂM TRA BÀI CŨ HÔ HẤP LÀ GÌ? Hãy khoanh tròn cho câu trả lời đúng về hô hấp ở động vật A Hô hấp là quá trình tiếp nhận O2 và C[.]
Trang 2Câu 2: Trong 4 ngăn dạ dày của động vật nhai
lại, ngăn nào có vai trò như dạ dày đơn của động vật ăn thịt?
A Dạ lá sách
B Dạ cỏ
C Dạ múi khế
D Dạ tổ ong
Câu 1: Trình bày sự tiêu hoá ở động vật nhai lại?
KIỂM TRA BÀI CŨ
Trang 4HÔ HẤP LÀ GÌ?
Hãy khoanh tròn cho câu trả lời đúng về hô hấp ở động vật:
A Hô hấp là quá trình tiếp nhận O2 và CO2 của cơ thể từ môi trường
sống
C Hô hấp là quá trình tế bào sử dụng các chất khí như O2, CO2 để tạo
ra năng lượng cho các hoạt động sống
D Hô hấp là quá trình trao đổi khí giữa cơ thể và môi trường, đảm bảo cho cơ thể có đầy đủ O2 và CO2 cung cấp cho các quá trình ôxi hóa
các chất trong tế bào
B Hô hấp là tập hợp những quá trình, trong đó cơ thể lấy O2 từ bên ngoài vào để ôxi hóa các chất trong tế bào và giải phóng năng lượng cho các hoạt động sống, đồng thời th¶i CO2 ra ngoài
Trang 5-Vận chuyển khí vµ h« hấp trong (h« hÊp tÕ bµo)
Trang 6I TRAO ĐỔI KHÍ GIỮA CƠ THỂ VỚI MễI TRƯỜNG Ở
CÁC NHểM ĐỘNG VẬT
- Cú sự trao đổi khớ (hỳt O2 và thải CO2) giữa mụi trường và cơ thể trực tiếp qua màng tế bào, qua bề
mặt cơ thể hoặc qua cơ quan hụ hấp
Bề mặt trao đổi khớ nhỏ hay lớn tuỳ thuộc vào mức độ hoạt động của cơ thể cũng đồng thời là nhu cầu năng lượng của
- Bề mặt trao đổi khí quyết định hiệu quả trao đổi khí
Bài 17: Hô Hấp
I TRAO ĐỔI KHÍ GIỮA CƠ
THỂ VỚI MễI TRƯỜNG Ở
CÁC NHểM ĐỘNG VẬT
Bề mặt trao đổi khớ cú tầm quan trọng như thế nào?
Trang 7I TRAO ĐỔI KHÍ GIỮA CƠ
THỂ VỚI MÔI TRƯỜNG Ở
nµo?
Trang 8Hãy mô tả quá trình trao đổi khí ở giun đất?
Sự trao đổi khí được thực hiện trực tiếp qua màng tế bào hoặc bề mặt cơ thể (da)
1 Trao đổi khí qua bề mặt cơ thể:
Trang 9I TRAO ĐỔI KHÍ GIỮA CƠ
THỂ VỚI MÔI TRƯỜNG Ở
2 Trao đổi khí qua mang:
- Mang: Cơ quan hô hấp thích nghi với môi trường nước
- Sinh vật hô hấp bằng mang:
+ Cá + Thân mềm (trai, ốc) sống trong nước + Chân khớp (tôm cua)
BÀI 17: HÔ HẤP
Đại diện cho h×nh thøc này là sinh vËt nµo?
Trang 10Cú phải khi
hụ hấp thỡ cỏ phải ngoi lờn mặt nước
khụng? Vỡ sao?
Không nhất thiết vì O2 hoà tan trong nước khuếch tỏn vào mỏu, đồng thời CO2 từ mỏu khuếch tỏn vào dũng nước chảy qua cỏc lỏ mang ra ngoài
- Miệng và nắp mang đúng mở nhịp nhàng dũng nước chảy một chiều và gần nh liên tục ưư liên tục từ miệng qua mang.
-Cỏch sắp xếp của cỏc mao mạch trong cỏc phiến mang giỳp cho dũng mỏu trong mạch luụn chảy song song nhưng ngược chiều với
dũng nước chảy bờn ngoài, làm tăng hiệu suất trao đổi khớ giữa mỏu giàu CO 2 và dũng nước giàu O 2 đi qua mang
Cỏch sắp xếp của cỏc mao mạch trong mang cú tỏc dụng gỡ đối với quỏ trỡnh trao đổi khớ?
Mô tả sự phối hợp miệng, nắp mang và hoạt
động hít thở của cá?
Trang 113 Trao đổi khí qua hệ thống ống khớ
a ở côn trùng:
BÀI 17: Hễ HẤP
I TRAO ĐỔI KHÍ GIỮA CƠ I TRAO ĐỔI KHÍ GIỮA CƠ
THỂ VỚI MễI TRƯỜNG Ở
CÁC NHểM ĐỘNG VẬT
1 Trao đổi khớ qua bề mặt
cơ thể:
2 Trao đổi khớ qua mang:
3 Trao đổi khí qua hệ thống
ống khí
a ở côn trùng:
Cho ví dụ về sinh vật hô hấp bằng hệ thống ống khí?
Ví dụ: Sâu, B ớm, Cào Cào, Gián…
Hệ thống ống khí có cấu tạo nh thế n o? ưư liên tục ày là sinh vật
- Có hệ thống ống khí phân nhánh từ ống khí lớn đến các ống khí nhỏ và đến tận tế bào, chúng đ ưư liên tục ợc thông với bên c thông với bên ngoài qua các lỗ thở.
Trang 12Hóy mụ tả quỏ trỡnh trao đổi khớ ở cụn trựng?
Khí O2 từ bên ngoài đi qua lỗ thở vào ống khí lớn, đi theo ống khí nhỏ và đến tế bào nằm sâu bên trong cơ thể; CO2 _từ tế bào bên trong cơ thể đi qua ống khí nhỏ, sang ống khí to dần rồi đi qua lỗ thở ra ngoài.
Sự thụng khớ trong cỏc ống khớ thực hiện được nhờ sự co dón của phần bụng
Trang 13BÀI 17: Hễ HẤP
Tại sao trong phổi chim khụng cú khớ đọng?
Vì không khí l u thông liên tục qua các ống khí ở ưu thông liên tục qua các ống khí ở phổi theo 1 chiều nhất định và chỉ có các túi khí thay
đổi thể tích kể cả khi hít vào và thở ra.
Trao đổi khí ở chim đ ưư liên tục ợc thông với bên c thực hiện nh thế nào? ưư liên tục
Trao đổi khí đ ưư liên tục ợc thông với bên c thực hiện nhờ các ống khí trong phổi Dòng khí giàu oxi qua phổi 1 chiều nhất định và liên tục cả khi hít vào lẫn thở ra, không có khí đọng trong các ống khí ở phổi.
I TRAO ĐỔI KHÍ GIỮA CƠ THỂ
VỚI MễI TRƯỜNG Ở CÁC
NHểM ĐỘNG VẬT
1 Trao đổi khớ qua bề mặt cơ
thể:
2 Trao đổi khớ qua mang:
3 Trao đổi khí qua hệ thống ống
Trang 14Khí quản
Các ống khí
PHỔI
Trang 154 Trao đổi khí ở cỏc phế nang:
BÀI 17: Hễ HẤP
- Đại diện: Động vật cú xương sống ở cạn như lường cư, Bũ sỏt, thỳ
- Cơ quan hụ hấp: Là phổi cú nhiều phế
nang và các mạch máu bao quanh dày
đặc làm tăng bề mặt trao đổi khớ giỳp trao đổi khớ cú hiệu quả cao.
- Sự lưu thụng khớ qua phổi thực hiện nhờ sự nõng hạ của
thềm miệng (ở lưỡng cư) hoặc co dón của cỏc cơ thở, làm thay đổi thể tớch của khoang thõn (bũ sỏt) hay khoang ngực (ở thỳ và người)
Đại diện thuộc nhúm nào?
Cơ quan hụ hấp là gỡ? Cú cấu tạo như thế nào?
Sự lưu thụng khớ trong phổi thực hiện như thế nào?
I TRAO ĐỔI KHÍ GIỮA CƠ
THỂ VỚI MễI TRƯỜNG Ở
CÁC NHểM ĐỘNG VẬT
1 Trao đổi khớ qua bề mặt cơ
thể:
2 Trao đổi khớ qua mang:
3 Trao đổi khí qua hệ thống
Trang 18Môi
Môi tr ờng có ảnh h ởng nh thế nào đến bề mặt trao đổi khí và hiệu quả trao đổi khí? Lấy ví dụ ở ng ời?
Trang 20VIDEO HOẠT ĐỘNG CỦA PHỔI
https://www.youtube.com/watch?v=kacMYexDgHg
Trang 21II Vận chuyển O2, CO2 trong cơ thể và trao đổi khớ ở
tế bào (hụ hấp trong):
Hụ hấp trong xảy
thế nào?
BÀI 17: Hễ HẤP
Sự trao đổi O 2 và CO 2 trong tế bào theo cơ chế nào?
-Nguyên tắc trao đổi khí: khuyếch tán -Vận chuyển khí giữa các cơ quan hô hấp (mang, phổi) với tế bào của cơ thể nhờ máu và dịch mô
II Vận chuyển O2,
Trang 22Tóm tắt thông tin dạng sơ đồ
Cơ quan hô hấp
O2 + Hêmôglobin O2 + Hêmôxianin
NaHCO3
CO2 + Hb
1 phÇn nhá CO2 tan trong huyÕt t ¬ng
Trang 23CỦNG CỐ
1/ Đặc điểm cấu tạo của cơ quan hô hấp ở chim khác với bò sát và thú là:
a Có lượng phế nang nhiều hơn
b Có các túi khí nằm ở phía trước và phía sau của phổi
c Có phế quản phân nhánh
d Cử động hô hấp được thực hiện do sự co dãn của các cơ
hô hấp
Trang 242/ Điều nào sau đõy đỳng với thủy tức là:
a Hụ hấp bằng mang
b Trao đổi khớ theo cơ chế khuếch tỏn qua bề mặt cơ thể
c Trao đổi khớ qua hệ thống ống khớ
d Trao đổi khớ theo khuếch tỏn qua cỏc phế nang
3 Vì sao phổi của thú có hiệu quả trao đổi khí u thế hơn ở phổi của bò sát, l ưư liên tục ưư liên tục ỡng cưư? ng c ? ưư liên tục
Trang 25kh¸c, khi lªn c¹n mang c¸ bÞ kh« nªn c¸ kh«ng h« hÊp ® îc
2 T¹i sao Õch nh¸i mÆc dï cã phæi vÉn ph¶i h« hÊp b»ng da khi lªn
V× khi n íc trµn vµo ® êng dÉn khÝ ( khÝ qu¶n, phÕ qu¶n) nªn kh«ng l u
th«ng khÝ lµm cho con vËt thiÕu d ìng khÝ vµ chÕt
Më réng
Trang 26- Trả lời 5 câu hỏi trong sách giáo khoa ở cuối bài.
- Đọc mục “em có biết”.
- Học kĩ bài này.
- Chuẩn bị bài “Tuần hoàn” trang 71
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
Trang 27Em có biết
Vai trò của máu trong vận chuyển khí
Ở tất cả các động vật đã xuất hiện cơ quan tuần hoàn (trừ các động vật chân khớp) thì máu làm nhiệm vụ vận chuyển O2 từ cơ quan hô hấp (mang, phổi) tới tế bào và CO2 từ các tế bào đến
cơ quan hô hấp dưới các dạng khác nhau: hòa tan trong huyết tương; kết hợp với hêmôglôbin trong hồng cầu (Hb); dưới dạng NaHCO3 (đối với CO2)và với tỉ lệ khác nhau.
Trang 28• Chẳng hạn:
Ở người, O2 chiếm 98% được vận chuyển dưới dạng kết hợp với Hb tại nhân Hem, chỉ có 1,5% được hòa tan trong huyết tương
Trong khi đó, CO2: 70% được vận chuyển dưới dạng kết hợp (NaHCO3), 23% được vận chuyển kết hợp với Hb trong hồng cầu, 7% dưới dạng hòa tan trong huyết tương.
Trang 29VIDEO HOẠT ĐỘNG CỦA PHỔI
https://www.youtube.com/watch?v=kacMYexDgHg
Trang 30VIDEO TIEU HOA Ở GÀ
Trang 31Chúc các em học tốt
