Công sản bao gồm tất cả các tài sản động sản và bất động sản thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước thống nhất quản lý để sử dụng vào mục đích phục vụ lợi ích của Nhà nước, lợi ích của toàn d
Trang 1HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN KHOA NHÀ NƯỚC VÀ PHÁP LUẬT
Tăng cường công tác quản lý công sản tại cơ quan công sở
Ủy ban nhân dân quận Hai Bà Trưng hiện nay
Sinh viên : Phạm Thị Thu Giang
Mã sinh viên: 1955320011 Lớp : Quản lý xã hội K39
Hà Nội, tháng 3 năm 2022
Trang 2Mục lục
Mở đầu 2
1 Lý do chọn đề tài 2
2 Mục đích lựa chọn đề tài 2
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu: 3
4 Cơ sở lý luận và thực tiễn 3
5 Kết cấu của tiểu luận 3
Nội dung 4
Chương 1: Cơ sở lý luận 4
1 Khái niệm 4
1.1 Công sản 4
1.2 Quản lý công sản 5
1.3 Công sản trong các cơ quan nhà nước và đơn vị sự nghiệp công 5
2 Đặc điểm 7
2.1 Đặc điểm công sản 7
2.2 Đặc điểm công sản trong các cơ quan nhà nước và đơn vị sự nghiệp công 8
3 Phân loại Công sản trong các cơ quan và đơn vị sự nghiệp công 8
4 Sự cần thiết trong quản lý công sản 10
5 Yêu cầu trong quản lý công sản trong các cơ quan nhà nước và đơn vị sự nghiệp công 11
Chương 2: 14
Trang 3Thực trạng trong công tác quản lý công sản tại Ủy ban nhân dân quận Hai Bà
Trưng, Thành phố Hà Nội 14
1 Thực trạng công tác quản lý công sản tại Ủy ban nhân dân Quận Hai Bà Trưng, thành phố Hà Nội 14
1.1 Đánh giá tình hình 14
1.2 Thực trạng 15
2 Tích cực và hạn chế của công tác quản lý công sản tại Ủy ban nhân dân quận Hai Bà Trưng 16
2.1 Tích cực 16
2.2 Hạn chế 18
Chương 3: 21
Giải pháp nhằm tăng cường công tác quản lý công sản tại Ủy ban nhân dân quận Hai Bà Trưng 21
1 Kinh nghiệm tăng cường công tác quản lý công sản 21
2 Một số giải pháp tăng cường quản lý công sản tại Ủy ban nhân dân quận Hai Bà Trưng 22
Kết luận 26
Tài liệu tham khảo 27
Trang 4cả nước Nền kinh tế Việt Nam đang từng bước phát triển theo định hướng xã hội chủ nghĩa, nhằm thực hiện mục tiêu “dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh” Vì vậy, tài sản công là nguồn vốn của sự phát triển kinh tế, tạo tiền
đề vững chắc để kinh tế quốc doanh phát huy vai trò quan trọng, nâng cao đời sống nhân dân đạt mục tiêu đề ra Tài sản công tuy không trực tiếp sản xuất nhưng có ý nghĩa quan trọng đối với sự phát triển kinh tế Ở các nước phát triển, quản lý tốt tài sản công cũng được coi là một trong những tiêu chí đánh giá chất lượng quản lý toàndiện quốc gia Việc quản lý tài sản công là vấn đề cấp thiết không chỉ ở riêng một quốc gia nào Việc thiếu các tiêu chí đánh giá hiệu quả sử dụng tài sản công và hiệu quả của các cơ quan nhà nước là nguyên nhân gây lo ngại cho các cơ quan nhà nước
và các cơ quan công quyền sử dụng vượt định mức, gây lãng phí, cho thuê, mắc nợ
sở hữu không thường xuyên, định đoạt, xử lý tùy tiện dẫn đến thất thoát tài sản công làm nảy sinh nhu cầu thống nhất tài sản công Kiểm kê và quản lý hiệu quả các tài sản này Chính vì thế nên em đã lựa chọn đề “Tăng cường công tác quản lý công sảntại cơ quan công sở Ủy ban nhân dân quận Hai Bà Trưng, thành phố Hà Nội hiện nay”
2 Mục đích lựa chọn đề tài
Việc lựa chọn đề tài là để có thể làm rõ các vấn đề thực tiễn về việc quản lý công
Trang 5như hệ thống cơ sở lý luận về quản lý công sản, thực trạng về công tác quản lý côngsản tại Ủy ban nhân dân quận Hai Bà Trưng cũng như đưa ra một số giải pháp để hoàn thiện công tác quản lý công sản tại Ủy ban nhân dân quận Hai Bà Trưng.
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:
Đối tượng nghiên cứu của bài tiểu luận là công tác quản lý công sản tại Ủy bannhân dân quận Hai Bà Trưng, thành phố Hà Nội hiện nay Đồng thời trong bài tiểuluận này đã phân tích công tác quản lý công sản tại Ủy ban nhân dân quận Hai BàTrưng
4 Cơ sở lý luận và thực tiễn
Quan điểm của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử về mối quan hệ giữa tồn tại xã hội và ý thức xã hội, mối quan hệ giữa các hình thái ý thức xã hội
Phương pháp nghiên cứu: Sử dụng tổng hợp một số phương pháp nghiên cứukhoa học như kết hợp phân tích và tổng hợp, so sánh, hệ thống hóa cũng như kếthợp giữa lý luận và thực tiễn
5 Kết cấu của tiểu luận Mở đầu
Nội dung
Chương 1: Cơ sở lý luận
Chương 2: Thực trạng trong công tác quản lý công sản tại Ủy ban nhân dân quận Hai Bà Trưng, Thành phố Hà Nội
Chương 3: Thực trạng trong công tác quản lý công sản tại Ủy ban nhân dân quận Hai Bà Trưng, Thành phố Hà Nội
Kết luận
Trang 6Nội dung Chương 1: Cơ sở lý luận
1.1 Công sản
Ở Việt Nam, công sản được quan niệm là công sản - tài sản thuộc sở hữu toàn dân Điều 17 Hiến pháp nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 1992 quy định :
“đất đai, rừng núi, sông hồ, nguồn nước, tài nguyên trong lòng đất, nguồn lợi
ở vùng biển, thềm lục địa và vùng trời, phần vốn và tài sản Nhà nước đầu tư vào các
xí nghiệp, công trình thuộc các ngành và lĩnh vực kinh tế, văn hoá, xã hội, khoa học, kỹ thuật, ngoại giao, quốc phòng, an ninh cùng các tài sản khác mà pháp luật quy định là của Nhà nước đều thuộc sở hữu toàn dân”
Điều 53 Hiến pháp năm 2013 quy định rõ: Đất đai, tài nguyên nước, tài nguyênkhoáng sản, nguồn lợi vùng biển, vùng trời, tài nguyên thiên nhiên khác và các tàisản do Nhà nước đầu tư, quản lý là Công sản thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nướcđại diện chủ sở hữu và thống nhất quản lý Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để xácđịnh phạm vi những của cải của xã hội là công sản Dựa trên căn cứ pháp lý này thìcông sản chính là công sản, bao gồm tất cả những tài sản thuộc sở hữu toàn dân donhà nước thống nhất quản lý để sử dụng vào mục đích phục vụ lợi ích công, lợi íchcủa nhân dân
Các cơ quan nhà nước, các tổ chức cũng như mọi công dân Việt Nam đều cóquyền và nghĩa vụ quản lý, bảo vệ công sản theo đúng chế độ do Nhà nước quyđịnh Mọi sự vi phạm vào công sản đều phạm tội xâm phạm tài sản quốc gia, tàisản xã hội chủ nghĩa
Trang 7Công sản bao gồm tất cả các tài sản (động sản và bất động sản) thuộc sở hữu toàn dân do Nhà nước thống nhất quản lý để sử dụng vào mục đích phục vụ lợi ích của Nhà nước, lợi ích của toàn dân.
Công sản có những đặc trưng chủ yếu sau đây:- Về sở hữu, công sản là tài sản thuộc sở hữu toàn dân mà Nhà nước là người đại diện chủ sở hữu
Về mục đích sử dụng, công sản được sử dụng vì lợi ích chung của đất nước, của nhân dân
Về chế độ quản lý, công sản được quản lý theo quy định của Nhà nước
Ở tầm vĩ mô, công sản được quản lý thống nhất theo pháp luật của Nhà nước.Vềquản lý sử dụng (quản lý vĩ mô) công sản được Nhà nước giao cho các cơ quan, tổ chứchoặc cá nhân quản lý sử dụng có thời hạn theo chế độ của Nhà nước
Mọi sự nhượng, bán, cho thuê,…công sản đều phải đúng quy định của pháp luật.1.2 Quản lý công sản
Các quốc gia trên thế giới đều đã hình thành một phần tài sản để phục vụ cho khu vực công của đất nước Theo các chế độ chính trị - xã hội khác nhau, quy mô công sản và phương thức quản lý công cũng khác nhau Tuy nhiên, khi nói đến quản lý công sản, người ta đều thừa nhận quản lý công sản là sự tác động có mục đích của chủ thể vào quá trình hình thành và vận động của công sản nhằm sử dụng công sản một cách hiệu quả vì lợi ích của đất nước
1.3 Công sản trong các cơ quan nhà nước và đơn vị sự nghiệp công
Tài sản trong cơ quan nhà nước, đơn vị hành chính công là tài sản được chính phủgiao cho cơ quan, đơn vị trực tiếp quản lý, sử dụng để thực hiện nhiệm vụ của cơ quan, đơn vị
Công sản trong các cơ quan nhà nước và các đơn vị sự nghiệp phi thương mại là:
Trang 8- Công trình xây dựng nhà ở trên đất, công trình xây dựng khác trên đất
liền
- Tài sản khác trên đất liền
- Máy móc, thiết bị, dụng cụ làm việc khác
Những tài sản trên đây là cơ sở vật chất cần thiết để tiến hành các hoạt động quản lý Nhà nước, các hoạt động sự nghiệp công và các hoạt động xã hội khác Nhà nước có quyền quản lý, sử dụng tài sản này để thực hiện nhiệm vụ được giao, không để lại Công sản; Công sản không được sử dụng cho mục đích cá nhân, thương mại hoặc các mục đích khác, trừ trường hợp pháp luật quy định.Công sản trong các cơ quan nhà nước và đơn vị sự nghiệp công rất phong phú về chủng loại, số lượng và giữ vai trò hết sức quan trọng trên các mặt bản sau:
- Công sản của cơ quan nhà nước, đơn vị hành chính nhà nước ở thànhphố là điều kiện vật chất đầu tiên và thiết yếu để các cơ quan nhà nước, đơn vị hànhchính nhà nước có thể thực hiện các nhiệm vụ nhà nước giao, cụ thể là các nhiệm vụhoạch định, hoạch định đường lối, chính sách, xây dựng và ban hành hệ thống pháp luật,thực hiện quản lý nhà nước; Nghiên cứu khoa học, giáo dục đào tạo, chăm sóc sức khỏecộng đồng; Phát triển sự nghiệp chuẩn bị thể dục, thể thao, văn hóa - nghệ thuật và mởmang dân trí
- Công sản trong các cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập cũng
là một yêu cầu vật chất quan trọng góp phần nâng cao phúc lợi xã hội của mọi thành viêntrong xã hội; Vai trò này thể hiện rất rõ trong tài sản nhà nước ở các cơ sở giáo dục và đào tạo, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh công, hoạt động thể dục, thể thao, văn hóa, nghệ thuật, trong đó sở hữu công là yêu cầu vật chất tất yếu
- Công sản trong các cơ quan nhà nước và đơn vị sự nghiệp công lập là điều kiện vật chất để mọi công dân liên hệ với cơ quan nhà nước và phản ánh
Trang 9nguyện vọng của mình với cơ quan nhà nước, là nơi để các tổ chức tiếp thu khoa học, công nghệ, kinh nghiệm quản lý, tinh hoa văn hóa để trao truyền cho nhân loại; nơi hợp tác quốc tế trên mọi lĩnh vực kinh tế, quốc phòng, an ninh, văn hóa, giáo dục và đào tạo, y tế, xã hội, khoa học và công nghệ.
2 Đặc điểm
2.1 Đặc điểm công sản
Công sản có những đặc điểm sau:
Về quyền sở hữu: Công sản là Công sản thuộc sở hữu toàn dân và do nhà nước đại diện chủ sở hữu, thường gọi là sở hữu nhà nước trên phạm vi cả nước, mang tính cộng đồng, vì mục tiêu phát triển xã hội, phi lợi nhuận
Về chủ thể: các hoạt động hành chính, khai thác hàng hoá công được thực hiện bởi các chủ thể công Chủ thể công ở đây là nhà nước hoặc các cơ quan, tổ chức của nhà nước mà nhà nước là chủ thể, chuyển giao quyền sở hữu và trao quyền quản lý, sử dụng nó để thực hiện nhiệm vụ của mình năng lực trạng thái
Về mặt pháp lý: Việc quản lý và sử dụng Công sản được điều chỉnh bởi “luật công”, dựa trên các quy tắc pháp lý về mệnh lệnh các bên là vấn đề công Các quan
hệ xã hội liên quan đến công sản là các quan hệ nảy sinh gắn liền với việc tạo lập và
sử dụng công sản mà ít nhất một bên của quan hệ là các chủ thể công
Gắn với chủ thể là Nhà nước, các công sản được tạo lập và sử dụng có liên quan đến quyền lực kinh tế, chính trị của nhà nước và việc thực hiện các chức năng kinh
tế - xã hội của Nhà nước, hay nói cách khác, công sản là tổng thể của nguồn nguyênliệu tập trung trong tay Nhà nước và được Nhà nước sử dụng để thực hiện các nhiệm vụ xã hội, thoả mãn nhu cầu và lợi ích chung của toàn xã hội
Quá trình hình thành và sử dụng hàng hoá công cộng cũng là quá trình nhà nướctham gia vào việc tạo ra, phân phối và kiểm soát việc sử dụng hàng hoá công cộng
Trang 102.2 Đặc điểm công sản trong các cơ quan nhà nước và đơn vị sự nghiệp công Công sản trong các cơ quan nhà nước và các đơn vị sự nghiệp phi thương mại rấtkhác nhau về số lượng và chủng loại, mỗi loại tài sản có những đặc điểm và côngdụng khác nhau Công sản trong các cơ quan hành chính và đơn vị sự nghiệp công
là bộ phận tài sản lớn trong toàn bộ Công sản, chúng bao gồm nhiều loại tài sản cóđặc điểm, tính chất, công dụng khác nhau và do nhiều cơ quan khác nhau sử dụng,song chúng đều có những đặc điểm chung sau:
Thứ nhất, công sản trong cơ quan nhà nước và không Các đơn vị sự nghiệp thương mại được đầu tư, xây dựng và mua bằng ngân sách nhà nước hoặc từ ngân sách nhà nước
Thứ hai, sở hữu công đối với cơ quan nhà nước, đơn vị hành chính công luôn phản ánh chức năng, nhiệm vụ của cơ quan nhà nước và đơn vị hành chính côngThứ ba, vốn đầu tư xây dựng và việc mua lại tài sản ở trạng thái phụ thuộc và phụ thuộc có thể dịch vụ công không khôi phục khi sử dụng tài sản
3 Phân loại Công sản trong các cơ quan và đơn vị sự nghiệp công
Cũng như vậy, việc phân loại Công sản thành các đơn vị sự nghiệp công và các đơn vị trực thuộc được thực hiện chủ yếu giống như cách phân loại Công sản, nhưng đối với việc quản lý Công sản tại các đơn vị sự nghiệp và các sở, ban, ngành thì cho từng loại Công sản tại cơ quan, đơn vị đó phù hợp, cụ thể hơn dựa trên các tiêu chí khác nhau thì áp dụng các cách phân loại thông dụng sau:
Cách thứ nhất, dựa vào đặc điểm tính chất, giá trị, thời gian hoạt động của tài sản Theo cách này, tài sản được chia thành
- Tài sản cố định và tài sản khác
- Bất động sản và động sản
Trang 11Cách thứ hai, dựa theo đặc điểm công dụng của tài sản Theo cách này, tài sản được chia thành
- Trụ sở làm việc như: đất đai, nhà, công trình xây dựng khác gắn liền với đất đai, tài sản gắn liền với đất đai
- Phương tiện vận tải: xe ô tô phục vụ công tác và các phương tiện vận tải khác
- Máy móc, trang thiết bị, phương tiện làm việc và các tài sản khác
Trong thực tiễn, để quản lý tài sản trong cơ quan nhà nước và đơn vị sự nghiệp người ta đồng thời áp dụng cả hai cách phân loại
- Có thời gian sử dụng từ 1 năm trở lên
- Có nguyên giá từ 10.000.000 đồng trở lên
Đặc điểm của tài sản cố định hữu hình gồm: nhà, kiến trúc, phương tiện vận tải, máy móc, thiết bị truyền dẫn, thí nghiệm, thiết bị chuyên dùng, cây lâu năm.Tài sản cố định vô hình là những tài sản không có hình thái vật chất mà cơ quan đã đầu tư chi phí tạo lập tài sản: quyền sử dụng đất, phần mềm ứng dụng,quyền sở hữu trí tuệ theo tiêu chuẩn
Trang 12- Có thời gian sử dụng 1 năm trở lên
- Có nguyên giá trị từ 10.000.000 đồng trở lên
Tài sản cố định vô hình gồm: quyền sử dụng đất, quyền tác giả, quyền sở hữucông nghiệp, quyền đối với giống cây trồng, phần mềm ứng dụng, tài sản cố định
vô hình khác
4 Sự cần thiết trong quản lý công sản
Quản lý công sản là sự tác động của chủ thể hành chính vào quá trình hình thành,vận động của Công sản nhằm sử dụng, sử dụng công sản một cách có hiệu quả nhất
vì lợi ích chung của đất nước
Thứ nhất, công sản thuộc về quốc gia và người dân, để quản lý tốt quá trình tạo
ra và sử dụng hàng hóa công nhằm sử dụng chúng có hiệu quả, nhất là yêu cầu khách quan trong quá trình xây dựng và phát triển đất nước là một trong những nhiệm vụ đặc biệt quan trọng của nhà nước ở mỗi quốc gia
Thứ hai, công sản là sự phản ánh sự phát triển của từng nước, từng nơi, từng khu vực, nhà nước phải có kế hoạch tạo lập, quản lý và sử dụng phần công ích này một cách hợp lý, công bằng, bảo đảm sự phát triển cân đối của các vùng, miền và đất nước khu vực
Thứ ba, sở hữu công cộng, đặc biệt là phần sở hữu công của các tổ chức chính phủ, là vốn vật chất của tổ chức được hình thành từ chi tiêu công Là điều kiện bảo đảm để các cơ quan nhà nước thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ được giao phó Quản lý tốt phần công sản trong các cơ quan nhà nước thông qua thu mua, sử dụng, bảo quản công sản, chống thất thoát, lãng phí là thách thức, đồng thời là trách
nhiệm, nghĩa vụ của mọi cán bộ, công chức, viên chức trong các cơ quan nhà nước.Như vậy, quản lý công sản là yêu cầu của chế độ xã hội và là mong muốn của mọi công dân Việc khai thác và sử dụng hàng hoá công có hiệu quả có tầm quan
Trang 13trọng to lớn về kinh tế, chính trị và xã hội Uy tín của nhà nước, của cán bộ, công nhân viên của nhà nước là một bộ phận rất quan trọng Trên bình diện rộng, nó được đánh giá cao bởi công dân thông qua việc quản lý và sử dụng công sản Đặc biệt trong thời điểm hiện nay, tham nhũng, lãng phí đang là vấn đề nhức nhối ở tất
cả các nước, trong quá trình đổi mới nền hành chính Nhà nước Đảng và Nhà nước Việt Nam đặc biệt coi trọng công tác quản lý và sử dụng công sản, Luật Phòng, chống tham nhũng, Luật Thực hành tiết kiệm, chống lãng phí, Luật Cán bộ, công chức quy định rõ các yêu cầu Điều kiện sử dụng công sản của cán bộ, công chức, viên chức trong cơ quan nhà nước và đơn vị sự nghiệp
5 Yêu cầu trong quản lý công sản trong các cơ quan nhà nước và đơn vị sự nghiệp công
Công sản trong các cơ quan nhà nước, đơn vị sự nghiệp công lập là nguồn lực vật chất, yêu cầu để thành lập và hoạt động của cơ quan Thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ được giao là cơ sở để đơn vị tồn tại Sự phát triển Quản lý tốt công sản
có tầm quan trọng to lớn về kinh tế - xã hội không chỉ đối với cơ quan mà đối với toàn xã hội
Quản lý công sản trong các cơ quan nhà nước và các tổ chức phi kinh tế trong đócông sản là tài nguyên khoáng sản, đất đai Việc khai thác, sử dụng đất đai, sông, đầm, hồ phải phù hợp với quy hoạch ngành, lĩnh vực quốc gia và quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội của địa phương, thúc đẩy việc khai thác, sử dụng hợp lý, hài hòa của hàng hóa công cộng, sự hài hòa và cân đối giữa các vùng và các lĩnh vực cho phép trên cả nước
Đối với nhóm công sản phục vụ cho cộng đồng như đường sá, cầu cống, côngtrình văn hóa xã hội, việc tạo lập đầu tư xây dựng cũng như khai thác sử dụng phải theo kế hoạch phát triển kinh tế xã hội theo từng thời kỳ, ở từng địa phương Thực
Trang 14tế đã chứng minh rằng sự không phù hợp với kế hoạch tạo nên sự lãng phí, thất thoát, xuống cấp của công sản.
Công sản trong các cơ quan nhà nước là yếu tố vật chất để các cơ quan này thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ được giao – việc quản lý công sản phải phù hợp với kếhoạch hoạt động của đơn vị Việc quản lý công sản theo kế hoạch cho phép công sản phát huy tốt vai trò của mình; ngược lại đây là nguồn gốc của tham nhũng, tiêu cực, thất thoát lãng phí tài sản của Nhà nước Kế hoạch mua sắm và sử dụng công sản là một bộ phận trong kế hoạch của đơn vị, của ngành, địa phương và của nền kinh tế quốc dân
Thứ hai, việc quản lý hàng hóa công phải được xác định cụ thể từ chủ thể đến đối tượng quản lý
Khi xác định đối tượng quản trị phải xác định cụ thể về phạm vi, thời gian, khônggian, số lượng và phạm vi Đồng thời, khi giao nhiệm vụ cụ thể cho các đơn vị, địa bàn quản lý cũng phải xác định rõ ràng, cụ thể trách nhiệm quản lý Yêu cầu này giúp loại bỏ tình trạng nhiều đơn vị, cá nhân cùng quản lý một số đối tượng thuộc
sở hữu công cộng
Thứ ba, việc quản lý tài sản công phải gắn với trách nhiệm thực tế của cá nhân người quản lý Tài sản công thuộc sở hữu của đất nước và nhân dân Trong quá trình khai thác, sử dụng, tài sản công được giao cho từng cá nhân, tổ chức chịu trách nhiệm một cách có trật tự, để nâng cao trách nhiệm của cá nhân, phải thông qua pháp luật để giao trách nhiệm vật chất cho cá nhân pháp luật để giao trách nhiệm vật chất cho cá nhân được giao phải tuân thủ luật pháp, quy tắc và quy định của vị trí, ngoài việc bảo vệ trách nhiệm vật chất của những người được giao quyền.trực tiếp và văn phòng chịu trách nhiệm điều hành
Thứ tư, việc quản lý tài sản công phải đáp ứng yêu cầu công bố thông tin Yêu