Vai trò của tổ chức phi chính phủ trong đời sống xã hội

MỞ ĐẦU Thuật ngữ phi chính phủ (NGO) được Liên hiệp Quốc sử dụng chính thức vào năm 1945 và được hiểu là mô hình hoạt động các tổ chức xã hội mang tính tự nguyện, phi lợi nhuận do các nhóm công dân thành lập và có vai trò độc lập với các chính phủ Hoạt động rộng khắp trên các lĩnh vực kinh tế, khoa học, công nghệ, giáo dục, y tế, văn hóa, xã hội, môi trường, nhân đạo, từ thiện ngày nay các NGO ngày càng thể hiện được vai trò, tính linh hoạt và sự đa dạng hóa về tổ chức và hoạt động, trở thành ph.

MỞ ĐẦU

Thuật ngữ phi chính phủ (NGO) được Liên hiệp Quốc sử dụng chính thức vào năm 1945 và được hiểu là mô hình hoạt động các tổ chức xã hội mang tính

tự nguyện, phi lợi nhuận do các nhóm công dân thành lập và có vai trò độc lập với các chính phủ Hoạt động rộng khắp trên các lĩnh vực kinh tế, khoa học, công nghệ, giáo dục, y tế, văn hóa, xã hội, môi trường, nhân đạo, từ thiện… ngày nay các NGO ngày càng thể hiện được vai trò, tính linh hoạt và sự đa dạng hóa về tổ chức và hoạt động, trở thành phương thức quan trọng để các nhóm xã hội có thể bày tỏ quan điểm, ý kiến, hành động chung, tạo sự hiểu biết, hiệp thương và đồng thuận, hướng tới sự ổn định và phát triển xã hội Ở Việt Nam hiện nay các NGO được chia làm 2 loại hình: các tổ chức phi chính phủ quốc tế (INGO) và các tổ chức phi chính phủ Việt Nam (VNGO) Trong bối cảnh phát triển nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, các tổ chức phi chính phủ ngày càng tăng nhanh về số lượng, phong phú về loại hình tổ chức, đa dạng

về phương thức hoạt động theo các tôn chỉ, mục đích, điều lệ hoạt động của mình Vai trò của các tổ chức ngày càng trở nên quan trọng đặc biệt là sự năng động trong quá trình tham gia giải quyết các vấn đề xã hội mà nhà nước “không với tới”, góp phần làm giảm các tác động tiêu cực của kinh tế thị trường đối với cộng đồng và xã hội Để hiểu hơn về vai trò của tổ chức phi chính phủ em xin

chọn đề tài “Vai trò của tổ chức phi chính phủ trong đời sống xã hội”.

NỘI DUNG

1 Khái quát về tổ chức phi chính phủ

1.1 Khái nhiệm tổ chức phi chính phủ

Theo Liên Hiệp quốc: “Tổ chức phi chính phủ” là thuật ngữ dùng để chỉ một tổ chức, hiệp hội, ủy văn hóa xã hội, ủy hội từ thiện, tập đoàn phi lợi nhuận hoặc các pháp nhân khác mà theo pháp luật không thuộc khu vực Nhà nước và không hoạt động vì lợi nhuận Nghĩa là khoản lợi nhuận nếu có, không thể phân

chia theo kiểu chia lợi nhuận Tổ chức này không bao gồm các nghiệp đoàn, đảng phái chính trị, hợp tác xã phân chia lợi nhuận, hay nhà thờ hoặc chùa

Tổng thể các Tổ chức phi chính phủ hình thành khu vực phi chính phủ, tồn tại cùng với khu vực Nhà nước, khu vực tư nhân và khu vực tập thể Hoạt động đa dạng trong các lĩnh vực dịch vụ, văn hóa, khoa học kỹ thuật, nhân đạo… Gọi chung là các hoạt động phục vụ lợi ích công cộng phát triển lành mạnh công bằng, bình đẳng, tiến bộ xã hội

Quan niệm về Tổ chức phi chính phủ ở nước ta được hiểu như sau:

Tổ chức phi chính phủ là tổ chức tự nguyện của nhân dân, có tư cách pháp nhân: Tập hợp những cá nhân có cùng đặc trưng, cùng ngành nghề, giới,

sở thích, nhu cầu v.v… Hoạt động một cách thường xuyên để thực hiện mục tiêu chung là không vì mục tiêu lợi nhuận Hoạt động trong khuôn khổ của pháp luật

Theo quan niệm trên thì “đoàn thể nhân dân” bao gồm hầu hết các tập hợp tổ chức nhân dân như: Câu lạc bộ, Hội, Hiệp hội, Liên hiệp hội Tổ chức phi chính phủ mang tính quốc gia (National Non Governmental Organization Gọi là NNGO tổ chức các thành viên đều mang một quốc tịch)

Tổ chức phi chính phủ mang tính quốc tế Tổ chức quốc tế xuất hiện trên thế giới vào năm 1970, có phạm vi hoạt động rộng khắp thế giới Các Tổ chức phi chính phủ mang tính quốc tế phải tuân theo luật pháp của nước nhận sự hợp tác Nhóm các Tổ chức phi chính phủ mang tính chất Liên hiệp hội được thành lập trong phạm vi quốc gia, quốc tế, hay khu vực giúp những người trong nhóm cùng hoàn cảnh, nguyện vọng, sở thích trong các hoạt động giao lưu văn hóa, xã hội Đặc biệt trong quá trình hội nhập

Có thể thấy Tổ chức phi chính phủ (NGO) là một tổ chức không phải là một bộ phận của chính phủ cũng không phải là một doanh nghiệp vì lợi nhuận thông thường Ngày này, sự tồn tại của các tổ chức phi chính phủ đang được

chứng minh là một điều cần thiết trong sự phát triển xã hội của một nhà nước, quốc gia hoặc cộng đồng trong các xã hội trên toàn thế giới hiện đại

Tổ chức phi chính phủ đề cập đến các tổ chức tư nhân, phi lợi nhuận hoạt động ngoài sự kiểm soát của chính phủ Hay nói cách khác là một tổ chức độc lập, không thuộc về bất cứ chính phủ nào Các tổ chức phi chính phủ (NGOs) chủ yếu dựa vào tình nguyện viên, trong khi những tổ chức khác hỗ trợ đội ngũ nhân viên được trả lương

https://luanvan2s.com/to-chuc-phi-chinh-phu-la-gi-bid219.html

1.2 Bản chất của tổ chức phi chính phủ

Bản chất của tổ chức phi chính phủ là hoạt động vì lợi ích chung của cộng đồng như y tế, văn hóa, giáo dục…, không hoạt động nhằm mục đích thu lợi nhuận, xác định mục tiêu thương mại

Định hướng của tổ chức phi chính phủ có nhiệm vụ thúc đẩy mọi người

vì lợi ích chung mang tính nhân đạo, khuyến khích mọi người thực hiện các hoạt động từ thiện, tuyên truyền và phổ biến giáo dục

Tổ chức phi chính phủ thành lập giúp phát triển các lĩnh vực công nghệ, khoa học kỹ thuật, mang tính mạng lưới toàn cầu

https://luatminhkhue.vn/to-chuc-phi-chinh-phu ngo la-gi -quy-dinh-ve-to-chuc-phi-chinh-phu.aspx#2-ban-chat-cua-to-chuc-phi-chinh-phu

1.3 Đặc điểm của tổ chức phi chính phủ

Ngoài nắm rõ khái niệm về tổ chức phi chính phủ là gì, Luật Hoàng Phi xin cung cấp thêm thông tin về đặc điểm tổ chức phi chính phủ như sau:

Đặc điểm nổi bật nhất của tổ chức phi chính là hệ thống kết nối mang tính xuyên quốc gia

Tổ chức phi chính phủ hoạt động vì lợi ích chung của xã hội như y tế, môi trường, giáo dục, văn hóa…

Tổ chức phi chính phủ hầu như không xác định mục tiêu thương mại, hoạt động phi lợi nhuận

Cơ cấu hoạt động về nhân sự của tổ chức phi chính phủ chuyên nghiệp,

có tình nguyện viện hoạt động tự nguyện

Các tổ chức phi chính phủ hoạt động nhiều dự án khác nhau, một số dự

án như: xóa đói giảm nghèo, giúp đỡ người khuyết tật, chất độc da cam, bảo vệ động vật hoang dã…

https://luatduonggia.vn/to-chuc-phi-chinh-phu-la-gi-ban-chat-vai-tro-cua-to-chuc-phi-chinh-phu/

1.4 Phân loại các tổ chức phi chính phủ nước ngoài

Dựa trên các cách tiếp cận khác nhau, có nhiều cách phân loại khác nhau

về các loại hình các tổ chức phi chính phủ nước ngoài, cụ thể:

theo phạm vi hoạt động Các tổ chức phi chính phủ mang tính chất Chính phủ (GONGO): Là các tổ chức do Chính phủ thành lập

Các tổ chức phi chính phủ mang tính chất Quốc gia (NNGO): là tổ chức

mà các thành viên đều có chung một quốc tịch Hội chữ thập đỏ là một ví dụ điển hình của NNGO

Các tổ chức phi chính phủ mang tính chất Quốc tế (INGO): là tổ chức được sáng lập bởi các thành viên mang nhiều quốc tịch khác nhau Có phạm vi hoạt động rộng khắp trên thế giới Các tổ chức phi chính phủ mang tính chất quốc tế phải tuân theo luật pháp của nước nhận sự hợp tác Một số các tổ chức INGO kể đến như: Redd Barna, Save the Children organizations, OXFAM, CARE, Rockefeller Foundations

Thứ hai, theo tính chất hoạt động Các tổ chức phi chính phủ mang tính

chất trợ giúp nhóm yếu thế: Đúng như tên gọi, các NGO này thực hiện các hoạt động tổ chức các hoạt động, vận động, quyên góp nhằm mục đích trợ giúp nhóm yếu thế Thông thường các tổ chức này sẽ hoạt động trong phạm vi quốc gia, tuy nhiên nếu lực lượng lớn mạnh, họ có thể mở rộng phạm vi hoạt động của mình ra quốc tế

Các tổ chức mang tính chất tôn giáo: Mục đích của các tổ chức phi chính phủ mang tính chất tôn giáo là thực hiện tâm nguyện của giáo hội, truyền bá các

tư tưởng tôn giáo và phát triển tín đồ

Các tổ chức phi chính phủ mang tính chất hiệp hội nghề nghiệp: Thực hiện các hoạt động trợ giúp những người trong nhóm cùng hoàn cảnh trên các hoạt động đời sống xã hội đặc biệt là hội nhập Loại NGO này có thể được thành lập trong phạm vi quốc gia, khu vực hoặc quốc tế

Thứ ba, theo cơ sở pháp lý Nghị định 12/2012/NĐ-CP, các tổ chức phi chính

phủ được chia thành hai loại đó là: Các tổ chức hoạt động vì mục đích nhân đạo, phi lợi nhuận và các tổ chức hoạt động hỗ trợ phát triển

1.5 Hoạt động của các tổ chức phi chính phủ nước ngoài ở Việt Nam

Hiện nay, có hơn 900 tổ chức phi chính phủ nước ngoài có quan hệ với Việt Nam, trong đó khoảng 600 tổ chức có hoạt động thường xuyên Cụ thể:

Các tổ chức đến từ khu vực Bắc Mỹ chiếm 40%

Các tổ chức đến từ châu Âu chiếm 42%

Các tổ chức từ châu Á - Thái Bình Dương và các khu vực khác chiếm 18%

NGOs hoạt động tại Việt Nam có tôn chỉ, mục đích, quy mô giải ngân, phạm vi, phương thức và lĩnh vực hoạt động rất đa dạng Dưới đây là sự đóng góp cụ thể của các tổ chức phi chính phủ tại Việt Nam:

Về chính trị đối ngoại

Có thể nói, NGOs đã và đang trở thành một trong những kênh hợp tác có

ý nghĩa quan trọng giữa Việt Nam với thế giới bên ngoài Nhờ có NGOs, Đảng

và Nhà nước ta có cơ hội tạo dư luận quốc tế ủng hộ ta trong việc triển khai đường lối đối ngoại, góp phần vào công cuộc đấu tranh bảo vệ chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ và giữ gìn môi trường khu vực, quốc tế hòa bình

Về hội nhập kinh tế quốc tế

Một số tổ chức phi chính phủ nước ngoài còn hỗ trợ Việt Nam rất nhiều trong hội nhập kinh tế quốc tế cũng như bảo vệ quyền lợi chính đáng của ta đối với các vấn đề thương mại với Liên minh châu Âu và châu Mỹ

Về các vấn đề xã hội - phát triển

Viện trợ của các tổ chức phi chính phủ nước ngoài tại Việt Nam đã góp phần quan trọng trong việc giảm bớt các khó khăn ở nhiều khu vực, đặc biệt là các vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào thiểu số

Các chương trình, dự án thực hiện bởi NGOs tập trung vào các lĩnh vực

ưu tiên của Chính phủ Việt Nam như: phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo, y

tế, giáo dục, giải quyết các vấn đề xã hội, hỗ trợ cải cách kinh tế, bảo vệ môi trường, phát triển bền vững, khắc phục hậu quả chiến tranh, hỗ trợ cải cách kinh

tế, giải quyết các vấn đề xã hội, chăm sóc trẻ em, phụ nữ, phòng chống ma túy, buôn bán phụ nữ, trẻ em, viện trợ khẩn cấp

2 Vai trò của tổ chức phi chính phủ trong đời sống xã hội

Các tổ chức phi chính phủ có ba vai trò chính trong việc thúc đẩy xã hội hiện đại:

Thứ nhất, các tổ chức phi chính phủ có thể tạo điều kiện thuận lợi cho

thông tin liên lạc từ người dân đến chính phủ và từ chính phủ đến người dân Truyền thông hướng lên bao gồm việc thông báo cho chính phủ về những gì

người dân địa phương đang nghĩ, đang làm và những gì họ cảm nhận trong khi truyền thông hướng xuống bao gồm việc thông báo cho người dân địa phương

về những gì chính phủ đang lập kế hoạch và đang tiến hành thực hiện

Thứ hai, các tổ chức phi chính phủ tạo cơ hội cho sự tự tổ chức của xã

hội Các tổ chức phi chính phủ tạo điều kiện cho các công dân làm việc cùng nhau một cách tự nguyện để thúc đẩy các giá trị xã hội và mục tiêu công dân, những điều quan trọng đối với họ Họ thúc đẩy sáng kiến địa phương và giải quyết vấn đề Thông qua hoạt động của họ trong nhiều lĩnh vực - môi trường, y

tế, xóa đói giảm nghèo, văn hóa & nghệ thuật, giáo dục NGOs phản ánh sự đa dạng của chính xã hội Họ cũng giúp đỡ xã hội bằng cách trao quyền cho người dân và thúc đẩy sự thay đổi ở “gốc rễ” bằng cách phổ biến giáo dục cho người dân nói chung và làm cho họ nhận thức được các quyền của mình Đáp ứng nhu cầu lợi ích chính đáng và phát huy tính năng động, tích cực xã hội của các thành viên Tổ chức phi chính phủ là tổ chức tự nguyện của nhân dân, tập hợp những người có cùng chung mét đặc trưng nào đó về ngành, giới, sở thích vị trí xã hội cùng đóng góp công sức kiến thức, tiền của để đáp ứng nhu cầu lợi ích chính đáng của những người tham gia tổ chức cũng như bản thân tổ chức phi chính phủ đó trong quá trình xây dựng và phát triển xã hội

Muốn phát triển xã hội cần phải tìm mọi biện pháp, cách thức để có thể huy động mọi nguồn lực trong nhân dân Đây là nhu cầu tất yếu khách quan, phổ biến của bất cứ quốc gia nào kể cả những quốc gia giàu có Trong hoàn cảnh nền kinh tế chưa phát triển nhà nước chưa đủ điều kiện về mọi mặt nhất là

về tài chính để thực hiện phát triển xã hội theo quan điểm trên, thì vai trò của các tổ chức phi chính phủ là vô cùng to lớn góp phần quan trọng vào việc thực hiện những tiêu chí phát triển xã hội: bình đẳng, tiến bộ, và ổn định xã hội

Nhờ các nguồn lực này, nhiều người được hưởng lợi từ các chương trình xoá đói giảm nghè, các chính sách ưu đãi những người có công với cách mạng, các chương trình an sinh xã hội nhất là việc đứng ra tổ chức huy động nguồn

lực trong dân để thực hiện cứu trợ đột xuất do thiên tai gây ra trong những năm gần đây

Thứ ba, trong một số trường hợp, các tổ chức phi chính phủ trở thành

người phát ngôn cho người nghèo và cố gắng thay mặt họ tác động đến các chính sách và chương trình của chính phủ Điều này có thể được thực hiện thông qua nhiều phương tiện khác nhau, từ vận động và các dự án thí điểm đến tham gia vào các diễn đàn công cộng và xây dựng chính sách và kế hoạch của chính phủ Do đó, các tổ chức phi chính phủ đóng vai trò từ những người ủng

hộ người nghèo đến những người thực hiện các chương trình của chính phủ; từ những người kích động và phê bình đến các đối tác và cố vấn; từ các nhà tài trợ của các dự án thí điểm đến các hòa giải viên

https://luatminhkhue.vn/to-chuc-phi-chinh-phu ngo la-gi -quy-dinh-ve-to-chuc-phi-chinh-phu.aspx

Thứ tư, mở ra quan hệ và tham gia hội nhập khu vực và thế giới.

Các tổ chức phi chính phủ do đặc điểm, tính chất và mục tiêu hoạt động,

đã tạo ra sù hợp tác đa phương và song phương đã giúp các nước có điều kiện

mở rộng giao lưu, hợp tác quốc tế trên nhiều lĩnh vực của đời sống xã hội

Hàng năm Liên Hiệp Quốc cùng với các tổ chức phi chính phủ đã tổ chức thành công nhiều hội thảo, hội nghị trong nước và quốc tế Những hoạt động này giúp cho các cán bộ khoa học có điều kiện để trưng bày sản phẩm của mình

và chia sẻ kinh nghiệm với các đồng nghiệp

Thứ năm, tăng cường vai trò quản lý nhà nước.

Các tổ chức phi chính phủ là mét trong những phương thức để Nhà nước tập hợp sức mạnh, huy động cả cộng đồng góp phần thực hiện mục tiêu phát triển kinh tế xã hội Vai trò được thể hiện trên các phương diện:

Phản ánh trung thành những nhu cầu, nguyện vọng tâm tư của hội viên với nhà nước để nhà nước có những chủ trương đường lối đúng phù hợp với thực tiễn đời sống

Tổ chức phi chính phủ căn cứ từ đường lối chính sách nhà nước, hướng dẫn hội viên thực hiện tốt nhiệm vụ của mình, theo mục tiêu mà nhà nước đề ra

Tổ chức hoạt động trong khuôn khổ luật pháp nhà nước, là nơi tiếp nhận đồng thời phổ biến luật pháp phản ánh với nhà nước trong quá trình thực hiện pháp luật thuộc lĩnh vực phi chính phủ hoạt động

Thứ sáu, giáo dục, rèn luyện ý thức và năng lực thực hành dân chủ cho

công dân đặc biệt là đối với các thành viên

Tổ chức phi chính phủ có vai trò lớn lao trong việc phát huy tính tích cực

xã hội của quần chúng Tính tích cực xã hội là những biểu hiện của sự hoạt động có ích về mặt xã hội con người trong tất cả các lĩnh vực sinh hoạt của xã hội như: Kinh tế, chính trị, xã hội và tinh thần Tương ứng với từng lĩnh vực đó

có vai trò to lớn trong việc phát triển tính tích cực xã hội của từng công dân Tổ chức phi chính phủ là môi trường xã hội rèn luyện ý thức dân chủ, năng lực thực hành dân chủ cho các công dân

Các tổ chức phi chính phủ ngày càng đóng vai trò quan trọng trong đời sống kinh tế tôn giáo, môi trường trên thế giới

Thứ bảy, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế thị trường.

Những hoạt động của các tổ chức phi chính phủ, đặc biệt là các hoạt động của tổ chức thương mại, tổ chức liên minh HTX và các hội, hiệp nghề nghiệp đã gián tiếp thúc đẩy sự thành công lớn mạnh của nền kinh tế thị trường

Thứ tám, góp phần ổn định xã hội trên cơ sở pháp luật

Trong mỗi xã hội, mọi thành viên đều có những khác biệt và nguồn gốc dân tộc, văn hoá tín ngưỡng, giới tính nhu cầu cuộc sống sự khác biệt đó nếu

không được đáp ứng thoả đáng sẽ gây ra những bất ổn trong xã hội Hoạtđộng của các tổ chức phi chính phủ đảm bảo sự đáp ứng những nhu cầu đó

Phải khẳng định rằng hoạt động của các tổ chức phi chính phủ ngày càng

có ảnh hưởng tích cực Các tổ chức phi chính phủ ngày càng ý thức vai trò của mình trước các vấn đề xã hội, tham gia ngày càng tích cực vào quản lý xã hội https://khotrithucso.com/doc/p/vai-tro-hoat-dong-cua-to-chuc-phi-chinh-phu-trong-nuoc-va-48709

Vai trò của các tổ chức phi chính phủ nước ngoài đối với sự phát triển ở Việt Nam, thể hiện rõ trên những khía cạnh sau:

Các tổ chức phi chính phủ nước ngoài đóng vai trò hỗ trợ tài chính, hỗ trợ

kỹ thuật và hỗ trợ phương pháp Khoảng 76,1% tổ chức phi chính phủ nước ngoài hoạt động ở nước ta đóng vai trò hỗ trợ tài chính; hơn 58,2% có vai trò hỗ trợ kỹ thuật và gần 52,2 % hỗ trợ phương pháp Song song với hỗ trợ tài chính thì các hỗ trợ về kỹ thuật và hỗ trợ phương pháp sẽ đảm bảo các dự án của các

tổ chức phi chính phủ nước ngoài được triển khai bảo đảm chất lượng Ngoài ra, nhiều tổ chức phi chính phủ nước ngoài giữ vai trò là người triển khai hoặc đồng triển khai dự án với các đối tác địa phương Phương pháp triển khai dự án, kinh nghiệm quản lý và kiến thức, kỹ thuật trong quá trình triển khai dự án là những đóng góp quan trọng của các tổ chức phi chính phủ nước ngoài đối với

sự phát triển ở Việt Nam

Hỗ trợ giải quyết các vấn đề ở cộng đồng Các tổ chức phi chính phủ nước ngoài là một trong những kênh hỗ trợ người nghèo về vốn, kinh nghiệm, kiến thức xóa đói, giảm nghèo – nhóm đối tượng khá đông ở nước ta mà các chương trình, dự án hỗ trợ của Nhà nước, do nguồn lực còn hạn chế, chưa bao quát hết được Ở nhiều địa phương, các tổ chức phi chính phủ nước ngoài còn thể hiện vai trò cứu trợ nhân đạo trong những tình huống thiên tai, bão lũ, cung cấp tín dụng, hoặc đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng kinh tế – xã hội ở nông