Trình bày quy định pháp luật về đấu giá hàng hóa

Microsoft Word BTL LUẬT THƯƀNG MẀI docx MỞ ĐẦU Kinh tế ngày càng phát triển, kèm theo đó là các hoạt động thương mại nhằm thực hiện hoạt động trao đổi hàng hóa dịch vụ giữa các thương nhân thông qua hoạt động thương mại là điều kiện quan trọng cho sự tồn tại và phát triển của xã hội Đấu giá hàng hóa là một phương thức bán hàng đặc biệt trong số đó Việc hiểu được những nội dung pháp lý cở bản về đấu thầu hàng hóa, dịch vụ là khá cần thiết, không chỉ góp phần hiểu biết hơn về một phương diện.

MỞ ĐẦU Kinh tế ngày càng phát triển, kèm theo đó là các hoạt động thương mại nhằm thực hiện hoạt động trao đổi hàng hóa dịch vụ giữa các thương nhân thông qua hoạt động thương mại là điều kiện quan trọng cho sự tồn tại và phát triển của xã hội Đấu giá hàng hóa là một phương thức bán hàng đặc biệt trong số đó Việc hiểu được những nội dung pháp lý cở bản về đấu thầu hàng hóa, dịch vụ là khá cần thiết, không chỉ góp phần hiểu biết hơn về một phương diện của Luật thương mại mà còn giúp việc áp dụng hoạt động này vào thực tiễn đạt hiệu quả cao hơn Do đó, em xin

chọn đề bài số “Trình bày quy định pháp luật về đấu giá hàng hóa”

NỘI DUNG

1 Khái quát về đấu giá hàng hóa

1.1 Khái niệm đấu giá hàng hóa

Điều 185 Luật Thương mại đã đưa ra định nghĩa về đấu giá hàng hóa: “Đấu giá hàng hoá là hoạt động thương mại, theo đó người bán hàng tự mình hoặc thuê người tổ chức đấu giá thực hiện việc bán hàng hoá công khai để chọn người mua trả giá cao nhất” Có thể nói đấu giá hàng hóa là phương thức để bên bán xác định người mua hàng Căn cứ vào chủ thể và mục đích của đấu giá mà hoạt động đấu giá

có thể chia thành : Đấu giá hàng hóa trong dân sự và đấu giá hàng hóa ( là hoạt động thượng mại của thương nhân ) Đối tượng của bán đấu giá hàng hóa là hàng hóa thương mại được phép lưu thông trên thị trường Đấu giá hàng hóa là một hình thức công khai, mà ở đó tất cả những người tham gia có quyền cạnh tranh bình đẳng để mua hàng hóa Đấu giá hàng hóan có tính chất đặc thù thể hiện ở chỗ chỉ

có một người bán hàng hóa nhưng có nhiều người tham gia mua hàng hóa Những người tham gia mua hàng hóa đều có quyền hỏi đáp thắc mắc, có quyền xem xét hàng hóa về chất lượng mặt hàng Khi mà tất cả mọi người tham gia mua hàng hóa,

họ đều muốn mua hàng hóa đó thì không còn cách nào khác là họ phải cạnh tranh nhau về giá cả, ai là người trả giá cao nhất, người đó sẽ mua được hàng hóa Thị trường hàng hóa đấu giá là của người bán, người mua phải cạnh tranh nhau để mua được hàng hóa

1.2 Đặc điểm của đấu giá hàng hóa trong thương mại

Hoạt động đấu giá hàng hóa mang những đặc điểm riêng biệt so với các hoạt động thương mại khác như sau:

Thứ nhất, là một hoạt động bán hàng đặc biệt Trong đó người bán hàng tự mình hoặc thuê người tổ chức đấu giá (thương nhân kinh doanh dịch vụ đấu giá) thực hiện việc bán hàng hóa công khai tại một địa điểm và trong thời gian đã thông báo trước để người muốn mua đến trả giá Bên bán là chủ sở hữu của hàng hóa

1

hoặc người được chủ sở hữu ủy quyền hoặc là người có trách nhiệm, lợi ích liên quan đến hàng hóa đấu giá Bên mua là những tổ chức, cá nhân có nhu cầu mua hàng hóa và đáp ứng các điều kiện theo qui định của pháp luật để tham gia trả giá Quyền mua hàng hóa sẽ thuộc về người trả giá cao nhất

Thứ hai, đối tượng bán đấu giá là hàng hóa được phép lưu thông trên thị trường Nhưng thông thường người ta chỉ tổ chức đấu giá hàng hóa có đặc thù về tính chất cũng như giá trị sử dụng Đây là những loại hàng hóa khó xác định giá trị thực, người mua có thể trả giá cao hơn hay thấp hơn giá khởi điểm tùy thuộc vào phương thức đấu giá trên cơ sở cạnh tranh lành mạnh

Thứ ba, hình thức pháp lí của quan hệ bán đấu giá có thể được thiết lập dưới dạng rất đặc biệt là hợp đồng ủy quyền bán đấu giá và văn bản bán đấu giá hàng hóa Hợp đồng ủy quyền bán đấu giá được xác lạp giữa người bán hàng và người làm dịch vụ bán đấu giá Nó làm phát sinh quyền và nghĩa vụ của các bên trong quan hệ ủy quyền bán đấu giá hàng hóa Còn văn bản bán đấu giá thực chất là hợp đồng mua bán hàng hóa, được xác lập giữa các bên liên quan Văn bản này là cơ sở pháp lý để xác lập quyền và nghĩa vụ của các bên trong quan hệ mua bán hàng hóa đồng thời là căn cứ để xác lập quyền sở hữu của người mua hàng đối với hàng hóa bán đấu giá So với các phương thức bán hàng khác, bán đấu giá hàng hóa đem lại lợi ích cho cả người bán hàng và người mua hàng Nó tạo cơ hội bình đẳng cho những người mua hàng cùng tham gia trả giá, qua đó xác định được một mức giá cạnh tranh có lợi nhất cho người bán hàng Nhờ việc tổ chức đấu giá mà hàng hóa đem bán sẽ đến tay những người mua có tiềm năng và hiểu đúng giá trị của chúng nhất Bán đấu gia còn tập trung được cung và cầu về các loại hàng hóa vào một thời gian và một địa điểm nhất định, giúp cho việc xác lập quan hệ mua bán diễn ra nhanh chóng Nếu hình thành được những thị trường bán đấu giá chuyên nghiệp thì

sẽ là động lực rất tốt để thúc đẩy quan hẹ trao đổi thương mại phát triển, nhất là với các quốc gia có những mặt hàng thế mạnh của mình

1.3 Ý nghĩa của đấu giá hàng hóa

Đấu giá hàng hóa đảm bảo tính khách quan, trung thực trong mua bán hàng hóa đặc biệt là trong vấn đề giá cả Giá cả thể hiện chất lượng hàng hóa bán đấu giá

và khả năng tài chính của của người mua được hàng hóa đấu giá Bán đấu giá hàng hóa thực hiện một cách công khai, đảm bảo sự cạnh tranh công bằng, ngăn ngừa được những hành vi tiêu cực gây thiệt hại cho người bán hàng, người mua hàng và các chủ thể khác có liên quan Khi người bán hàng hóa đem hàng hóa ra bán đấu giá thì cơ hội để họ bán được hàng hóa với giá rất cao so với việc đem ra bán thông thường

2

Bán đấu giá hàng hóa giúp cho việc mua bán diễn ra nhanh chóng, nó tập trung được quan hệ cung cầu về một loại hàng hóa nào đó vào một thời gian và địa điểm nhất định Do vậy cơ hội để bán được hàng hóa cho người muốn mua là rất cao, tạo được sự cạnh tranh về giá cả, nâng cao giá trị hàng hóa đó Bán đấu giá hàng hóa thì mang tính tự nguyện cao của người mua do người mua hàng hóa là người quyết định giá cả đặt mua, giá của hàng hóa sẽ là giá của người mua cho là thích hợp Ngoài ra bán đấu giá hàng hóa còn đảm bảo lợi ích cho các chủ thể khác có liên quan như người nhận cầm cố, nhận thế chấp, nhận bảo lãnh

2 Quy định của pháp luật về đấu giá hàng hóa

2.1 Các nguyên tắc cơ bản trong đấu giá hàng hóa

Để thực hiện một cuộc đấu giá hàng hóa thành công cần phải tuân theo những nguyên tắc nhất định nhằm bảo đảm sự cạnh tranh công bằng và tính trung thực của cuộc đấu giá; người bán hàng, người mua hàng và các chủ thể khác có với các liên quan Điều 188 Luật thương mại năm 2005 quy định: “Việc đấu giá hàng hoá trong thương mại phải được thực hiện theo nguyên tắc công khai, trung thực, bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của các bên tham gia”

• Nguyên tắc công khai

Đấu giá là hình thức công khai lựa chọn người mua hàng hóa nên mọi vấn đề liên quan đến cuộc đấu giá và những thông tin về hàng hóa bán đấu giá phải được công khai cho tất cả những người mua biết bằng các hình thức như: Niêm yết, thông báo, trưng bày, giới thiệu về hàng hóa, Những nội dung bắt buộc phải công khai là: công khai thời gian, địa điểm tiến hành bán đấu giá; tên loại, số lượng, chất lượng, giá khởi điểm, địa điểm trưng bày, các hồ sơ, tài liệu của hàng hóa; công khai họ, tên tổ chức bán đấu giá, và cá nhân, tổ chức đăng ký mua hàng hóa Tại phiên đấu giá, người điều hành đấu giá phải công khai các mức giá được trả và họ tên người mua trả giá cao nhất của mỗi lần trả giá

• Nguyên tắc trung thực

Người bán hàng, người tổ chức bán đấu giá, người điều hành đấu giá cần phải thông tin đầy đủ về cuộc đấu giá, về hàng hóa, các giấy tờ có liên quan đến hàng hóa bán đấu giá, những đặc điểm, khuyết tật không nhìn thấy của những tài sản có giá trị về mặt lịch sử, nghệ thuật, các giấy tờ xác định tư cách của người tham giá đấu giá phải rõ ràng, chính xác và đầy đủ để không tạo ra sự nhầm lẫn hay lừa dối đối với các bên mà sự nhầm lẫn hay lừa dối đó sẽ làm cho cuộc đấu giá bị

vô hiệu Người bán hàng cần phải trung thực khi xác định giá khởi điểm của món hàng, việc đấu giá sẽ gặp khó khăn nếu người bán đưa mức giá khởi điểm quá cao Người mua có quyền trả lại hàng hóa cho tổ chức bán đấu giá và yêu cầu bồi thường thiệt hại nếu chất lượng của hàng hóa không đúng như thông báo Tổ chức

3

bán đấu giá không phải chịu trách nhiệm về về giá trị, chất lượng hàng hóa trừ trường hợp không thông tin đầy đủ cho người mua Pháp luật quy định những người có ảnh hưởng đến sự trung thực, khách quan đến cuộc đấu giá thì không được tham gia trả giá

• Nguyên tắc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các bên tham gia

Trong quan hệ đấu giá hàng hóa thì quyền và lợi ích hợp pháp của tất cả các bên phải được coi trọng và bảo đảm Người bán hàng có quyền xác định giá khởi điểm của hàng hóa, có quyền yêu cầu tổ chức đấu giá thanh toán đầy đủ tiền bán hàng hóa ngay sau khi cuộc quyết đấu giá kết thúc, được bồi thường thiệt hại nếu tổ chức đấu giá hoặc bên mua có hành vi xâm hại đến lợi ích của mình Người mua hàng hóa có quyền xem hàng hóa, yêu cầu cung cấp đầy đủ thông tin về hàng hóa, được tự đặt giá, được xác lập quyền sở hữu đối với hàng hóa sau khi hoàn thành văn bản đấu giá và thực hiện xong nghĩa vụ thanh toán Người mua có quyền trả lại hàng hóa cho tổ chức đấu giá và yêu cầu đòi bồi thường thiệt hại nếu chất lượng hàng hóa không đúng như thông báo Tổ chức đấu giá được thu của người bán hàng hóa lệ phí và các khoản chi phí khác cho việc tổ chức đấu giá theo quy định của pháp luật Trường hợp người bán hàng hóa không thông tin đầy đủ về giá trị, chất lượng hàng hóa thì người tổ chức đấu giá không phải chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại cho người mua hàng hóa Như vậy, đấu giá hàng hóa là hoạt động dân sự thương mại, tạo ra một cơ chế đấu giá hàng hóa mang tính sinh lợi, công khai, minh bạch, bảo vệ quyền và lợi ích của Nhà nưóc, các thương nhân, các tổ chức, cá nhân Các cá nhân, tổ chức, thương nhân nếu cần bán hàng hóa thuộc sở hữu chung, hàng hóa không thể chia theo phần, hàng hóa khi chia ra thì hàng hóa không còn giá trị hoặc hàng hoá đem ra bán thông thường dễ dẩn đến phát sinh tranh chấp, do vậy việc đem bán đấu giá công khai dễ được các bên chấp nhận vì bảo vệ được quyền

và lợi ích hợp pháp của các bên sở hữu hàng hóa

2.2 Các hình thức đấu giá hàng hóa

Tùy thuộc vào các loại tượng hàng hóa, mục đích và điều kiện tổ chức đấu giá mà đấu giá hàng hóa có thể được thực hiện theo nhiều cách thức khác nhau như đấu giá theo phương thức trả giá lên, đấu giá theo phương thức đặt giá xuống, phương thức đấu giá ngược, đấu giá kiểu nhượng quyền, tổ hợp

Căn cứ theo phương pháp xác định giá, đấu giá được chia thành đấu giá theo phương pháp nâng giá và đấu giá theo phương pháp hạ giá được quy định tại khoản

2 Điều 185:

“Việc đấu giá hàng hoá được thực hiện theo một trong hai phương thức sau đây:

4

a) Phương thức trả giá lên là phương thức bán đấu giá, theo đó người trả giá

cao nhất so với giá khởi điểm là người có quyền mua hàng;

b) Phương thức đặt giá xuống là phương thức bán đấu giá, theo đó người đầu tiên chấp nhận ngay mức giá khởi điểm hoặc mức giá được hạ thấp hơn mức giá khởi điểm là người có quyền mua hàng”

Đấu giá theo phương thức trả giá lên là tại các cuộc đấu giá, nhân viên điều hành nêu giá khởi điểm của lô hàng hay tài sản bán đấu giá Mức giá khởi điểm này

là mức giá được định bởi các chuyên gia, được sự nhất trí của người bán trên cơ sở đánh giá giá trị hàng hóa Giá khởi điểm được tính tương đối sát với giá trị của hàng hóa, chỉ cần vượt qua (hoặc bằng giá nếu có sự đồng ý của người bán) là có thế bán được Tuy nhiên, sự định giá này cũng chỉ mang tính tương đối vì cũng có khi hàng hóa đem bán là những thứ rất khó xác định như các tác phẩm nghệ thuật,

đồ cổ, giấy tờ có giá, v,v Tại cuộc đấu giá, những người tham gia sẽ trả giá nâng dán lên theo từng mức nhất định Người điều hành đấu giá thông báo công khai về giá đã trả của những người tham gia đấu giá hàng hoá bằng cách nhắc lại ba lần một cách rõ ràng, chính xác bằng lời nói giá đã trả cao nhất, mỗi lần cách nhau ba mươi giây Người điều hành đấu giá chỉ được công bố người mua được hàng hoá đấu giá nếu sau ba lần nhắc lại giá người đó đã trả mà không có người nào trả giá cao hơn Trường hợp giá trả cao nhất được công bố thấp hơn so với giá khởi điểm thì cuộc đấu giá hàng hoá coi như không thành

Đấu giá theo phương thức đặt giá xuống được áp dụng trong trường hợp một hàng hóa không được chấp nhận khi đưa ra một mức giá cao hoặc một hàng hóa muốn được bán đi thật nhanh Phương thức đấu giá này được áp dụng đối với các loại hàng hóa được bán thường là các hàng hóa giống nhau, có số lượng lớn hoặc hàng hóa màu hồng Trong các cuộc đấu giá này, một món hàng được chào bán với một mức giá rất cao Giá ban đầu được đưa ra cao hơn nhiêu so với giá trị món hàng không có người bán nào hy vọng bán được món hàng giá cao như vậy Do đó, giá được giảm xuống từ từ cho đến khi một người trả giá nào đó quyết định mua cuối người đó là người chiến thắng

Đối với phương thức đấu đặt giá xuống, thời gian diễn ra cuộc đấu giá rất ngắn, mọi người tham gia cuộc đấu giá thường im lặng để chờ đến mức giá mà họ

có thể quyết định mua Điều này hoàn toàn ngược lại với không khí cạnh tranh sôi nổi của đấu giá theo phương thức đấu giá lên

Căn cứ vào hình thức biểu đạt trong cuộc bán đấu giá có 2 hình thức bán đấu giá là: đấu giá dùng lời nói và đấu giá không dùng lời nói Đấu giá dùng lời nói là hình thức mà trong phiên bán đấu giá, nhân viên điều hành đấu giá dùng lời nói của

5

mình để đưa ra giá khởi điểm Những người mua sẽ đặt giá cũng bằng lời nói hoặc bằng việc làm dấu hiệu để người điều hành đấu giá biết Đấu giá không dùng lời nói là hình thức mà việc trả giá của người mua không được thể hiện bằng lời nói hoặc việc làm dấu hiệu mà được viết ra giấy hoặc thông qua một hình thức nào đấy báo cho nhân viên đấu giá biết Nhân viên điều hành sẽ thông báo mức giá cao nhất qua mỗi lần trả giá trên cơ sở so sánh các mức giá chấp nhận được cho đến khi tìm được mức giá trả cao nhất

2.3 Chủ thể tham gia đấu giá hàng hóa

Trong một cuộc đấu giá, thường có các chủ thể tham giá là: người bán hàng hóa, người tổ chức, người điều hành cuộc đấu giá, người mua hàng hóa

Theo khoản 2 Điều 186 Luật Thương mại 2005: “Người bán hàng là chủ sở hữu hàng hoá, người được chủ sở hữu hàng hoá uỷ quyền bán hoặc người có quyền bán hàng hoá của người khác theo quy định của pháp luật” Như vậy, ở đây, người bán hàng không phải là người tổ chức đấu giá hàng hóa mà là người mang hàng hóa của mình đi bán bằng cách ký hợp đồng dịch vụ với người tổ chức đấu giá hoặc là một trung gian làm công việc cầu nối giữa người có hàng hóa với người tổ chức bán đấu giá hàng hóa

Quyền của người bán hàng hóa được quy định tại Điều 191 Luật Thương mại:

“Trừ trường hợp có thoả thuận khác, người bán hàng có các quyền sau đây:

1 Nhận tiền hàng đã bán đấu giá và khoản chênh lệch thu được trong trường hợp quy định tại khoản 3 Điều 204 của Luật này hoặc nhận lại hàng hoá trong trường hợp đấu giá không thành;

2 Giám sát việc tổ chức bán đấu giá hàng hoá”

Nghĩa vụ của người bán hàng hóa là giao hàng hoá cho người tổ chức đấu giá, tạo điều kiện để người tổ chức đấu giá, người tham gia đấu giá xem xét hàng hoá và cung cấp đầy đủ, chính xác, kịp thời các thông tin cần thiết liên quan đến hàng hoá đấu giá; Trả thù lao dịch vụ tổ chức đấu giá theo quy định tại Điều 211 Luật Thương mại Tuy nhiên, người bán hàng và người tổ chức bán đấu giá có thể

có những thỏa thuận khác và theo nguyên tắc, thì hai bên sẽ phải thỏa thuận về thù lao dịch vụ đấu giá hàng hóa và chi phí liên quan đến cuộc đấu giá Trong trường hợp không có thỏa thuận về thù lao thì thù lao được xác định theo Điều 211 Luật Thương mại 2005, nếu không có thỏa thuận về chi phí liên quan đến cuộc đấu giá thì chi phí này được xác định theo Điều 212 Luật Thương mại 2005

Người tổ chức bán đấu giá hàng hóa theo khoản 1 Điều 186: “Người tổ chức đấu giá là thương nhân có đăng ký kinh doanh dịch vụ đấu giá hoặc là người bán hàng của mình trong trường hợp người bán hàng tự tổ chức đấu giá”

6

Quyền của người tổ chức bán đấu giá hàng hóa quy định tại Điều 189 Luật Thương mại 2005

Nghĩa vụ tổ chức bán đấu giá hàng hóa được quy định tại Điều 190 Luật Thương mại 2005

Người điều hành bán đấu giá hàng hóa Người điều hành đấu giá là người tổ chức đấu giá hoặc người được người tổ chức đấu giá uỷ quyền điều hành bán đấu giá Quyền và nghĩa vụ của người điều hành đấu giá theo quy định của người tổ chức đấu giá hoặc theo thỏa thuận của người điểu hành và người tổ chức bán đấu giá hàng hóa trong các trường hợp khác Người mua hàng hóa Người mua hàng hóa chính là người tham gia đấu giá hàng hoá là tổ chức, cá nhân đăng ký tham gia cuộc đấu giá Những người được quy định tại Điều 198 Luật Thương mại 2005 không được quyền tham gia trả giá Quyền của người mua hàng hóa Tham gia trả giá Được quyền mua hàng hóa nếu đạt điều kiện trong cuộc bán đấu giá Được quyền nhận lại tiền đặt cọc trong trường hợp không mua được hàng hóa Được quyền trả lại hàng hóa trong trường hợp hàng hóa không đúng với niêm yết, thông báo Được quyền yêu cầu bổ thường thiệt hại đối với những sai sót về thông tin về hàng hóa của người tổ chức bán đấu giá Nghĩa vụ của người mua hàng hóa Đặt cọc để đăng

kí mua hàng theo yêu cầu của người tổ chức bán đấu giá Tham gia trả giá Chịu mọi chi phí liên quan đến cuộc bán đấu giá nếu được chọn là người mua hàng mà lại từ chối mua dẫn đến cuộc đấu giá không thành

2.4 Thủ tục đấu giá hàng hóa

• Lập hợp đồng dịch vụ tổ chức đấu giá hàng hóa

Đấu giá hàng hóa có thể được thực hiện bởi chính chủ sở hữu hàng hóa hoặc thông qua một người bán hàng Trong những trường hợp này, các chủ thể tự tiến hành đấu giá hàng hóa và tự chịu trách nhiệm về công việc này Tuy nhiên do tính chất khá phức tạp của việc tổ chức một cuộc bán đấu giá, hơn nữa do tính đặc thù của hàng hóa mà sự thành công hay thất bại của một cuộc bán đấu giá hàng hóa phụ thuộc rất nhiều vào cách thức tổ chức bán đấu giá Chính vì vậy, hầu hết các chủ sở hữu hàng hóa, khi đã lựa chọn bán hàng bằng phương thức đấu giá thì cũng lựa chọn cho mình một người trung gian Đối với các trường hợp bán đấu giá hàng hóa thông qua người trung gian thì việc lập hợp đồng dịch vụ tổ chức đấu giá hàng hóa

là thủ tục đầu tiên trong trình tự bán đấu giá hàng hóa Người bán đấu giá chỉ được quyền tiến hành bán đấu giá sau khi có sự ủy quyền của người bán hàng hóa bằng một hợp đồng có hiệu lực pháp luật

• Xác định giá khởi điểm

7

Việc xác định mức giá khởi điểm đã được qui định tại điều 194 Luật thương mại năm 2005 : Giá khởi điểm của hàng hóa do người bán hàng xác định với sự tham gia của đại diện tổ chức bán đấu giá Giá khởi điểm cũng có thể do người bán đấu giá xác định nếu được người bán ủy quyền nhưng phải thông báo cho người bán hàng hóa trước khi được công bố cho người mua Trường hợp hàng hoá đấu giá

là đối tượng cầm cố, thế chấp thì người nhận cầm cố, thế chấp phải thoả thuận với người cầm cố, thế chấp xác định giá khởi điểm Trường hợp trong hợp đồng cầm

cố, thế chấp có thoả thuận về việc bán đấu giá mà người cầm cố, thế chấp vắng mặt không có lý do chính đáng hoặc từ chối giao kết hợp đồng dịch vụ tổ chức đấu giá hàng hoá thì giá khởi điểm do người nhận cầm cố, thế chấp xác định Pháp luật qui định xác định mức giá khởi điểm là rất quan trọng, mức giá khởi điểm phải phù hợp với giá trị thực tế của hàng hóa, không nên xác định mức giá khởi điểm quá cao hay quá thấp

• Chuẩn bị bán đấu giá hàng hóa

Người bán hàng hóa hoặc người tổ chức bán đấu giá phải tiến hành mọi công việc chuẩn bị cần thiết để tổ chức thành công cuộc bán đấu giá, bao gồm các công việc chính sau :

Niêm yết, công khai việc bán đấu giá : Nội dung của niêm yết, công khai việc bán đấu giá đã được qui định cụ thể tại điều 197 Luật thương mại năm 2005 bao gồm : Thời gian, địa điểm đấu giá; tên, địa chỉ của người tổ chức đấu giá; tên, địa chỉ của người bán hàng; danh mục hàng hoá, số lượng, chất lượng hàng hóa; giá khởi điểm; thông tin cần thiết liên quan đến hàng hoá; địa điểm, thời gian trưng bày hàng hoá; địa điểm, thời gian tham khảo hồ sơ hàng hoá; địa điểm, thời gian đăng

ký mua hàng hoá Việc qui định như vậy giúp các thông tin về cuộc bán đấu giá được lan tỏa phổ biến ra bên ngoài một cách nhanh chóng và các khách hàng có nhu cầu mua sẽ biết được thông tin và giúp cuộc bán đấu giá thực hiện thành công

Đăng ký mua hàng hóa bán đấu giá và đặt cọc : Luật thương mại năm 2005 tại điều 199 quy định: Người tổ chức đấu giá có thể yêu cầu người muốn tham gia đấu giá phải đăng ký tham gia trước khi bán đấu giá Điều này là hoàn toàn hợp lý bởi những hàng hóa là bất động sản hoặc động sản có giá trị tương đối lớn thì việc đăng ký người mua là cần thiết để tổ chức bán đấu giá nắm được số lượng cũng như

tư cách của những người sẽ tham gia đấu giá để có những điều chỉnh thích hợp và kịp thời trước khi cuộc đấu giá diễn ra Ngoài ra, tại điều 199 còn quy định, người

tổ chức đấu giá có thể yêu cầu người tham gia đấu giá nộp một khoản tiền đặt trước, nhưng không quá 2% giá khởi điểm của hàng hoá được đấu giá Trường hợp người tham gia đấu giá mua được hàng hoá bán đấu giá thì khoản tiền đặt trước được trừ vào giá mua, nếu không mua được thì khoản tiền đặt trước được trả lại cho

8

người đã nộp khoản tiền đặt trước đó ngay sau khi cuộc đấu giá kết thúc Trường hợp người đăng ký tham gia đấu giá đã nộp một khoản tiền đặt trước nhưng sau đó không dự cuộc đấu giá thì người tổ chức đấu giá có quyền thu khoản tiền đặt trước

đó

Trưng bày, xem hàng hóa bán đấu giá: Tại điều 200 Luật thương mại năm

2005 quy định: Hàng hoá, mẫu hàng hoá, tài liệu giới thiệu về hàng hoá và các thông tin cần thiết khác về hàng hoá đó phải được trưng bày tại địa điểm được thông báo từ khi niêm yết Việc trưng bày, xem hàng hóa nhằm tạo điều kiện để người tham gia đấu giá có dịp tận mắt xem hàng hóa và hồ sơ gốc của hàng hóa bán đấu giá, giúp cho họ an tâm về chất lượng và tính hợp pháp của hàng hóa để có những quyết đinh đúng đắn khi tham gia đấu giá

Tiến hành bán đấu giá

 Tiến hành bán đấu giá

Cuộc bán đấu giá hàng hóa có thể được tổ chức công khai tại trụ sở của tổ chức bán đấu giá hoặc tại nơi có tài sản bán đấu giá để những người muốn mua đến tham dự và trả giá Theo Điều 201 Luật thương mại năm 2005 người điều hành bán đấu giá tiến hành theo trình tự sau:

+ Điểm danh người đã đăng ký tham gia đấu giá hàng hoá;

+ Giới thiệu từng hàng hoá bán đấu giá, nhắc lại giá khởi điểm, trả lời các câu hỏi của người tham gia đấu giá và yêu cầu người tham gia đấu giá trả giá

+ Xác định người trả giá hợp lệ để trở thành người mua hàng hóa

+ Trường hợp có nhiều người đồng thời trả mức giá cuối cùng đối với

phương thức trả giá lên hoặc mức giá đầu tiên đối với phương thức đặt giá xuống, người điều hành đấu giá phải tổ chức rút thăm giữa những người đó và công bố người rút trúng thăm được mua là người mua hàng hoá bán đấu giá;

+ Lập văn bản bán đấu giá hàng hóa ngay tại cuộc đấu giá kể cả trong trường hợp đấu giá không thành Tổ chức bán đấu giá và người bán hàng hóa có thể thỏa thuận tổ chức bán đấu giá lần thứ hai hoặc các lần tiếp theo Các lần bán đấu giá sau cũng được tiến hành theo thủ tục như đối với lần bán đầu tiên

Hoàn thành văn bản đấu giá hàng hóa

 Tiến hành bán đấu giá

Văn bản đấu giá hàng hóa được lập ngay tại cuộc bán đấu giá kể cả trường hợp đấu giá không thành Văn bản này ghi rõ kết quả phiên đấu giá, có chữ ký của người điều hành bán đấu giá, người mua hàng hóa và hai người chứng kiến được mời trong số những người tham gia đấu giá Theo qui định tại Điều 203 Luật thương mại năm 2005 thì văn bản đấu giá bao gồm các nội dung sau :

- Tên, địa chỉ của người tổ chức đấu giá;

- Tên, địa chỉ của người điều hành đấu giá;

9

- Tên, địa chỉ của người bán hàng;

- Tên, địa chỉ của người mua hàng;

- Thời gian, địa điểm đấu giá;

- Hàng hoá bán đấu giá;

- Giá đã bán;

- Tên, địa chỉ của hai người chứng kiến

Về thời hạn, địa điểm, phương thức thanh toán tiền mua hàng hóa, về nguyên tắc là do tổ chức bán đấu giá và người mua hàng hóa thỏa thuận Nếu không có thỏa thuận thì người mua phải thanh toán đủ một lần toàn bộ số tiền mua hàng hóa tại trụ

sở kinh doanh của tổ chức bán đấu giá ngay sau khi nhận hàng hóa, hàng hóa được giao ngay sau khi lập văn bản đấu giá hoặc sau khi hoàn tất thủ tục chuyển quyền

sở hữu hàng hóa cho người mua, địa điểm giao hàng hóa bán đấu giá là nơi có hàng hóa hoặc nơi bán đấu giá hàng hóa nếu hàng hóa là động sản trong trường hợp không có thỏa thuận khác giữa tổ chức bán đấu giá và người mua hàng hóa

3 Thực trạng pháp luật về đấu giá hàng hóa

3.1 Quy định về hàng hóa bán đấu giá

Theo pháp luật thương mại, đấu giá hàng hóa trong thương mại bao gồm tất cả các loại động sản, kể cả động sản hình thành trong tương lai và những vật gắn liền với đất đai Trường hợp hàng hoá được đấu giá là đối tượng cầm cố, thế chấp thì hợp đồng dịch vụ tổ chức đấu giá phải được sự đồng ý của bên nhận cầm cố, thế chấp

và bên bán phải thông báo cho các bên tham gia đấu giá về hàng hóa đang bị cầm

cố, thế chấp Trường hợp trong hợp đồng cầm cố, thế chấp có thoả thuận về việc bán đấu giá mà người cầm cố, thế chấp vắng mặt không có lý do chính đáng hoặc

từ chối giao kết hợp đồng dịch vụ tổ chức đấu giá hàng hoá thì hợp đồng dịch vụ tổ chức đấu giá được giao kết giữa người nhận cầm cố, thế chấp với người tổ chức đấu giá

3.2 Quy định về hình thức, phương thức đấu giá hàng hóa

Đấu giá hàng hóa là một quy trình phức tạp Quy trình này có thể tiến hành theo nhiều hình thức, phương thức đấu giá khác nhau tùy thuộc vào đối tượng hàng hóa, mục đích và điều kiện tổ chức cuộc bán đấu giá Theo Luật Đấu giá tài sản năm

2016 thì có các hình thức đấu giá sau: Đấu giá trực tiếp bằng lời nói tại cuộc đấu giá; đấu giá bằng bỏ phiếu trực tiếp tại cuộc đấu giá; đấu giá bằng bỏ phiếu gián tiếp; đấu giá trực tuyến Về phương thức đấu giá hàng hóa được thực hiện theo một trong hai phương thức sau đây: Phương thức trả giá lên là phương thức bán đấu giá, theo đó người trả giá cao nhất so với giá khởi điểm là người có quyền mua hàng; Phương thức đặt giá xuống là phương thức bán đấu giá, theo đó người đầu tiên

10