TIỂU LUẬN TRIẾT học mác lê NIN tên đề tài những mặt tích cực và tiêu cực của hội nhập kinh tế quốc tế liên hệ thực tiễn nền kinh tế việt nam

Theo xu thế chung của thế giới, Việt Nam đã và đang từng bước cố gắng chủ động hội nhập kinh tế quốc tế Hội nhập kinh tế quốc tế còn là một quá trình tất yếu: Các cá nhân muốn tồn tại và

TRƯỜNG ĐẠI HỌC GIAO THÔNG VẬN TẢI TP HỒ CHÍ MINH

KHOA LÝ LU N VÀ CHÍNH TR Ậ Ị

TIỂU LUẬN TRIẾT HỌC MÁC LÊ NIN

TÊN ĐỀ TÀI: : Những mặt tích cực và tiêu cực của hội nhập kinh tế quốc tế - liên hệ thực tiễn nền kinh tế Việt Nam.

Giảng viên hướng dẫn :

Sinh viên thực hiện : Mạc Hoàng Hiếu Thông

MSSV:2151010125

Lớp: HH21B

Phụ Lục

Mở đầu………

Chương 1 : Khái niệm và nội dung của hội nhập kinh tế quốc tế ………

1.1 Khái niệm hội nhập kinh tế quốc tế ………

1.2 Tính tất yếu khách quan của hội nhập kinh tế quốc tế …………

Chương 2 : Tác động của hội nhập kinh tế quốc tế đến phát triển của Việt Nam ………

2.1 Tác động tích cực của hội nhập kinh tế quốc tế ………

2.2 Tác động tiêu cực của hội nhập kinh tế quốc tế ………

Chương 3 : Những giải pháp nâng cao hiệu quả kinh tế hội nhập quốc tế ………

3.1 Nhận thức sản xuất về thời cơ và thử thách do hội nhập kinh tế quốc tế mang lại………

3.2 Xây dựng chiến lược và hội nhập kinh tế phù hợp ………

3.3 Tích cực chủ động tham gia vào các liên kết quốc tế và thực hiện đầy đủ các cam kết của Việt Nam trong các liên kết quốc tế và khu vực………

3.4 Nâng cao nhận thức về quá trình hội nhập kinh tế quốc tế ………

3.5 Nâng cao năng lực cạnh tranh quốc tế của nền kinh tế ………

Kết Luận ……….

Tài Liệu Tham Khảo ………

Lí do chọn đề tài : Cùng với quá trình toàn cầu hóa, hội nhập quốc tế là một xu thế khách quan Đây là một bước đi tất yếu, và Việt Nam cũng không phải là ngoại lệ Đặc biệt, Đại hội

X của Đảng đã khẳng định: “Toàn cầu hóa kinh tế tạo ra cơ hội phát triển nhưng cũng chứa đựng nhiều yếu tố bất bình đẳng, gây khó khăn, thách thức cho các quốc gia, nhất là các nước đang phát triển” Theo xu thế chung của thế giới, Việt Nam đã và đang từng bước cố gắng chủ động hội nhập kinh tế quốc tế

Hội nhập kinh tế quốc tế còn là một quá trình tất yếu: Các cá nhân muốn tồn tại và

phát triển thì việc có các mối quan hệ và liên kết với nhau tạo thành một cộng đồng, tổ

chức là điều đương nhiên Hiểu được xu thế đó, các quốc gia trên thế giới đã liên kết

với nhau tạo thành những thực thể quốc tế lớn hơn Sự ra đời của các tổ chức kinh tế

thế giới như: WTO, EU, AFTA, là kết quả của việc hội nhập kinh tế thế giới nói

chung và khu vực nói riêng Bên cạnh đó, sự ra đời và phát triển của kinh tế thị trường

cũng đòi hỏi các quốc gia, dân tộc, phải mở rộng thị trường thành thị trường khu

vực và quốc tế Đây là động lực chủ yếu thúc đẩy quá trình hội nhập kinh tế quốc tế

nói riêng và toàn cầu hóa nói chung Trong quá trình hội nhập, với nội lực dồi dào sẵn có cùng với ngoại lực sẽ tạo ra thời cơ phát triển kinh tế Việt Nam sẽ mở rộng được thị trường xuất nhập khẩu, thu hút được vốn đầu tư nước ngoài, tiếp thu được khoa học công nghệ tiên tiến, những kinh nghiệm quý bầu của các nước kinh tế phát triển và tạo được môi trường thuận lợi để phát triển kinh tế Tuy nhiên, một vấn để bao giờ cũng có hai mặt đối lập Hội nhập kinh tế quốc tế mang đến cho Việt Nam rất nhiều thời cơ thuận lợi nhưng cũng đem lại không ít khó khăn thử thách

Chương 1 : Khái niệm và nội dung của hội nhập kinh tế

quốc tế:

1.1 Khái niệm hội nhập kinh tế quốc tế :

Hội nhập là quá trình tất yếu và là xu thế chung, chú trọng mở cửa kinh tế sẽ tạo điều kiện thuận lợi để kết hợp tốt nhất các nguồn lực trong nước và quốc tế, mở rộng không gian phát triển, chiếm vị thế mới trong quan hệ kinh tế quốc tế Hội nhập không chỉ là yêu cầu khách quan đối với sự phát triển kinh tế của các quốc gia, mà còn là nhu cầu nội tại

Hội nhập quốc tế là giai đoạn phát triển cao của hợp tác quốc tế, là quá trình vận dụng và tham gia xây dựng các quy tắc, luật lệ chung của cộng đồng quốc tế theo lợi ích của quốc gia, dân tộc Việt Nam

Hội nhập kinh tế quốc tế là một trong những xu thế chủ đạo và xu thế tất yếu trong quá trình phát triển của các quốc gia và cả thế giới Hội nhập kinh tế quốc

tế nhằm giải quyết những vấn đề lớn như : Đàm phán cắt giảm thuế quan;

cắt giảm và xóa bỏ các hàng rào phi thuế quan , giảm các hạn chế đối với các dịch vụ;giảm bớt các rào cản đối với đầu tư quốc tế điều chỉnh các chính sách thương mại khác Triển khai các hoạt động văn hóa, giáo dục, y tế toàn cầu

Hội nhập kinh tế quốc tế là xu thế tất yếu và khách quan trong thế giới ngày nay Đối với các nước đang phát triển và các nước kém phát triển (trong đó

có Việt Nam), hội nhập kinh tế quốc tế là con đường tốt nhất để rút ngắn sự tụt hậu so với các nước, có đủ điều kiện để phát huy hơn nữa lợi thế của mình trong phân công lao động và hợp tác quốc tế Có thể nói, sự hội nhập kinh tế của các nước trong khu vực đang mang lại những lợi ích kinh tế khác nhau cho người sản xuất và người tiêu dùng của các nước thành viên Đặc biệt ở nước tôi, việc mở cửa và hội nhập với các nước trong khu vực và thế giới là một xu thế tất yếu Chính sự hội nhập này đã mang lại nhiều lợi ích lớn cho Việt Nam

Thiết lập quan hệ thương mại mới giữa các nước thành viên và mở rộng hơn nữa khả năng xuất nhập khẩu của Việt Nam với các nước và khu vực trên thế giới

Hội nhập khu vực còn góp phần chuyển hướng mậu dịch, sự chuyển hướng này diễn ra phổ biến khi hình thành liên minh thuế quan vì khi đó các điều kiện cơ bản giữa các nước thành viên trong liên minh sẽ trở nên thuận lợi hơn, hấp dẫn hơn

Việc hội nhập khu vực và thực hiện tự do hóa thương mại đã tạo điều kiện thuận lợi để nước tôi tiếp thu vốn, công nghệ và trình độ quản lý của các nước trong liên minh Về lâu dài, tự do hóa thương mại giúp tăng năng suất lao động và tăng trưởng kinh tế, trong khi tự do hóa thương mại thúc đẩy tăng trưởng kinh tế từ hai khía cạnh: tăng xuất khẩu và tăng năng suất biên của hai yếu tố sản xuất vốn và lao động

Chương 2 : Tác động của hội nhập kinh tế quốc tế đến phát triển của

Việt Nam

2.1 Tác động tích cực của hội nhập kinh tế quốc tế: Hội nhập kinh

tế quốc tế không chỉ là tất yếu mà còn dem lại những lợi ích

to lớn trong phát triển của các nước và những lợi ích kinh tế khác nhau cho cả

người sản xuất và người tiêu dùng Cụ thể là:

Tạo điều kiện mở rộng thị trường, tiếp thu khoa học công nghệ, vốn,

Tạo điều kiện mở rộng thị trường, tiếp thu khoa học công nghệ, vốn,

Tạo điều kiện mở rộng thị trường , tiếp thu khoa học công nghệ , vốn chuyển dịch cơ cấu kinh tế trong nước

Hội nhập kinh tế quốc tế thực chất là mở rộng thị trường để thúc đẩy thương mại phát triển, tạo diều kiện cho sản xuất trong nước, tận dụng các lợi

thế kinh tế của nước ta trong phân công lao dộng quốc tế, phục vụ cho mục tiêu

tăng trưởng kinh tế nhanh, bền vững và chuyển đổi mô hình tăng trưởng sang

chiều sâu với hiệu quả cao

Hội nhập kinh tế quốc tế tạo cơ hội đổ cải thiện tiêu dùng trong nước, người dân được thụ hưởng các sản phẩm hàng hóa, dịch vụ đa dạng về chủng

loại, mẫu mã và chất lượng với giá cạnh tranh; được tiếp cận và giao lưu nhiều

hơn với thế giới bên ngoài, từ đó có cơ hội tìm kiếm việc làm cả ở trong lẫn

ngoài nước

Tạo cơ hội để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực

Hội nhập kinh tế quốc tế giúp nâng cao trinh độ của nguồn nhân lực và

tiềm lực khoa học công nghệ quôc gia Nhờ đây mạnh hợp tác giáo dục - đào

tạo và nghiên cứu khoa học với các nước mà nâng cao khả năng hấp thụ khoa

học công nghệ hiện đại và tiếp thu công nghệ mới thông qua đầu tư trực tiếp

nước ngoài và chuyển giao công nghệ nhằm nâng cao chất lượng nền kinh tế

Tạo điều kiện để thúc

đẩy hội nhập của các

lĩnh vực văn hóa, chính Tạo điều kiện để thúc

đẩy hội nhập của các

lĩnh vực văn hóa, chính

Tạo điều kiện để thúc đẩy hội nhập của các lĩnh vực văn hóa , chính trị , củng cố an ninh quốc phòng

Hội nhập tạo điều kiện để mỗi nước tìm cho mình một vị trí thích hợp trong trật tự quốc tế, nâng cao vai trò, uy tín và vị thế quốc tế của nước

ta trong

các các tổ chức chính trị, kinh tế toàn cầu

Hội nhập kinh tế quốc tế giúp đảm bảo an ninh quốc gia, duy trì hòa bình,

ôn định ở khu vực và quôc tế đê tập trung cho phát triên kinh tế xã hội; đồng

thời mở ra khả năng phối họp các nỗ lực và nguồn lực của các nước đề giải

quyết những vấn đề quan tâm chung như môi trường, biến đồi khí hậu, phòng

chống tội phạm và buôn lậu quốc tế

Hội nhập kinh tế quốc tế giúp đảm bảo an ninh

quốc gia, duy trì hòa

Hội nhập kinh tế quốc tế giúp đảm bảo an ninh quốc giá , duy trì hòa bình , ổn định khu vực và quốc tế để tập chung phát triển kinh tế xã hội , đồng thời mở ra khả năng phối họp các nỗ lực và nguồn lực của các nước đề giải quyết những vấn đề quan tâm chung như môi trường, biến đồi khí hậu, phòng chống tội phạm và buôn lậu quốc tế

2.2 Tác động tiêu cực của hội nhập kinh tế quốc tế :

Hội nhập kinh tế quốc tế không chỉ đưa lại những lợi ích, trái lại, nó cũng đặt ra nhiều rủi ro, bất lợi và thách thức, đó là :

Hội nhập kinh tế quốc tế làm gia tăng sự cạnh

tranh gay gắt khiến

Hội nhập kinh tế quốc tế làm gia tăng sự cạnh tranh gay gắt khiến nhiều doanh nghiệp và ngành kinh tế nước ta gặp khó khăn trong phát triển, thậm chí là phá sản, gây nhiều hậu quà bất lợi về mặt kinh tế - xã hội :

Hội nhập kinh tế quốc tế

có thể làm gia tăng sự

phụ thuộc của nền

Hội nhập kinh tế quốc tế có thể làm gia tăng sự phụ thuộc của nền kinh

tế quốc gia vào thị trường bên ngoài, khiến nền kinh tc dỗ bị

tồn thương trước những biến động khôn lường về chính trị, kinh tế và thị trường quốc tế

Có nguy cơ chuyển dịch cơ cấu kinh tế tự nhiên không thuận lợi do xu hướng tập trung vào các ngành sử dụng nhiều tài nguyên và lao động nhưng giá trị gia tăng thấp Bất lợi và mất vị trí trong chuỗi giá trị toàn

cầu Do đó, nơi đây dễ trở thành bãi tập kết rác công nghiệp, công nghệ thấp, cạn kiệt tài nguyên và mức độ hủy hoại môi trường cao o Hội nhập kinh tế quốc tế có thể mang lại nhiều thách thức đối với quyền lực nhà nước và chủ quyền nhà nước, đồng thời nảy sinh nhiều vấn đề phức tạp

để duy trì an ninh, ổn định và an ninh trật tự xã hội o Sự hội tụ có thể làm tăng nguy cơ bản sắc dân tộc và văn hóa truyền thống của Việt Nam bị mai một trước các nền văn hóa ngoại lai “xâm lược” o Hội nhập làm tăng nguy cơ khủng bố quốc tế, buôn lậu, tội phạm xuyên quốc gia, dịch bệnh, gia tăng nhập cư trái phép o Nguy cơ xói mòn bản sắc dân tộc Rủi ro

về khủng bố quốc tế, buôn lậu, tội phạm xuyên quốc gia, dịch bệnh, nhập

cư bất hợp pháp

Chương 3 : Những giải pháp nâng cao hiệu quả kinh tế hội nhập

quốc tế :

3.1 Nhận thức sản xuất về thời cơ và thử thách do hội nhập kinh

tế quốc tế mang lại : Hiểu biết về hội nhập kinh tế quốc tế có ý nghĩa

và tầm ảnh hưởng to lớn

Vấn đề cốt lõi của tích hợp thực chất là nhận thức về quy luật vận động Tính khách quan của lịch sử xã hội Trước tiên, chúng ta cần biết về sự tích hợp

Kinh tế quốc tế là hiện thực khách quan, là xu thế khách quan của thời đại, không

Quốc gia nào có thể tránh hoặc từ chối hội nhập Nhận thức được điều này, Việt Nam đã chuyển sang Hội nhập kinh tế quốc tế đã trở thành một trong những “phương thức tồn tại và phát triển”.Bên cạnh việc nhận thức tầm quan trọng của hội nhập kinh tế quốc tế, chúng tôi cũng Cần nhìn rõ mặt tích cực và tiêu cực vì tác động của nó là nhiều mặt Thứ nguyên, đa phương tiện Nhận thức được điều này sẽ giúp chúng tôi tìm ra cách Các chủ trương và chính sách phù hợp có thể khai thác triệt để các cơ hội tiềm năng để hội nhập kinh tế Quốc tế mang lại Quốc gia nào có thể tránh hoặc từ chối hội nhập Nhận thức rõ Việt Nam đã chuyển hội nhập kinh tế quốc tế thành một trong những “mô hình tồn tại và phát triển”, chúng ta cần nhìn thấy những mặt tích cực và tiêu cực của nó bên cạnh nhận thức tầm quan trọng của hội nhập kinh tế quốc tế, bởi tác động của

nó là nhiều chiều, đa phương tiện Nhận thức được điều này giúp chúng ta xây dựng các chủ trương, chính sách phù hợp để có thể tận dụng được các cơ hội tiềm năng do hội nhập kinh tế quốc tế mang lại

3.2 Xây dựng chiến lược và hội nhập kinh tế phù hợp :

Cần xây dựng chiến lược hội nhập kinh tế phù hợp với khả năng và điều kiện thực tế của đất nước - Phải có khả năng đánh giá đúng tình hình quốc tế và xu thế phát triển của thế giới; tác động của toàn cầu hoá, cách

Thực hiện tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế, giữ vững ổn định chính trị –

xã hội, nhằm tăng cường khả năng tự chủ của nền kinh tế, mở rộng thị trường, tranh thủ thêm vốn, công nghệ, tri thức, kinh nghiệm quản lý, bảo

đả m phát triển nhanh và bền vững, nâng cao đời sống nhân dân; bảo tồn

và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc; giữ vững độc lập, chủ quyền, thống nhất và toàn vẹn lãnh thổ; nâng cao uy tín và vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế

Quan điểm chỉ đạo:

– Kiên định đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ; đa dạng hóa, đa phương hóa quan hệ quốc tế; chủ động và tích cực hội nhập kinh tế quốc tế vì lợi ích quốc gia – dân tộc là định hướng chiến lược lớn để xây dựng và bảo vệ

Tổ quốc Vận dụng sáng tạo các bài học kinh nghiệm và giải quyết tốt các mối quan hệ lớn, nhất là mối quan hệ giữa tính độc lập, tự chủ của nền kinh tế và hội nhập kinh tế quốc tế ngày càng sâu rộng

– Hội nhập kinh tế quốc tế là trọng tâm của hội nhập quốc tế; hội nhập trong các lĩnh vực khác phải tạo thuận lợi cho hội nhập kinh tế quốc tế Hội nhập kinh tế quốc tế là sự nghiệp của toàn dân; doanh nhân, doanh nghiệp, đội ngũ trí thức là lực lượng đi đầu Nhà nước cần tập trung

khuyến khích, tạo điều kiện cho sự phát triển, nâng cao năng lực cạnh tranh của quốc gia, doanh nghiệp và sản phẩm Việt Nam, nâng cao trình

độ phát triển của nền kinh tế

– Bảo đảm đồng bộ giữa đổi mới và hội nhập kinh tế quốc tế Đẩy mạnh việc đổi mới, hoàn thiện hệ thống pháp luật, cơ chế, chính sách; chủ động

xử lý các vấn đề nảy sinh; giám sát chặt chẽ và quản lý hiệu quả quá trình thực hiện cam kết trong các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới, nhất là trong những lĩnh vực, vấn đề liên quan đến ổn định chính trị – xã hội

3.3 Tích cực chủ động tham gia vào các liên kết quốc tế

và thực hiện đầy đủ các cam kết của Việt Nam trong các

liên kết quốc tế và khu vực :

Với tư cách là thành viên của các tổ chức kinh tế quốc tế như: WTO,

ASEAN, APEC, Việt Nam đã nỗ lực thực hiện đầy đủ, nghiêm tức các

cam kết và tích cực tham gia các hoạt động trong khuôn khổ các tổ chức

này, đặc biệt là về cắt giảm thuế quan, mở cửa dịch vụ, đầu tư,… Việc tích

cực tham gia các liên kết kinh tế quốc tế và thực hiện nghiêm túc các cam

kết của các liên kết góp phần nâng cao uy tín, vai trò của Việt Nam trong

các tổ chức này

Về quan hệ hợp tác song phương, Việt Nam đã thiết lập quan hệ ngoại giao

với 189 quốc gia trên thế giới, mở rộng quan hệ thương mại, xuất khẩu

hàng hoá tới trên 230 thị trường của các nước và vùng lãnh thổ, ký kết trên

90 Hiệp định thương mại song phương và nhiều Hiệp định hợp tác về văn hoá song phương với các nước và các tổ chức quốc tế…

– Trong 35 năm đổi mới và hội nhập quốc tế, từ một nền kinh tế nông nghiệp lạc hậu, quy mô nhỏ bé, đến nay GDP của Việt Nam đạt 262 tỷ USD, tăng hơn 18 lần, đứng thứ 44 trên thế giới Trong bảng xếp hạng chỉ

số quyền lực châu Á (Asia Power Index) năm 2020 do Viện Lowy – viện nghiên cứu chính sách đối ngoại hàng đầu của Ô-xtrây-li-a công bố vào ngày 19-10-2020, Việt Nam vượt Niu Di-lân, xếp thứ 12 về sức mạnh tổng hợp trong số 26 quốc gia, vùng lãnh thổ được đánh giá;

– Về xuất nhập khẩu: Hoạt động xuất nhập khẩu gia tăng mạnh mẽ Phát triển xuất khẩu đã góp phần tạo thêm việc làm, tăng thu nhập, xóa đói giảm nghèo, nhất là đối với khu vực nông thôn Phát triển xuất khẩu cũng

có tác dụng tích cực trong việc nâng cao trình độ của người lao động và thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa

3.4 Nâng cao nhận thức về quá trình hội nhập kinh tế

quốc tế :

Sự gia nhập xã hội của đất nước tôi trong bối cảnh hiệp định thương mại tự

do thế hệ mới Nội dung nghị quyết chỉ rõ: "Tăng cường công tác tư tưởng, nâng cao nhận thức của cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân, nhất là hội nhập kinh tế quốc tế và hội nhập quốc tế; nâng cao hiểu biết và sự đồng thuận của xã hội, nhất là doanh nhân, doanh nghiệp về quốc tế các hiệp định, đặc biệt là tham gia các hiệp định thương mại Cơ hội, thách thức và đòi hỏi phải đối mặt khi đối mặt Các ngành, hiệp hội, doanh

nghiệp và cộng đồng; ít quan tâm đến việc bảo vệ chính trị nội bộ Chủ động phát hiện và chống lại những luận điệu, quan điểm sai trái, thù địch kịp thời đường lối, thượng tôn pháp luật trong quá trình hội nhập kinh tế, đường lối của Đảng về xây dựng và bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa – Quá trình hội nhập kinh tế quốc tế cần xuất phát từ yêu cầu bên trong của đất nước, phù hợp với sự chuẩn bị và mức độ sẵn sàng của nền kinh tế và các doanh nghiệp Cần có sự thống nhất về quan điểm, nhận thức và hành động, nhất là cần xây dựng các căn cứ khoa học và thực tiễn để phục vụ tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế;

– Cần đảm bảo tầm nhìn dài hạn về các mục tiêu kinh tế, chính trị ngoại giao và mục tiêu chiến lược tổng thể trong tiến trình hội nhập kinh tế quốc