` CHƯƠNG 1 TÍN HIỆU VÀ HỆ THỐNG RỜI RẠC Bài 1 Tìm mối liên hệ giữa dãy nhẩy đơn vị và dãy dốc đơn vị Bài làm Dãy nhảy đơn vị được định nghĩa như sau trong miền n Đồ thị của u(n) như trên Dãy dốc đơn vị Từ định nghĩa dãy nhảy đơn vị u(n) và dãy dốc đơn vị r(n) ta có Bài 2 Hãy tính tích chập y(n)= x(n)h(n) n ` Bài làm n = 0 > y(0) = = 1 0+1 0+1 0 = 0 n = 1 > y(1) = = 1 0+1 0+1 0 = 0 ` Tương tự như vậy ta có y(3) =1, y(4) = 0, y(5) =0, Vậy y(n) = x(n)h(n) là n = 2 > y(2) = = 1 0+1 2 = 2 ` n =.
Trang 1CHƯƠNG 1: TÍN HIỆU VÀ HỆ THỐNG RỜI RẠC Bài 1 : Tìm mối liên hệ giữa dãy nhẩy đơn vị và dãy dốc đơn vị
Từ định nghĩa dãy nhảy đơn vị u(n) và dãy dốc đơn vị r(n) ta có :
Bài 2 :Hãy tính tích chập y(n)= x(n)*h(n)
n
Trang 2
Bài làm:
n = 0 -> y(0) = = 1.0+1.0+1.0 = 0
Trang 3Tương tự như vậy ta có : y(3) =1, y(4) = 0, y(5) =0,…
Vậy y(n) = x(n)*h(n) là :
Trang 4
n = 0 -> y(0) = = …+1.0+1.0+1.1+1.2
= 3
=1
Trang 5n = 2 -> y(2) = =…+1.0+1.0+1.1+1.0+1.0+1.0 =0
3 0 2 1 1 1 0
) 1 ( ) ( )
1 ( , 1
k x y
n
Trang 80
1
1
2 -1
Trang 10Ta thấy h(n) ≠0 với mọi n < 0 → Hệ thống không là nhân quả
Trang 11Tương tự ta có: y(2)=3, y(3) =4, y(4)= 4, y(5) = 4, y(6) =4,…
Trang 12Tương tự ta có: y(2)=4, y(3) =4, y(4)= 4, y(5) = 4, y(6) =4, y(7)=4,…
Đồ thị của y(n) = x2(n)*h(n)
Ta thấy h(n) ≠0 với mọi n < 0 → Hệ thống không là nhân quả
Bài 4 : Cho hệ thống tuyến tính bất biến có đáp ứng xung h(n) kích thích vào x(n) và
đáp ứng ra là y(n), với:
Các giá trị N0, N1, N2, N3 cho trước và N0 < N2 < N1 <N3
Hãy tìm N4 và N5 theo hàm của N0, N1, N2, N3.
Bài làm:
n= -1 -> y(-1) =
n= 1 -> y(1) =
Trang 13 0 0 1
0
) ( n k con N lai n k N
Nếu n chạy trong khoảng:N2+N0 ≤n ≤N3 thì k chỉ lấy giá trị lớn nhất Nếu n chạy trong khoảng:N3+1≤n ≤N3+N1 thì k sẽ lấy giá trị nhỏ nhất Nếu n nằm ngòai khoảng N2+N0 và N3+N1 thì y(n)=0
y
Trang 23Đáp ứng ra y(n) của hệ thống tuyến tính bất biến là: y(n) =x(n)* h(n)
Vậy muốn tính được y(n) ta phải đổi biến n thành k:
x(n) -> x(k); h(n) -> h(k)
Cố định h(k) lại , quay x(k) đối xứng qua truc tung, để thu được x(-k) tức là ta có k)
Dịch chuyển x(-k) theo từng giá trị n, nếu n dương thì dịch chuyển về phía phải nếu n
âm thì dịch chuyển về phía trái , ta sẽ thu được x(n-k)
75 , 3 5 , 1 1 25 , 1 1 1 1 ) ( ).
( )
0 (
25 , 2 25 , 1 1 1 1 0 1 ) 1 ( ).
( )
1 (
Trang 241 1 1 0 1 0 1 ) 2 ( ).
( )
2 (
75 , 2 0 1 5 , 1 1 25 , 1 1 ) 1 ( ).
( )
1 (
5 , 1 0 1 0 1 5 , 1 1 ) 2 ( ).
( )
2 (
Trang 25Vậy y(n) = x(n)*h(n)
( )
3 (
Trang 26
0 0 1 0 1 0 1 ) ( ).
( )
0 (
0 ) 1 ( ).
( )
1 (
Trang 27Tương tự như vậy đối với các trường hợp còn lại : y(-2) = y(-5) = 0, y(-3) = y(-4)=1, y(-6) = 3, y(-7) = -3, y(-8) = -2, y(-9) = 0
Vậy y(n)=x(n)*h(n) được biểu diễn như sau:
Bài 7 : Giải phương trình sai phân tuyến tính hệ số hằng sau đây:
y(n) =x(n) – 3y(n-1) a) Với điều kiện y(-1) = 0; x(n) = n2 + n
b) Với điều kiện y(-1) = 2; x(n) = n2 + n
c) Với điều kiện y(-1) = 2; x(n) = u(n)
Trang 28Vậy nghiệm tổng quát của phương trình là:
b) Với điều kiện đầu y(-1) = 2, x(n) = n2 +n
Tương tự như trên ta có:
Xác định hệ số A1 dựa vào điều kiện y(-1) = 2 ta có:
Vậy nghiệm tổng quát của phương trình đã cho là:
c) Với điều kiện đầu y(-1) = 2 ; x(n) = u(n)
Trang 29
1 n h n h n k h k y n
Trang 300 -1
Trang 311
2
Trang 322 n h n y k h n k y n
Trang 33Bài 9 : Hãy tìm đáp ứng xung h(n) của hệ thống được cho bởi sơ đồ cho trên hình
k y n
y n
0 ) ( ) ( )
y
n
1 ) 1 ( ) ( )
y
n
2 ) 2 ( ) ( )
y
n
1 ) 3 ( ) ( )
y
n
2 ) 4 ( ) ( )
y
n
0 ) 5 ( ) ( )
y
n
1 ) 6 ( ) ( )
y
n
Trang 34n x k h n
x n h n
y
6
0
) ( ) ( )
( ).
( )
(
* ) ( )
(
Trang 35Từ sơ đồ ta có phương trình sai phân:
Vậy đáp ứng xung h(n) = u(n)
Bài 10 : Hãy vẽ sơ đồ thực hiện hệ thống được mô tả bởi các phương trình sai phân
Với x(n) là tín hiệu đầu vào, y(n) là tín hiệ đầu ra được mô tả bởi các phương trình :
Trang 36d) Ta có:
3y(n) = x(n-1)+3x(n-3) +4x(n-5)
Ta có sơ đồ thực hiện sau:
Bài 11 : Hãy vẽ sơ đồ thực hiện, tìm đáp ứng xung h(n) và xét sự ổn định của các hệ
thống được mô tả bởi các phương trình sai phân tuyến tính hệ số hằng sau đây:
Bài làm:
Từ đầu bài ta có phương trình đặc trưng sau:
Vậy
Xác đinh hệ số A1,A2 theo điều kiện y(n)=0 với n<0 và đặt x(n)=(n)
Ta có:
1)0()2(3
1)1(2
1)0(:
n
1 ) 0 (
y
0)1()1(3
1)0(2
1)1(:
n
Trang 37Ta thấy
Nên hệ thông này ổn định
Từ đầu bài ta có phương trình đặc trưng sau:
y
0 )
379 , 0 ( 3 0 879 , 0 7 , 0 ) ( n voi n
1379,0879
4 2 0 , 8 và 0 , 3
) ( )
3 , 0 ( 8
, 0 )
2 ) 1 ( ) 0 ( 2 ) 2 ( ) 1 ( 2 ) 0 ( 4 :
2 ) 0 (
co
ta
1 ) 0 ( ) 1 ( 2 ) 1 ( 1 ) 0 ( 2 ) 1 ( 4 :
y
1 1
) 3 , 0 ( 8
, 0 )
3 , 0 )(
3 0 ( 8 , 0 8 , 0 ) ( n n n n
n h
1 3 , 0 8
,
va
Trang 38CHƯƠNG 2: BIỂU DIỄN HỆ THỐNG VÀ TÍN HIỆU RỜI RẠC TRONG MIỀN
Z Bài 1: Tìm ZT của các tín hiệu có chiều dài vô hạn sau đây:
Bài làm:
Bài 2: Cho tín hiệu rời rạc sau đây:
Trang 39Hãy xác định biến đổi Z hai phía, một phía và xác định miền hội tụ của chúng
Bài làm: Tín hiệu x(n) là không nhân quả có chiều dài L[(x(n)] = [-∞, 2] = ∞, x(n)
được vẽ như sau:
Từ định nghĩa ta có biến đổi Z hai phía như sau:
Đổi biến đổi n = -m ta có:
Gọi:
Vậy:
Biến đổi Z một phía của x(n)
Vậy miền hội tụ của X1(Z) là toàn bộ mặt phẳng Z trừ gốc tọa độ Z=0
Trang 41X(Z) có hai không tại Z01 = -1 và Z02 = -2 và có một cực kép tại Z=0; Zp1 = Zp2 =0 vị trí của các cực và không cho bởi hình vẽ sau:
Trang 43Đổi biến số: -n-1 = -m →n = m-1
Vậy:
Cuối cùng: