SKKN Một số biện pháp chỉ đạo nâng cao chất lượng xây dựng và sử dụng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm non Nga Giáp 1 SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGA SƠN SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM MỘT SỐ BIỆN PHÁP CHỈ ĐẠO NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG XÂY DỰNG VÀ SỬ DỤNG MÔI TRƯỜNG GIÁO DỤC LẤY TRẺ LÀM TRUNG TÂM TRONG TRƯỜNG MẦM NON NGA GIÁP Người thực hiện Mai Thị Mỵ Chức vụ Hiệu trưởng Đơn vị công tác Trường Mầm non Nga Giáp SKKN lĩnh vực Quản lý THANH HÓA, NĂM 2018 S[.]
Trang 1SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO NGA SƠN
SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM
MỘT SỐ BIỆN PHÁP CHỈ ĐẠO NÂNG CAO
CHẤT LƯỢNG XÂY DỰNG VÀ SỬ DỤNG MÔI TRƯỜNG
TRƯỜNG MẦM NON NGA GIÁP
Người thực hiện: Mai Thị Mỵ Chức vụ: Hiệu trưởng
Đơn vị công tác: Trường Mầm non Nga Giáp SKKN lĩnh vực: Quản lý
Trang 2MỤC LỤC
2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh
Giải pháp 1: Triển khai chuyên đề một cách nghiêm túc từ đó
nâng cao nhận thức của giáo viên, cán bộ nhân viên trong
trường về nội dung xây dựng và sử dụng môi trường giáo dục
lấy trẻ làm trung tâm
5
Giải pháp 2: Xây dựng phiếu khảo sát tự đánh giá thực trạng
mức đạt được các tiêu chí “ Xây dựng và tổ chức môi trường
Giải pháp 3: Công tác tham mưu với địa phương và phối kết
hợp với phụ huynh để đầu tư xây dựng, tu sửa Cơ sở vật chất,
trang thiết bị, đồ dùng đồ chơi phục vụ xây dựng môi trường
giáo dục lấy trẻ làm trung tâm
7
Giải pháp 4: Chỉ đạo giáo viên xây dựng và sử dụng môi
Giải pháp 5: Tổ chức tốt hội thi Xây dựng môi trường giáo dục
lấy trẻ làm trung tâm” cấp trường và chuẩn bị tố các điều kiện
Giải pháp 6: Phối kết hợp với Phụ hunh và cộng đồng trong
công tác xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm 17
2.4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động
Tài liệu tham khảo
Trang 31 MỞ ĐẦU 1.1 Lý do chọn đề tài:
Như chúng ta đã biết: Giáo dục lấy trẻ làm trung tâm là việc các nhà giáo dục không chỉ truyền đạt kiến thức cho học sinh một cách thụ động mà các nhà giáo dục tạo ra các điều kiện, các cơ hội để mọi đứa trẻ được chủ động, sáng tạo, tích cực hoạt động, tự chiếm lĩnh kiến thức và kinh nghiệm Để đạt được điều này, các nhà giáo dục (giáo viên) cần nắm được hứng thú, nhu cầu, trình độ, khả năng, thế mạnh của từng trẻ trong lớp, đánh giá đúng và tôn trọng trẻ Trên cơ sở
đó lựa chọn được nội dung, phương pháp phù hợp với từng nhóm, từng cá nhân trẻ Để giáo dục lấy trẻ làm trung tâm được thực hiện một cách tốt nhất và có hiệu quả nhất thì xây dựng môi trường giáo dục (MTGD) trong các trường mầm non là việc làm rất cần thiết và không thể thiếu được
“Môi trường giáo dục có ảnh hưởng đến sự thành công trong học tập của trẻ và ảnh hưởng đến việc nội dung và kết quả mong đợi có đạt được hay không Môi trường bên trong và môi trường bên ngoài lớp học đều rất quan trọng, chúng cung cấp nhiều cơ hội học tập và vui chơi khác nhau cho trẻ”[1] Môi trường giáo dục trong trường mầm non bao gồm môi trường vật chất và môi trường xã hội Môi trường vật chất bao gồm các trang thiết bị, đồ dùng, đồ chơi, không gian phục vụ cho việc tổ chức các hoạt động sinh hoạt hằng ngày của trẻ Môi trường vật chất tạo cho trẻ những cơ hội tốt để trẻ thỏa mãn nhu cầu hoạt động và phát triển toàn diện về mặt thể chất, trí tuệ thẩm mĩ, đạo đức, xã hội Môi trường xã hội là các mối quan hệ giúp trẻ hình thành nhân cách của mình, là
sự giao tiếp giữa cô và trẻ, giữa trẻ với trẻ và giữa trẻ với những người xung quanh Môi trường này vừa mang tính chất sư phạm, vừa mang tính chất gia đình Việc phân loại môi trường có thể khác nhau, song đều quan trọng đối với giáo dục mầm non, môi trường đó cần phải cung ứng các điều kiện cần thiết để kích thích và phục vụ trẻ hoạt động một cách tích cực, chăm sóc trẻ tốt… qua
đó, nhân cách trẻ sẽ được phát triển tốt và thuận lợi
Trẻ em ở lứa tuổi mầm non đang hình thành và phát triển, cơ thể trẻ còn non nớt, sự tăng trưởng và phát triển luôn chịu sự tác động mạnh mẽ, có tính quyết định của môi trường xung quanh Để trẻ có một cơ thể khoẻ mạnh, thông minh, nhanh nhẹn hình thành nhân cách lành mạnh làm nền tảng cho các giai đoạn phát triển sau này thì chúng ta - những người quản lý và những giáo viên mầm non đang trực tiếp đứng lớp hiểu và nắm được tầm quan trọng, ích lợi, yêu cầu, nội dung, phương pháp, hình thức, tính chất của việc xây dựng môi trường giáo dục trong trường mầm non Để tạo cơ hội cho trẻ được trải nghiệm, phát triển tiềm năng sáng tạo và sự khéo léo, từ đó giúp trẻ phát triển toàn diện trong lĩnh vực giáo dục (Đức, trí, thể, mỹ, lao động) Hiểu được điều đó tôi đã lựa chọn, đi sâu vào nghiên cứu và ứng dụng trong năm học 2017-2018 vừa qua đề tài: “Một số biện pháp chỉ đạo nâng cao chất lượng xây dựng và sử dụng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm non Nga Giáp".
1.2 Mục đích nghiên cứu:
+ Tìm ra một số biện pháp chỉ đạo cán bộ, giáo viên nâng cao chất lượng xây dựng MTGD lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm non Nga Giáp
+ Xây dựng và tổ chức các hoạt động cho trẻ trong môi trường giáo dục với
Trang 4phương châm lấy trẻ làm trung tâm Đầu tư cơ sở vật chất, mua sắm trang thiết
bị, làm đồ dùng đồ chơi… phục vụ tổ chức các hoạt động trong ngày cho trẻ + Nâng cao chất lượng cho trẻ hoạt động tích cực, chủ động, sáng tạo, mạnh dạn, tự tin, đoàn kết trong môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm tại trường mầm non Nga Giáp
1.3 Đối tượng nghiên cứu:
Tập trung nghiên cứu một số biện pháp chỉ đạo nâng cao chất lượng xây dựng và sử dụng MTGD lấy trẻ làm trung tâm trong trường mầm non Nga Giáp
1.4 Phương pháp nghiên cứu:
- Nghiên cứu tài liệu: Sách lý luận, Thông tư, chương trình giáo dục mầm non, tài liệu hướng dẫn, Môdun Bồi dưỡng thường xuyên
- Phương pháp phỏng vấn: Thu thập thông tin để giáo viên nắm bắt một số nội dung liên quan đến việc xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm
- Quan sát điều tra, ghi chép: Quan sát quá trình giáo viên và trẻ tham gia các hoạt động xây dựng môi trường giáo dục và mức độ đạt được theo các tiêu chí đánh giá và sự hứng thú của trẻ tham gia các hoạt động trong môi trường đã được xây dựng nhằm điều tra khảo sát khả năng đạt được của giáo viên và trẻ tại trường, lớp Sau khi quan sát thu thập những vấn đề liên quan và ghi chép lại một cách cụ thể, chính xác với giáo viên và trẻ ở từng nhóm lớp
- Phương pháp thống kê số liệu: Sử dụng phương pháp này để thu thập, xử
lý số liệu
2 NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM:
2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm:
Theo dự án tăng cường khả năng sẵn sàng cho trẻ đi học mô đun 1(MN1-D), (MN2 TK) dành cho giáo viên và mô đun (QL1 TK) dành cho cán bộ quản
lý về Xây dựng trường MN lấy trẻ làm trung tâm trong đó có nội dung về thiết
kế, xây dựng môi trường giáo dục trong trường mầm non có nêu rõ: “Việc xây dựng môi trường giáo dục trong trường mầm non đáp ứng yêu cầu chuyên đề xây dựng trường mầm non lấy trẻ làm trung tâm là thực sự cần thiết và rất quan trọng Nó được ví như người giáo viên thứ hai trong công tác tổ chức, hướng dẫn cho trẻ nhằm thỏa mãn nhu cầu vui chơi và hoạt động của trẻ, thông qua đó, nhân cách của trẻ được hình thành và phát triển toàn diện.” [2]
Để nâng cao chất lượng xây dựng trường mầm non lấy trẻ làm trung tâm nói chung và nội dung xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm nói riêng, trong chương trình chăm sóc giáo dục trẻ mầm non ban hành kèm theo thông tư 28/2016/TT-BGD ra ngày 30/12/2016 của Bộ giáo dục đào tạo Nội dung xây dựng và tổ chức môi trường giáo dục cho trẻ hoạt động cho từng độ tuổi bao gồm môi trường vật chất và môi trường xã hội:
+ Đối với môi trường vật chất có: Môi trường cho trẻ hoạt động trong lớp yêu cầu có các đồ dùng, đồ chơi đa dạng có màu sắc sặc sỡ, hình dạng phong phú, hấp dẫn, Sắp xếp, bố trí đồ vật, đồ chơi an toàn, hợp lý, đảm bảo thẩm mỹ
và đáp ứng mục đích giáo dục, Có khu vực để bố trí chỗ ăn, chỗ ngủ cho trẻ đảm bảo yêu cầu quy định Các khu vực hoạt động bố trí phù hợp, linh hoạt có tính
mở, tạo điều kiện dễ dàng cho trẻ tự lựa chọn và sử dụng đồ vật, đồ chơi, tham
Trang 5gia vào hoạt động, đồng thời thuận lợi cho sự quan sát của giáo viên Các khu vực hoạt động của trẻ cần yên tĩnh bố trí xa các khu vực ồn ào Tên các khu vực hoạt động đơn giản, phù hợp với chủ đề và tạo môi trường làm quen với chữ viết; Môi trường cho trẻ hoạt động ngoài trời, gồm có Sân chơi và sắp xếp thiết
bị chơi ngoài trời Khu chơi với cát, đá, sỏi, nước Bồn hoa, cây cảnh, nơi trồng cây và khu vực nuôi các con vật
+ Đối với môi trường xã hội: Cần phải đảm bảo an toàn về mặt tâm lý, tạo thuận lợi giáo dục các kỹ năng xã hội cho trẻ Trẻ thường xuyên được giao tiếp, thể hiện mối quan hệ thân thiện giữa trẻ với trẻ và giữa trẻ với những người xung quanh Hành vi, cử chỉ, lời nói, thái độ của giáo viên đối với trẻ và những người khác luôn mẫu mực để trẻ noi theo [3]
Căn cứ vào tài liệu hướng dẫn tổ chức thực hiện chương trình giáo dục mầm non từ 3-36 tháng tuổi, 3-4 tuổi, 4-5 tuổi, 5- 6 tuổi của nhà xuất bản giáo dục Việt Nam: “Tổ chức môi trường giáo dục hoạt động của trẻ trong trường, nhóm, lớp có vai trò quan trọng đối với sự phát triển về thể chất, ngôn ngữ, trí tuệ, tình cảm – xã hội, khả năng thẩm mỹ, sáng tạo của trẻ Vì vậy xây dựng, bố trí và tổ chức môi trường cho trẻ chơi và hoạt động cần đảm bảo trên nguyên tắc cho trẻ “ Chơi mà học ” “ Học bằng chơi” [4]
Thực hiện tài liệu bồi dưỡng hè hàng năm , tài liệu bồi dưỡng thường xuyên cán bộ quản lý và giáo viên mầm non năm học 2014-2015, 2015-2016 của Bộ Giáo
dục và đào tạo: “Môi trường giáo dục trong trường, nhóm, lớp mầm non có vai trò quan trọng đối với sự phát triển năm lĩnh vực giáo dục của trẻ” [5]
Để áp dụng chuyên đề vào thực tiễn các nhà trường một cách có hiệu quả nhất, Bộ Giáo dục và đào tạo đã triển khai chuyên đề “Xây dựng trường mầm non lấy trẻ làm trung tâm” giai đoạn 2016 – 2020 đã được Sở Giáo Dục và Đào tạo Thanh Hóa, phòng Giáo Dục và Đào tạo Huyện Nga Sơn tổ chức triển khai vào hè năm 2017 đến toàn thể cán bộ giáo viên các trường Mầm non Bên cạnh
đó kế hoạch số 237/KH-SGDĐT- GDMN ngày 15/02/2017; Công văn số 335/SGDĐT - GDMN ngày 27/8/2017 của Sở Giáo dục và Đào tạo về việc Hướng dẫn nhiệm vụ giáo dục mầm non năm học 2017- 2018; Kế hoạch số 2446/KH-SGDĐT-GDMN ngày 13/10/2017 của Sở Giáo dục và đào tạo, Kế hoạch số 05/KH-GD&ĐT ngày 03/11/2017 của Phòng GD&ĐT Huyện Nga sơn
về tổ chức hội thi “Xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong các cơ sở giáo dục mầm non”
Như vậy qua đây chúng ta có thể khẳng định rằng: Xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm là một trong những nhiệm vụ hết sức quan trọng
và là chuyên đề trọng tâm trong năm học 2017 – 2018 đối với bậc học mầm non
cả nước nói chung và trường mầm non Nga Giáp nói riêng
2.2 Thực trạng của công tác xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm:
* Những thuận lợi:
- Đối với nhà trường:
+ Nhà trường luôn nhận được sự quan tâm chỉ đạo sát sao của tổ mầm non phòng giáo dục và đào tạo về chuyên môn, thường xuyên trao đổi thông tin 2 chiều qua hộp thư điện tử về nhiệm vụ giáo dục mầm non nói chung và nội dung xây
Trang 6dựng môi trường cho trẻ hoạt động theo quan điểm lấy trẻ làm trung tâm nói riêng + Được Đảng ủy - UBND, các ban ngành đoàn thể xã, hội cha mẹ học sinh rất quan tâm đầu tư cơ sở vật chất, trang thiết bị cho nhà trường
+ Là trường chuẩn Quốc gia mức độ I năm 2012, đạt kiểm định chất lượng giáo dục cấp độ 3 vào tháng 4 năm 2015 nên cơ sở vật chất tương đối đầy đủ phục vụ cho quá trình chăm sóc – nuôi dưỡng - giáo dục trẻ
+ Trường có khuôn viên thoáng mát, sạch sẽ có hệ thống đồ chơi ngoài trời đảm bảo theo quy định
- Đối với giáo viên: Đội ngũ giáo viên trẻ, luôn nhiệt tình trong công việc, hết lòng yêu thương trẻ, có tinh thần trách nhiệm cao trong công tác chăm sóc giáo dục trẻ, xây dựng môi trường, làm đồ dùng đồ chơi sáng tạo; 100% cán bộ, giáo viên, nhân viên trong nhà trường đều đạt trình độ chuẩn và trên chuẩn 85%
- Đối với phụ huynh: Luôn quan tâm đến con em trong trường và tin tưởng ủng hộ mọi hoạt động của nhà trường
- Đối với trẻ: Tỷ lệ trẻ ra lớp đông, trẻ ngoan, thông minh, nhanh nhẹn
* Những khó khăn:
Bên cạnh những thuận lợi, nhà trường cũng còn gặp một số khó khăn như:
- Do điều kiện cơ sở vật chất nhà trường xây dựng từ năm 2006 nên một số
vị trí ở sân chơi, nền các phòng học và phòng chức năng bị bung gạch; tường các phòng học, phòng chức năng có nhiều chỗ bị bong lở, cổng trường và hàng rào sắt bị rỉ, mục, các gốc cây bóng mát trong sân trường chưa được xây bồn
- Tuy khuôn viên bên ngoài của nhà trường đảm bảo xanh - sạch – đẹp – an toàn nhưng chưa thực sự phong phú về các khu vực chơi ngoài trời
- Bước vào đầu năm học 2017-2018 nhà trường thiếu 6 giáo viên theo định biên nên phần nào ảnh hưởng đến chất lượng nuôi dưỡng – chăm sóc – giáo dục trẻ nói chung và công tác xây dựng môi trường lấy trẻ làm trung tâm nói riêng
* Kết quả của thực trạng: Từ những thực trạng trên, đầu năm học (Tháng
9/2017) Ban giám hiệu chúng tôi đã tiến hành khảo sát chất lượng chung của nhà trường, đội ngũ giáo viên và trẻ Kết quả:
- Đối với nhà trường: Theo thang điểm 100
Kết quả
Chất lượng
xây dựng kế
hoạch chỉ
đạo (20 điểm)
Chất lượng bồi dưỡng CBGV (20 điểm)
Đầu tư CSVC-TTB, đồ dùng
- ĐC (20 điểm)
XD môi trường vật chất bên trong
và ngoài nhóm lớp (20 điểm)
XD các mối quan
hệ, MT xã hội trong nhà trường (20 điểm)
Tổng điểm đạt
Xếp loại
- Khảo sát Giáo viên:
Nắm vững lý thuyết
XDMTGD lấy trẻ
làm TT, năng lực,
nghiệp vụ.
Thực hành xây dựng môi trường GD: MT vật chất và MTXH
Nội dung, hình thức,
PP tổ chức cho trẻ khai thác và sử dụng MTGD có hiệu quả.
Công tác tuyên truyền, sưu tầm vật liệu phế thải làm ĐD ĐC và XDMTGD trong và ngoài nhóm, lớp
Kết quả chung
Tổng
số
Giáo
Tỉ lệ
- Bảng khảo sát trên trẻ đầu năm học:
Trang 7Trẻ có kỹ năng hiểu biết, tự tin giao tiếp tình cảm , ứng xử
Trẻ hợp tác cùng cô và bạn chuẩn bị, làm đồ dùng, đồ chơi, trang trí, sắp xếp, vệ sinh môi trường hoạt động.
Trẻ tích cực hoạt động, sáng tạo trải nghiệm, khám phá trong
MT giáo dục
Trẻ luôn khẳng định bản thân, có kiến thức và phát triển kỹ năng hoạt động.
Kết quả chung
Độ tuổi Tổng số
trẻ
Đạt Chưa đạt Đạt Chưa đạt Đạt Chưa đạt Đạt Chưa đạt Đạt Chưa đạt
13-24 Tháng 15 12 3 12 3 11 4 10 5 11 4
25-36 Tháng 30 25 5 25 5 25 5 23 7 25 5
3 - 4 Tuổi 56 49 7 49 7 49 7 48 8 49 7
4 - 5 Tuổi 66 59 7 60 6 58 8 57 9 57 9
5 – 6 Tuổi 100 91 9 91 9 91 9 90 10 90 10
Qua các bảng khảo sát cho thấy kết quả chung của nhà trường tuy đạt điểm
ở mức độ tốt nhưng nằm ở số điểm chớm đầu mức tốt; Chất lượng đội ngũ giáo viên ở mức trung bình cao, thậm chí còn có đồng chí còn ở mức độ yếu; chất lượng trên trẻ vì qua thời gian nghỉ hè, các cháu đã phần nào quên các kiến thức
về tất cả các lĩnh vực cũng như sự giao tiếp, hợp tác với bạn bè nên tỉ lệ trẻ chưa đạt còn cao
2 3 Các giải pháp đã thực hiện để giải quyết vấn đề:
Với thực trạng trên để nâng cao chất lượng xây dựng và sử dụng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm, Tôi đã nghiên cứu tìm tòi sáng tạo và áp dụng các biện pháp mới nhằm nâng cao chất lượng chung của nhà trường, của giáo viên và trẻ trong xây dựng và sử dụng môi trường trong năm học như sau:
2.3.1 Giải pháp 1: Triển khai chuyên đề một cách nghiêm túc từ đó nâng cao nhận thức của giáo viên, cán bộ nhân viên trong trường về nội dung xây dựng và sử dụng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm:
- Ngay sau khi Ban giám hiệu được đi tiếp thu chuyên đề do Phòng GD&ĐT mở, tôi đã phân công nhiệm vụ cho đồng chí Phó hiệu trưởng phụ trách chuyên môn lên kế hoạch để tổ chức học tập, thực hành nội dung xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm cho CBGV trong trường tham gia học và thực hành Yêu cầu các nội dung cần đạt được đó là:
+ Cán bộ giáo viên trong trường phải nắm chắc được vai trò của việc xây dựng MTGD lấy trẻ làm trung tâm đối với sự phát triển toàn diện của trẻ
+ Yêu cầu của việc tổ chức xây dựng MTGD lấy trẻ làm trung tâm phù hợp
và sử dụng có hiệu quả
+ Tầm quan trọng, mục tiêu, nội dung phương pháp…xây dựng môi trường giáo dục cho trẻ ở các lứa tuổi
Đây được coi là biện pháp then chốt, bởi vì đội ngũ cán bộ giáo viên là những người trực tiếp xây dựng và hướng dẫn cho trẻ sử dụng môi trường một cách có hiệu quả - là những tấm gương về sự thân thiện, lòng nhân ái, sự hợp tác, chia sẻ cho trẻ học tập và noi theo, là lực lượng quyết định chất lượng chăm sóc - giáo dục trong trường mầm non
- Trong quá trình triển khai các nội dung chuyên đề, tôi chỉ đạo triển khai dưới hình thức phát huy tính tích cực của người học, chia lớp ra thành các nhóm theo khối: Nhà trẻ, 3 tuổi, 4 tuổi, 5 tuổi và đưa ra các câu hỏi để các nhóm thảo luận và thống nhất đưa ra đáp án cử đại diện tổ trình bày đáp án, các nhóm khác
bổ sung nếu nhóm đã trả lời chưa đầy đủ Từ đó cán bộ giáo viên sẽ hiểu sâu và nhớ lâu từng nội dung và đưa vào thực hiện sẽ đạt hiệu quả tốt hơn
Trang 8Ví dụ câu hỏi:
+ Đồng chí hiểu thế nào là môi trường GD lấy trẻ làm trung tâm
+ Xây dựng MTGD lấy trẻ làm trung tâm gồm những nội dung gì?
+ Xây dựng MTGD lấy trẻ làm trung tâm có tác dụng như thế nào đối với
sự phát triển của trẻ Mầm non?
+ Đ/c hãy thiết kế xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm của nhóm lớp mình
- Bên cạnh thảo luận, ôn luyện về kiến thức chúng tôi đã phân công các nhóm thực hành xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm bên trong lớp học về tận dụng nguyên vật liệu sẵn có ở địa phương, nguyên liệu phế thải
để giáo viên và trẻ làm đồ dùng đồ chơi, bố trí sắp xếp các khu vực chơi trong các nhóm lớp mình phụ trách Hoặc tổ chức một hoạt động cho trẻ được hoạt động, giao tiếp, chia sẻ, hợp tác và được thể hiện mình trong môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm
- Nhận thức đúng sẽ giúp cho hành động đúng Để thực hiện biện pháp này, ban giám hiệu nhà trường đã tích cực:
+ Đăng lý mua tài liệu với Phòng GD&ĐT, sưu tầm tìm tài liệu, sách báo, tập san…viết về nội dung xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm cho toàn trường học tập nghiên cứu
+ Mở video hình ảnh thăm quan thực tế xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trường Mầm non Nam Ngạn, trường mầm non Hoa Mai do Sở GD&ĐT tổ chức lớp chuyên đề đến thăm quan học hỏi; Truy cập những tranh ảnh, đồ dùng… trên mạng, Itenet, đĩa chiếu cho chị em xem về quy trình, nguyên tắc, thiết kế (cách sắp xếp bố trí môi trường giáo dục và cách làm từ những nguyên vật liệu có sẵn ở địa phương…để cho sự sắp xếp phù hợp với từng góc chơi, từng chủ đề)
+ Mở hội thảo chuyên đề cho cán bộ giáo viên cùng tham gia hưởng ứng thảo luận về nội dung thực hiện
- Xây dựng tổ chức các giờ dạy mẫu và cách sắp xếp bố trí của các lớp Đặc biệt là hai lớp điểm thay đổi vị trí, thay đổi theo chủ đề, đồ dùng đồ chơi phải phù hợp với chủ đề, giúp trẻ dễ lấy và hoạt động thoải mái…nhằm phát triển tư duy của trẻ
Kết quả: 100% cán bộ giáo viên trong trường đã tham gia học tập, thảo
luận, thực hành xây dựng và sử dụng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm một cách nghiêm túc, chất lượng và áp dụng xây dựng và tổ chức cho trẻ hoạt động trong môi trường giáo dục một cách hiệu quả, có chất lượng
2.3.2 Giải pháp 2: Xây dựng phiếu khảo sát tự đánh giá thực trạng mức đạt được các tiêu chí “Xây dựng và tổ chức môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm” của nhà trường:
Ngay sau khi nhận được kế hoạch 2446/KH-SGDĐT-GDMN ngày 13/10/2017 của Sở GD&ĐT Thanh Hóa, và Kế hoạch số 05/KH-GD&ĐT ngày 03/11/2017 của Phòng GD&ĐT Huyện Nga sơn về hướng dẫn tổ chức Cuộc thi
“Xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm trong các cơ sở giáo dục mầm non” Nhà trường đã thực hiện nghiêm túc và xây dựng bộ tiêu chí tự đánh giá nội dung “Xây dựng và sử dụng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm”
Trang 9để từ đó nắm bắt được trong các tiêu chí đã đạt đến mức độ nào, tiêu chí nào chưa đạt để từ đó có kế hoạch chỉ đạo xây dựng xây dựng MTGD phù hợp với thực tế và đáp ứng được yêu cầu của các tiêu chí đưa ra Tôi đã cùng BGH tiến hành đánh giá thực trạng của nhà trường trên các mặt sau:
+ Đánh giá cảnh quan chung của nhà trường (thiết kế mặt bằng chung bố trí phòng làm việc, phòng học, bếp ăn sân chơi, phương tiện đi lại, khu vệ sinh, nước sạch cây bóng mát, hoa, màu tường, con vật, cho trẻ học tập…)
+ Đánh giá xếp loại việc sắp xếp, trang trí, sử dụng cụ thể của từng khu vực, từng lớp Từ đó đánh giá xếp loại thi đua hàng tháng của cán bộ giáo viên
và nhóm lớp
+ Đánh giá môi trường xã hội là cách giao tiếp giữa giáo viên với phụ huynh (giáo viên tuyên truyền với phụ huynh về xây dựng môi trường giáo dục như thế nào), trẻ với trẻ, giáo viên giúp trẻ hình thành nhân cách (giáo viên giúp trẻ có cơ hội được giao tiếp với nhau thông qua hoạt động trong và ngoài nhóm lớp) và giữa trẻ với cô, trẻ với gia đình, trẻ với môi trường xung quanh… giúp
họ hiểu được tầm quan trọng, vai trò và thái độ hành vi của mình đối với việc đánh giá thực trạng xây dựng môi trường giáo dục trong trường mầm non
* Kết quả: Từ kết quả của phiếu tự khảo sát Ban giám hiệu và giáo viên
thấy được những điểm đạt được và chưa đạt, từ đó đưa ra kế hoạch cụ thể để xây dựng, bổ sung hoàn thiện môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm đạt hiệu quả
và được Phòng GD&ĐT đánh trong lần kiểm tra kết quả “Xây dựng và tổ chức MTGD lấy trẻ làm trung tâm” đạt 96.5 điểm
(Phiếu khảo sát tự đánh giá thực trạng các tiêu chí “Xây dựng và tổ chức MTGD lấy trẻ làm trung tâm” của nhà trường và kết quả phòng GD&ĐT kiểm
tra đánh giá xem tại phần phụ lục 1).
2.3.3.Giải pháp 3: Công tác tham mưu với địa phương để đầu tư xây dựng, tu sửa Cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ xây dựng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm:
- Vào đầu năm học ban giám hiệu đã tiến hành khảo khát nắm tình tình cơ
sở vật chất, trang thiết bị của nhà trường Sau khi nắm rõ thực trạng, Tôi đã lập
tờ trình đề nghị UBND Xã xây dựng, tu sửa cơ sở vật chất như: Xây cổng, tường rào, xây bồn hoa, bể nước, trát lại và lăn sơn tường các phòng học, phòng chức năng Đi kèm cùng với Tờ trình là dự toán tất cả các hạng mục, các thiết bị cần thay thế để đảm bảo cho các cháu bước vào năm học mới được an toàn
Bên cạnh đó, Thực hiện phương châm “Mưa dầm thấm lâu” nên các cuộc hội nghị Đảng ủy mở rộng thường kỳ, cuộc họp Hội đồng nhân dân xã, và các hội nghị khác tôi đều tham gia phát biểu Một mặt là báo cáo về kết quả hoạt động của nhà trường mặt khác kiến nghị để Địa phương quan tâm đầu tư xây dựng cơ sở vật chất, trang thiết bị cho nhà trường Từ sự tham mưu tích cực của tôi, Tháng 7/ 2017 địa phương đã thành lập đoàn khảo sát thực tế tại trường, mời Ban đại diện Phụ huynh và Ban giám hiệu trường cùng tham gia Đi cùng đoàn khảo sát bản thân Tôi đã trực tiếp giới thiệu, phân tích, chỉ ra các hạng mục, các
vị trí, các thiết bị đã hư hỏng, không hợp lý một cách có khoa học
Ví dụ: Khi khảo sát đến khu vực cổng, tường rào, tôi giải trình: Cổng và hàng
rào sắt làm từ năm 2006 đến nay đã bị hoen rỉ, mục, một số song sắt đã bị gẫy nên
Trang 10những vị trí đó thưa -> trẻ dễ chui qua ra đường rất nguy hiểm -> không an toàn đến tính mạng trẻ
Hoặc: Tường của các nhóm lớp, các phòng chức năng đã lở, ngấm ẩm -> khi giá góc và các loại tủ tài liệu kê sát tường sẽ làm nhanh hỏng tủ, đồ dùng đồ chơi, tài liệu; khi tường lở sẽ rất bụi bẩm mất vệ sinh ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ; mặt khác khi giáo viên trang trí không đảm bảo tính thẩm mỹ, các hình ảnh dán sẽ nhanh bị bong hỏng
Ban khảo sát thiết kế của xã cũng thấy được những vị trí, những thiết bị nhà
trường đưa ra, đề nghị là hoàn toàn hợp lý và đã họp báo cáo Đảng ủy - UBND Xã
tiến hành xây dựng, tu sửa Cơ sở vật chất, trang thiết bị cho nhà trường
* Kết quả: UBND xã đã tổ chức thực hiện xây dựng mới cho nhà trường 1
bể nước mưa 35m3 tại khu bếp nấu; đóng trần, ốp gạch tường khu bếp nấu, Thay mới lại toàn bộ tường rào, cổng, biển trường, Xây các bồn cây trong sân trường; vạc trát lại và lăn sơn mới toàn bộ tường phòng học, các phòng chức năng, nhờ
có tường mới nên việc trang trí trong và ngoài tường các lớp học đạt thẩm mỹ cao hơn; tu sửa, lát lại sân chơi và lát các phòng gạch bị bong Kinh phí đầu tư 307.000.000đ
2.3.4 Giải pháp 4: Chỉ đạo giáo viên xây dựng và sử dụng môi trường giáo dục lấy trẻ làm trung tâm:
** Xây dựng và tổ chức sử dụng môi trường xã hội:
Đối với môi trường xã hội, tôi chỉ đạo các nhóm lớp phải xây dựng một môi trường học tập vui chơi cho các cháu thực sự đoàn kết Mỗi cán bộ, giáo viên phải gương mẫu đối với trẻ, thực sự là một tấm gương cho trẻ học tập Giáo viên gương mẫu từ những cử chỉ, lời nói, tác phong, đi đứng, ăn mặc Đối với trẻ phải nhẹ nhàng, âu yếm, gần gũi, yêu thương tôn trọng, đối xử công bằng với trẻ đúng mực Trong năm học chúng tôi gắn cùng với phát động phong trào thi đua là các nội dung về xây dựng môi trường xã hội thân thiện, an toàn, cởi mở gắn với tiêu chí xếp loại thi đua để giáo viên nêu cao tinh thần trách nhiệm động viên trẻ cùng cô thực hiện tốt các phong trào Các nội dung này được in thành các câu khẩu hiệu và được trang trí bằng các hình ảnh ngộ nghĩnh phù hợp với nội dung và gắn ở các vị trí quan sát
Ví dụ: Các nội dung: “Bé vui đến trường, cô vui đón bé”; “Cô mẫu mực,
Bé chăm ngoan”; “Ngôi trường là nhà, cô giáo là mẹ, các cháu là con”; “Nói lời hay, làm việc tốt”; “Bé vui khoẻ-Cô hạnh phúc”; “Trường mầm non-Ngôi nhà
ấm áp của bé”; “ Chúng mình hãy lắng nghe và chia sẻ”; “Kết nối vòng tay yêu thương”
Nhờ những phát động như trên, dần dần những hành vi chưa gương mẫu của cán bộ, giáo viên, nhân viên đã chấm dứt, hành vi lời nói của giáo viên với giáo viên, giáo viên với trẻ nhẹ nhàng thân thiện hơn, cô không nói to trong giờ nghỉ của trẻ, không đi xe trong sân trường, ăn mặc lịch sự kín đáo, khi giao tiếp, trao đổi, trò chuyện với phụ huynh, với trẻ, với mọi người xung quanh đúng phong cách nhà giáo
Đối với các cháu trong giờ học cũng như trong giờ chơi, tôi chỉ đạo giáo viên tổ chức thực hiện đảm bảo được môi trường giao tiếp thân thiện, hòa đồng,
ấm cúng, cởi mở tạo cơ hội, điều kiện cho trẻ được giao tiếp với nhau, tôn trọng