SKKN Đổi mới sinh hoạt tổ chuyên môn ở các trường THCS trên địa bàn thị xã

SKKN Đổi mới sinh hoạt tổ chuyên môn ở các trường THCS trên địa bàn thị xã MỤC LỤC Stt Tên tiêu đề Số trang 1 Mở đầu 1 1 1 Lí do chọn đề tài 1 1 2 Mục đích nghiên cứu 1 1 3 Đối tượng Nghiên cứu 2 1 4 Phương pháp nghiên cứu 2 2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm 2 2 1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm 2 2 2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng SKKN 3 2 3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề 6 2 3 1 Chỉ đạo tổ trưởng xây dựng kế hoạch tổ chuyên môn 6 2 3 2 Bồi dưỡng tổ trưởng và xây dựng[.]

MỤC LỤC

2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề 6

2.3.1 Chỉ đạo tổ trưởng xây dựng kế hoạch tổ chuyên môn 6

2.3.2 Bồi dưỡng tổ trưởng và xây dựng tổ chuyên môn thành tổ học

2.3.3 Tu vấn tổ chuyên môn xây dựng cấu trúc, nội dung sinh hoạt

chuyên môn

7

2.3.4 Tổ chức mẫu một buổi sinh hoạt chuyên môn 9

2.3.5 Tham gia sinh hoạt cùng tổ và đánh giá sinh hoạt động 10

2.4 Hiệu quả của sáng kiến kinh nghiệm đối với hoạt động giáo dục 11

2.4.1 Về tinh thần, thái độ của cán bộ quản lý, tổ trưởng và giáo viên 11

2.4.2 Hiệu quả giảng dạy của giáo viên, chất lượng học tập của học

sinh và các phong trào thi đua của các trường 12

ĐỔI MỚI SINH HOẠT TỔ CHUYÊN MÔN Ở CÁC TRƯỜNG THCS

TRÊN ĐỊA BÀN THỊ XÃ.

1 Mở đầu

1.1 Lí do chọn đề tài

Sinh hoạt chuyên môn là một quá trình các giáo viên tham gia vào các khâu

từ chuẩn bị, thiết kế bài học sáng tạo, dạy thể nghiệm, dự giờ, suy ngẫm và chia sẻ các ý kiến sâu sắc về những gì đã diễn ra trong việc học của học sinh Đây là hoạt động học tập lẫn nhau, học tập trong thực tế, là nơi thử nghiệm và trải nghiệm

những cái mới, là nơi kết nối lý thuyết với thực hành, giữa ý định và thực tế

Nhưng hầu hết các buổi sinh hoạt chuyên môn (SHCM) hiện nay sa vào hình thức hành chính là chủ yếu Tổ trưởng là người điều hành các tổ viên hoàn thành các thao tác lặp lại như: đánh giá nhận xét quá trình hoạt động trong tuần, triển khai một số công việc mới trong thời gian tới Nếu chuẩn bị có thao giảng, chuyên đề thì tất cả cùng tập trung bàn bạc, góp ý xoay quanh tiết dạy đó Các buổi sinh hoạt tổ, nhóm, khối chuyên môn được coi là những buổi tập huấn mini trong nội bộ nhằm bồi dưỡng kiến thức, nghiệp vụ và đặc biệt là chỉnh đốn lại năng lực sư phạm cho giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp Thực tế cho thấy không phải các trường thiếu hoạt động này mà hơn thế nữa những hoạt động dự giờ, thăm lớp đánh giá luôn diễn ra đều đặn và nghiêm túc Tuy nhiên, các sinh hoạt chuyên môn vẫn đi theo truyền thống cũ tạo nên một lối mòn khó có thể thay đổi được Chính điều này đã làm cho việc đổi mới PPDH thiếu đồng bộ theo kiểu “ngôi nhà mới xây trên nền đất cũ Trước tình trạng đó sau những năm trực tiếp làm công tác quản lý nắm bắt các đơn vị nhà trường về sinh hoạt chuyên môn, tiếp thu các chuyên đề do Sở Giáo dục và Đào tạo tổ chức bản thân đã quyết định chọn đề tài này để nghiên cứu

1.2 Mục đích nghiên cứu.

Giúp các trường nắm rõ và thực hiện tốt việc sinh hoạt chuyên môn, nâng cao chất lượng dạy và học của nhà trường

Thay đổi cách nhìn nhận đánh giá giáo viên và học sinh theo tinh thần đổi mới dạy và học, kiểm tra đánh giá học sinh theo năng lực học sinh

Nhằm bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ, năng lực sư phạm cho giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp thông qua việc dự giờ, phân tích bài học

Tạo cơ chế cho giáo viên nâng cao năng lực chuyên môn, kỹ năng sư phạm

và phát huy kĩ năng sáng tạo trong việc áp dụng các phương pháp, kĩ thuật dạy học thông qua việc dự giờ, trao đổi thảo luận, chia sẻ sau khi dự giờ

Góp phần thay đổi văn hoá ứng sử trong nhà trường; cải thiện mối quan hệ giữa Ban giám hiệu với giáo viên; giáo viên với giáo viên; giáo viên với học sinh, cán bộ quản lý/giáo viên/ học sinh với nhân viên trong nhà trường; giữa học sinh với học sinh Tạo môi trường làm việc dạy và học dân chủ, thân thiện cho tất cả mọi người

Đảm bảo cho tất cả học sinh có cơ hội tham gia thực sự vào quá trình học tập, giáo viên quan tâm đến khả năng học tập của tuwqngf học sinh, đặc biệt những học sinh có khó khăn về học tập

1.3 Đối tượng nghiên cứu:

Chỉ đạo các đơn vị nhà trường THCS trên địa bàn thị xã trong việc sinh hoạt

tổ chuyên môn

1.4.Phương pháp nghiên cứu.

Qua khảo sát thực tế ở các nhà trường, nắm bắt thực trạng về công tác chỉ đạo, thực hiện sinh hoạt chuyên môn ở các tổ chuyên môn

Trực tiếp kiểm nghiệm thực tế đánh giá kết quả của học sinh, giáo viên Khảo sát chất lượng giáo viên qua kết quả giảng dạy

2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm.

2.1 Cơ sở lý luận của sáng kiến kinh nghiệm

Có thể nói, quyết định sự tồn tại và phát triển trong nhà trường ta có thể khẳng định là công tác chuyên môn, nó là hoạt động quan trọng, chủ yếu Tổ chuyên môn là một bộ phận cấu thành, nơi thực thi nhiệm vụ dạy học và giáo dục học sinh Một nhà trường chỉ có thể thay đổi bằng chính nội lực của mình Động lực quan trọng để giúp nhà trường phát triển chính là mối quan hệ, sự tương tác, giúp đỡ lẫn nhau trong khối đoàn kết và sự nỗ lực vươn lên của mỗi cá nhân, mỗi tổ nhóm chuyên môn và các tổ chức hoạt động khác

Sinh hoạt chuyên môn là hoạt động được thực hiện thường xuyên theo định

kỳ nằm bồi dưỡng chuyên môn, năng lực nghiệp vụ sư phạm cho giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp thông qua việc dự giờ, phân tích bài học

Sinh hoạt chuyên môn là một hoạt động nhằm bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ, năng lực sư phạm cho giáo viên, góp phần tháo gỡ những khó khăn trong quá trình giảng dạy và thực hiện nhiệm vụ Nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn là những vấn đề về thực hiện nhiệm vụ giảng dạy và giáo dục học sinh, thực hiện các văn bản chỉ đạo, thực thi nhiệm vụ năm học và các yêu cầu mang tính thức tiễn được mang ra thảo luận, phân tích dưới nhiều góc độ và rút ra những kết luận

sư phạm, những biện pháp khả thi có thể vận dụng vào thực tiễn, từ đó nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ của giáo viên Sinh hoạt chuyên môn nhằm góp phần bồi dưỡng giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp giáo viên THCS Vậy thực chất của việc sinh hoạt chuyên môn là gì? Đó chính là những vấn đề xoay quanh câu hỏi

“Làm thế nào để nâng cao hiệu quả giờ dạy, chất lượng học tập của học sinh?”

Năm 2013 Bộ Giáo dục và Đào tạo đã triển khai về việc sinh hoạt chuyên môn dựa trên nghiên cứu bài học Đây là một chuyên đề đã được áp dụng rộng rãi

và nhằm giúp cho việc sinh hoạt chuyên môn đúng đắn hơn, hiệu quả hơn Sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học không tập trung vào đánh giá giờ học, xếp loại giáo viên mà nhằm khuyến khích giáo viên tìm ra nguyên nhân tại sao học sinh học chưa đạt kết quả như mong muốn và có biện pháp để nâng cao chất lượng dạy học, tạo cơ hội cho mọi học sinh được tham gia vào quá trình học tập; giúp giáo viên có khả năng chủ động điều chỉnh nội dung, phương pháp dạy học cho phù

hợp với đối tượng học sinh của lớp, của trường mình (Tài liệu tập huấn tổ trưởng chuyên môn cấp trung học phổ thông)

Để việc sinh hoạt tổ chuyên môn trong nhà trường đi đúng hướng, đạt được mục tiêu thì cần thiết phải quản lí, chỉ đạo nội dung này một cách khoa học, chặt chẽ và có những biện pháp quản lí khả thi nhất phù hợp điều kiện thực tế về đội ngũ giáo viên, tình hình học sinh trong môi trường sư phạm của nhà trường

2 2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm.

Qua thực tiễn cho thấy, trường nào mà công tác quản lí, chỉ đạo của Ban giám hiệu về sinh hoạt tổ chuyên môn có hiệu quả thì sinh hoạt của tổ chuyên môn

có nền nếp, nội dung sinh hoạt bám sát yêu cầu, mục tiêu dạy học, nội dung chương trình, sách giáo khoa và nhiệm vụ năm học, tháo gỡ kịp thời những khó khăn trong quá trình thực hiện nhiệm vụ giảng dạy của giáo viên, phong trào thi đua dạy và học tốt, chất lượng học tập của học sinh từng bước được nâng lên Ngược lại, trường nào công tác quản lí thiếu khoa học, buông lỏng quản lí việc sinh hoạt tổ chuyên môn thì việc sinh hoạt tổ chuyên môn không đảm bảo thời gian, thời lượng, nội dung sơ sài, không thu hút được giáo viên, nền nếp và chất lượng ở trường đó không cao

Một giáo viên THCS vừa giảng dạy văn hoá vừa làm công tác chủ nhiệm rất bận, số tiết lên tới 19 đến 24 tiết/1 tuần Đặc biệt đối với những giáo viên dạy môn Toán, Ngữ văn, Tiếng Anh vừa mất thời gian dạy buổi chính khoá, vừa mất thời gian vừa chuẩn bị giáo án dạy buổi 2, việc soạn bài, chấm bài, chuẩn bị phương tiện thiết bị dạy học và làm công tác chủ nhiệm và các công việc khác chiếm rất nhiều thời gian Làm thế nào để giáo viên hào hứng tham gia sinh hoạt tổ chuyên môn là cả một vấn đề cần quan tâm của công tác quản lí chuyên môn trong nhà trường, đòi hỏi phải có sự quản lí chặt chẽ về mặt thời gian, về nội dung Nội dung sinh hoạt phải thiết thực, gắn bó chặt chẽ với nhiệm vụ của giáo viên, làm cho giáo viên thấy cần phải tham gia sinh hoạt chuyên môn và có nhu cầu sinh hoạt chuyên môn

Theo quy định, tổ chuyên môn sinh hoạt 1tuần một lần, mỗi buổi sinh hoạt tư

3 đến 4 tiết, nhưng thực tế có những nơi không thực hiện đầy đủ, cắt xén thời gian, không đảm bảo thời lượng dẫn đến nội dung sinh hoạt không đảm bảo, giáo viên khi gặp khó khăn không được giúp đỡ kịp thời; các văn bản chỉ đạo không được tìm hiểu kĩ càng dẫn đến thực hiện không tốt, ảnh hưởng đến hiệu quả giảng dạy của giáo viên và người phải chịu thiệt thòi chính là học sinh

Việc sinh hoạt tổ chuyên môn ở các nhà trường mấy năm trước đây đa phần

là nặng vào hành chính hội họp, chủ yếu là nhắc lại những vấn đề họp trong hội đồng, ít đi sâu vào chuyên môn, điều quan trọng ở đây trong việc sinh hoạt chuyên môn là bàn các giải pháp để nâng cao hiệu quả dạy học, cách dạy những bài khó để gây hứng thú cho học sinh, nghĩ ra cách dạy hay trong bài học dễ để tránh nhàm trán, trao đổi rút kinh nghiệm các giờ dạy

Thực trạng đội ngũ giáo viên và việc sinh hoạt chuyên môn ở các trường THCS.

Nhìn chung, đội ngũ giáo viên nhà trường ổn định, có sức khỏe, có phẩm chất đạo đức tốt, có uy tín với học sinh và nhân dân địa phương, nhiệt tình trong công việc và có khả năng hoàn thành tốt nhiệm vụ Hoạt động chuyên môn của nhà trường trong nhiều năm có nền nếp, chất lượng dạy và học được nâng lên qua từng năm học Tuy nhiên, vấn đề chỉ đạo sinh hoạt tổ chuyên môn và sinh hoạt tổ chuyên môn còn bộc lộ một số nhược điểm sau:

Trước năm 2009 khi tôi còn là 1 giáo viên đứng lớp, việc sinh hoạt tổ chuyên môn còn đơn điệu, ít nội dung, chủ yếu là đánh giá nhận xét công việc đã làm và định hướng kế hoạch tiếp theo, với số lượng giáo viên trong tổ đông, dạy nhiều môn thậm trí một tổ gồm các môn Ngữ văn, Địa lý, Lịch sử, GDCD, Anh văn, Âm nhạc, Mỹ thuật nên việc đánh giá nhận xét chưa cụ thể và chưa sát

Cán bộ quản lí và tổ trưởng chưa thống nhất, chưa thể hiện đổi mới quản lí trong việc phân cấp, phân quyền làm cho giáo viên khó thực hiện công việc

Tổ trưởng chưa phát huy hết vai trò của mình, thường có tâm lí coi mình cũng như giáo viên bình thường khác, chỉ lo hồ sơ đầy đủ, sạch đẹp; chưa phân công nhiệm vụ cho giáo viên theo đúng yêu cầu, nhiệm vụ; chưa chủ động xây dựng và thực hiện kế hoạch, chưa mạnh dạn trong việc đề xuất các ý kiến để nâng cao chất lượng sinh hoạt chuyên môn

Nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn chưa phong phú, hình thức còn đơn điệu,

gò bó, chưa đi sâu vào các vấn đề trọng tâm đổi mới phương pháp dạy học và tháo

gỡ những khó khăn cho giáo viên trong tổ Trong các buổi sinh hoạt, không khí thường trầm lắng, giáo viên ít phát biểu ý kiến; những vấn đề mới và khó ít được mang ra bàn bạc, thảo luận

Các hoạt động sinh hoạt tổ chuyên môn phần nhiều tập trung vào việc triển khai học tập các văn bản chỉ đạo về chuyên môn của cấp trên, phổ biến các kế hoạch, kiểm điểm thi đua, Nội dung sinh hoạt chuyên đề chiếm tỷ lệ thấp trong nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn

Việc xác định các nội dung sinh hoạt chuyên môn chưa sát với những vẫn đề giáo viên còn khó khăn, trong thự tế giảng dạy hiện nay như: vấn đề sử dụng hợp lý SGK trong dạy học, vấn đề cải tiến đổi mới phương pháp kiếm tra đánh giá, sử dụng các kỹ thuật dạy học, các kỹ năng đã hợp lý chưa, xây dựng các chủ đề liên môn, cải tiến sử dụng đồ dùng dạy học, kiểm tra đánh giá học sinh, sử dụng công nghệ thông tin vào dạy học,

Chất lượng buổi sinh hoạt chuyên đề chưa cao, các chuyên đề sinh hoạt tổ/nhóm bộ môn còn nặng về nghiên cứu lý thuyết, thiếu các nội dung thử, phân tích đánh giá và tổ chức triển khai áp dụng vào thực tế

Việc đánh giá xếp loại giờ dạy theo các tiêu chí, quy trình đã được quy định

từ các văn bản chỉ đạo của Bộ GD&ĐT và thông qua sự hướng dẫn của từng sở GD&ĐT Khi dự giờ, mọi người tập trung quan sát các hoạt động dạy của giáo viên

để phân tích góp ý, đánh giá, rút kinh nghiệm về nội dung kiến thức, phương pháp dạy học, tư thế tác phong, trình bày bảng, cách sử dụng đồ dùng dạy học, ứng dụng công nghệ thông tin, phân bố thời gian…Thống nhất cách dạy, quy trình dạy các

dạng bài của các môn học để tất cả giáo viên trong từng khối lớp cùng thwucj hiện nhằm nâng cao kĩ năng dạy cho giáo viên Các tiết dạy được phân công cho giáo viên thiết kế, chuẩn bị và dạy minh hoạ theo các nội dung chuyên đề được xác định trong kế hoạch năm học hoặc theo nhu cầu của giáo viên nhà trường Khi thực hiện bài dạy minh hoạ giáo viên thường dạy hết các nội dung kiến thức đó có trong bài học, bất luận nội dung kiến thức đó có phù hợp với học sinh của mình hay không Giáo viên thường theo phương pháp áp đặt một chiều, máy móc, hỏi – đáp hoặc đọc – chép hoặc giải thích bằng lời … Người dự thường ngồi cuối lớp, quan sát ghi chép từng lời nói việc làm của giáo viên, tiến trình của giờ học, nội dung bài học, phương pháp dạy học xem có đúng với giáo án đã thiết kế hay không…

Tháng 10 năm 2009 tôi được chuyển về phòng Giáo dục vào Đào tạo làm chuyên viên, nhiệm vụ chỉ đạo chuyên môn các trường THCS các môn xã hội, công tác xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia, trường học thân thiện học sinh tích cực và một số hoạt động khác Bản thân sau 6 năm làm công tác chỉ đạo chuyên môn tôi nhận thấy rằng việc chỉ đạo chuyên môn ở các nhà trường còn lỏng lẻo, sinh hoạt các tổ chuyên môn còn mơ màng, nặng về hành chính hội họp…

Kết quả của những năm học trước về học sinh và giáo viên:

Trình độ giáo viên: Tổng số cán bộ giáo viên, nhân viên bậc THCS là: 204, trình độ đạt chuản 98,14%, trong đó có 1 Thạc sĩ (0,47%), 133 Đại học ( 62,15%), Cao đẳng 76 ( 35,5%), Trung cấp 4 ( đạt 1,9%) trên chuẩn 129 cán bộ giáo viên đạt 60,6% Số cán bộ giáo viên, nhân viên trong biên chế là 190 đạt 89,2% Nhìn chung

số cán bộ giáo viên đủ theo với quy đinh tỷ lệ đạt 2,3 giáo viên trên lớp, nhưng giáo viên bộ môn chính ban vẫn còn thiếu

Kết quả thi giáo viên giỏi:

Giáo viên giỏi cấp trường Giáo viên thị giỏi cấp Giáo viên giỏi cấp tỉnh

Năm học

Kết quả xếp loại giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp: năm học 2014 – 2015 các nhà truòng đều đánh giá là đạt 100% giáo viên đạt chuẩn loại khá trở lên theo quy định về chuẩn nghề nghiệp giáo viên trung học, nhưng thực tế khó được như báo cáo Để đạt loại khá phải có ít nhất 15/25 tiêu chí đạt từ 3 điểm trở lên Trong khi tỷ lệ đội ngũ giáo viên có trình độ đào tạo trên chuẩn ngày càng tăng, song các

kỹ năng, nghiệp vụ sư phạm ở một bộ phận giáo viên vẫn còn thiếu và yếu Tập trung ở các nhóm năng lực tìm hiểu đối tượng và môi trường giáo dục; năng lực giáo dục; năng lực hoạt động chính trị xã hội công tác tự học tự bồi dưỡng ở một

số CBGV còn hạn chế

Về chất lượng đại trà học sinh:

Năm học

2014-2015 94,4% 4,2% 1,2% 0,2% 12,4% 40,4% 40,1% 5,9% 0,3%

Về chất lượng học sinh giỏi:

Kết quả các môn văn hóc cấp thị: Tổng số học sinh dự thi là 380 số học sinh đạt giải là 183 tỷ lệ đạt 48,2%

Kết quả học sinh giỏi các môn văn hóa lớp 9 cấp tỉnh: tổng số học sinh là 81

số học sinh đạt giải là 17 tỷ lệ đạt 21%

Thực hiện nhiệm vụ năm học 2015- 2016 về đổi mới công tác chỉ đạo dạy và học, thực thi nhiệm vụ của cán bộ quản lí phụ trách chuyên môn, tôi nhận thấy cần tăng cường công tác quản lí, chỉ đạo việc sinh hoạt tổ chuyên môn trong nhà trường, mặc dù gặp nhiều khó khăn khi đề cập vấn đề này song được sự quan tâm của đồng nghiệp, được sự giúp đỡ của các đồng chí lãnh đạo phòng, tôi xin đưa ra

vấn đề "Đổi mới sinh hoạt tổ chuyên môn ở các trường THCS trên địa bàn thị xã"

2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề.

2.3.1 Chỉ đạo tổ trưởng xây dựng kế hoạch tổ chuyên môn

Kế hoạch tổ chuyên môn được xây dựng trên cơ sở cụ thể hóa kế hoạch năm học, kế hoạch chuyên môn, kế hoạch bồi dưỡng của nhà trường Khi xây dựng cần căn cứ vào điều kiện thực tiễn của nhà trường, tình hình đội ngũ giáo viên, điều kiện về cơ sở vật chất và thực tiễn học sinh trong tổ, tham khảo các chủ trương, nhiệm vụ năm học của sở GD&ĐT Để xây dựng kế hoạch năm học thì phải tiến hành thu thập, xử lí thông tin, xác định các mục tiêu và nhiệm vụ cho năm học mới, xây dựng yêu cầu và các chỉ tiêu, xác định các biện pháp thực hiện, dự kiến bố trí công việc và thời gian thực hiện, sau đó lấy ý kiến tập thể Trong kế hoạch tổ chuyên môn thì nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn là một phần quan trọng Nội dung này phải thể hiện được những công việc cần làm cho cả năm học và bổ sung những vấn đề nhà trường chỉ đạo hoặc nảy sinh như tăng cường biện pháp bồi dưỡng học sinh giỏi, phụ đạo học sinh yếu sau mỗi lần kiểm tra định kì; dạy học theo nhóm đối tượng học sinh, theo nhóm sở thích; những vấn đề giáo viên chưa nắm vững hoặc gặp khó khăn trong quá trình giảng dạy đặc biệt quan tâm đến những giáo viên mới ra trường hoặc năng lực chuyên môn còn hạn chế

Năm học 2014 – 2015 thực hiện chương trình đổi mới kiểm tra đánh giá về năng lực học tập theo định hướng phát triển năng lực của học sinh và sinh hoạt tổ chuyên môn theo nghiên cứu bài học Phòng Giáo dục đã triển khai các chuyên đề tới cán bộ quản lý, tổ trưởng chuyên môn, giáo viên trực tiếp giảng dạy nhằm phát huy năng lực quản lý cũng như nâng cao năng lực chuyên môn trong hoạt động dạy

và học

Năm học 2015 - 2016, tôi chỉ đạo tập trung vào vấn đề thực hiện các nội dung của phong trào thi đua "Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực"; dạy học theo chuẩn kiến thức kĩ năng môn học; ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học; dạy học hòa nhập đối với học sinh khuyết tật; bồi dưỡng về kiến thức, kĩ

năng cho giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp giáo viên cấp THCS Tôi chỉ đạo các nhà trường cần có giải pháp để tổ trưởng nghiên cứu về về giáo viên của tổ, những giáo viên nào năm trước đã ở tổ và năm nay mới bổ sung, đặc điểm của mỗi giáo viên đó, nghiên cứu hồ sơ năm trước tổ đã làm được những chuyên đề gì, chuyên

đề nào đã áp dụng thành công, chuyên đề nào cần tiếp tục bổ sung hoàn chỉnh, cần

tổ chức mới những chuyên đề nào…

2.3.2 Bồi dưỡng cho tổ trưởng và xây dựng tổ chuyên môn thành tổ học tập.

Tổ trưởng chuyên môn thường là những giáo viên có phẩm chất đạo đức tốt,

có năng lực chuyên môn, có sức khỏe tốt, được Hiệu trưởng tin tưởng, giáo viên tin cậy nhưng lại chưa được bồi dưỡng về nghiệp vụ quản lí như Hiệu trưởng hay Phó hiệu trưởng Vì vậy tôi quan tâm đến bồi dưỡng năng lực tổ chức, chỉ đạo chuyên môn trong tổ Đó là các kiến thức, kĩ năng xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch

tổ theo năm học, tháng, tuần; bồi dưỡng về nghiệp vụ kiểm tra nội bộ: kiểm tra hồ

sơ sổ sách, việc thực hiện chương trình, thời khóa biểu của các thành viên trong tổ; kiểm tra hiệu quả giáo dục của các thành viên trong tổ; kiểm tra việc sử dụng sách, thiết bị dạy học của các thành viên trong tổ; tham gia kiểm tra toàn diện giáo viên theo sự điều động của Hiệu trưởng nhà trường

Bồi dưỡng cho tổ trưởng kĩ năng đánh giá giáo viên theo Chuẩn nghề nghiệp giáo viên THCS

Bồi dưỡng những kĩ năng tổ chức, sắp xếp nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn cho cả năm học, cho từng buổi cụ thể Bồi dưỡng năng lực tổ chức, điều hành một buổi sinh hoạt chuyên môn, tổ chức một chuyên đề, một cuộc thi trong tổ; một số kĩ năng ra đề kiểm tra cho học sinh trong các đợt kiểm tra định kì, phân công nhiệm

vụ cho các thành viên trong tổ đúng người, đúng việc; kiểm tra, đôn đốc để điều chỉnh và giúp đỡ giáo viên một cách kịp thời

Biện pháp bồi dưỡng là: Yêu cầu Hiệu trưởng các nhà trường triển khai tới các tổ trưởng chuyên môn nắm vững các văn bản chỉ đạo, năm vững chương trình, chuẩn kiến thức kĩ năng cơ bản các môn học của các khối lớp thuộc trong tổ phụ trách Những vấn đề nào chưa hiểu thì giải thích bổ sung trên nguyên tắc tự bồi dưỡng là chủ yếu

2.3.3 Chỉ đạo, tư vấn cho tổ trưởng về cấu trúc, nội dung sinh hoạt chuyên môn.

Nội dung, cấu trúc sinh hoạt tổ chuyên môn

Năm học 2014- 2015, tôi chỉ đạo và tư vấn cho tổ trưởng sinh hoạt chuyên môn tập trung vào các vấn đề thực hiện chương trình, kế hoạch giáo dục, dạy học theo chuẩn kiến thức, kĩ năng môn học, đổi mới phương pháp dạy học theo hướng vận dung linh hoạt các phương pháp và hình thức tổ chức lớp học phù hợp với từng đối tượng học sinh, phát huy tính tích cực trong lĩnh hội kiến thức và rèn luyện kĩ năng của học sinh, đánh giá xếp loại học sinh, dự giờ rút kinh nghiệm, tổ chức chuyên đề, sử dụng và tự làm đồ dùng dạy học, giáo dục hòa nhập trẻ khuyết tật, bồi dưỡng học sinh giỏi, phụ đạo học sinh yếu; thực hiện hướng dẫn nhiệm vụ năm

học về phong trào thi đua “Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực”, nội dung giáo dục địa phương Học tập, bồi dưỡng chuyên môn bằng các hình thức khác như xem băng hình giáo khoa, băng hình bồi dưỡng giáo viên, đọc sách trong thư viện nhằm tăng vốn hiểu biết của giáo viên, nghiên cứu các bài viết, các chuyên

đề trên các tạp chí chuyên ngành như Tạp chí Giáo dục, Thế giới trong ta, Giáo dục

và Đào tạo Thanh Hóa, các kinh nghiệm sáng kiến do Sở phát hành, khai thác thông tin trên mạng và học hỏi kinh nghiệm của đồng nghiệp trong và ngoài trường Nghiên cứu, học tập các văn bản chỉ đạo, tìm hiểu tình hình kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội của địa phương bổ trợ kiến thức cho giáo viên…

Dành quỹ thời gian cố định cho việc học tập các bài viết trên các tạp chí chuyên ngành Ưu tiên cho những vấn đề còn vướng mắc trong quá trình thực hiện nhiệm vụ của giáo viên Chú trọng đến kĩ năng tổ chức giờ dạy, phối hợp các phương pháp giảng dạy nhằm giúp học sinh học tập tích cực, tự giác, chủ động và phát huy được khả năng sáng tạo của mỗi cá nhân

Tôi đã chỉ đạo các trường THCS mỗi buổi sinh hoạt chuyên môn thường gồm có 2 hoặc 3 phần Phần đầu là đánh giá các công việc đã làm và triển khai công tác mới Phần chính là sinh hoạt chuyên môn, đi sâu vào vấn đề đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá nhằm nâng cao chất lượng, tích cực trao đổi các tiết dự giờ để rút kinh nghiệm Phần thứ ba là các hoạt động bổ trợ kiến thức cho giáo viên

Tổ trưởng chủ động thiết kế nội dung, duyệt với lãnh đạo nhà trường trước một 2 đến 3 ngày Sau khi BGH duyệt, bổ sung các vấn đề còn thiếu tuy nhiên BGH cần phải coi trọng sự chủ động, sáng tạo của tổ trưởng và giáo viên trong tổ chứ không áp đặt phải sinh hoạt về nội dung gì

Tạo cơ hội cho giáo viên tham gia các hoạt động của tổ nói chung và hoạt động sinh hoạt chuyên đề nói riêng, phát huy vai trò tự chủ của giáo viên trong chuyên môn Tạo cơ hội cho họ cống hiến, thể hiện tài năng và sự sáng tạo, giao trách nhiệm rõ ràng khi thực hiện chuyên đề và công bằng đến từng giáo viên trong tổ

Thành công trong việc sinh hoạt chuyên đề ở tổ bộ môn chỉ có được khi các thành viên có khả năng làm việc cùng nhau là thử thách lớn nhất cùng với một số công việc khác được quan tâm

Năng lực trình độ đội ngũ phải lấy tự học làm chủ yếu, yêu cầu mỗi giáo viên lựa chọn chủ đề mà họ muốn được học một cách độc lập Khuyến khích từng giáo viên âp kế hoạch tự học tập một cách kỹ lưỡng như: các mục tiêu học tập cần phải đạt, các kiến thức và kỹ năng cần phải nắm vững, các hoạt động học tập sẽ tực hiện, cách đánh giá kết quả đạt được

Một số mô hình sinh hoạt tổ chuyên môn

Trong chuyên đề này, tôi mạnh dạn giới thiệu một số mô hình mà các tổ chuyên môn đã thực hiện thành công như sau:

Thảo luận để nắm vững và vận dụng vào thực tiễn công tác những văn bản chỉ đạo như công văn 896/BGD&ĐT ngày 13/2/2006 về đổi mới công tác quản lí,

phân quyền tự chủ, tăng cường trách nhiệm cho hiệu trưởng và giáo viên; chỉ đạo điều chỉnh nội dung dạy học sao cho phù hợp với đối tượng học sinh trên cơ sở đảm bảo chuẩn kiến thức, kĩ năng cơ bản theo quy định; Quyết định 16/2006/QĐ-BGD&ĐT ngày 05/5/2006 về Chương trình giáo dục phổ thông; Năm học 2013-

2014 Bộ Giáo dục đã có chỉ thị là đổi mởi căn bản toàn diện để Thảo luận, tìm biện pháp có hiệu quả để phụ đạo học sinh yếu hoàn thành kiến thức, kĩ năng cơ bản, sử dụng thiết bị dạy học, thiết kế phiếu học tập, cách hình thành động cơ học tập cho học sinh…

Cả tổ chuyên môn dự giờ, rút kinh nghiệm một cách tỉ mỉ, cụ thể từ lí luận phương pháp dạy học đến điều kiện trang thiết bị dạy học, tình hình thực tế của học sinh trong tổ Thời gian còn lại bồi dưỡng kiến thức lịch sử, văn hóa cho giáo viên

Nghiên cứu, thảo luận 2- 4 tiết dạy khó trong 2 tuần kế tiếp

Ứng dụng công nghệ thông tin vào dạy học Nội dung này là một phần trong

kế hoạch thực hiện phong trào thi đua "Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực" và thực hiện nhiệm vụ năm học "Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin vào quản lí và dạy học" Căn cứ tình hình thực tế, tôi chỉ đạo làm từ bước khởi điểm, đó là bồi dưỡng cho giáo viên đã biết soạn thảo văn bản tập soạn giáo án điện

tử, khi đã tương đối thành thạo tôi chỉ đạo thảo luận, trao đổi kĩ thuật làm sao cho nhanh, dễ sử dụng, tiếp đó đến sử dụng các phần mềm khác như Violet để tạo bài trình chiếu hoặc các bài trắc nghiệm, các trò chơi học tập…, khai thác mạng tìm tư liệu và hướng dẫn giáo viên tổ chức cho học sinh tham gia giải toán trên mạng, ViOlypic Tiếng anh,…trang http://www.ViOlympic.vn

Đánh giá mức độ nắm kiến thức, kĩ năng môn đánh giá bằng điểm số sau mỗi

kì kiểm tra định kì Tôi chỉ đạo các trường và tổ thống kê từng kiến thức, kĩ năng một ở mức độ học sinh đạt được, từ đó bàn biện pháp tăng cường bồi dưỡng, giúp

đỡ để học sinh tiến bộ

Tổ chức chuyên đề

Chuyên đề là vấn đề chuyên môn được nghiên cứu sâu cả về lí luận và thực tiễn, được xem xét toàn diện và thực hiện trong một thời gian tương đối dài, các biện pháp đưa ra phải được kiểm chứng trước khi báo cáo và áp dụng Chuyên đề thương xuất phát từ yêu cầu thực tiễn công tác như dạy học theo chuẩn kiến thức kĩ năng, bồi dưỡng học sinh giỏi, phụ đạo học sinh yếu, dạy học theo nhóm đối tượng học sinh… Chuyên đề phải có báo cáo bằng văn bản, có thể được dạy minh hoạn tùy theo nội dung Các chuyên đề dự định làm trong năm học phải được xây dựng,

dự kiến từ đầu năm học, phân công người thực hiện Báo cáo chuyên đề phải được phô-tô-cop-py gửi đến các thành viên tham gia trước 3- 5 ngày để nghiên cứu trước

2.3.4 Tổ chức mẫu một buổi sinh hoạt chuyên môn

Chỉ đạo sinh hoạt tổ, yêu cầu tổ xây dựng tiết dạy mẫu, ví dụ dạy học theo chuẩn kiến thức, kĩ năngtích cực đổi mới phương pháp dạy học môn Ngữ văn tiết 81 “ Tinh thần yêu nước của nhân dân ta”

Chuẩn bị: