1 BỘ TƯ PHÁP TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI BÀI THI KẾT THÚC HỌC PHẦN MÔN LUẬT DÂN SỰ 2 ĐỀ BÀI 05 Anhchị hãy lựa chọn một hoặc một số quy định về trách nhiệm bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng trong BLDS năm 2015 mà anhchị cho là bất cập Hãy phân tích, đánh giá bất cập đó và đưa ra định hướng hoàn thiện Hà Nội, 2021 Họ và Tên TRƯƠNG TUẤN ĐẠT MSSV 452742 LỚP LKT BB07 1 21 (N03) 2 Bồi thường thiệt hại là một chế định quan trọng của Bộ luật dân sự, trong đó những tranh chấp về bồi thường thiệt hại n.
Trang 1BỘ TƯ PHÁP
TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI
-
BÀI THI KẾT THÚC HỌC PHẦN
MÔN: LUẬT DÂN SỰ 2
ĐỀ BÀI: 05: Anh/chị hãy lựa chọn một hoặc một số quy định về trách nhiệm bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng trong BLDS năm 2015 mà anh/chị cho là bất cập Hãy phân tích, đánh giá bất cập đó và đưa ra định hướng hoàn thiện.
Hà Nội, 2021
Họ và Tên : TRƯƠNG TUẤN ĐẠT
LỚP : LKT.BB07-1-21 (N03)
Trang 22
Bồi thường thiệt hại là một chế định quan trọng của Bộ luật dân sự, trong
đó những tranh chấp về bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng là một trong những
tranh chấp dân sự chúng ta gặp hàng ngày Chính vì lẽ đó, BLDS 2015 đã được
ra đời với những sự cải tiến đáng ghi nhận liên quan đến loại tranh chấp này Tuy
nhiên, bên cạnh những sự cải tiến vẫn còn tồn tại một số bất cập
1 Phân tích, đánh giá
Đầu tiên là về việc xác định thiệt hại và mức độ bồi thường Ta thấy danh dự,
nhân phẩm hay uy tín là những thứ không thể lượng hóa được do đó là cực kì khó
khăn để xác định thiệt hại trong trường hợp này Cùng là một vấn đề nhưng đối
với người này là cả môt sự suy sụp nhưng đối với người khác chỉ là nỗi buồn
chóng vánh do đó trên thực tế việc đặt ra mức giá trần cho việc bồi thường thiệt
hại trong trường hợp này thường gây ra nhiều tranh cãi và khó khăn cho cơ quan
xét xử
Mặt khác, theo Điều 591 BLDS 2015 thiệt hại phát sinh do sức khỏe bị xâm phạm
là một phần của trách nhiệm bồi thường thiệt hại trong trường hợp tính mạng bị
xâm phạm trong giai đoạn người bị thiệt hại được cứu chữa Từ đó sẽ làm phát
sinh yêu cầu bù đắp về tổn thất tinh thần 02 lần, một lần là khoản tổn thất tinh
thần của người bị thiệt hại sức khỏe khi còn sống và một lần là khoản tổn thất tinh
thần của người thân thích của người bị thiệt hại khi chết
Thứ hai là chưa đầy đủ về trách nhiệm và nghĩa vụ của các bên liên quan
Mặc dù, lỗi không phải yếu tố bắt buộc trong căn cứ phát sinh trách nhiệm bồi
thường thiệt hại theo BLDS 2015, tuy nhiên lại là yếu tố quan trọng để giảm hay
loại bỏ trách nhiệm bồi thường thiệt hại, liên quan trực tiếp đến lợi ích của đôi
bên Do vậy, để đảm bảo lợi ích của chính mình, cả hai bên phải chứng minh mình
không có lỗi cũng như lỗi của bên còn lại Như vậy, có thực sự thỏa đáng, khi
người bị thiệt hại đã bị thiệt hại lại còn phải chứng minh, tạo sự vất vả và khó
khăn cho họ, song trong nhiều trường hợp không thể chứng minh được
Bên cạnh đó, vẫn còn điểm bất hợp lý theo quy định tại khoản 3 điều 586 Cụ thể:
‘….nếu người giám hộ chứng minh được việc mình không có lỗi trong việc giám
hộ thì không phải lấy tài sản của mình để bồi thường’’ Có thể thấy rằng trong
Trang 3trường hợpngười chưa thành niên, người mất năng lực hành vi dân sự, người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi gây thiệt hại mà có người giám hộvà người giám hộ chứng minh được không có lỗi trong việc giám hộ thì ai sẽ là người đứng ra bồi thường những thiệt hại mà người bị thiệt hại phải chịu? Đây là một vấn đề còn nhiều vướng mắc
Mặt khác, người từ đủ 18 tuổi trở phải tự bồi thường phần thiệt hại mà
mình gây ra1 Tuy nhiên, trên thực tế, rất nhiều trường hợp những người từ đủ 18 tuổi này không có bất kì tài sản hay khoản thu nhập nào, vậy để giải quyết vấn đề này ra sao Theo nguyên tắc bồi thường thiệt hại, người gây thiệt hại sẽ được giảm mức bồi thường vì thiệt hại quá lớn so với khả năng kinh tế của họ nhưng lại không quy định rõ được giảm bao nhiêu(vì kinh tế của người gây thiệt hại hoàn toàn bằng 0) Không những vậy, để người gây thiệt hại có thể kiếm đủ vật chất bồi thường trong trường hợp này là cực kì khó khăn không phù hợp với nguyên tắc thiệt hại thực tế phải được bồi thường toàn bộ và kịp thời2 Do đó, nhiều tòa
án đã ác dụng phương án xử lý là người thân thích hay người giám hộ sẽ đứng ra bồi thường Tuy nhiên, đây có thể tạo ra sự ép buộc và tạo thành vấn đề trái với BLDS 2015 cũng như Hiến pháp 2013
Thứ ba, là khái niệm về ‘‘thời gian quản lý’’ theo quy định tại khoản 1 điều
599 Vậy thế nào là thời gian quản lý ? Môt em học sinh khi đến trường và gây thiệt hại trước khi vào giờ học thì khoảng thời gian đó nhà trường đã quản lý hay chưa
Thứ tư, về quy định bồi thường thiệt hại do người của pháp nhân gây ra Ta
thấy chưa có bất kì quy định của pháp luật nêu ra rõ ràng khái niệm ‘‘người của pháp nhân’’ hay ‘‘thực hiện nhiệm vụ của pháp nhân’’ là gì Do đó, trong nhiều trường hợp pháp nhân còn trốn tránh nghĩa vụ của mình, chẳng hạn là ví dụ về vụ
va chạm giữa cầu thủ Quế Ngọc Hải và cầu thủ Anh Khoa
Thứ năm, là quy định về bồi thường thiệt hại do nhà cửa, công trình xây
dựng khác gây ra Theo đó, trách nhiệm bồi thường thiệt hại sẽ chỉ thuộc về người
1 theo quy định tại khoản 1 điều 586 BLDS 2015
2 Điều 585 BLDS 2015
Trang 44
thi công và người trực tiếp sử dụng công trình xây dựng Dưới góc độ pháp lý, thì người thi công chỉ là người trực tiếp xây dựng và lắp đặt thiết bị theo đúng bản thiết kế Vậy nếu trong trường hợp, bản thiết kế có vấn đề thìviệc chỉ xem xét lỗi của người thi công mà không xem xét lỗi của người khảo sát, người thiết kế là có công bằng với người thi công và cả chủ sở hữu hay không?
Bên cạnh đó, quy định về liên đới chịu trách nhiệm chỉ thực sự phù hợp với việc
cả người thi công và chủ sở hữu cùng có lỗi Ví dụ: Nhà cửa vừa bàn giao thì bị sập và gây thiệt hại thì việc bắt chủ sở hữu bồi thường liệu có hợp lí ?
Trên đây là toàn bộ những ý kiến của bản thân về những bất cập trong các quy định về bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng do pháp luật dân sự quy định
2 Định hướng hoàn thiện
Đầu tiên sửa đổi điều 591 BLDS theo hướng không chấp nhận bồi thường thiệt hại về tinh thần trong thời gian người bị hại được cứu chữa trước khi chết Thêm nội dung về trách nhiệm cũng như nghĩa vụ của các bên nhằm đảm bảo tính công bằng cũng như dễ dàng hơn cho cơ quan xét xử
Bên cạnh đó là việc sửa đổi khoản 3, điều 586 về hướng có lợi hơn cho người bị thiệt hại Chẳng hạn như việc người giám hộ phải bồi thường một phần nhỏ hoặc
có nghĩa vụ chăm sóc cho người bị thiệt hại trong trường hợp, người bị thiệt hại
bị xâm phạm về sức khỏe
Thêm khái niệm, làm rõ nội dung của một số khái niệm như ‘‘thời gian quản lý’’,
‘‘người của pháp nhân’’ hay ‘‘thực hiện nhiệm vụ của pháp nhân giao’’ để không gây ra sự nhầm lẫn cũng như sự mâu thuẫn giữa các cơ quan xét xử
Nên tách biệt riêng điều 605 theo các khoản về nội dung của chủ sở hữu nhà ở, người thi công, cũng như thêm về trách nhiệm bồi thường của kiến trúc sư, người giám sát công trình
Trang 5
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
1 Bộ luật dân sự 2015
2 Giáo trình môn Luật dân sự Việt Nam- Trường đại học Luật Hà Nội
3 https://toaantamky.gov.vn/ban-ve-che-dinh-trach-nhiem-boi-thuong-thiet-hai-ngoai-hop-dong-quy-dinh-tai-bo-luat-dan-su-nam-2015.html