Slide thuyết trình pháp luật về quản lý nguồn thu ngân sách nhà nước (LTC)

Pháp luật về quản lý nguồn thu ngân sách nhà nước PHÁP LUẬT VỀ QUẢN LÝ NGUỒN THU NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC GIẢNG VIÊN TS NGUYỄN THỊ THU HƯƠNG ĐỀ TÀI MÔN LUẬT TÀI CHÍNH NHÓM NỘI DUNG BÀI THUYẾT TRÌNH 2 CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ QUẢN LÝ THU NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC CHƯƠNG 3 QUẢN LÝ THU NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC Ở MỘT SỐ NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI, KINH NGHIỆM CHO VIỆT NAM CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG VÀ PHÁP LUẬT VỀ QUẢN LÝ THU NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC Ở VIỆT NAM 03 01 02 3 Ngân sách nhà nước Thu ngân sách Nhà nước Quản lý thu ngân sá.

MÔN: LUẬT TÀI CHÍNH

NHÓM

NỘI DUNG BÀI THUYẾT TRÌNH

SỐ NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI, KINH NGHIỆM CHO VIỆT NAM

CHƯƠNG 3: QUẢN LÝ THU NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC Ở MỘT

SỐ NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI, KINH NGHIỆM CHO VIỆT NAM

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG VÀ PHÁP LUẬT VỀ QUẢN LÝ THU NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC Ở VIỆT

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG VÀ PHÁP LUẬT VỀ QUẢN LÝ THU NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC Ở VIỆT

03

CHƯƠNG 1:

NHỮNG VẤN

ĐỀ CHUNG VỀ QUẢN LÝ THU NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC

1.1 Ngân sách nhà

nước

• NSNN được đặc trưng bằng sự vận động

của các nguồn tài chính gắn liền với quá

trình tạo lập, sử dụng quỹ tiền tệ tập trung

của Nhà nước nhằm thực hiện các chức

năng của Nhà nước trên cơ sở luật định

• Phản ánh các quan hệ kinh tế giữa Nhà

nước và các chủ thể trong xã hội, phát

sinh khi Nhà nước tham gia phân phối các

nguồn tài chính quốc gia theo nguyên tắc

1.2 Thu ngân sách nhà

nước

Những nhân tố ảnh hưởng đến

thu ngân sách nhà

1.2.1 Khái niệm thu ngân sách nhà

nước

Thu NSNN là một trong hai nội dung hoạt động cơ bản của NSNN (thu và chi) Đó là quá trình Nhà nước sử dụng các quyền lực có được của mình để động viên, phân phối một bộ phận của cải của xã hội dưới dạng tiền tệ về tay Nhà nước, hình thành

1.2.2 Đặc điểm của thu ngân sách nhà

nước

Phản ánh các mối quan hệ

kinh tế nảy sinh trong quá

trình phân chia các nguồn

tài chính quốc gia giữa Nhà

nước với các chủ thể trong

xã hội

Gắn chặt với thực trạng kinh tế và sự vận động của các phạm trù giá trị như giá cả, lãi suất, thu nhập

Được thực hiện với nhiều

phương thức khác nhau:

tự nguyện - bắt buộc;

ngang giá - không ngang

giá; có đối khoản - không

có đối khoản trực tiếp;

kinh tế - phi kinh tế

Có phạm vi rộng, liên quan đến hầu hết các đối tượng trong

xã hội

1.2.3 Nội dung thu ngân sách nhà

nước

Nguồn thu của NSNN là tất cả các nguồn tài chính hình thành trong quá trình sản xuất, lưu thông, phân phối và tiêu dùng cả trong và ngoài nước có khả năng động viên vào NSNN

để hình thành quỹ NSNN.

Chủ yếu bao gồm các khoản theo 4 nhóm lớn:

- Thu nội địa;

- Thu từ hoạt động xuất, nhập khẩu;

- Thu từ dầu thô (đối với các nước có dầu thô);

1.2.4 Vai trò của thu ngân sách nhà nước

xã hội

Công cụ điều tiết, điều chỉnh nền kinh tế

Đáp ứng nhu cầu chi tiêu đã được dự tính cho từng giai đoạn phát triển của Nhà

nước

và khoáng sản

Tổ chức

bộ máy thu nộp

Mức độ trang trải các khoản chi phí của Nhà nước

Tỷ suất doanh lợi trong nền kinh tế

1.3 Quản lý thu ngân sách nhà nước

 1.3.1.Khái niệm, đặc điểm quản lý thu ngân sách nhà nước

 1.3.2 Hình thành thể chế quản lý thu ngân sách

nhà nước

 1.3.3 Phân cấp quản lý thu ngân sách nhà nước

 1.3.4 Tổ chức bộ máy quản lý thu ngân sách

1.3.1 Khái niệm, đặc điểm quản

lý thu ngân sách nhà nước

Khái niệm

Quản lý thu NSNN là quá trình Nhà nước vận dụng các quy luật khách quan; sử dụng hệ thống các phương pháp tác động đến các hoạt động thu NSNN nhằm phục vụ cho việc thực hiện các chức năng, nhiệm vụ

mà Nhà nước phải đảm nhận.

 Thu NSNN được quản lý

bằng pháp luật và theo dự toán.

Quản lý thu NSNN sử dụng một hệ thống tổng hợp các biện pháp nhưng biện pháp quan trọng nhất là biện pháp

tổ chức - hành chính

Thể chế quản lý thu NSNN bao gồm từ Hiến pháp, các

bộ luật, các văn bản dưới luật và các quy định khác của

Nhà nước về thu NSNN

CÁC NGUYÊN TẮC TRONG CHÍNH SÁCH THU

Xây dựng các khoản mục và bồi dưỡng nguồn thu NSNN

1.3.3 Phân cấp quản lý thu ngân sách

nhà nước

✔ Hệ thống NSNN là tổng thể các cấp

ngân sách gắn bó hữu cơ với nhau

trong quá trình thực hiện các nhiệm

vụ thu chi của mỗi cấp ngân sách.

✔ Việc phân cấp thu NSNN nhằm giải

quyết các mối quan hệ giữa chính

quyền nhà nước Trung ương với

các cấp chính quyền địa phương

trong việc xử lý các vấn đề của hoạt

động thu NSNN.

✔ Hệ thống NSNN là tổng thể các cấp

ngân sách gắn bó hữu cơ với nhau

trong quá trình thực hiện các nhiệm

vụ thu chi của mỗi cấp ngân sách.

✔ Việc phân cấp thu NSNN nhằm giải

quyết các mối quan hệ giữa chính

quyền nhà nước Trung ương với

các cấp chính quyền địa phương

trong việc xử lý các vấn đề của hoạt

• Nội dung phân cấp thu NSNN phải phù hợp với Hiến pháp và luật pháp quy định

✔ Phân cấp thu NSNN được thực hiện theo các yêu cầu:

• Đảm bảo tính thống nhất của thu NSNN

• Phù hợp với phân cấp các lĩnh vực khác của Nhà nước

• Nội dung phân cấp thu NSNN phải phù hợp với Hiến pháp và luật pháp quy định

1.3.4 Tổ chức bộ máy quản lý thu

ngân sách nhà nước

• Tổ chức bộ máy quản lý thu bao gồm việc hình

thành cơ cấu tổ chức và quy định rõ chức năng,

nhiệm vụ

• Cơ cấu tổ chức quản lý thu NSNN được hình

thành từ trung ương đến địa phương hợp thành

hệ thống thu thống nhất.

Các cơ quan

dự báo thu, các cơ quan trực tiếp quản

lý thu

Cơ quan kiểm tra, thanh tra các khoản thu NSNN

1.3.7 Ý nghĩa/ Vai trò của việc quản lý

thu ngân sách nhà nước

Là công cụ động viên, huy động các nguồn tài chính nhằm tạo lập quỹ tiền tệ tập trung của NSNN

Là công cụ quản lý của

Nhà nước để kiểm soát,

điều tiết các hoạt động

sản xuất kinh doanh của

mọi thành phần kinh tế

Quản lý thu NSNN mục đích khai thác, phát hiện, tính toán chính xác các nguồn tài chính của đất nước

Quản lý thu NSNN có tác

động quan trọng đến sản

lượng và sản lượng tiềm

Góp phần tạo môi trường bình đẳng, công bằng giữa các thành phần kinh tế, giữa các

Góp phần thực hiện chức năng kiểm tra, kiểm soát của Nhà nước với toàn bộ

CHƯƠNG 2:

THỰC TRẠNG VÀ PHÁP LUẬT

VỀ QUẢN LÝ THU NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC Ở VIỆT NAM

2.1 Pháp luật về quản lý nguồn thu

NSNN (Tập trung vào quản lý thuế)

4 2

Khái niệm

quản lý thu

thuế

Nội dung quản lý

quyền thu thuế

và quản lý thuế

Nguyên tắc quản lý thu

Các hành vi

bị nghiêm cấm

2.1.1 Khái niệm quản lý thu thuế

Quản lý thuế là khâu tổ chức, phân công trách nhiệm cho các bộ phận trong cơ quan thuế, xác lập mối quan hệ phối hợp giữa các

bộ phận một cách hữu hiệu trong việc thực thi các chính sách thuế.

Hiến pháp 2013 quy định:

“Mọi người có nghĩa vụ nộp

thuế theo luật định”

Nguyên tắc quản lý thuế

được quy định rõ tại Điều 5

Luật Quản lý thuế

2.1.2 Nguyên tắc quản lý thu thuế

Nâng cao ý thức chấp hành pháp luật về thuế và quản lý thuế của các cá nhân, tổ

chức

Đảm bảo thực thi pháp luật thuế

2.1.5 Về nội dung quản lý thuế

Nội dung quản lý

thuế được quy định

rõ tại Điều 4 Luật

Quản lý thuế

2.1.6 Về các hành vi bị nghiêm cấm trong quản lý thuế

Để quản lý thuế được hiệu

quả, pháp luật quy định

một số hành vi bị nghiêm

cấm tại Điều 6 Luật quản

lý thuế 2019

2.1.7 Về cơ quan có thẩm quyền thu thuế và quản lý thuế

Cơ quan thuế

là cơ quan Nhà nước có thẩm quyền quản lý và thu thuế vào NSNN

Cơ quan thuế

là cơ quan Nhà nước có thẩm quyền quản lý và thu thuế vào NSNN

Chi cục thuế

(cơ quan thuế cấp huyện, thành phố trực

thuộc tỉnh).

Nhiệm vụ của cơ quan quản lý

thuế

Quyền hạn của cơ quan quản lý

thuế

2.2 Đánh giá thực trạng công tác

quản lý thu NSNN ở Việt Nam

Các giải pháp quản lý thu NSNN, quyết liệt thu hồi nợ thuế, tăng cường thanh tra, kiểm tra thuế, chống chuyển giá, buôn lậu, gian lận thương mại được triển khai đồng bộ, hiệu quả

Việc cải cách hành chính trong các lĩnh vực thuế, hải quan được đẩy

mạnh

2016-2019

Thu NSNN đạt 5,38 triệu tỷ

đồng, bằng 77,3% mục tiêu kế

hoạch cả giai đoạn 2016-2020

Đạt được nhiều tiến bộ cả về quy

mô, tốc độ và cơ cấu thu

Tỷ lệ huy động từ thuế, phí, lệ phí đạt

21,2% GDP, cao hơn mục tiêu đề ra

theo Nghị quyết số 25/2016/QH14 của

Quốc hội về kế hoạch tài chính 5 năm

Số tuyệt đối thu ngân sách nhà nước tăng đều qua các năm nhưng tỷ lệ thu ngân sách nhà nước so GDP thì có xu hướng giảm

đến việc phát triển doanh nghiệp ở hai thành

phố lớn và ở các lĩnh vực vừa nói đến Có như

thế mới có thêm nguồn thu NSNN

Năm 2020

Do ảnh hưởng COVID-19, nền kinh tế Việt Nam rơi vào giảm sâu và chỉ đạt tốc độ tăng trưởng khoảng 2,9%

Thu NS giảm mạnh song chi NSNN tăng lên do phải chi hỗ trợ doanh nghiệp duy trì sản xuất và

hỗ trợ những người lao động và người dân gặp khó khăn vì đại dịch COVID-19

Đối với Việt Nam, trong khi quy mô nền kinh tế còn nhỏ, thu nhập dân cư còn thấp nhưng Nhà nước cần có nhiều ngân sách để giải quyết những vấn đề kinh tế, xã hội

cơ bản nhằm đảm bảo phát triển kinh tế - xã hội tốt nên tỷ lệ thu NSNN so với tổng GDP quốc gia nên giữ mức khoảng 24 - 26%.

2.3 Những kết quả đạt được trong quản lý thu NSNN

Cơ quan thuế đã thực hiện thanh tra, kiểm tra, kiến nghị tăng thu 10,33 nghìn tỷ

đồng, giảm lỗ 32,8 nghìn tỷ đồng, giảm khấu trừ 2,2 nghìn tỷ đồng

Các khoản thu, sắc thuế chính đều có tiến độ thu khá và với mức tăng trưởng cao

3 khối doanh nghiệp đều có sự tăng trưởng

Thu ngân sách các quận, huyện, thị xã thực hiện 121.240 tỷ đồng, đạt 119,6% dự toán, tăng

5,8% so với năm 2020Cục Thuế TP đạt dịch vụ công trực tuyến cấp độ 4 đối với dịch vụ tiếp nhận quyết toán thuế,

hoàn thuế, hóa đơn thuế, kê khai thuế, nộp thuế

Các cơ quan hành chính nhà nước được để lại một phần các khoản thu

lệ phí để bù đắp chi phí thu, phần còn lại mới nộp vào NSNN

Vấn đề nợ đọng, trốn thuế, thất thu thuế vẫn còn diễn ra khá phổ biến

Cơ chế tổ chức của bộ máy thu NSNN còn chưa thống nhất, việc chưa phân cấp rõ ràng

Việc phân chia nguồn thu được hưởng giữa NSTW và NSĐP chưa đảm bảo tính ổn định, thiếu tính sát thực tế

2.4 Một số hạn chế trong quản lý thu NSNN

2.5 Nguyên nhân chủ yếu của hạn chế trong

quản lý thu NSNN

Khó khăn trong việc quản lý nền kinh

tế vĩ mô của quốc gia

Cơ chế tổ chức của

bộ máy thu NSNN còn chưa thống nhất, việc chưa phân cấp

rõ ràng

Việc triển khai, hướng dẫn, kiểm tra, giám sát, thực hiện các chủ trương, chính sách, pháp luật về tài chính NS chưa thường xuyên và chưa hiệu quả

Chưa chú trọng thanh tra, kiểm tra, chấn chỉnh,

xử lý kịp thời các sai phạm

Ảnh hưởng của dịch bệnh, các vấn đề xã hội, an ninh, chính trị, quốc phòng

2.6 Những thách thức đặt ra cho nguồn thu của NSNN

trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế

Các khoản thu từ thuế TNCN còn thấp, thu ngân sách từ thuế nhà, đất (thuế tài

Nội dung của một số sắc thuế đang bộc lộ một số điểm bất cập, không

phù hợp với các yêu cầu và bối cảnh mới

Sự chủ động của chính quyền địa phương ở Việt Nam trong việc huy

động nguồn thu bị hạn chế trên nhiều phương diện

Việt Nam đang phải đối mặt với một số thách thức liên quan đến tính bền vững trong trung, dài hạn, quy mô và cơ cấu động viên NSNN chưa thực

sự bền vững

QUẢN LÝ THU NGÂN SÁCH

NHÀ NƯỚC Ở MỘT SỐ

NƯỚC TRÊN THẾ GIỚI,

KINH NGHIỆM CHO

VIỆT NAM

CHƯƠNG 3:

Quản lý thu NSNN ở một

số nước trên thế giới

Quản lý thu NSNN ở một

số nước trên thế giới

Phương hướng hoàn

luật quản lý thu NSNN

Phương hướng hoàn

luật quản lý thu NSNN

Một số giải pháp hoàn thiện pháp luật quản lý thu NSNN ở VN

Một số giải pháp hoàn thiện pháp luật quản lý thu NSNN ở VN

3.1 Quản lý thu NSNN ở một số nước trên thế giới

3.2 Phương hướng hoàn thiện pháp luật quản lý thu NSNN

Quy định lại

tỷ lệ phân chia của 5 khoản thu cho ngân sách xã

Quy định nguồn thu từ đất đai là nguồn thu phân chia giữa NSTW

Phối hợp giữa các cấp, ngành liên quan trong công tác quản lí thu đối với các đối tượng nộp

Tổ chức tốt công tác truyền thông nghĩa vụ nộp ngân sách nhà nước

Xây dựng biện pháp thanh tra, kiểm tra,

xử lí có tính răn đe đảm bảo kỷ luật kỷ cương trong thu,

Đổi mới và nâng

cao hiệu quả điều

hành ngân sách

nhà nước

3.3 Một số giải pháp hoàn thiện pháp luật

quản lý thu NSNN ở Việt Nam

Xây dựng, hoàn thiện hệ thống

pháp luật thuế, đẩy mạnh cải cách

tầng ngành thuế

Tuyên truyền, phổ biến về pháp luật

thuế và các văn bản dưới luật để

người dân hiểu rõ, nhận thức trách

nhiệm, nghĩa vụ của người nộp

thuế và tổ chức thực hiện tốt, tránh

tình trạng trốn thuế, lậu thuế, không

Đẩy mạnh hợp tác quốc tế, học hỏi kinh nghiệm, tăng cường các cơ chế phối hợp với các nước trong và ngoài

khu vực.

42

THANKYOU FOR

LISTENING