SKKN Sử dụng phương pháp lập bảng so sánh để tăng khả năng ghi nhớ và vận dụng kiến thức về hiđrocac...

SKKN Sử dụng phương pháp lập bảng so sánh để tăng khả năng ghi nhớ và vận dụng kiến thức về hiđrocacbon của học sinh THPT 1 MỞ ĐẦU I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI Trong các môn học ở trường THPT, nhiều học sinh rất ngại học môn Hóa học vì các em không được tiếp cận với môn học này từ sớm như những môn học khác ( môn Toán từ lớp 1, môn Ngữ văn từ lớp 1, môn Tiếng Anh từ lớp 1, môn Lý từ lớp 7, riêng môn Hóa chậm nhất tới tận lớp 8) Khi được tiếp cận rồi thì môn Hóa hầu như không thuộc các môn thi vào lớp 10[.]

MỞ ĐẦU

I LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Trong các môn học ở trường THPT, nhiều học sinh rất ngại học môn Hóa học vì các em không được tiếp cận với môn học này từ sớm như những môn học khác ( môn Toán từ lớp 1, môn Ngữ văn từ lớp 1, môn Tiếng Anh từ lớp 1, môn Lý

từ lớp 7, riêng môn Hóa chậm nhất tới tận lớp 8) Khi được tiếp cận rồi thì môn Hóa hầu như không thuộc các môn thi vào lớp 10 nên cả giáo viên và học sinh ở cấp THCS rất xem nhẹ việc học môn học này Mãi tới khi vào lớp 10, học sinh mới bắt đầu học môn Hóa “thực sự” Do vậy số lượng học sinh yêu thích môn Hóa học

so với các môn học khác ít hơn nhiều Đa số học sinh thấy rằng học môn Hóa phải ghi nhớ quá nhiều, khối lượng kiến thức lớn

Việc giảng dạy bộ môn Hóa học ở trường trung học phổ thông đòi hỏi giáo viên phải thường xuyên sáng tạo, cập nhật các phương pháp dạy học nhằm giúp học sinh dễ hiểu bài, khả năng ghi nhớ kiến thức tốt, từ đó các em có thể vận dụng kiến thức để làm các bài tập đạt hiệu quả cao

Qua thực tế giảng dạy, tôi đã tìm được phương pháp dạy học để học sinh dễ hiểu bài, ghi nhớ kiến thức tốt, khả năng vận dụng cao Từ đó gúp các em có niềm say mê môn Hóa học và đạt kết quả cao trong các kỳ thi đặc biệt là kỳ thi THPT Quốc gia

Để học sinh có thể ghi nhớ kiến thức tốt, từ đó vận dụng để làm các bài tập

đạt hiệu quả cao Qua đó giúp học sinh yêu thích, say mê môn Hóa học Đồng thời

để có thêm cơ hội trao đổi với bạn bè, đồng nghiệp gần xa, tôi lựa chọn đề tài “ Sử

dụng phương pháp lập bảng so sánh để tăng khả năng ghi nhớ và vận dụng kiến thức về hiđrocacbon của học sinh THPT ” làm hướng nghiên cứu cho mình.

Kiến thức về hiđro cacbon rất rộng nhưng trong giới hạn của đề tài, tôi chỉ đề cập đến kiến thức trong kỳ thi THPT Quốc gia

II MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

- Nghiên cứu cách lập các bảng so sánh giữa các loại hiđrocacbon

- Nghiên cứu cách sử dụng các bảng so sánh trên vào quá trình dạy học để tăng khả năng ghi nhớ và vận dụng kiến thức cho học sinh

III NHIỆM VỤ NGHIÊN CỨU

- Nghiên cứu cơ sở lý luận và thực tiễn dạy học trong tình huống có vấn đề

- Nghiên cứu phát triển các nội dung kiến thức học từng phần thành vấn đề tổng quát và áp dụng vào thực tế

- Thực nghiệm sư phạm để đánh giá tính hiệu quả của phương pháp dạy học vào đối tượng là học sinh yếu, trung bình, khá và học sinh ôn thi THPT Quốc Gia những năm gần đây

IV – ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

1 Đối tượng nghiên cứu

Học sinh lớp 11 trường THPT Quảng Xương 1

2 Phương pháp nghiên cứu

- Phân tích, tìm tòi cách giải quyết một vấn đề từ các khái niệm và tính chất của chất hóa học ở trường THPT

- Thu thập, nghiên cứu tài liệu và hệ thống hóa chúng thành các dạng tổng quát

- Thực nghiệm sư phạm và xử lý kết quả thu được

NỘI DUNG CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI

I.1 Cơ sở lý luận

Nghị quyết Trung ương 2 khóa VIII và các chủ trương của Đảng, Nhà nước

về định hướng chiến lược phát triển giáo dục - đào tạo trong thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa, khẳng định lĩnh vực giáo dục và đào tạo nước ta đã đạt được những thành tựu quan trọng, góp phần to lớn vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc

Để có những thành tựu và kết quả đó, trước hết bắt nguồn từ truyền thống hiếu học của dân tộc, sự quan tâm, chăm lo của Đảng, Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc

và các đoàn thể nhân dân, của mỗi gia đình và toàn xã hội, sự tận tụy của đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục, sự ổn định về chính trị cùng với những thành tựu phát triển kinh tế - xã hội của đất nước

Tuy nhiên, hiện nay thực trạng giáo dục cho thấy chất lượng nắm vững kiến thức của nhiều học sinh không cao, đặc biệt là việc phát huy tính tích cực, chủ động, năng lực giải quyết vấn đề Trong thực tế, số lượng học sinh học sinh thi môn Hóa học trong kỳ thi THPT Quốc qia đang có xu hướng giảm Vấn đề này một phần do sự thay đổi của xã hội nhưng một phần cũng vì môn học này chưa có sức hấp dẫn cao đối với học sinh, các em thấy khó học môn Hóa vì khối lượng kiến thức nhiều, kỹ năng làm bài phức tạp Do vậy việc tìm tòi và áp dụng các phương pháp dạy học nhằm tăng khả năng ghi nhớ và vận dụng kiến thức cho học sinh là điều vô cùng cần thiết

I 2 Cơ sở thực tiễn

Hiđrocacbon là phần những hợp chất hữu cơ đầu tiên học sinh được tiếp cận

ở chương trình lớp 11 – học kỳ II Nếu học tốt phần này các em sẽ có hứng thú học các phần tiếp theo Các loại hiđro cacbon được sách giáo khoa trình bày riêng rẽ từng bài, cuối phần mới có một bài hệ thống hóa về hiđro cacbon duy nhất nhưng kiến thức trình bày cũng ở dạng khái quát Do vậy học sinh thấy khối lượng kiến thức lớn, dễ nhầm lẫn giữa các chất, không thấy được sự giống và khác nhau giữa các chất, mối liên hệ giữa chúng Vì vậy việc giúp học sinh lập các bảng so sánh giữa các chất là quan trọng và cần thiết Từ đó để các em giải quyết các dạng bài tập: Xác định công thức phân tử, viết công thức cấu tạo, xác định số đồng phân, gọi tên, nhận biết các chất, điều chế các chất, tính toán dựa trên phương trình hóa học

CHƯƠNG II: SỬ DỤNG PHƯƠNG PHÁP LẬP BẢNG SO SÁNH ĐỂ TĂNG KHẢ NĂNG GHI NHỚ VÀ VẬN DỤNG KIẾN THỨC VỀ HIĐROCACBON

CỦA HỌC SINH THPT II.1 Phương pháp lập các bảng so sánh về hiđrocacbon

II.1.1 Khái niệm hiđrocacbon

- Hiđrocacbon là hợp chất mà phân tử chỉ chứa các nguyên tử cacbon và hiđro

- Các loại hiđrocacbon:

+ Hiđrocacbon no

+ Hiđrocacbon không no

+ Hiđrocacbon thơm

II.1.2 Phương pháp lập các bảng so sánh khi dạy bài mới.

Ví dụ minh họa: Thiết kế các hoạt động dạy học bài 32: Ankin

1 Kiểm tra bài cũ: Không kiểm tra bài cũ vì giáo viên sẽ lồng ghép trong việc

học bài mới

2 Bài mới:

Hoạt động 1 : Tìm hiểu về đồng đẳng, đồng phân, danh pháp của ankin.

Giáo viên cho biết một số ankin tiêu biểu: axetilen C2H2 (CH CH  ), propinC3H4 (CH C-CH3)



Têu cầu học sinh thiết lập dãy đồng đẳng của ankin

Giáo viên đặt câu hỏi: Ankin là gì? Viết các đồng phân ankin có cùng CTPT C4H6 Sau khi học sinh hoàn thành xong, giáo viên yêu cầu học sinh viết tương tự với

C5H8

Giáo viên gọi tên theo danh pháp IUPAC và tên thông thường Từ đó học sinh rút

ra quy tắc gọi tên

Giáo viên hướng dẫn học sinh hoàn thành các thông tin vào bảng sau:

Hợp chất tiêu

biểu Etilen(C2H4), propilen(C3H6) Axetilen (C2H2), propin(C3H4) Công thức

chung

CnH2n (n ≥ 2) CnH2n-2 (n ≥ 2) Đặc điểm cấu

tạo Mạch hở, có một liên kết đôi Mạch hở, có một liên kết ba Đồng phân - Mạch C

- Vị trí nối đôi

- Đồng phân hình học

- Mạch C

- Vị trí nối ba

- Không có đồng phân hình học Tên thông thường:

Thay “an” bằng “ilen” Tên thông thường: Tên gốc ankyl + axetilen Danh pháp

Tên thay thế:

Vị trí nhánh + tên nhánh + tên mạch chính + vị trí nối đôi + en

Tên thay thế:

Vị trí nhánh + tên nhánh + tên mạch chính + vị trí nối ba + in

Hoạt động 2 : Tìm hiểu về tính chất vật lí của ankin.

Giáo viên cho học sinh tái hiện lại kiến thức về tính chất vật lí của anken, hướng dẫn học sinh tìm hiểu tính chất vật lí của ankin trong sách giáo khoa Từ đó giúp các em rút ra kết luận tính chất vật lí của ankin hoàn toàn tương tự anken

Hoạt động 3 : Tìm hiểu về tính chất hóa học của ankin.

Giáo viên làm thí nghiệm C2H2 tác dụng với dung dịch Br2, dung dịch KMnO4,

dung dịch AgNO3/NH3

Học sinh nhận xét màu của dung dịch Br2, dung dịch KMnO4 sau phản ứng, hiện tượng trong dung AgNO3/NH3

Giáo viên hướng dẫn học sinh tìm hiểu sách giáo khoa, đưa ra các ví dụ, đặt câu hỏi, gợi ý để các em hoàn thành các thông tin vào bảng sau:

Xảy ra qua 1 giai đoạn:

Từ nối đôi → nối đơn Xảy ra qua 2 giai đoạn: Từ nối ba → nối đôi → nối đơn Cộng

H2

CH2=CH2 + H2   Ni,t0 CH3 - CH3

CnH2n + H2   Ni,t0 CnH2n+2

CH CH + 2H  2   Ni,t0 CH3 - CH3

CH CH + H  2  Pd / PbCO  3  CH2=CH2

CnH2n-2 + 2H2dư     0 CnH2n+2

,t Ni

Cộng

halogen

Làm mất màu dung dịch Brom

CH2=CH2 + Br2  BrCH2 - CH2Br

CH3CH=CHCH3 + Br2 

CH3CH – CHCH3

Br Br

CnH2n + Br2→ CnH2nBr2

Làm mất màu dung dịch Brom

CH CH   Br2  BrCH=CHBr  Br2 

Br2CH - CHBr2

CnH2n-2 + 2Br2dư → CnH2n-2Br4

1

Phản

ứng

cộng

Cộng

HX

CH2=CH2 + H-Cl  CH3CH2Cl

CH2=CH2 + H2O     0  CH3CH2OH

,t H

CnH2n + HX → CnH2n+1X

CH CH + HCl   HgCl2, 150   200  0C CH2=CHCl

CH 2 =CHCl + HCl  CH 3 - CHCl 2

CH CH + H  2O  HgSO4, 80 0C CH3-CH=O

CnH2n-2 + 2HXdư → CnH2nX2

2 Phản ứng

trùng hợp nCH2 =CH2 (-CH2-CH2-)n

, , 0

 2CH CH   t ,0xt CH2=CH -C CH



Vinyl axetilen 3CH CH    t ,0 xt C6H6 Benzen

hoàn

toàn CnH2n + 2 O2  nCO2 + nH2O

3n

Nhận thấy: nCO2 = nH2O

CnH2n-2 + O2  nCO2 + (n-1) H2O

2

1

3n

Nhận thấy: nCO2 > nH2O

nCO2 - nH2O = nankin

3

Phản

ứng

oxi

hóa

không

hoàn

toàn

Làm mất màu dung dịch thuốc

tím (KMnO4)

Làm mất màu dung dịch thuốc tím

(KMnO4)

4 Phản ứng

thế bằng ion

kim loại Không có phản ứng

CHCH +2AgNO 3 + 2NH 3  AgCCAg + 2NH4NO3

RCCH + AgNO3 + NH3  RCCAg + NH4NO3

Chỉ có ank-1-in mới có phản ứng này

Hoạt động 4 : Tìm hiểu về cách điều chế và ứng dụng của ankin.

Giáo viên hướng dẫn học sinh tìm hiểu sách giáo khoa, đưa ra các ví dụ, đặt câu hỏi, gợi ý để các em hoàn thành các thông tin vào bảng sau:

Anken Ankin

- Trong phòng thí nghiệm:

CH3CH2OH  H2SO4, 170  0C CH2=CH2+ H2O

- Điều chế C2H2 trong phòng thí nghiệm và trước đây cả trong công nghiệp:

CaC2 + 2H2O  Ca(OH)2 +

C2H2 Canxi cacbua ( đất đèn)

1

Điều

chế

- Trong công nghiệp: Điều chế bằng

phản ứng tách H2hoặc crăckinh ankan

CnH2n+2 p xt t, , 0 CnH2n + H2

CnH2n+2 p xt t, , 0 CmH2m+2 + C(n-m)H2(n-m)

- Trong công nghiệp ngày nay: 2CH4  1500    0C CH CH + 3H 2

2.Ứng

3 Củng cố bài:

Bài tập 1: Học sinh hoàn thành các thông tin vào bảng sau:

Hợp chất tiêu biểu

Công thức chung

Danh pháp

Đặc điểm cấu tạo

Tính chất vật lí

Tính chất hóa học

Ứng dụng

Điều chế

Bài tập 2: Học sinh trả lời các câu hỏi sau:

Câu 1: Để làm sạch etilen có lẫn axetilen ta cho hỗn hợp đi qua dd nào sau đây ?

A brom dư B.KMnO4dư C.AgNO3 /NH3 dư D.KOH dư.

Hướng dẫn: Học sinh dễ dàng sử dụng kiến thức trong bảng so sánh để chọn đáp án

C vì chỉ có axetilen mới phản ứng với AgNO3 /NH3

Câu 2: Có bao nhiêu ankin ứng với công thức phân tử C5H8 ?

Câu 3: Ankin C4H6 có bao nhiêu đồng phân có phản ứng với dung dịch chứa AgNO3/NH3

Câu 4: Có bao nhiêu đồng phân ankin C5H8 tác dụng được với dung dịch

AgNO3/NH3tạo kết tủa

Câu 5: Cho ankin X có công thức cấu tạo

sau :

Tên của X là

CH3C C CH CH3

CH3

A 4-metylpent-2-in B 2-metylpent-3-in.

C 4-metylpent-3-in D 2-metylpent-4-in.

Câu 6: Cho sơ đồ phản ứng sau: CH3-C≡CH + AgNO3 + NH3  X + NH4NO3

X có công thức cấu tạo là

A CH3-CAg≡CAg B CH3 -C≡CAg C AgCH2-C≡CAg D AgC≡CAg Câu 7: Chất nào sau đây có thể tham gia cả 4 phản ứng: Phản ứng cháy trong oxi, phản ứng cộng brom, phản ứng cộng hiđro, phản ứng với dd AgNO3 /NH3

A etan B etilen C axetilen D propan Câu 8: Chất nào sau đây không điều chế trực tiếp được axetilen ?

Câu 9: 4 gam một ankin X có thể làm mất màu tối đa 100 ml dung dịch Br2 2M CTPT X là

A C5H8 B C2H2 C C3H4 D C4H6

Câu 10: Một hỗn hợp gồm etilen và axetilen có thể tích 6,72 lít (đktc) Cho hỗn hợp

đó qua dung dịch brom dư để phản ứng xảy ra hoàn toàn, lượng brom phản ứng là

64 gam Phần trăm về thể tích etilen và axetilen lần lượt là

C 66,67% và 33,33% D Kết quả khác

4 Bài tập về nhà và hướng dẫn chuẩn bị bài mới

- Học sinh làm các bài tập trong SGK

- Học sinh làm them bài tập sau:

Bài tập: Từ metan, các chất vô cơ và các điều kiện cần thiết khác, hãy viết các PTHH điều chế:

a Axetilen b Etilen

c Etan d Etyl clorua

e Butan f Propan

g Polietilen h PVC

II.1.3 Phương pháp lập các bảng so sánh khi dạy bài luyện tập, ôn tập.

Ví dụ minh họa: Thiết kế các hoạt động dạy học bài 38:

Hệ thống hóa về hiđrocacbon

1 Kiểm tra bài cũ: Không kiểm tra bài cũ vì giáo viên sẽ lồng ghép trong việc

học bài mới

2 Bài mới:

Hoạt động 1 : Tìm hiểu về đồng đẳng, đồng phân, danh pháp, tính chất vật lí

của các loại hiđrocacbon.

Ở tiết học trước giáo viên đã yêu cầu học sinh về nhà tự ôn tập và chuẩn bị các nội dung vào bảng theo mẫu cá nhân

Đến tiết học này, giáo viên chia lớp thành 4 nhóm học tập yêu cầu học sinh thảo luận và viết vào bảng của nhóm Sau đó các em trong nhóm cử đại diện trình bày sản phảm của mình Giáo viên cho học sinh nhận xét lẫn nhau và cuối cùng đưa ra kết luận

Ankan (parafin) Anken (olefin) Ankin ankylbenzen Hợp chất

tiêu biểu Metan(CHetan(C2H6) 4),

Etilen(C2H4), propilen(C3H6)

Axetilen(C2H2), propin(C3H4)

Benzen(C6H6), toluen(C7H8)

Công

thức

chung

CnH2n+2 (a=0) CnH2n (a=1) CnH2n-2 (a =2) CnH2n-6 (a = 4) Đặc điểm

cấu tạo

phân tử

Mạch hở, chỉ có một liên kết đơn Mạch hở, có một liên kết đôi Mạch hở, có một liên kết ba Gốc ankyl liên kết với vòng

benzen Đồng

phân

Không có đồng phân hình học Có hình họcđồng phân Không có phân hình học.đồng Không có phân hình học.đồng

Tên thông thường:

Thay “an” bằng

“ilen”

Tên thông thường:

Tên gốc ankyl + axetilen

Danh

pháp

Vị trí nhánh + tên nhánh + tên mạch chính (có đuôi “an”)

Tên thay thế:

Vị trí nhánh + tên nhánh + tên mạch chính + vị trí nối đôi + en

Tên thay thế:

Vị trí nhánh + tên nhánh + tên mạch chính + vị trí nối ba + in

Vị tí nhánh + tên nhánh + benzen

Tính chất

vật lí - chất lỏng hoặc rắnỞ điều kiện thường, các hợp chất từ C1 – C4 là chất khí; từ C5trở đi là

- Không màu

- Không tan trong nước

Hoạt động 2 : Tìm hiểu về tính chất hóa học của các loại hiđrocacbon.

Sau khi học sinh hoàn thành xong thông tin vào bản trên, giáo viên yêu cầu học sinh làm bài tập sau:

Bài tập: Viết các PTHH xảy ra khi cho các chất sau tác dụng với nhau( ghi rõ điều

kiện xảy ra phản ứng):

a Metan + Cl2 b Etan + Cl2

c Propan + Cl2 d Etilen + H2

e Propilen + Br2 f Trùng hợp etilen

g Axetilen + H2dư h Axetilen + Br2dư

i Axetilen + HCldư k Axetilen + AgNO3 + NH3

l Benzen + Br2 m Toluen + Br2

n Benzen + H2 o Benzen + Cl2

Sau khi học sinh hoàn thành bài tập trên, giáo viên hướng dẫn học sinh hoàn thành các thông tin vào bảng sau:

(Dấu +: xảy ra phản ứng, dấu -: không xảy ra phản ứng)

Ankan (parafin)

Anken (olefin)

Ankin ankylbenzen 1.Phản ứng thế

halogen

3 Phản ứng trùng

-4 Phản ứng thế

6 Phản ứng với

KMnO4

tùy điều kiện

Hoạt động 3: Tìm hiểu về cách điều chế và ứng dụng của các loại hiđrocacbon.

Giáo viên hướng dẫn học sinh ôn tập các kiến thức đã học, đặt câu hỏi, gợi ý để các

em hoàn thành các thông tin vào bảng sau Sau khi học sinh hoàn thành giáo viên

có thể chiếu bảng đã chuẩn bị từ trước cho các em quan sát và so sánh

Ankan (parafin) Anken (olefin) Ankin ankylbenzen

Điều

chế

- CH3COONa + NaOH

CH4 + Na2CO3



 

 0

,t

CaO

- Anken + H2

- Ankin + H2

- Chưng cất phân

đoạn dầu mỏ, khí

thiên nhiên và khí mỏ

dầu.

- Trong phòng thí nghiệm:

CH3CH2OH  H2SO4, 170 0C

CH 2 =CH 2 + H 2 O

- Trong công nghiệp: Điều chế bằng phản ứng tách

H2hoặc crăckinh ankan

CnH2n+2 p xt t, , 0

C n H 2n + H 2

CnH2n+2p xt t, , 0

C m H 2m+2 + C (n-m) H 2(n-m)

- Điều chế C2H2

trong phòng thí nghiệm và trước đây cả trong công nghiệp:

CaC2 + 2H2O  Ca(OH) 2 +

C2H2- Trong công nghiệp ngày nay:

2CH4  1500    0C

CH CH + 3H  2

3CH CH 

C6H6



 

t ,0xt

Ứng

dụng Làm nhiên nguyên liệu, dung liệu, Làm nguyên liệu Làm nguyên liệu Làm nguyên liệu, dung

môi môi

Hoạt động 4: Hệ thống hóa thành bảng tổng hợp về hiđrocacbon.

Học sinh tổng hợp các thông tin từ các bảng trên và hoàn thành các thông tin vào

bảng sau:

Ankan(parafin) Anken(olefin) Ankin ankylbenzen Hợp chất tiêu

biểu

Công thức

chung

Đặc điểm cấu

tạo phân tử

Tính chất vật lí

Tính chất hóa

học

Ứng dụng

Hoạt động 5: Tìm hiểu về sự chuyển hóa giữa các loại hiđrocacbon.

Giáo viên yêu cầu học sinh xây dựng sơ đồ mối liên hệ giữa các loại hiđrocacbon trong SGK và vận dụng viết các phương trình hóa học minh họa

Bài tập: Hoàn thành các PTHH sau:

A 15000C B + C

B + AgNO3 + NH3 D + E

D + F B + G

2B H

H + C Pd,t0 I

nI t0,p,xt Polime

3 Bài tập về nhà và hướng dẫn chuẩn bị bài mới

Học sinh làm các bài tập trong sách giáo khoa

II 2 Một số dạng bài tập điển hình vận dụng các bảng so sánh trên

Dạng 1: Các bài tập về xác định công thức phân tử, công thức chung

Lưu ý: Dạng này thông thường là các bài tập ở mức độ nhận biết, học sinh chỉ cần tái hiện lại kiến thức là có thể trả lời được Trong kỳ thi THPT Quốc gia, những câu này nhằm tránh điểm liệt cho các em Ví dụ:

Câu 1: Công thức phân tử của axetilen là:

A C2H4 B C2H6 C C2H2 D C3H4

Câu 2: Công thức phân tử của etilen là:

A C2H4 B C2H6 C C2H2 D C3H4 Câu 3: Công thức phân tử của etan là:

A C2H4 B C2H6 C C2H2 D C3H4

Câu 4: Công thức phân tử của benzen là:

A C2H6 B C6H6 C C6H12 D C6H14

Câu 5: Công thức phân tử của metan là:

A C2H6 B C6H6 C CH4 D C2H4 Câu 6: Công thức phân tử của toluen là:

A C7H16 B C6H6 C C7H8 D C6H14

Câu 7: Công thức chung của ankan là:

A CnH2n B CnH2n+2 C CnH2n-2 D CnH2n-6

Câu 8: Công thức chung của ankan là:

A CnH2n B CnH2n+2 C CnH2n-2 D CnH2n-6 Câu 9: Công thức chung của anken là:

A CnH2n B CnH2n+2 C CnH2n-2 D CnH2n-6

Câu 10: Công thức chung của ankin là:

A CnH2n B CnH2n+2 C CnH2n-2 D CnH2n-6

Câu 11: Công thức chung của ankylbenzen là:

A CnH2n B CnH2n+2 C CnH2n-2 D CnH2n-6

Dạng 2: Các bài tập về gọi tên

Lưu ý: Dạng này thông thường là các bài tập ở mức độ thông hiểu Các em nắm vững quy tắc đọc tên và vận dụng vào từng trường hợp cụ thể Ví dụ:

Câu 1: Hợp chất có công thức cấu tạo CH3-CH(CH3)-CH2-CH3 có tên là:

A 2-metylbutan B 2-metylpentan

C 3-metylbutan D 2-etylbutan

Hướng dẫn: Vị trí nhánh + tên nhánh + tên mạch chính (có đuôi “an”)

Câu 2: Hợp chất có công thức cấu tạo CH3-C(CH3)2-CH2-CH2-CH3 có tên là:

A 2,2-đimetylheptan B 2,2-đimetylpentan

C 4,4-đimetylheptan D 2-đimetylpentan

Câu 3: Tên của ankin X có công thức cấu

tạo sau là :

CH3C C CH CH3

CH3

A 4-metylpent-2-in B 2-metylpent-3-in.

C 4-metylpent-3-in D 2-metylpent-4-in.

Hướng dẫn: Vị trí nhánh + tên nhánh + tên mạch chính + vị trí nối ba + in

Câu 4: Anken X có công thức cấu tạo: CH3–CH2–C(CH3)=CH–CH3.Tên của X là

A isohexen B 3-metylpent-3-en

C 3-metylpent-2-en D 2-etylbut-2-en.

Hướng dẫn: Vị trí nhánh + tên nhánh + tên mạch chính + vị trí nối đôi + en

Câu 5: Ankan X có công thức cấu tạo:

CH3CHCH3 Tên của X là

A 2-isopropylbutan B 3-isopropylbutan

C 2,3-đimetylpentan D.3,4-đimetylpentan

Câu 6: Hợp chất X:CH3CH2-CH(CH3)-CC-CH(CH3)2 có tên là: