Tài liệu Báo cáo " Hội nghị góp ý kiến cho Dự thảo sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp 1992" doc

Về phạm vi sửa đổi và bổ sung Hiến pháp Đa số các ý kiến phát biểu tại Hội nghị nhất trí với quan điểm của Uỷ ban sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 1992, cho rằng trong thời

gày 8/9/2001, Trường đại học luật Hà

Nội đ tổ chức Hội nghị góp ý kiến cho

Dự thảo sửa đổi, bổ sung một số điều của

Hiến pháp năm 1992 Tham gia Hội nghị có

hơn 100 cán bộ, giáo viên của nhà trường

Hội nghị vinh dự được nghe Bộ trưởng Bộ Tư

pháp, thành viên Uỷ ban sửa đổi, bổ sung

một số điều của Hiến pháp năm 1992, TS

Nguyễn Đình Lộc phổ biến mục đích, yêu

cầu, những quan điểm chỉ đạo và nội dung

cần sửa đổi, bổ sung Hội nghị đ diễn ra

trong không khí hết sức sôi nổi với nhiều ý

kiện phong phú và sâu sắc

Dưới đây là tổng hợp các ý kiến phát biểu

tại Hội nghị này

I Về phạm vi sửa đổi và bổ

sung Hiến pháp

Đa số các ý kiến phát biểu tại Hội nghị

nhất trí với quan điểm của Uỷ ban sửa đổi, bổ

sung một số điều của Hiến pháp năm 1992,

cho rằng trong thời điểm hiện nay chưa nên

đặt vấn đề sửa đổi cơ bản Hiến pháp 1992

Tuy nhiên, các ý kiến đều cho rằng cần có

quan niệm đúng về vấn đề này: Sửa đổi, bổ

sung một số điều không có nghĩa là cố định ở

33 điểm mà Uỷ ban sửa đổi, bổ sung một số

điều của Hiến pháp năm 1992 đ đưa ra; điều

quan trọng là những vấn đề gì đ thực sự chín

muồi, có nhu cầu bức xúc thì nên sửa đổi Vì

vậy, ngoài những vấn đề mà Uỷ ban sửa đổi,

bổ sung một số điều của Hiến pháp năm

1992 đ dự kiến cũng cần xem xét thêm

những vấn đề khác như nguyên tắc quyền lực

nhà nước là thống nhất, Nhà nước là người

đại diện của sở hữu toàn dân, nguyên tắc công dân có quyền được tự do kinh doanh những ngành nghề mà pháp luật không cấm Hiến pháp là đạo luật cơ bản của Nhà nước, vì vậy, cần chú trọng tính chất, nội dung, vai trò, chức năng của Hiến pháp để xác định các vấn đề nào cần sửa đổi, bổ sung

và đưa ra ở mức độ nào cho phù hợp để vừa bảo đảm được mục đích và yêu cầu đặt ra cho

đợt sửa đổi bổ sung này đồng thời bảo đảm

được tính ổn định lâu dài của Hiến pháp, tránh trường hợp đưa vào những nội dung sửa

đổi, bổ sung mà sau thời gian ngắn lại phải tiếp tục có sự sửa đổi, bổ sung; hoặc có những vấn đề rất quan trọng nhưng đang là

định hướng, còn phải tiếp tục nghiên cứu thì chưa nên quy định cụ thể

II Những vấn đề cần được sửa

đổi, bổ sung trong Hiến pháp năm 1992

1 Về Lời nói đầu Nhiều ý kiến phát biểu đều nhất trí cần

bổ sung vào Lời nói đầu: "Động lực chủ yếu

để phát triển đất nước là đại đoàn kết toàn dân trên cơ sở liên minh giữa công nhân với nông dân và trí thức do Đảng cộng sản Việt Nam l.nh đạo của toàn x hội", vì đây là một trong những vấn đề có ý nghĩa rất quan trọng đ được khẳng định trong Nghị quyết

Đại hội IX của Đảng và vấn đề đại đoàn kết cũng đ từng được ghi nhận trong Hiến pháp năm 1946 với tư cách là một trong ba nguyên

N

tắc để xây dựng Hiến pháp

Tuy nhiên, một số ý kiến cho rằng cần

thể hiện một cách cô đọng, khái quát hơn Có

một ý kiến đề nghị ghi như Hiến pháp năm

1946

Ngoài ra, cũng có ý kiến đề nghị nên sửa

Lời nói đầu của Hiến pháp cho phù hợp với

tình hình hiện nay với nội dung cụ thể như

sau:

- Tinh hình từ năm 1986 đến nay đ có

nhiều thay đổi Đường lối đổi mới do Đảng

đề xướng và lnh đạo là đúng đắn và đ thu

được nhiều thành tựu hết sức to lớn Nghị

quyết Đại hội IX của Đảng đ khẳng định

tính đúng đắn của đường lối đó đồng thời

khẳng định phải tiếp tục thực hiện đường lối

này ở phạm vị rộng hơn, toàn diện hơn và ở

mức độ cao hơn Nghị quyết Đại hội IX cũng

đưa ra những nhận định có tính khái quát cao

hơn và vạch ra những định hướng chiến lược

mới cho những thập kỉ đầu của thế kỉ XXI

Vì vậy, nếu để nguyên đoạn "Từ năm 1986

đến nay nhiệm vụ mới" như trước đây thì

chưa phù hợp Đề nghị sửa đoạn này để bảo

đảm chức năng phản ánh của Hiến pháp cho

phù hợp với tình hình hiện nay

- Hai vấn đề quan trọng mà Nghị quyết

IX đ khẳng định về xây dựng nhà nước pháp

quyền XHCN dưới sự lnh đạo của Đảng và

xây dựng nền kinh tế thị trường định hướng

x hội chủ nghĩa là những quan điểm định

hướng lớn nên thể hiện trong Lời nói đầu một

cách cô đọng sẽ phù hợp hơn là đưa vào các

Điều 2, 12 và 15

2 Về Chương I

a Về Điều 2: Đây là điều có nhiều ý kiến

khác nhau:

- Loại ý kiến thứ nhất, nhất trí phương án

1 là giữ nguyên như Điều 2 của Hiến pháp

1992 vì toàn bộ Điều 2 đ nói rõ được bản chất của Nhà nước ta, việc thêm cụm từ

“pháp quyền x hội chủ nghĩa” không những không làm rõ hơn bản chất đó mà còn đòi hỏi phải giải thích thêm thế nào là nhà nước pháp quyền x hội chủ nghĩa? Hơn nữa, cụm từ này còn dự kiến ghi thêm vào Điều 12, vì vậy không cần đưa vào Điều 2 để tránh trùng lắp

- Loại ý kiến thứ hai cho rằng quan điểm

về tính thống nhất của quyền lực nhà nước và

sự phân công, phối hợp giữa các cơ quan nhà nước trong việc thực hiện ba quyền lập pháp, hành pháp và tư pháp đ được khẳng định trong các nghị quyết của Đảng, vì vậy cần bổ sung điểm này thành quy định trong Điều 2 hoặc Điều 6

- Có ý kiến còn đề nghị bỏ hai chữ “Nhà nước” trong câu "tất cả quyền lực nhà nước thuộc về nhân dân", vì quyền lực là khái niệm rộng và bản chất là quyền lực của nhân dân, Nhà nước là đại diện, được nhân dân uỷ quyền cho nên thay cụm từ “thuộc về nhân dân” bằng “Tất cả quyền lực xuất phát từ nhân dân” sẽ chính xác hơn Đồng thời, quy

định như vậy sẽ góp phần làm rõ hơn vấn đề phân công quyền lực Thực tế, Chính phủ, toà

án nhân dân, viện kiểm sát nhân dân đều thực hiện quyền của mình trên cơ sở quyền lực xuất phát từ nhân dân Vì vậy, đề nghị ghi là:

“Tất cả quyền lực xuất phát từ nhân dân mà nền tảng là liên minh giữa giai cấp công nhân với giai cấp nông dân và tầng lớp trí thức”

b Về Điều 3: Có một số ý kiến cho rằng nên bỏ mấy từ “về mọi mặt” trong câu "Nhà nước bảo đảm không ngừng phát huy quyền làm chủ về mọi mặt của nhân dân" để bảo

đảm tính khái quát và toàn diện Có ý kiến đề nghị bỏ đoạn “nghiêm trị mọi hành động xâm phạm lợi ích của Tổ quốc và của nhân

dân”, vì đây là vấn đề đương nhiên sẽ được

quy định trong các đạo luật cụ thể, không

nên đưa vào Hiến pháp để tránh điều luật quá

dài

c Về Điều 8: Để tăng cường hiệu lực

quản lí của Nhà nước và làm trong sạch đội

ngũ công chức có ý kiến cho rằng cần phải

khẳng định mạnh mẽ vấn đề chống quan liêu,

tham nhũng và để bảo đảm cho Điều 8 có

tính khái quát, đúng với tính chất của Hiến

pháp, đề nghị bỏ cụm từ “mọi biểu hiện” mà

ghi gọn là ”kiên quyết đấu tranh chống quan

liêu, hách dịch, cửa quyền, tham nhũng”

d Về Điều 10: Có ý kiến đề nghị trong

điều kiện công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất

nước, công đoàn ngày càng có vai trò quan

trọng Do đó, khi quy định về chức năng,

nhiệm vụ của công đoàn nên sửa cụm từ

“tham gia kiểm tra” bằng “kiểm tra” để nói

rõ vai trò cụ thể của công đoàn Đồng thời

sửa đoạn: “giám sát hoạt động của cơ quan

nhà nước” bằng “giám sát hoạt động của

Nhà nước, các cơ quan nhà nước, tổ chức

kinh tế”

đ Về Điều 12: Có những ý kiến khác

nhau về việc bổ sung đoạn: "Xây dựng Nhà

nước pháp quyền x hội chủ nghĩa Việt Nam

là trách nhiệm của mọi cơ quan, tổ chức và

công dân" vào Điều 12:

- Một số các ý kiến phát biểu nhất trí với

phương án 2 do Uỷ ban sửa đổi, bổ sung một

số điều của Hiến pháp năm 1992 đề xuất, đưa

vấn đề nhà nước pháp quyền vào Điều 12

Tuy nhiên, các ý kiến này lại cho rằng cần

lưu ý đến tính khái quát trong các quy định

của Hiến pháp, tránh liệt kê, vì có thể sẽ có

những phát sinh mới và liệt kê sẽ không bao

giờ đầy đủ Vì vậy, đoạn 3 của Điều 12 nên

sửa theo hướng khái quát hơn, cụ thể có ý kiến đề nghị sửa lại là: "Các cơ quan, tổ chức

và mọi công dân phải nghiêm chỉnh chấp hành pháp luật, đấu tranh phòng ngừa và chống các tội phạm, các vi phạm pháp luật”

- Loại ý kiến thứ hai cho rằng, không nên

đưa đoạn bổ sung này vào Điều 12 vì vấn đề nhà nước pháp quyền x hội chủ nghĩa đ

được ghi nhận tại Điều 2 Cũng theo hướng này, có ý kiến khác cho rằng Điều 12 đ rất hoàn chỉnh, nó xác lập nguyên tắc quan trọng

- nguyên tắc pháp chế x hội chủ nghĩa đ đi vào tiềm thức của đông đảo các tầng lớp nhân dân, vì vậy, nếu bổ sung đoạn này vào Điều

12 thì sẽ phá vỡ tính hoàn thiện của Điều này

- ý kiến khác đề nghị thay từ “công dân” tại đoạn 4 bằng từ “cá nhân” để bảo đảm tính khái quát và thống nhất với thuật ngữ đang

được sử dụng phổ biến trong các văn bản pháp luật hiện nay Ngoài ra, còn có ý kiến

đề nghị giữ nguyên Điều 12 Hiến pháp năm

1992

3 Về Chương II

a Về Điều 15:

- Nhiều ý kiến thể hiện sự nhất trí với việc đưa thêm cụm từ "kinh tế thị trường định hướng x hội chủ nghĩa" như Dự thảo đề xuất Tuy nhiên, các ý kiến này đều cho rằng, trong nền kinh tế thị trường vấn đề sở hữu cần được thể hiện rõ hơn Nên cân nhắc lại khái niệm “sở hữu toàn dân” và nên chăng

đổi "sở hữu toàn dân" thành "sở hữu nhà nước" để chỉ rõ Nhà nước là đại diện của sở hữu toàn dân Từ đây, có thể ghi là “sở hữu nhà nước, sở hữu pháp nhân, sở hữu tư nhân”

- Một số ý kiến đề nghị trong Hiến pháp cần thể hiện rõ hơn công thức về vai trò chủ

đạo của kinh tế nhà nước, xác định vai trò

của doanh nghiệp nhà nước trong nền kinh tế

thị trường định hướng XHCN Một số ý kiến

đề nghị rằng cổ phần hoá là chính sách kinh

tế quan trọng cũng phải được ghi nhận trong

Hiến pháp

- Có ý kiến đề nghị nên chỉ ghi hai chế

độ sở hữu là "công hữu và tư hữu"; còn về

hình thức sở hữu thì nên quy định như trong

Bộ luật dân sự (gồm 7 hình thức)

- Tiếp theo, tất cả các ý kiến đều đề nghị

bỏ cụm từ "đan xen, hỗn hợp" ra khỏi Điều

15 vì đó là điều tất yếu sẽ diễn ra trong nền

kinh tế có cơ cấu nhiều thành phần Có ý

kiến đề nghị rằng để phù hợp với Điều 16 nói

về mục đích chính sách kinh tế thì Điều 15

nên viết lại cho gọn là "Chính sách kinh tế

của Nhà nước là phát triển nền kinh tế hàng

hoá nhiều thành phần với các hình thức tổ

chức sản xuất, kinh doanh đa dạng dựa trên

chế độ sở hữu toàn dân, sở hữu tập thể, sở

hữu tư nhân, trong đó sở hữu toàn dân và sở

hữu tập thể là nền tảng"

b Về Điều 16: Một số ý kiến đồng ý như

Dự thảo nhưng cũng có một số kiến nghị

khác như sau:

- Đối với đoạn 2, nên ghi là: "Các thành

phần kinh tế với các hình thức sở hữu khác

nhau được bình đẳng kinh doanh theo pháp

luật là những bộ phận cấu thành (bỏ chữ

quan trọng của) nền kinh tế thị trường định

hướng x hội chủ nghĩa, cùng phát triển lâu

dài, hợp tác và cạnh tranh lành mạnh”

- Đối với đoạn 3, không nên liệt kê như

trong nghị quyết của Đảng mà nên quy định

theo hướng khái quát là: "Nhà nước thúc đẩy

sự hình thành, phát triển và từng bước hoàn

thiện các loại thị trường cần thiết theo định hướng x hội chủ nghi”

- Có ý kiến khác đề nghị bỏ cụm từ: "trên cơ sở" vì giải phóng mọi năng lực sản xuất, phát huy mọi tiềm năng của các thành phần kinh tế cũng là mục đích của chính sách kinh tế; Nghị quyết Đại hội IX có đề cập về 6 thành phần kinh tế, điều đó có ý nghĩa rất quan trọng nhưng không cần thiết phải thể hiện trong Hiến pháp vì rất có thể trong thực tiễn sẽ xuất hiện những thành phần khác nữa Tương tự như vậy, các loại thị trường được liệt kê trong đoạn ba cũng có thể là chưa đầy

đủ, trong tương lai có thể xuất hiện những loại thị trường mới Do đó, Điều 16 nên viết gọn lại như sau: "Mục đích của chính sách kinh tế là làm cho dân giàu, nước mạnh, đáp ứng ngày càng tốt hơn nhu cầu vật chất và tinh thần của nhân dân, giải phóng mọi năng lực sản xuất, phát huy mọi tiềm năng của các thành phần kinh tế, bảo đảm cho các thành phần kinh tế cùng phát triển lâu dài, hợp tác

và cạnh tranh lành mạnh"

c Về Điều 21: Một số ý kiến đề nghị quy

định rõ hơn như sau: "Kinh tế cá thể, tiểu chủ, kinh tế tư bản tư nhân được tự do lựa chọn hình thức tổ chức sản xuất, kinh doanh, dịch vụ phù hợp; được thành lập doanh nghiệp, được quyền sở hữu tư liệu sản xuất và không bị hạn chế về quy mô hoạt động trong những ngành, nghề mà pháp luật không cấm”

4 Về Chương III

a Về Điều 35: Có ý kiến đề nghị bỏ cụm

từ “góp phần làm cho dân giàu, nước mạnh” vì cụm từ này đ được nêu nhiều lần trong Hiến pháp

b Về Điều 36: Có ý kiến đề nghị sửa

đoạn “bảo đảm duy trì, củng cố kết quả xoá

mù chữ và phổ cập giáo dục tiểu học, thực

hiện phổ cập trung học cơ sở, tiến tới từng

địa phương” thành "bảo đảm xoá mù chữ và

phổ cập tiểu học, tiến tới phổ cập trung học

cơ sở trên phạm vi toàn quốc" để bảo đảm

tính khả thi của Hiến pháp trong giai đoạn

hiện nay

c Về Điều 37: Có ý kiến đề nghị bỏ cụm

từ “là quốc sách hàng đầu” vì cụm từ này đ

được ghi nhận tại Điều 35 về giáo dục và đào

tạo Nếu Hiến pháp quy định nhiều “quốc

sách hàng đầu” thì sẽ khó xác định vai trò

của cơ quan, tổ chức hay định hướng nào

thực sự sẽ là quốc sách hàng đầu của quốc

gia trong thực tiễn Vì vậy, Điều 37 chỉ nên

quy định: "Khoa học công nghệ có vai trò

quan trọng, là nền tảng và là động lực để đẩy

mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất

nước ”

d Về Điều 59: Một số ý kiến đề nghị giữ

lại đoạn hai: "Bậc tiểu học là bắt buộc, không

phải trả học phí", vì đây là vấn đề có ý nghĩa

chính trị, x hội lớn

5 Về Chương VI

a Về Điều 84:

- Khoản 4 Điều 84: Nhiều ý kiến phát

biểu nhất trí với đề nghị sửa đổi, bổ sung

khoản 4 Điều 84 Dự thảo, cho rằng việc quy

định này vẫn bảo đảm được tính thống nhất

của chính sách tài chính quốc gia, bảo đảm

cho Quốc hội tập trung vào việc quyết định

phân bổ ngân sách trung ương đồng thời tạo

quyền chủ động cho hội đồng nhân dân địa

phương quyết định ngân sách của địa phương

mình, tránh được tình trạng bao biện, làm

thay hoặc dựa dẫm vào trung ương trong thời gian vừa qua

- Khoản 5 Điều 84: Các ý kiến đều đề nghị nên viết gọn khoản 5 Điều 84 là: "Quyết

định chính sách dân tộc và chính sách tôn giáo của Nhà nước”

- Khoản 7 Điều 84: Đa số ý kiến đều khẳng định việc bổ sung quy định về bỏ phiếu tín nhiệm đối với những người giữ chức

vụ do Quốc hội bầu hoặc phê chuẩn theo quy

định của pháp luật có ý nghĩa rất quan trọng Tuy nhiên, các ý kiến đều cho rằng phải có quy định cụ thể hơn về cơ chế này Một số ý kiến cho rằng cần phải bổ sung vào điều này thêm hai chữ “Chính phủ” để sửa lại theo hướng Quốc hội có quyền: "Bỏ phiếu tín nhiệm đối với Chính phủ, những người giữ các chức vụ do Quốc hội bầu hoặc phê chuẩn theo quy định của pháp luật”

- Khoản 13 Điều 84: Các ý kiến đều nhất trí với quy định bổ sung đoạn: "Phê chuẩn hoặc b.i bỏ điều ước quốc tế do Chủ tịch nước trực tiếp kí kết" vì các điều ước quốc tế liên quan đến quyền, lợi ích của đất nước và chủ quyền quốc gia

Ngoài ra, để bảo đảm cho Quốc hội thực hiện tốt chức năng giám sát của mình, nhiều

ý kiến đề nghị nên tiến hành việc thành lập cơ quan giám sát (thanh tra) và kiểm toán của Quốc hội

6 Về Chương VII

a Về Điều 103:

- Khoản 6 Điều 103: Các ý kiến đều nhất trí với Dự thảo sửa đổi quy định tại khoản 6

Điều 103 là: "Căn cứ vào nghị quyết của Uỷ ban thường vụ Quốc hội, ra lệnh tổng động viên cục bộ, công bố tình trạng khẩn cấp; trong trường hợp thật cần thiết, ban bố tình

trạng khẩn cấp trong cả nước hoặc ở từng địa

phương" Tuy nhiên, cũng có ý kiến đề nghị

phải mở rộng hơn thẩm quyền của Chủ tịch

nước tương tự như Hiến pháp 1946 trước đây

đ quy định để người đứng đầu Nhà nước có

những quyền thực sự là nguyên thủ quốc gia

- Khoản 7 và khoản 9 Điều 103: Các ý

kiến đều nhất trí với phương án mà do Uỷ

ban sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến

pháp năm 1992 đề xuất

7 Về Chương VIII

a Về Điều 112: Một số ý kiến cho rằng

cần có quan niệm đúng về vị trí pháp lí của

Chính phủ trong bộ máy nhà nước Không

nên quan niệm Chính phủ chỉ là cơ quan chấp

hành của Quốc hội Chính phủ là cơ quan

hành pháp, thực thi quyền lực nhà nước có

nguồn gốc từ nhân dân; Quốc hội là cơ quan

lập pháp nhưng pháp luật đó thể hiện ý chí

chung của nhân dân mà Quốc hội là cơ quan

được nhân dân trao cho quyền thông qua

pháp luật Vì vậy, cần nhấn mạnh Chính phủ

là cơ quan hành chính nhà nước cao nhất để

tạo cơ sở pháp lí cho Chính phủ phát huy vai

trò của mình trong quản lí và điều hành đất

nước

- Khoản 8 Điều 112: Các ý kiến đều nhất

trí với phương án do Uỷ ban sửa đổi, bổ sung

một số điều của Hiến pháp năm 1992 đề xuất

là bổ sung thẩm quyền của Chính phủ trong

việc: "Đàm phán, kí kết điều ước quốc tế

nhân danh Nhà nước Cộng hoà x hội chủ

nghĩa Việt Nam, trừ trường hợp quy định tại

khoản 10 Điều 103" để tạo ra sự linh hoạt

cần thiết cho Chính phủ trong việc kí kết,

tham gia điều ước quốc tế

b Về Điều 116: Các ý kiến đều hoàn toàn tán thành với phương án bỏ quy định về thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật của thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ tại

Điều 116 Việc bỏ quy định này có ý nghĩa quan trọng, tạo ra cơ sở hiến pháp cho việc tinh giản bộ máy của Chính phủ và củng cố tính thống nhất trong việc xây dựng và ban hành văn bản quy phạm pháp luật

8 Về Chương IX

a Về Điều 123: Nhiều ý kiến nhất trí với các quy định về nhiệm vụ, quyền hạn của hội

đồng nhân dân và uỷ ban nhân dân Tuy nhiên, có ý kiến đề nghị nên đổi tên uỷ ban nhân dân thành uỷ ban hành chính để phân biệt rõ tính chất, chức năng của loại hai cơ quan này Việc thay đổi tên này còn tránh

được sự hiểu nhầm trong nhân dân khi họ phải thực thi nghĩa vụ của công dân trước cơ quan hành chính nhà nước

Các ý kiến hoàn toàn nhất trí với quy

định bổ sung vào Điều 123 nội dung: "Uỷ ban nhân dân có chủ tịch, các phó chủ tịch

và các uỷ viên Chủ tịch uỷ ban nhân dân là

đại biểu hội đồng nhân dân Trong trường hợp cần thiết, Thủ tướng Chính phủ có thể

điều động, bổ nhiệm chủ tịch uỷ ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, chủ tịch uỷ ban nhân dân cấp trên có thể

điều động, bổ nhiệm chủ tịch uỷ ban nhân dân cấp dưới trực tiếp; trong trường hợp bổ nhiệm, chủ tịch uỷ ban nhân dân không nhất thiết phải là đại biểu hội đồng nhân dân" Tuy nhiên, cũng có ý kiến băn khoăn về việc nếu chủ tịch uỷ ban nhân dân không nhất thiết phải là đại biểu hội đồng nhân dân thì vấn đề giám sát của hội đồng nhân dân đối

với chủ tịch hội đồng nhân dân sẽ được tiến

hành như thế nào, nhất là trong trường hợp

chủ tịch uỷ ban nhân dân có quan điểm khác

với thường trực hội đồng nhân dân? Một số ý

kiến cho rằng, có nhiều giải pháp cho vấn đề

này như lấy phiếu tín nhiệm định kì; quy

định chế độ báo cáo của chủ tịch uỷ ban nhân

dân trước hội đồng nhân dân Điều này sẽ

được quy định trong các văn bản dưới Hiến

pháp

Đồng thời, để phù hợp với quy định bổ

sung của Điều 123, cần bổ sung quy định về

thẩm quyền của Thủ tướng Chính phủ: "Bổ

nhiệm chủ tịch uỷ ban nhân dân tỉnh, thành

phố trực thuộc trung ương trong trường hợp

cần thiết" vào khoản 3 Điều 114

9 Về Chương IX

a Về Điều 128: Các ý kiến phát biểu đều

nhất trí với phương án do Uỷ ban sửa đổi, bổ

sung một số điều của Hiến pháp năm 1992 đề

xuất, vì điều đó có ý nghĩa bảo đảm tính liên

tục cho hoạt động của chánh án Toà án nhân

dân tối cao khi Quốc hội hết nhiệm kì

b Về Điều 131: Một số ý kiến cho rằng,

trong điều kiện hiện nay, việc sửa đổi, bổ

sung Điều này như phương án mà Uỷ ban sửa

đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm

1992 đề xuất chưa thực sự phù hợp, vì nó làm

phát sinh mâu thuẫn với những nguyên tắc

được quy định tại Điều 129 và 131 Đồng

thời, tuy pháp luật ở một số nước có quy định

thủ tục xét xử rút gọn nhưng có những điểm

khác với điều kiện nước ta, đó là những

nguyên tắc xét xử của các nước đó có khác ta

và thủ tục rút gọn thường được áp dụng để

xét xử "những tội vi cảnh"

Có ý kiến đề nghị cần thành lập toà án khu vực để tạo điều kiện cho việc bố trí cán

bộ toà án phù hợp với nhu cầu giải quyết khối lượng công việc tương ứng Toà án nhân dân tối cao chỉ làm nhiệm vụ phá án mà không nên làm công tác xét xử trực tiếp như hiện nay Cách làm này sẽ tránh được tình trạng án tồn đọng trong thực tế

c Về Điều 137: Đa số ý kiến nhất trí với phương án do do Uỷ ban sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp năm 1992 đề xuất Tuy nhiên, thẩm quyền kiểm sát chung

có ý nghĩa rất quan trọng, không thể để tồn tại khoảng trống này trong hệ thống quyền lực Vì vậy, nếu thẩm quyền kiểm sát chung không quy định cho viện kiểm sát thì phải có quy định thẩm quyền này thuộc Quốc hội và phải có cơ quan mới được thành lập để thực thi thẩm quyền này Nếu chưa có đủ điều kiện thì chưa nên có sự thay đổi này

Đồng thời, cũng cần làm rõ nội dung

"kiểm sát các hoạt động tư pháp" Các ý kiến

đều cho rằng cần thay nhóm từ đó bằng

"kiểm sát hoạt động điều tra, truy tố, xét xử

và thi hành án"

Kết thúc Hội nghị, PGS.TS Lê Minh Tâm, Hiệu trưởng nhà trường đánh giá Hội nghị đ thu được kết quả tốt, các ý kiến phát biểu tại hội nghị là phong phú và sâu sắc, thể hiện tâm huyết và ý thức trách nhiệm của cán

bộ, giáo viên nhà trường Hi vọng rằng những

ý kiến này sẽ góp phần vào việc làm rõ hơn

về mặt lí luận và thực tiễn cho những điểm cần sửa đổi, bổ sung Hiến pháp năm 1992./

Tổng thuật

TS Đinh Văn Thanh

Trường đại học luật Hà nội