SKKN Một số biện pháp nâng cao chất lượng công tác chủ nhiệm lớp 5

SKKN Một số biện pháp nâng cao chất lượng công tác chủ nhiệm lớp 5 0 SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA PHÒNG GD&ĐT TRIỆU SƠN SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG TÁC CHỦ NHIỆM LỚP 5 Người thực hiện Lê Thị Huyền Chức vụ Giáo viên Đơn vị công tác Trường Tiểu học Dân Lý SKKN thuộc môn Công tác chủ nhiệm THANH HÓA NĂM 2019 Tháng 1 năm 2019 SangKienKinhNghiem net 1 MỤC LỤC STT Tên danh mục Trang 1 1 MỞ ĐẦU 2 2 1 1 Lí do chọn đề tài 2 3 1 2 Mục đích nghiên cứu 2 4 1 3 Đối tượ[.]

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA

PHÒNG GD&ĐT TRIỆU SƠN

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

MỘT SỐ BIỆN PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG CÔNG

Người thực hiện : Lê Thị Huyền

Chức vụ: Giáo viên

Đơn vị công tác: Trường Tiểu học Dân Lý SKKN thuộc môn: Công tác chủ nhiệm

THANH HÓA NĂM 2019

SangKienKinhNghiem.net

MỤC LỤC

11 2.3.2 Xây dựng kế hoạch chủ nhiệm lớp trong năm học 7

12 2.3.4 Xây dựng nội quy và tổ chức lớp chủ nhiệm 7

13 2.3.4 Xây dựng nền nếp học tập cho học sinh 9

14 2.3.5 Kết hợp với gia đình trong việc giáo dục học sinh 11

15 2.3.6.Tạo hứng thú học tập, tổ chức dạy học cá nhân 12

16 2.3.7 Dạy học kết hợp giáo dục kĩ năng sống 15

1 MỞ ĐẦU

1.1 Lí do chọn đề tài.

Trong bất cứ một môi trường học tập nào, muốn nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho học sinh thì việc đầu tiên cần phải làm đó là “Xây dựng tốt công tác chủ nhiệm lớp” Bởi vì, công tác chủ nhiệm tốt sẽ giúp học sinh có tính

tự lập, nghiêm túc, tích cực trong học tập và lao động; bên cạnh đó còn tạo cho học sinh nhiều thói quen tốt Lớp học cũng chính là một xã hội thu nhỏ để học sinh được trải nghiệm những ứng xử cuộc sống Xây dựng tốt công tác chủ nhiệm sẽ làm tăng chất lượng dạy và học, đồng thời rèn luyện cho học sinh đạo đức, tác phong tốt góp phần hình thành nhân cách cho học sinh

Ở bậc Tiểu học người giáo viên chủ nhiệm lớp là người chịu trách nhiệm chính trước nhà trường, trực tiếp hướng dẫn mọi hoạt động của tập thể lớp mình phụ trách, nhằm phấn đấu theo mục tiêu chung của nhà trường, của ngành Không những thế người giáo viên chủ nhiệm lớp còn là người lãnh đạo, tổ chức, điều khiển, theo dõi, kiểm tra mọi hoạt động và ứng xử của học sinh thuộc lớp mình chủ nhiệm, đồng thời người giáo viên chủ nhiệm là nhân vật chính để hình thành nhân cách cho học sinh lớp mình phụ trách, là cái cầu nối giữa nhà trường với gia đình và xã hội Vì vậy người giáo viên chủ nhiệm lớp ở Tiểu học có một vai trò vô cùng quan trọng

Thực tiễn trong quá trình giảng dạy mấy năm qua là một giáo viên chủ nhiệm bằng năng lực của bản thân cùng với sự học hỏi kinh nghiệm của đồng nghiệp, bản thân tôi đã rút ra một số biện pháp để công tác chủ nhiệm lớp có

hiệu quả Hôm nay tôi mạnh dạn trình bày đề tài “Một số biện pháp nâng cao

chất lượng công tác chủ nhiệm lớp 5” đúc kết từ nhiều năm qua để cùng trao

đổi với bạn bè đồng nghiệp

1.2 Mục đích nghiên cứu.

Để xây dựng tốt công tác chủ nhiệm lớp thì vai trò của giáo viên chủ nhiệm lớp rất quan trọng Vậy làm thế nào để làm tốt công tác chủ nhiệm lớp tốt

là điều trăn trở đối với tôi trong nhiều năm qua Nhiều năm làm chủ nhiện lớp, tôi đã đúc rút được một số kinh nghiệm “Một số biện pháp nâng cao chất

lượng công tác chủ nhiệm lớp 5” nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện

cho học sinh và hưởng ứng tích cực vào phong trào thi đua “Xây dựng trường

học thân thiện - Học sinh tích cực”.

1.3.Đối tượng nghiên cứu.

Trong đề tài này, tôi sẽ đi sâu nghiên cứu về tầm quan trọng, áp dụng một

số kinh nghiệm của cá nhân trong công tác chủ nhiệm lớp và kết quả của công tác chủ nhiệm lớp mang lại trong giáo dục toàn diện cho học sinh lớp 5

1.4.Phương pháp nghiên cứu.

Phương pháp thu thập thông tin: Dùng để thu thập các thông tin của từng học sinh

Phương pháp trò chuyện: Dùng để hỏi chuyện các đồng nghiệp có kinh nghiệm; hỏi chuyện với học sinh; hỏi chuyện với phụ huynh…

Phương pháp giao nhiệm vụ: Dùng để giao nhiệm vụ cho học sinh

Phương pháp trải nghiệm: Thông qua thực tế tình hình trên lớp để tìm ra cái tốt, cái hạn chế và biện pháp khắc phục

2.1.Cơ sở lí luận

Căn cứ Thông tư số 28/2009/TT-BGDĐT ngày 21 tháng 10 năm 2009 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo về Quy định chế độ làm việc đối với giáo viên phổ thông

Căn cứ Thông tư số 41/2010/TT-BGDĐT ngày 30 tháng 12 năm 2010 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo về Điều lệ trường Tiểu học

Căn cứ Thông tư số 43/2012/TT-BGDĐT ngày 26 tháng 11 năm 2012 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo về Ban hành điều lệ thi giáo viên chủ nhiệm lớp giỏi giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên

Để nâng cao chất lượng giáo dục thì việc đầu tiên của người giáo viên là làm tốt công tác chủ nhiệm lớp, nhưng công tác chủ nhiệm không phải là một công việc đơn giản, nó luôn là một vấn đề trăn trở đối với hầu hết giáo viên Tiểu học Làm thế nào để xây dựng được một tập thể vững mạnh phù hợp với lứa tuổi học sinh Nhân cách học sinh được phát triển bằng con đường nào? Làm thế nào

để nâng cao chất lượng giáo dục, năng lực phẩm chất của học sinh? Việc giáo dục học sinh cá biệt là một vấn đề hết sức nan giải

Về tâm lý, trẻ em lớp 1, 2 còn rất ngây ngô, dễ tin và rất nghe lời cô giáo Nhưng đối với các em lớp 3, 4, 5 các em có thay đổi một chút: biết phân biệt đúng sai, biết suy nghĩ xử lý được tình huống đơn giản, biết nói lên ý kiến của mình; nhận ra một mẫu hành vi chuẩn mực qua bài học Do đó, người giáo viên phải có bản lĩnh, tính dứt khoát, sự quan tâm đồng đều đến học sinh lớp mình phụ trách Bên cạnh đó người giáo viên còn phải có tấm lòng bao dung, nhân hậu, biết yêu thương học sinh như con mình

2.2.Thực trạng.

*Thuận lợi

Những giáo viên được giao làm công tác chủ nhiệm lớp luôn luôn nhiệt tình với công tác Giáo viên chủ nhiệm lớp kết hợp với nhà trường, hội phụ huynh học sinh, hội đồng sư phạm, các tổ chức đoàn, đội, sao nhi đồng, tìm hiểu, học hỏi, thảo luận để tìm ra các biện pháp giúp công tác chủ nhiệm có hiệu quả thường xuyên qua hàng tuần, hàng tháng, học kì và qua các đợt phát động phong trào hoạt động ngoài giờ lên lớp

Được sự chỉ đạo sát sao của các cấp và sự ủng hộ của đa số cha mẹ học sinh cũng như cộng đồng xã hội là động lực giúp cho công tác dạy học và giáo

dục của nhà trường nói chung và cá nhân tôi nói riêng mang lại nhiều thành công đáng kể

Đa số học sinh ở gần nhà nhau nên việc xây dựng đôi bạn học tập rất thuận lợi.Một số phụ huynh rất quan tâm đến việc học của con em mình

* Khó khăn

Vẫn còn một vài giáo viên năng lực làm công tác chủ nhiệm lớp còn hạn chế, chưa nắm vững được đặc điểm, tình hình học sinh của lớp, chưa có kế hoạch cụ thể, sự phối kết hợp với các lưc lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường còn chưa tốt,chưa tạo hứng thú, động cơ, phương pháp học tập cho học sinh,việc dạy lồng ghép kĩ năng sống còn chưa được quan tâm sâu sát, phương pháp tổ chức, cách thức làm công tác chủ nhiệm chưa khoa học, chưa phát huy được tính tự giác tích cực của học sịnh

Cụ thể: Qua khảo sát đầu năm của lớp 5D tôi nhận thấy lớp còn một số mặt hạn chế cần phải khắc phục sau:

- Lớp còn một số em chưa tự giác học tập

- Đội ngũ cán bộ lớp còn chưa biết cách quản lí lớp

- Một số em bố mẹ đi làn ăn xa kỹ năng chuẩn bị bài, soạn sách trước khi

đi học, vệ sinh tuổi dậy thì còn kém

- Sự hợp tác với bạn trong sinh hoạt cũng như trong học tập còn chưa cao

- Một số ít phụ huynh chưa quan tâm, chưa có biện pháp và thời gian hướng dẫn các em học tập Một số phụ huynh chưa biết cách hướng dẫn học sinh học ở nhà Mặt khác một vài phụ huynh ngại đi họp vì một lí do nào đó nên việc trao đổi tình hình học tập của giáo viên với phụ huynh còn gặp khó khăn Tôi đã khảo sát chất lượng lớp đầu năm như sau:

* Khảo sát chất lượng hai môn Toán và Tiếng Việt lớp 5D năm 2018-2019

Về chất lượng văn hóa hai môn Toán và Tiếng Việt qua kết quả khảo sát chất lượng đầu năm đã thu được :

Số HS 30

Về môn học và các hoạt động giáo dục

Năng lực :

-Tự phục vụ, tự quản: Tốt:10/30 Đạt:16/30 Chưa đạt: 4/30

- Giao tiếp, hợp tác : Tốt:10/30 Đạt:16/30 Chưa đạt: 4/30

- Tự học và giải quyết vấn đề : Tốt: 10/30 Đạt: 16/30 Chưa đạt: 4/30

Phẩm chất :

- Chăm học, chăm làm tích cực tham gia các hoạt động xã hội: Tốt: 10/30 Đạt:14/30 Chưa đạt: 6/30

- Tự trọng, tự tin, tự chịu trách nhiệm: Tốt:10/30 Đạt: 16/30

Chưa đạt: 4/30

- Trung thực, kỹ luật, đoàn kết : Tốt: 10/30 Đạt: 16/30

Chưa đạt: 4/30

- Yêu quý gia đình, bạn bè và những người khác:

Tốt: 10/30 Đạt: 18/30 Chưa đạt: 2/30

Qua khảo tôi nhận thấy lớp có những khó khăn và thuận lợi trên

Từ những thuận lợi khó khăn như trên tôi đã đưa ra các biện pháp như

sau

2.3.Các giải pháp thực hiện.

2.3.1.Tìm hiểu học sinh lớp mình chủ nhiệm.

Việc nắm được đặc điểm, tình hình của lớp, phân loại đối tượng học sinh

là bước không thể thiếu trong quá trình tổ chức dạy học.Vì thế sau khi nhận lớp

ngay từ đầu năm tôi đã bắt tay ngay vào việc điều tra nắm đặc điểm, tình hình

học sinh bằng các hình thức :

- Tìm hiểu qua giáo viên chủ nhiệm lớp các năm học trước

- Tìm hiểu qua hồ sơ của học sinh

- Trò chuyện với từng học sinh hỏi thăm gia cảnh của các em

- Trò chuyện với bạn của học sinh để hiểu thêm về học sinh, hoàn cảnh

gia đình của học sinh

- Trò chuyện với phụ huynh của học sinh

- Trò chuyện với giáo viên chñ nhiÖm cò cña líp

Qua các hình thức điều tra ở trên tôi đã nắm đặc điểm, tình hình học sinh

của lớp như sau :

* Nhóm học sinh thuộc hộ nghèo và cận nghèo

Stt Họ và tên Ngàysinh Con ông, bà Nơi ở

1 Nguyễn Đình Viên 4 11 2008 Nguyễn Đình Giang Thôn 3

* Nhóm học sinh có hoàn cảnh đặc biệt

Stt Họ và tên Ngàysinh Con ông, bà Nơi ở

1 Nguyễn Anh Kiệt 14.06 2008 Nguyễn Thu Hương Thôn 6

( Không có bố,mẹ đi làm ăn xa ở với người quen.)

* Nhóm học sinh bố mẹ đi làm ăn xa, gia đình chưa quan tâm

1 Trịnh Hữu Huy 23.08.2008 Trịnh Văn Hưng Thôn 5

3 Trương Doãn Tuấn 01.11.2008 Trương Doãn Thơ Thôn 3

*Nhóm học sinh nhanh nhẹn hoạt bát

Stt Họ tên Ngày sinh Con ôngbà Nơi ở

1 Đào KhánhLinh 16.05.2008 Đào Xuân Dương Thôn 3

2 Lê Trâm Anh 10.10.2008 Lê Văn Thắng Thôn P.Thiều

3 Đào Minh Anh 17.12.2008 Đào Khả Tuân Thôn P.Thiều

4 Đào Xuân Sang 26.04.2008 Đào Xuân Sơn Thôn P.Thiều

5 Phan Hoài Trang 11.08.2008 Phan Như Kiêu Thôn P.Thiều

7 Nguyễn Kiều Trang 10.01.2008 Nguyễn Đức Dũng Thôn 6

8 Đào Phương Thảo 04.02.2008 Đào Tiến Dũng Thôn 7

* Nhóm học sinh ham chơi hay quên việc học

Stt Họ tên Ngày sinh Con ông,bà Nơi ở

1 Nguyễn Anh Kiệt 14.06.2008 Nguyễn Thị Hương Thôn 6

2 Trịnh Hữu Huy 14.05.2009 Trịnh Văn Hưng Thôn 5

*Nhóm học sinh có hạn chế về sức khỏe

1 Đào Thùy Linh 29.10 2008 Đào Anh Tuấn Thôn 2

Tập thể học simh lớp 5D

Từ những điều tra ban đầu về đặc điểm lớp tôi đã nắm được cơ bản về

tình hình, thực trạng của học sinh lớp mình chủ nhiệm, phân học sinh theo nhóm

và xây dựng kế hoạch năm học của lớp theo, từng tuần, từng tháng, từng kì phù

hợp với kế hoạch của trường trong năm học

Từ những đặc điểm trên giúp cho tôi trong việc xây dựng kế hoạch dạy

học, hỗ trợ, bồi dưỡng và tổ chức các hoạt động giáo dục đến từng học sinh cũng

như tập thể lớp một cách có hiệu quả

2.3.2 Xây dựng kế hoạch chủ nhiệm lớp trong năm học

Xây dựng kế hoạch chủ nhiệm lớp trong năm học đó chính là mục tiêu,

phương hướng và giải pháp để thực hiện chương trình giáo dục, để xây dựng kế

hoạch chủ nhiệm lớp tôi đã căn cứ vào tình hình thực trạng của lớp 5D, bám sát

kế hoạch năm học của nhà trường đề ra chỉ tiêu phấn đấu cho từng mặt giáo dục đến cuối năm học cụ thể như sau :

Về môn học và các hoạt động giáo dục

Năng lực:

- Tự phục vụ, tự quản:Tốt:20/30 Đạt:10/30 Chưa đạt: 0/30

- Giao tiếp, hợp tác :Tốt:20/30 Đạt:10/30 Chưa đạt: 0/30

- Tự học và giải quyết vấn đề: Tốt:20/30 Đạt:10/30 Chưa đạt: 0/30

Phẩm chất:

- Chăm học, chăm làm tích cực tham gia các hoạt động xã hội: Tốt: 20/30 Đạt:10/30 Chưa đạt: 0/30

- Tự trọng, tự tin, tự chịu trách nhiệm:Tốt:20/30 Đạt:10/30 Chưa

đạt: 0/30

- Trung thực, kỹ luật, đoàn kết: Tốt:20/30 Đạt:10/30 Chưa

đạt: 0/3

- Yêu quý gia đình, bạn bè và những người khác:Tốt:20/30 Đạt:10/30 Chưa đạt: 0/30

Giáo dục thể chất :tốt

Nề nếp học tập : tốt

Nề nếp hoạt động ngoài giờ lên lớp : tốt

Hoàn thành chương trình Tiểu học: : 30 em tỉ lệ 100%,

Học sinh được khen thưởng : 16 em

Cháu ngoan Bác Hồ : 16 em

Danh hiệu thi đua cuối năm : Lớp tiên tiến xuất sắc Chi đội vững mạnh

Từ chỉ tiêu phấn đấu ở trên tôi dựa vào đó để cụ thể hóa vào “Sổ kế hoạch giáo

viên phụ trách lớp” hàng tháng, từng học kì, cả năm học

Tóm lại : Sau khi xây dựng kế hoạch chủ nhiệm lớp trong năm học tôi đã

tìm được chiến lược giáo dục cũng như giải pháp giáo dục để hoàn thành xuất

sắc nhiệm vụ năm học

2.3.3 Tổ chức lớp và xây dựng nội quy lớp chủ nhiệm.

*Tổ chức lớp:

Để có lớp đoàn kết vững mạnh ban cán sự lớp góp phần quyết định vì vậy tôi

chọn những học sinh năng lực hoạt bát và có năng lực học tập vào mạng lưới

cán sự lớp Các sự lớp luân phiên nhau để tạo sự mới mẻ về cách quản lý lớp tạo

động lực cho các em phấn đấu Đó là các em: (Khánh Linh, Sang, Kiều Trang,

Đào Huy, Trâm Anh) Thành lập cán sự bộ môn để giúp giáo viên trong việc

chữa bài Môn Toán:( Sang ,Trường), Tiếng Việt: (Trâm Anh ,Kiều Trang) Tiếng Anh: (Khánh Linh, Hoài Trang) Xây dựng một tập thể lớp đoàn kết thương yêu giúp đỡ lẫn nhau Xây dựng nội quy riêng của lớp, có khen phạt kịp thời :

* Nội quy của lớp:

Tuân thủ theo nội quy của nhà trường bên cạnh đó còn có một số nội quy riêng:

* Những điểm trừ:

- Không đi muộn học

- Soạn sách vở và làm bài đầy đủ trước khi đến lớp

- Không nói chuyện riêng trong giờ học

*Những điểm cộng:

- Hăng say phát biểu bài trong giờ học

- Được nhiều điểm hoàn thành tốt trong tuần

* Những điểm cộng, trừ như trên sẽ ghi vào sổ ghi của tổ,căn cứ vào đó cuối mỗi tuần xếp loại từng thành viên trong tổ

Cuối mỗi tuần có tiết sinh hoạt, tổ trưởng lên báo cáo, sau đó lớp trưởng nhận xét trước lớp về các mặt hoạt động trong tuần Để giúp tổ trưởng và lớp trưởng làm tốt công việc của mình, giáo viên chủ nhiệm nên xây dựng các loại

sổ theo dõi về chuyên cần, phần theo dõi về bài tập ở nhà, vi phạm kỷ luật Các nội dung trên được theo dõi từng ngày và tổ trưởng quản lí sổ này Sau mỗi tháng giáo viên chủ nhiệm cùng ban cán sự lớp tổng kết những ưu, nhược điểm của mỗi tuần công khai trên bảng thi đua

Cuối mỗi tháng căn cứ vào xếp loại mỗi tuần trong tháng chọn ra 4 bạn được nhiều điểm cộng nhất sẽ được khen thưởng

Bảng xếp loại học sinh trong tháng 3

Một số hình ảnh về cán sự lớp, học sinh được khen thưởng trong tháng

2.3.4 Xây dựng nề nếp học tập.

* Xây dựng phong trào học tập.

Học tập là nhiệm vụ hàng đầu của học sinh trong nhà trường Thành tích

học tập của học sinh là thước đo của quá trình rèn luyện và phấn đấu của các

em.Vì vậy giáo viên phải sử dụng nhiều biện pháp cụ thể là:

Việc truy bài đầu giờ: Mỗi buổi học đều có 15 phút đầu giờ dành cho việc

truy bài, vì vậy giáo viên chủ nhiệm phải yêu cầu học sinh thực hiện nghiêm túc,

thường xuyên Các tổ trưởng kiểm tra các thành viên trong tổ, ban cán sự kiểm

tra các tổ trưởng, giáo viên kiểm tra ban cán sự

Bên cạnh đó, giáo viên chủ nhiệm cần phân “Nhóm học tập” ở nhà và phân

công “Đôi bạn cùng tiến” Em hoàn thành tốt kèm em chưa hoàn thành để giúp

bạn theo kịp với phong trào của lớp

Phối hợp với phụ huynh nhắc nhở các em thực hiện tốt 2 giờ vàng ngọc (từ

7 giờ 30 phút đến 9 giờ 30 phút mỗi tối)

Giáo viên chủ nhiệm cần hướng dẫn phương pháp học để giúp các em học

tập có hiệu quả, gây không khí hứng thú trong học tập Trong học tập học sinh

phải có thái độ học tập đúng, không lười học, không gian lận trong thi cử, các

phương tiện học tập phải chuẩn bị sẵng sàng

Qua việc xây dựng phong trào học tập, kết quả học tập của lớp được nâng

cao rõ rệt Cụ thể: Đôi bạn cùng tiến Huy- Việt Anh, Kiều Trang- Thùy Linh đã

có kết quả vượt bậc hơn kế hoạch đề ra Kết quả học tập của lớp được nâng cao,

không còn học sinh chưa chuẩn bị bài trước khi đến lớp