Tuy nhiên, một vấn đề nóng đang ngày một gia tăng,gây hoang mang, bất bình trong dư luận xã hội, đó là BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG Với vần đề này đã được Đảng, Nhà nước và các Ban ngành rất quan t
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG CÁN BỘ QUẢN LÝ GIÁO DỤC TPHCM
-
-TIỂU LUẬN CUỐI KHÓA LỚP BỒI DƯỠNG CÁN BỘ QUẢN LÝ GIÁO DỤC – K27
ĐỀ TÀI TIỂU LUẬN:
“QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC PHÒNG CHỐNG BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG TẠI TRƯỜNG TIỂU HỌC - TRUNG HỌC CƠ
Trang 2BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG CÁN BỘ QUẢN LÝ GIÁO DỤC TPHCM
TIỂU LUẬN CUỐI KHÓA LỚP BỒI DƯỠNG CÁN BỘ QUẢN LÝ GIÁO DỤC – K27
ĐỀ TÀI TIỂU LUẬN:
“QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC PHÒNG CHỐNG BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG TẠI TRƯỜNG TIỂU HỌC VÀ TRUNG HỌC CƠ SỞ BÌNH ĐỨC, HUYỆN BẾN LỨC,
Trang 3LỜI CÁM ƠN
Như ông bà ta thường nói “Đi một ngày đàng, học một sàng khôn”, thật đúng là như vậy Được Ban giám hiệu nhà trường và cấp lãnh đạo tạo điều kiện cho tôi tham gia lớp Cán bộ quản lý Giáo dục do trường Cán bộ quản lý Giáo dục Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức Qua quá trình học, tôi đã lĩnh hội được rất nhiều tri thức từ quý Thầy, Cô của trường Tôi cảm thấy kiến thức của mình còn hạn hẹp và cần phải trao dồi, học tập thêm rất nhiều.
Kính thưa quý Thầy, Cô! Tôi chân thành cảm ơn quý Thầy,
Cô rất rất nhiều Cám ơn Quý Thầy, Cô đã tạo giúp đỡ cho tôi, mặc
dù trong điều kiện dịch bệnh phải học online nhưng quý thầy, cô
đã lựa chọn phương pháp dạy hay, thu hút học viên để truyền đạt những kiến thức, những kinh nghiệm thiết thực, bổ ích và quý báu
về công tác quản lý trường học và giúp tôi hoàn thành khóa học.
Và đặc biệt gửi lời cám ơn Thầy Lê Bá Lộc đã giúp đỡ và hướng dẫn tôi thực hiện đề tài tiểu luận này.
Xin chân thành cảm ơn Lãnh đạo UBND huyện Bến Lức và Lãnh đạo Phòng giáo dục – Đào tạo Bến Lức đã quyết định cho tôi tham gia lớp học.
Xin chân thành cảm ơn Lãnh đạo trường Tiểu học và Trung học cơ sở Bình Đức đã nhiệt tình giúp đỡ, tạo mọi điều kiện thuận lợi cho tôi hoàn thành khóa học và viết bài tiểu luận cuối khóa./.
Long An, ngày 20 tháng 09 năm 2021
Người viết
Lưu Thị Cẩm Nhung
Trang 4BẢNG CHỮ CÁI VIẾT TẮT
Chữ cái viết tắt Nguyên nghĩa
TH & THCS Tiểu học và trung học cơ sở
Trang 5Mục lục
1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI TIỂU LUẬN 1
1.1 Cơ sở pháp lý 1
1.2 Cơ sở lý luận 2
1.3 Cơ sở thực tiễn 8
2. PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH THỰC TẾ LIÊN QUAN TỚI “QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC PHÒNG CHỐNG BLHĐ” TẠI TRƯỜNG TH& THCS BÌNH ĐỨC 8
2.1 Khái quát về nhà trường 9
2.2 Thực trạng các hoạt động liên quan đến công tác “Quản lý hoạt động giáo dục phòng chống bạo lực học đường” tại trường TH & THCS Bình Đức trong thời gian qua 12
2.3 Những điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội, thách thức liên quan đến công tác “Quản lý hoạt động giáo dục phòng chống bạo lực học đường” tại trường TH& THCS Bình Đức 14
2.3.1 Những điểm mạnh 14
2.3.2 Những điểm yếu 18
2.3.3 Những cơ hội 19
2.3.4 Những thách thức 19
2.4 Nguyên nhân của mặt chưa làm được 20
2.4.1 Nguyên nhân chủ quan: 20
2.4.2 Nguyên nhân khách quan: 20
2.5 Một số biện pháp “Quản lý hoạt động giáo dục phòng chống bạo lực học đường” tại trường TH & THCS Bình Đức 21
2.6 Kinh nghiệm thực tế trong công tác“Quản lý hoạt động giáo dục phòng chống bạo lực học đường” tại trường TH & THCS Bình Đức 23
3. CÁC KẾ HOẠCH HÀNH ĐỘNG TRONG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC PHÒNG CHỐNG BLHĐ TẠI TRƯỜNG TH & THCS BÌNH ĐỨC 25
4 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 34
4.1 Kết luận 34
4.2 Kiến nghị 34
4.2.1 Với nhà trường 34
4.2.2 Với lãnh đạo địa phương 35
4.2.3 Với lãnh đạo ngành giáo dục: 35
Trang 6Tên tiểu luận: “ Quản lý hoạt động giáo dục phòng chống bạo lực học đường tại trường TH & THCS Bình Đức, huyện Bến Lức, tỉnh Long An
Một điều đáng tự hào là thế hệ trẻ Việt Nam hiện nay đã bắt kịp nhịp sống hối
hả của nền kinh tế tri thức và tự trang bị cho mình vốn kiến thức, vốn sống đểđáp ứng yêu cầu xã hội Tuy nhiên, một vấn đề nóng đang ngày một gia tăng,gây hoang mang, bất bình trong dư luận xã hội, đó là BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG
Với vần đề này đã được Đảng, Nhà nước và các Ban ngành rất quan tâm
và chỉ đạo thực thiện bằng các văn bản, công văn như sau:
Tại Điều 2, chương I, Luật Giáo dục của nước Cộng Hòa XHCN Việt Nam
năm 2019 đã nêu rõ: “Mục tiêu giáo dục nhằm phát triển toàn diện con người
Việt Nam có đạo đức, tri thức, văn hóa, sức khỏe, thẩm mỹ và nghề nghiệp; có phẩm chất, năng lực và ý thức công dân; có lòng yêu nước, tinh thần dân tộc, trung thành với lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội; phát huy tiềm năng, khả năng sáng tạo của mỗi cá nhân; nâng cao dân trí, phát triển nguồn nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp xây dựng, bảo vệ
Tổ quốc và hội nhập quốc tế.”
Thông tư số 32/ 2020/TT- BGDĐT ngày 15/9/2020 của Bộ Giáo dục và Đàotạo về việc Ban hành Điều lệ trường trung học cơ sở, trường trung học phổthông và trường phổ thông có nhiều cấp học và được ghi rõ tại Điều 31, Chương
IV nêu rõ các hành vi giáo viên không được làm: “Xúc phạm danh dự, nhân
phẩm, xâm phạm thân thể học sinh và đồng nghiệp.”; Chương V: Điều 36 nêu
rõ các hành vi ứng xử của HS; Điều 37 những hành vi học sinh không được
làm:“Xúc phạm danh dự, nhân phẩm, xâm phạm thân thể giáo viên, cán bộ,
nhân viên trong nhà trường, người khác và học sinh khác.”
Trang 7Nghị định số 80/2017/NĐ-CP ngày 17 tháng 07 năm 2017 của Chính phủquy định về môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng, chốngbạo lực học đường.
Quyết định số 5886/QĐ-BGDĐT ngày 28 tháng 12 năm 2017 của Bộ Giáodục và Đào tạo ban hành Chương trình hành động phòng, chống bạo lực họcđường trong các cơ sở giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông, giáo dục thườngxuyên giai đoạn 2017-2021 và các văn bản quy định về phòng, chống bạo lựchọc đường
Kế hoạch số 558/KH-BGDĐT ngày 10 tháng 07 năm 2019 của BộGD&ĐT về việc phòng, chống bạo lực học đường trong các cơ sở giáo dục mầmnon, giáo dục phổ thông, giáo dục thường xuyên năm 2019
Thực hiện Chỉ thị số 993/CT-BGDĐT ngày 12/4/2019 của Bộ Giáo dục vàĐào tạo về việc tăng cường giài pháp phòng chống bạo lực học đường tại trườnghọc
Công văn số 413/SGDĐT-GDTrH ngày 24/02/2021 của Sở Giáo dục- Đàotạo Long An về việc tổ chức triển khai hệ thống phòng chống bạo lực học đườngtrong trường học
Kế hoạch số 86/PGDĐT-GDTrH ngày 26/2/2021 về việc tổ chức triểnkhai hệ thống phòng chống bạo lực học đường trong trường học
Kế hoạch số 105/ KH-PGDĐT ngày 10/03/2021 kế hoạch công tác phòngngừa và ứng phó với bạo lực trong cơ sở giáo dục trên địa bàn huyện Bến Lức
Công văn số 115/ PGDĐT-KTr ngày 15/03/2021 của Phòng Giáo dục vàĐào tạo Bến Lức về việc tiếp tục chấn chỉnh tình trạng bạo lực học đường
1.2 Cơ sở lý luận
Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn hiện nay là “Pháttriển nhanh nguồn nhân lực, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao, tập trungvào việc đổi mới căn bản và toàn diện nền giáo dục quốc dân; gắn kết chặt chẽphát triển nguồn nhân lực với sự phát triển và ứng dụng khoa học, công nghệ”.Trong đó chiến lược phát triển con người một cách toàn diện để tạo ra nguồn
Trang 8nhân lực cho sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước Giáo dục đạođức học sinh là một mắt xích không thể thiếu trong hoạt động dạy và học ở bậcTHCS Giáo dục đạo đức để hình thành nhân cách con người, là một yếu tố cực
kỳ quan trọng Hiện nay ở nước ta và nhiều nước khác trên thế giới đang xemviệc giáo dục đạo đức thế hệ trẻ là khâu quan trọng nhất để tạo nguồn nhân lựcđáp ứng thời kỳ văn minh, công nghiệp hóa Bác Hồ có câu “có đức mà không
có tài thì làm việc gì cũng khó, có tài mà không có đức là người vô dụng” haivấn đề tài - đức phải luôn song hành cùng nhau
Trong những năm gần đây dư luận xã hội đang phản ánh thực trạngBLHĐ đang diễn ra ngày càng nhiều, với những hành vi bạo lực diễn ra vớichiều hướng khác nhau, biểu hiện có sự thay đổi theo chiều hướng tiêu cực Họcsinh không chỉ đánh nhau bằng vũ lực của bản thân mà còn sử dụng các dụng cụgây hậu quả nghiêm trọng, nhất là tình trạng nữ học sinh đánh nhau được phảnánh gần đây, đánh nhau hội đồng, làm nhục bạn, thái độ vô cảm, quay phim rồitung lên mạng mang lại nhiều thông tin phản hồi tiêu cực từ phía dư luận xã hội.Hành vi bạo lực mang lại nhiều hậu quả cho chính bản thân cho các em gâyhành vi bạo lực, gia đình, nhà trường và toàn xã hội.Vì vậy việc nâng cao chấtlượng và hiệu quả giáo dục đạo đức, văn hóa cho học sinh là yêu cầu thườngxuyên của công tác giáo dục, đồng thời cũng đòi hỏi cấp thiết nâng cao chấtlượng giáo dục (Trong di chúc của Bác đã căn dặn Đảng ta: “Giáo dục đạo đứccách mạng cho đời sau là việc vô cùng quan trọng và cần thiết”.) Trong giáo dụcphổ thông thì bậc THCS được coi là “lứa tuổi nổi loạn” vì các em cho rằng mình
đã lớn, muốn khẳng định mình là đúng, chống đối lại những điều dạy bảo củacha mẹ, thầy cô hoặc cố ý làm trái lại những điều đó Chính vì vậy việc giáo dụcđạo đức, văn hóa ứng xử của học sinh là vô cùng quan trọng và cực kì khéo léođể uốn nắn học sinh thực hiện theo hướng tích cực là giáo dục thế hệ trẻ thànhnhững người Công dân có tình yêu tổ quốc, yêu quê hương, có năng lực đáp ứngyêu cầu của xã hội hiện nay
Trang 9Như vậy đạo đức là những nguyên tắc, yêu cầu chuẩn mực, đó là nhữngsản phẩm nhân cách của con người phản ánh ý thức, tình cảm, ý chí, hành vi,thói quen và cách ứng xử giữa con người với nhau Để giáo dục đạo đức, hìnhthành nhân cách, ứng xử văn hóa trong nhà trường, Đảng, Nhà nước đã có nhiềuvăn bản hướng dẫn Ngành Giáo dục – Đạo tạo mỗi thầy, cô giáo nêu cao tấmgương tự học tự rèn, gương mẫu, phương pháp giáo dục đúng đắn nhằm đạt mụctiêu giáo dục Nhưng hiện nay Ngành Giáo dục còn nhiều trăn trở về nhữngkhiếm khuyết của giáo viên cùng với những biểu hiện vi phạm đạo đức của học
sinh Một trong những biểu hiện đó là “Bạo lực học đường”
Bạo lực học đường là một thuật ngữ chỉ những hành vi bạo lực diễn ra
trong trường học, là hệ thống xâu chuỗi những lời nói, những hành vi mang tínhmiệt thị, đe dọa, khủng bố người khác gây tổn thương đến tư tưởng, tình cảmhoặc cú sốc tinh thần hoặc thậm chí gây tử vong Liên tiếp thời gian qua, dư luậnhết sức phẫn nộ trước nhiều vụ việc xảy ra với ngành Giáo dục liên quan đếnbạo lực học đường Giờ đây, bạo lực học đường “muôn hình vạn trạng” khôngchỉ xảy ra giữa học sinh với nhau mà còn giữa giáo viên và học sinh; giữa giáoviên và phụ huynh… đang trở thành nỗi lo lắng, ám ảnh của toàn xã hội
Hậu quả của bạo lực học đường:
Đối với nạn nhân: Các em bị ảnh hưởng cả về thể xác lẫn tinh thần, mặc
cảm với bạn bè, ảnh hưởng đến quá trình định hình nhân cách
Đối với gia đình nạn nhân: Bố hoặc mẹ phải nghỉ việc để đưa đón, theo
dõi con trong suốt thời gian đi học Giải pháp này có thể là tối ưu đối với mộtgia đình nào đó nhưng ảnh hưởng không tốt về mặt xã hội
Điển hình như vụ phụ huynh bạo lực giáo viên, ngày 4/3/2018, phụ huynhbắt cô giáo B.T.T.N Trường Tiểu học Bình Chánh, huyện Bến Lức, tỉnh Long
An quỳ gối xin lỗi, gây nên bức xúc trong dư luận Vụ việc bắt nguồn từ nguyênnhân, cô giáo N phạt các em học sinh vi phạm nội quy bằng cách cho quỳ gốitrước lớp khiến các em sợ không muốn đi học Đành rằng, hình thức phạt của côgiáo N với học sinh là không phù hợp, ảnh hưởng đến tâm lý của các em Tuy
Trang 10nhiên, các hành xử của phụ huynh theo kiểu “luật rừng” như vậy cũng không thểchập nhận được, cần lên án.
Bạo lực học đường là những hành vi thô bạo, ngang ngược, bất chấp công
lý, đạo lý, xúc phạm trấn áp người khác gây nên những tổn thương về tinh thần
và thể xác diễn ra trong phạm vi trường học
Quản lý là hoạt động, là tác động có định hướng, có chủ đích của chủ thểquản lý đến đối tượng quản lý trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vậnhành và đạt được mục đích của tổ chức
Theo từ điển tiếng Việt, “hành vi bạo lực học đường” là hành động mangtính bạo hành diễn ra trên những khách thể trong môi trường học đường dẫnđến những thương tổn về tinh thần, tâm lý và cả thể xác
Nhìn một cách khái quát, hành vi bạo lực học đường là sự sử dụng vũ lựchay quyền lực một cách có ý thức để đe dọa hay thực sự uy hiếp một cá nhânhay một nhóm học sinh làm gây ra hay có nguy cơ gây ra thương tật, chết, haytổn thương tâm lý, kìm hãm sự phát triển hay tước đoạt quyền của cá nhân haynhóm học sinh đó
Hành vi bạo lực học đường có thể xảy ra dưới nhiều hình thức như: Từviệc dùng sức mạnh vũ lực để thực hiện hành vi tác động lên người khác mà họkhông mong muốn như: túm tóc, cào cấu, xé áo, lăng nhục, đánh đập, tát, đấm,
đá, dùng hung khí tấn công, dọa nạt, mắng chửi, đổ tội oan, vu khống, tung tinđồn thất thiệt, Các hình thức BLHĐ này diễn ra với những mức độ và quy môkhác nhau, xuất phát từ những mâu thuẫn và xung đột khác nhau Điều này tạo
ra những thương tổn nhất định hoặc những thương tổn lâu dài khó có thể địnhlượng Có các loại hành vi như sau:
- Bạo lực về vật chất
- Bạo lực về thể chất
- Bạo lực về tâm lý, tình cảm
Trang 11- Bạo lực về tình dục.
Quả thật BLHĐ đã và đang gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự pháttriển lành mạnh của học sinh Bởi vậy, với vai trò là người quản lý tôi nhận thấyrằng công tác phòng chống bạo lực học đường là việc làm vô cùng cấp bách cầnđược tiến hành ngay
Xã hội văn minh là không có bạo lực, môi trường giáo dục an toàn là môitrường không có bạo lực giữa học sinh với nhau, môi trường thân thiện, ứng xửvăn hóa Văn hóa nhà trường là hệ thống niềm tin, giá trị, chuẩn mực, thói quen,truyền thống hình thành và phát triển trong nhà trường
- Bạo lực học đường là những hành vi xâm phạm có chú ý, thô bạo, ngangngược có ý đồ xấu gây hậu quả trong nhà trường bất chấp công lý đạo lý, xúcphạm trấn áp người khác diễn ra giữa học sinh với học sinh trong phạm vi trong
và ngoài nhà trường
- Bạo lực gây ảnh hưởng đến sức khỏe, danh dự của những học sinh bị hại.Những biểu hiện của bạo lực hiện nay trong nhà trường: Vi phạm nội quy bị nhắcnhở nhiều lần, có ý va chạm và kiếm gây với bạn, mâu thuẫn qua lời nói dẫn đếnđánh nhau
Nguyên nhân xuất phát từ cá nhân học sinh: Học sinh bậc THCS có nhiềuchuyển biết về tâm sinh lý các em nghĩ mình đã lớn nên thích thể hiện cái tôi,thích được mọi người chú, thường không vâng lời luôn tỏ ra chống đối, tỏ ra tađây hơn người vì thế các em dễ xảy ra hành vi vô lễ với người lớn tuổi nói nănghỗn hào, lúc nào cũng cho mình đúng đối với các bạn cùng trang lứa hoặc nhỏ,đôi khi các em có thái độ xem thường, kiếm chuyện gây gỗ dẫn đến đánh nhau.Mặc khác ở lứa tuổi này các em cũng rất nhạy cảm, dễ thích ứng với những hiệntượng tiêu cực ngoài xã hội
Nguyên nhân xuất phát từ cộng đồng và phương tiện truyền thông: kinh tế
xã hội nước ta ngày càng phát triển, công nghệ thông tin có bước nhảy vọt, đa sốhọc sinh được tiếp xúc với internet đáp ứng tốt hơn nhu cầu và lợi ích của con
Trang 12người Nếu không được sự kiểm soát chặt chẽ học sinh sẽ tiếp cận với nhữngthông tin, đồi trụy, bạo lực Bên cạnh đó các trò chơi điện tử, game online mangtính bạo lực Nhiều học sinh nghiện điện thoại di động Một số học sinh hành xửvới nhau bằng bạo lực giống các game, các clip trên mạng xã hội.
Nguyên nhân xuất phát từ gia đình: hiện nay, đa số cha mẹ học sinh đềuchú tâm đến việc phát triển kinh tế gia đình, nhiều cha mẹ học sinh làm côngnhân hoặc đi làm ăn xa nên ít có điều kiện dạy dỗ con cái Một số học sinh ở vớiông bà, ông bà lớn tuổi không thể kiểm soát quá trình học tập, giao tiếp, cư xửcủa cháu mình Một số gia đình còn xảy ra bạo lực, cha mẹ không làm gươngcho con cái
Nguyên nhân xuất phát từ nhà trường: chương trình học còn năng nề gây
áp lực cho học sinh Giáo viên còn thiếu kinh nghiệm trong việc xử lý học sinh
vi phạm, chưa tổ chức được các hoạt động trãi nghiệm, rèn luyện kĩ năng sốngcho học sinh Nhà trường cũng chưa có các hoạt động thực sự thu hút các em họcsinh tham gia
Tất cả các nguyên nhân trên ảnh hưởng đến quá trình hình thành nhâncách hành vi của học sinh Cần có những giải pháp khắc phục triệt để địnhhướng cho học sinh hình thành nhân cách tốt đẹp, tránh xa bạo lực học đường và
tệ nạn xã hội
Được học tập và nghiên cứu chuyên đề Quản lý hoạt động giáo dục trongtrường phổ thông, tôi càng nhận thức sâu sắc về tầm quan trọng của việc giáodục tư tưởng, đạo đức, lối sống cho học sinh, đó là nội dung quan trọng củacông tác quản lý hoạt động giáo dục trong nhà trường phổ thông.Càng nhận rõhơn về vị trí, nhiệm vụ của người cán bộ quản lý trong việc triển khai quản lýcác hoạt động đạo đức, hình thành nhân cách cho học sinh trong nhà trường, vàtôi cũng xác định đây là việc thực hiện cần phối hợp nhiều biện pháp vừa có tínhgiáo dục vừa mềm mỏng gần gũi tạo lòng tin, chỗ dựa tinh thần cho các em tin
Trang 13tưởng tâm tự giải quyết những gút mắc trong lòng mang tính thuyết phục, vàvừa cũng mang tính răn đe để mang hiệu quả cao nhất trong giáo dục.
1.3 Cơ sở thực tiễn
Đối với học sinh của trường TH & THCS Bình Đức nơi tôi đang công tác,cũng không nằm ngoài tình trạng chung đó Thực tế trong những năm qua chothấy, một bộ phận không nhỏ học sinh có lối sống đua đòi, tha hóa về phẩmchất, hành vi đạo đức, nghiện game, nghiện mạng xã hội, sống ảo, xử lý vụ việcnhư trong game Tình trạng học sinh vi phạm đạo đức như đánh nhau, vô lễ, xúcphạm giáo viên tuần nào cũng xảy ra Đã có nhiều câu hỏi đặt ra là: Thực trạngbạo lực trong trường hiện nay như thế nào? Nguyên nhân nào dẫn đến tình trạngtrên? Gia đình, nhà trường và xã hội đã có những giải pháp như thế nào nhằmhạn chế tình trạng đó? Những giải pháp đó được nhìn nhận như thế nào từ phíagia đình, nhà trường và bản thân học sinh Mặc dù các thầy cô cũng đã làmnhiều, nói nhiều, công sức bỏ ra không ít, nhưng kết quả thu được thì vẫn rất hạnchế Như vậy, vấn đề đặt ra và mang tính cấp thiết hiện nay đó là phải có biệnpháp giáo dục đạo đức nhằm góp phần giáo dục nhân cách toàn diện cho họcsinh Xuất phát từ những đòi hỏi cấp bách trên, nhận thức rõ ý nghĩa, tầm quantrọng của công tác giáo dục đạo đức cho học sinh trong nhà trường, và đặc biệtsau khi được tham gia lớp bồi dưỡng cán bộ quản lý giáo dục, tôi đã mạnh dạn
lựa chọn đề tài: “Quản lý hoạt động giáo dục phòng chống bạo lực học đường tại trường TH & THCS Bình Đức, huyện Bến Lức, tỉnh Long An năm học
2021 -2022'' Với đề tài này, bản thân tôi mong muốn được cùng đồng nghiệp
chia sẻ những kinh nghiệm trong công tác giáo dục và quản lý giáo dục và nângcao ý thức của học sinh trong nhà trường, nhằm góp một phần nhỏ vào việc quản
lý hoạt động giáo dục đạo đức có hiệu quả đối với hành vi bạo lực học đường làvấn đề trọng yếu, cấp bách nên cần phải được tiến hành ngay
2. PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH THỰC TẾ LIÊN QUAN TỚI “QUẢN
LÝ HOẠT ĐỘNG GIÁO DỤC PHÒNG CHỐNG BLHĐ” TẠI TRƯỜNG TH& THCS BÌNH ĐỨC
Trang 142.1 Khái quát về nhà trường
Trường THCS Bình Đức được thành lập vào năm 1992 Sau đó theo đề ánsáp nhập trường của Chủ tịch UBND tỉnh Long An vào ngày 06/08/2018 thìlập thành Trường TH & THCS Bình Đức
Trường TH & THCS Bình Đức đóng trên địa bàn ấp Kênh Ngay của xãBình Đức, huyện Bến Lức, tỉnh Long An Bình Đức là một xã vùng sâu củahuyện Bến Lức, có tuyến đường tỉnh lộ 816 đi qua nối liền bốn xã: Thạnh Đức –Bình Đức – Thạnh Hòa – Thạnh Lợi của huyện Bến Lức với tuyến đường N2 điqua huyện Thạnh Hóa – huyện Đức Hòa – huyện Đức Huệ Xã Bình Đức cóphía Bắc giáp xã Thạnh Hòa, phía Nam giáp xã Thạnh Đức, phía Đông giáp xã
An Thạnh và xã Lương Hòa, phía Tây giáp xã Tân Thành của huyện Thủ Thừa.Diện tích xã Bình Đức chiếm khoảng 23,12km2, với tổng số dân là 6.017người Toàn xã được chia làm 05 ấp Xã Bình Đức đang từng bước thực hiện cáctiêu chí để được công nhận là xã nông thôn mới: như điện thắp sáng, nước sạchtương đối đầy đủ, hệ thống giao thông nông thôn dần được hoàn thiện trải nhựa
và bê tông hóa các đường liên ấp cơ bản đáp ứng được nhu cầu đi lại thuận tiệncho nhân dân, tình hình an ninh trật tự trong xã ổn định, Phần lớn người dântrong xã sống chủ yếu bằng nghề nông như trồng cây mía, trồng cây chanh,trồng cây mì, và chăn nuôi Cuộc sống của người dân còn nhiều khó khăn, xãcòn nhiều hộ nghèo và hộ cận nghèo Trình độ dân trí thấp, một số đi làm côngnhân, làm mướn, một số hoạt động kinh doanh và dịch vụ trên địa bàn xã
Trường TH & THCS Bình Đức có hai cấp học là cấp tiểu học và cấp Trunghọc cơ sở với hai điểm trường: một điểm chính đặt tại ấp Kênh Ngay và mộtphân hiệu ở ấp 4 của xã
* Về cơ sở vật chất nhà trường
Trường có các phòng học, phòng bộ môn, phòng chức năng phục vụ choviệc tổ chức hoạt động dạy và học ở nhà trường Toàn trường có tổng cộng 29phòng, cụ thể: Cấp tiểu học có 16 phòng học, 02 phòng chức năng gồm phòng
Trang 15truyền thống Đội và phòng dành cho trẻ hòa nhập, 01 phòng y tế Cấp THCS có
07 phòng học, 04 phòng chức năng gồm: 01 phòng Tin học, 01 phòng Thư viện,
01 phòng thực hành và 01 văn phòng Trường có 04 nhà vệ sinh dành cho giáoviên, 04 nhà vệ sinh dành cho học sinh, có nhà để xe cho giáo viên, nhà để xecho học sinh đáp ứng được yêu cầu cơ bản của đổi mới công tác giáo dục
* Về hoạt động của các tổ chức, đoàn thể trong nhà trường
Nhà trường có Chi bộ gồm 24 đảng viên/43 CB, GV, NV Trong năm 2020,Chi bộ đạt trong sạch vững mạnh và lãnh đạo tốt toàn bộ hoạt động của nhàtrường Ngoài ra các tổ chức: Công đoàn cơ sở, Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, ĐộiTNTP Hồ Chí Minh, Hội cha mẹ học sinh đều hoạt động tích cực, góp phầncùng nhà trường hoàn thành tốt nhiệm vụ trong năm học qua Đồng thời nhàtrường đã xây dựng được đội ngũ giáo viên tương đối đồng đều về trình độchuyên môn, nghiệp vụ Trong năm 2020, trường đều có giáo viên tham gia hộithi đổi mới phương pháp dạy học cấp huyện, giáo viên dạy giỏi cấp huyện, hộithi bảng tương tác cấp huyện đạt thành tích cao Trường có 06 giáo viên đượccông nhận danh hiệu Chiến sĩ thi đua cấp cơ sở Đặc biệt, trong năm qua, nhàtrường đều có học sinh đạt giải học sinh giỏi văn hóa và phong trào thể thao cấphuyện và cấp tỉnh
Với sự nổ lực và cố gắng của tập thể nhà trường, trường TH & THCS BìnhĐức được công nhận danh hiệu “Tập thể lao động tiên tiến” trong năm học 2020– 2021
* Về đội ngũ cán bộ, giáo viên, nhân viên
Tổng
Ban giám hiệu Giáo viên Nhân viên Trình độ chuyên môn
* Về tình hình học sinh
Trang 16Tổng số học sinh toàn trường đầu năm học 2020-2021 là: 797/395 HS gồm
2 cấp học được chia ra như sau:
Cấp Tiểu học: gồm 463/217 học sinh cụ thể:
Tổng số Khối 1 Khối 2 Khối 3 Khối 4 Khối 5
sinh
2019 - 2020 323 275 85,1 36 11,1 6 1,9 6 1,9
2020 - 2021 331 292 88.2 32 9,7 4 1,2 3 0,9
Trang 1711
Trang 182.2 Thực trạng các hoạt động liên quan đến công tác “Quản lý hoạt động giáo dục phòng chống bạo lực học đường” tại trường TH & THCS Bình Đức trong thời gian qua
Ngay từ đầu năm học, nhà trường thành lập ban phòng, chống “Bạo lực
học đường” gồm: Lãnh đạo trường, Đoàn thanh niên, các tổ trưởng chuyên môn
và giáo viên chủ nhiệm lớp và trưởng ban đại diện CMHS, do hiệu trưởng làmTrưởng ban, đưa ra chương trình, nội dung hoạt động cụ thể, thiết thực
Ban đại diện CMHS hỗ trợ HT tuyên truyền, phổ biến nội dung phòng,chống “Bạo lực học đường”
Tuyên truyền và giáo dục pháp luật cho học sinh được thực hiện nội quy,quy định của nhà trường, xây dựng các phong trào thi đua “trường học thânthiện, học sinh tích cực”; Nhà trường xây dựng khối đoàn kết, tôn trọng, thânthiện, tương thân, tương ái giữa giáo viên với học sinh và giữa học sinh với họcsinh
Tổ chức cho học sinh được học tập, thảo luận, ký cam kết về nội quy, quyđịnh của nhà trường về quyền và nhiệm vụ của người học sinh theo quy định củaĐiều lệ trường trung học phổ thông Đặc biệt quan tâm chú ý như:
Nghiêm cấm học sinh gây gổ đánh nhau, kéo băng kết nhóm với thanhthiếu niên ngoài nhà trường
Nghiêm cấm việc tàng trữ, sử dụng vũ khí vật liệu nổ và các loại hung khí
có khả năng gây sát thương cao
Nghiêm cấm việc tự ý tổ chức đi chơi, tham quan, tắm ao hồ, sông suối,tham gia các trò chơi nguy hiểm, kích động bạo lực
Nghiêm cấm tham gia đánh bài bạc, cá độ và các tệ nạn xã hội…
Thành lập và duy trì tốt hoạt động đội cờ đỏ nhằm thường xuyên kiểm traviệc chấp hành nội quy, quy định của học sinh hàng ngày Cụ thể:
Việc chấp hành về nề nếp, trang phục, đầu tóc, giày dép…
Trang 19Phát hiện và ngăn ngừa học sinh mang hung khí đến trường.
Tiếp nhận và xử lý thông tin kịp thời; khi phát hiện biểu hiện tâm lý và dấuhiệu bạo lực cẩn phối hợp kịp thời với gia đình học sinh để phối hợp giải quyết.Tuyệt đối không để xảy ra hiện tượng bạo lực, bạo hành học sinh, xúc phạmnhân phẩm, danh dự người học trong tất cả các cấp học
Qua bảng kết quả giáo dục HS của nhà trường trong hai năm học 2019
-2020 và -2020 - 2021 ta thấy: phần lớn các em được giáo viên nhà trường đánhgiá tương đối tốt Trên thực tế đa số các em là những học sinh ngoan, chịu khóhọc tập thực hiện tốt nội qua của nhà trường, kết quả xếp loại hạnh kiểm cũngcho thấy rằng, năm học sau tỉ lệ học sinh có hạnh kiểm loại khá tốt cao hơn nămhọc trước Tuy nhiên, vẫn còn một bộ phận học sinh chưa chịu khó học tập, rènluyện về các mặt trong năm học Qua tìm hiểu thực tế bản thân tôi chứng kiến,hiện nay tình trạng chất lượng đạo đức của một bộ phận học sinh xuống cấp khánghiêm trọng Các hành vi vi phạm phổ biến như:
- Còn có một số học sinh thiếu ý thức tập thể, chưa chấp hành kỷ luật, chưathực hiện nghiêm túc nội quy, quy định của nhà trường, các quy định nơi côngcộng, nói và làm không đồng nhất
- Không chấp hành nội quy học tập gây rối trong các giờ học với mục đíchkhông cho bạn học bài Cụ thể: Khi cán sự lớp nhắc nhở thì sẽ “ ghi thù” và tìm
cơ hội để trả.Thực tế là tháng 10/2020 ở khối lớp 7a3 khi bị lớp phó học tậpnhiều lần nhắc về thái độ học không nghiêm túc thì S tức giận và trong lần lớpphó trả bài kiểm tra ngang chỗ ngồi, S liền đưa chân ra cản làm bạn vấp ngã vàđập trán vào cạnh bàn và vết thương phải may lại hết 7 mũi
- Lập hội đánh nhau, đánh hội đồng, đem hung khí (dao nhọn) vào trườngđể “xử” bạn cùng lớp vì nhìn “chướng mắt” Trường hợp khác, là một nhóm HSnam lớp 6 đem dao nhọn vào trường “xử” dùm bạn vì không trả tiền đã mượn củabạn khác
Trang 20- Một số học sinh chưa biết kiểm soát cảm xúc, ít chia sẻ, đồng cảm, thiếu quan tâm giúp đỡ gia đình, bạn bè, và mọi người, nhiều em chỉ quen hưởng thụ.
- Khá nhiều học sinh chưa biết cách tự bảo vệ mình để phòng tránh bạo lực
2.3 Những điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội, thách thức liên quan đến công tác “Quản lý hoạt động giáo dục phòng chống bạo lực học đường” tại
- HS có chiều hướng phát triển tốt về mặt tình cảm đạo đức, lối sống các
em rèn luyện được kỹ năng giao tiếp, kỹ năng tự nhận thức đúng sai, tự hiểu vàvận dụng được một số kiến thức về pháp luật trong cuộc sống hàng ngày
Nhận xét thực trạng công tác phòng chống bạo lực học đường:
- Lãnh đạo nhà trường quan tâm, chú trọng, tạo điều kiện thuận lợi cho việc thực hiện công tác phòng chống BLHĐ
- Đội ngữ CB, GV điều qua trường lớp sư phạm đạt trên chuẩn (100%) vềchuyên môn, nghiệp vụ; CB, GV luôn trau dồi đạo đức cách mạng, đạo đức nhàgiáo; tìm hiểu pháp luật của nhà nước, lối sống văn hóa tự học hỏi nâng cao trình
độ chuyên môn nghiệp vụ luôn là tấm gương sáng cho HS nôi theo
- Các bậc cha mẹ HS có quan tâm đến con em của mình, tích cực phối hợp với nhà trường trong công tác phòng chống BLHĐ cho HS
- HS có chiều hướng phát triển tốt về mặt tình cảm đạo đức, lối sống các emrèn luyện được kỹ năng giao tiếp, kỹ năng tự nhận thức đúng sai, tự hiểu và vận
Trang 21dụng được một số kiến thức về pháp luật trong cuộc sống hàng ngày, không có
HS vi phạm nghiêm trọng về hành vi đạo đạo
Ngay từ đầu năm học, nhà trường tổ chức cho học sinh được học tập nộiquy, quy định, nhiệm vụ và quyền của người học theo điều lệ trường trung học.Sinh hoạt kĩ cho các em những điều không được làm như: gây gỗ đánh nhau tạobăng nhóm với các thanh thiếu niên ngoài nhà trường Nghiêm cấm học sinh tàntrữ sử dụng hung khí tránh xa những trò chơi nguy hiểm, bạo lực Để học sinhthực hiện tốt nội quy, quy định cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các tổ chứcđoàn thể, giáo viên trong việc tuyên truyền giám sát, kiểm tra, tư vấn cho họcsinh
Sự phối hợp giữa giáo viên chủ nhiệm với các đoàn thể trong nhà trường
và chính quyền địa phương.
Giáo viên chủ nhiệm được xem như là người cha (mẹ) thứ hai của các em,
vì thế GVCN phải luôn quan tâm để giúp đỡ các em kịp lúc, kịp thời Sự quantâm gần gũi, yêu thương sẽ giúp giáo viên phát hiện kịp thời những mâu thuẫn
có thể dẫn đến đánh nhau của các em Khi phát hiện mâu thuẫn, GVCN can giánkhuyên bảo, giải thích tận tường để các em có định hướng hành vi đúng sai,đồng thời tạo cơ hội sinh hoạt giao lưu gắn kết giữa các em đang có dấu hiệumâu thuẫn bằng cách cho các em có những hoạt động gần nhau, hỗ trợ với nhauđể xóa tan mâu thuẫn Trong lớp chủ nhiệm, những em yếu đuối rụt rè nên tạo
cơ hội cho các em thể hiện trước đám đông, còn những em thích làm “Đại ca”thì giao cho các em giữ một số chức vụ trong lớp như: lớp phó kỷ luật hoặc laođộng để các em có cơ hội thể hiện mình đồng thời thông qua chức vụ mà emđảm nhận em sẽ tự chấn chỉnh hành vi sai phạm của mình
Giáo viên chủ nhiệm phối hợp với giáo viên bộ môn nắm được tính cáchtừng em, gần gũi, động viên về tinh thần, chia sẻ khó khăn với các em Vớinhững học sinh thường hay gây gỗ với bạn, GVCN biết được nên tìm hiểu hoàncảnh, tâm lý và phối hợp với giáo viên bộ môn, ban cán sự lớp gần gũi hơn, xóa
Trang 22được mặc cảm Khi học sinh thấy mình được chia sẻ thì sẽ có suy nghĩ tích cực,phấn đấu tốt.
GVCN phối hợp với cha mẹ học sinh quan tâm đến việc quản lý học sinhcũng như những sai phạm của các em Thường xuyên thông báo tình hình củahọc sinh tới cha mẹ học sinh về ý thức kỷ luật, thái độ học tập Khi học sinh cóbiểu hiện vi phạm kỷ luật như bỏ học, mâu thuẫn với nhau, nhà trường thông tinkịp thời tới gia đình học sinh để phối hợp trong việc giáo dục các em
Thành lập và duy trì tốt hoạt động đội cờ đỏ, ống kính xanh nhằm thườngxuyên kiểm tra việc chấp hành nội quy, quy định của học sinh hàng ngày Trongcác đợt tổng kết thi đua, sinh hoạt dưới cờ, sinh hoạt lớp cần phải tuyên dươngnhững gương tốt trong học tập cũng như thực hiện các nề nếp Đồng thờinghiêm khắc kiểm điểm những trường hợp học sinh hay vi phạm để làm gươngcho những học sinh khác
Phối hợp và tham mưu với chính quyền địa phương trong việc thườngxuyên kiểm tra những điểm kinh doanh internet, và hàng quán ở gần khu vựctrường học vì nơi đây thường tập trung những học sinh đã bỏ học và các em này
có hành vi lôi kéo, dụ dỗ và bắt nạt học sinh trong trường Cần có biện pháp bắtbuộc chủ tiệm internet cam kết không được chứa học sinh qua đêm và chứa họcsinh vào giờ hành chính
Rèn luyện kĩ năng sống và tạo sân chơi bổ ích cho học sinh
Nhà trường thường xuyên tổ chức các buổi sinh hoạt chuyên đề, sinh hoạtngoại khóa, các hoạt động văn hóa, văn nghệ, các hoạt động thể dục, thể thao đểtạo sân chơi lành mạnh, tạo dựng môi trường học tập gần gũi, thân thiện, qua đórèn luyện cho các em kĩ năng giao tiếp để hạn chế những câu nói gây mất lòngbạn bè; kĩ năng ứng xử để các em có những hành động thấu tình đạt lý, đạt tớigiá trị nhân văn cao nhất; kĩ năng kiềm chế cảm xúc để các em biết kìm nén,biết sống bao dung độ lượng với mọi người Mặt khác, những hoạt động nàycòn gắn kết học sinh chung lớp lại với nhau tạo ra sự đoàn kết nội bộ và xóa bỏnhững mâu thuẫn nảy sinh trong lớp học
Trang 23Khuyến khích học sinh chia sẻ những thông tin về dấu hiệu bạo lực họcđường với nhà trường Tạo điều kiện để học sinh được bày tỏ ý kiến, hướng dẫncác em biết cách quan tâm, chia sẻ với thầy cô, cha mẹ và bạn bè qua hộp thư
“Điều em muốn nói” của nhà trường Điều quan trọng là hiệu trưởng, giáo viên
và nhân viên nhà trường phải thật sự giữ bí mật và tôn trọng những điều các emchia sẽ và những nguyện vọng chính đáng của các em Khi nhận được nhữngthông tin về các dấu hiệu bạo lực nhà trường phân công Đoàn thanh niên, Độithiếu niên, thận trọng tiếp cận để tìm hiểu cặn kẽ và có hướng đề xuất với lãnhđạo nhà trường xử lý kịp thời nhằm ngăn chặn bạo lực học đường xảy ra trongnhà trường
Dạy cho học sinh cách thức giải quyết xung đột và kỹ năng làm chủ cảmxúc của mình Đối với bản thân các em học sinh, cần nâng cao nhận thức, ýthức về hành động và những hậu quả của hành động bạo lực đó Trong tập thểlớp, cần tổ chức các nhóm bạn đồng hành tương tự như hình thức đôi bạn cùngtiến để nâng cao nhận thức hiểu biết tăng cường sự trao đổi khắc phục lẫn nhaucùng nhau học tập Tổ chức nhiều sân chơi bổ ích để tạo sự gần gũi yêu thươngcon người Tránh được sự thờ ơ vô cảm của mọi người trước những hành độngbạo lực
Trong các năm học qua nhà trường đã tổ chức các buổi sinh hoạt chuyên
đề, sinh hoạt ngoại khóa sau:
+ Tổ chức buổi chuyên đề “Học tập và làm theo tư tấm gương đạo đức Hồ
Chí Minh” Triển khai thực hiện phong trào “Thiếu nhi thi đua thực hiện tốt 5
Điều Bác Hồ dạy: Tuyên truyền về lịch sử, truyền thống của Đội TNTP Hồ Chí
Minh, Đoàn TNCS Hồ Chí Minh và những tấm gương đội viên tiêu biểu của đất
nước, huyện hoặc Liên đội; tuyên truyền về lịch sử đất nước, địa phương, ý
nghĩa của các ngày lễ lớn và vai trò của đội viên trong tham gia hoạt động chàomừng ngày lễ lớn
+ Tổ chức chương trình “Em yêu lịch sử Việt Nam” Tổ chức hoạt động
đền ơn đáp nghĩa, uống nước nhớ nguồn; hướng về biển đảo quê hương…
Trang 24+ Tổ chức sinh hoạt chuyên đề “Xây dựng tình bạn đẹp - Nói không với
bạo lực học đường”, Ngày hội “Nét đẹp thầy trò” Tổ chức Chương trình “Học làm người có ích”, Ngày hội kỹ năng sống, Chương trình “Tự hào người đội viên, thiếu nhi Bình Đại” Tổ chức thường xuyên hoạt động tuyên truyền “Mỗi tuần một câu chuyện đẹp, một tấm gương sáng” trong tiết sinh hoạt cờ, phát
thanh măng non; Chương trình thắp sáng ước mơ, …
+ Tổ chức tốt phong trào “Hành động nhỏ - Nghĩa tri ân” Xây dựng, củng
cố góc “Sân chơi dân gian” gồm các trò chơi dân gian cho đội viên, thiếu nhi.
Thực hiện tốt các phong trào thi đua, các cuộc vận động:
Nhà trường luôn phát động phong trào "Xây dựng trường học thân thiện, học
sinh tích cực” và cuộc vận động “Mỗi Thầy cô giáo là một tấm gương đạo đức,
tự học và sáng tạo” đến toàn thể cán bộ, giáo viên, công nhân viên trong nhà
trường Tạo môi trường giáo dục lành mạnh, công bằng, văn minh Bản thângiáo viên phải hiểu được tâm sinh lí của học sinh, biết kiềm chế, tuyệt đối khôngđược dùng bạo lực về hành động cũng như về ngôn ngữ đối với học sinh, ngay
cả với những học sinh vi phạm kỉ luật mà nên dùng tình thương để cảm hóa các
em Phải luôn là tấm gương sáng để học sinh tin tưởng, học tập noi theo
2.3.2 Những điểm yếu
- Công tác chỉ đạo, kiểm tra giám sát việc phòng chống BLHĐ của Hiệutrưởng đôi khi chưa kịp thời
- Ban tư vấn học đường hoạt động chưa mang lại hiệu quả cao
- Một số GV chỉ “dạy chữ” chưa chú trọng nhiều với việc “dạy người”, nênhiệu quả việc rèn luyện kỹ năng sống cho học sinh còn thấp, hoặc GV còn thờ ơ thiếu trách nhiệm khi thấy HS có dấu hiệu vi phạm
- Hoạt động dạy và học có đổi mới phương pháp nhưng chư lôi cuốn hết HSchuyên cần học tập, chưa thực sự quan tâm đến việc học của mình, học trong sựgượng ép Vẫn còn tình trạng học sinh chán học, bỏ học và bị lôi kéo theo chiềuhướng xấu