CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập Tự do Hạnh phúc Trung Chải, ngày 22 tháng năm 2018 BÁO CÁO TÓM TẮT NỘI DUNG SÁNG KIẾN “RÈN KĨ NĂNG ÔN TẬP NGỮ VĂN LỚP 9 THI VÀO LỚP 10 (PHẦN THƠ HIỆN ĐẠI VIỆT NAM).” I. Tình trạng giải pháp đã biết. Nhiều năm nay chất lượng ôn tập cho học sinh lớp 9 vào lớp 10 THPT của trường PTDTBTTHCS Trung Chải còn thấp do nhiều yếu tố khách quan đem lại như: 100% các em là người dân tộc thiểu số, trình độ hiểu biết còn hạn chế, chưa mạnh dạn tự tin, nhiều gia đình có hoàn cảnh khó khăn, số lượng tham gia đi thi vào THPT còn khá ít… Trước khi ôn tập cho học sinh, nhà trường cho các em đăng kí số lượng ôn tập lớp 9 thi vào lớp 10. Sau đó nhà trường đã xây dựng kế hoạch, nội dung ôn tập, phân công giáo viên ôn tập, tổ chức cho học sinh ôn tập vào tháng 02 hàng năm, giáo viên đã hướng dẫn học sinh ôn tập theo chuyên đề… Tuy nhiên nội dung ôn vẫn còn chung chung, chưa sát với chương trình thi, định hướng cho học sinh thi chọn trường theo năng lực của học sinh còn chưa được tốt, ngoài ra các đề thi vào lớp 10 THPT vào những năm gần đây nội dung dành cho phần thơ hiện đại chiếm 50 % – 70% nội dung kiến thức của phần thi. Vốn các em học sinh đã yếu về sự cảm nhận, trình bày của mình qua các bài thơ kết hợp với lúc ôn cho học sinh giáo viên chưa chuyên sâu hơn nữa học sinh chưa có nhiều thời gian để ôn tập do đó kết quả thi của các em chưa được cao, tỉ lệ học sinh đỗ vào lớp 10 THPT của nhà trường cũng chỉ đạt cao nhất là 52%. Năm học Tổng số học sinh Đăng kí dự thi Kết quả so với đăng kí 20162017 63 30 đạt 47,6 % 15 đạt 50% 20172018 53 25 đạt 47,1% 13 đạt 52% Từ kết quả thi của những năm học trước còn thấp nên tôi mạnh dạn đưa ra những kinh nghiệm để ôn tập cho học sinh thi vào lớp 10 THPT của nhà trường để kết quả trong năm học này được nâng cao hơn với kinh nghiệm: “RÈN KĨ NĂNG ÔN TẬP NGỮ VĂN LỚP 9 THI VÀO LỚP 10 (PHẦN THƠ HIỆN ĐẠI VIỆT NAM).” II. Nội dung giải pháp đề nghị công nhận sáng kiến. 1. Nhà trường tổ chức dạy ôn tập cho 100% hoc sinh thi vào lớp 10 THPT ngay từ đầu năm học. 2. Giáo viên xây dựng kế hoạch, nội dung ôn tập cụ thể, ôn tập theo chuyên đề. 3. Xác định được kiến thức cơ bản để ôn tập vì đây là kiến thức tối ưu, cần thiết cho việc ôn tập. Những kiến thức này cần dựa vào các yếu tố sau: Dựa vào mục tiêu bài học Dựa vào hệ thống câu hỏi trong sách giáo khoa Dựa vào chuẩn kiến thức kĩ năng từng bài 4. Đối với phần thơ hiện đại giáo viên cần lưu ý: Xác định chuẩn phần kiến thức, kĩ năng của phần ôn tập thơ trữ tình, thơ hiện đại Việt Nam. Qua đó học sinh hình thành được các năng lực tiếp nhận văn học, cảm thụ thẩm mĩ, bồi dưỡng cho học sinh tình yêu gia đình, quê hương, đất nước…hiểu và cảm nhận sâu sắc được những giá trị nội dung và nghệ thuật của một số bài thơ hiện đại Việt Nam sau cách mạng tháng 8 năm 1945: Đồng chí, Đoàn thuyền đánh cá, Bếp lửa, Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ, Bài thơ về tiểu đội xe không kính, Viếng lăng Bác, Mùa xuân nho nhỏ, Nói với con, Sang thu. Hiểu được nét độc đáo của từng bài thơ như: tình yêu quê hương đất nước, tinh thần cách mạng, tình cảm gia đình được hòa quyện với tình yêu quê hương đất nước, cảm hứng về lao động, lòng thành kính, tình yêu lãnh tụ, cảm nhận suy nghĩ về thiên nhiên và những suy ngẫm về cuộc đời.
Trang 1CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập - Tự do - Hạnh phúc
Trung Chải, ngày 22 tháng năm 2018
BÁO CÁO TÓM TẮT NỘI DUNG SÁNG KIẾN
“RÈN KĨ NĂNG ÔN TẬP NGỮ VĂN LỚP 9 THI VÀO LỚP 10
(PHẦN THƠ HIỆN ĐẠI VIỆT NAM).”
I Tình trạng giải pháp đã biết.
Nhiều năm nay chất lượng ôn tập cho học sinh lớp 9 vào lớp 10 THPT của trường PTDTBTTHCS Trung Chải còn thấp do nhiều yếu tố khách quan đem lại như: 100% các em là người dân tộc thiểu số, trình độ hiểu biết còn hạn chế, chưa mạnh dạn tự tin, nhiều gia đình có hoàn cảnh khó khăn, số lượng tham gia đi thi vào THPT còn khá ít… Trước khi ôn tập cho học sinh, nhà trường cho các em đăng kí số lượng ôn tập lớp 9 thi vào lớp 10 Sau đó nhà trường đã xây dựng kế hoạch, nội dung ôn tập, phân công giáo viên ôn tập, tổ chức cho học sinh ôn tập vào tháng 02 hàng năm, giáo viên đã hướng dẫn học sinh ôn tập theo chuyên đề… Tuy nhiên nội dung ôn vẫn còn chung chung, chưa sát với chương trình thi, định hướng cho học sinh thi chọn trường theo năng lực của học sinh còn chưa được tốt, ngoài ra các đề thi vào lớp 10 THPT vào những năm gần đây nội dung dành cho phần thơ hiện đại chiếm 50 % – 70% nội dung kiến thức của phần thi Vốn các em học sinh đã yếu về sự cảm nhận, trình bày của mình qua các bài thơ kết hợp với lúc ôn cho học sinh giáo viên chưa chuyên sâu hơn nữa học sinh chưa có nhiều thời gian để ôn tập do đó kết quả thi của các em chưa được cao, tỉ
lệ học sinh đỗ vào lớp 10 THPT của nhà trường cũng chỉ đạt cao nhất là 52%
Từ kết quả thi của những năm học trước còn thấp nên tôi mạnh dạn đưa ra những kinh nghiệm để ôn tập cho học sinh thi vào lớp 10 THPT của nhà trường
để kết quả trong năm học này được nâng cao hơn với kinh nghiệm: “RÈN KĨ NĂNG ÔN TẬP NGỮ VĂN LỚP 9 THI VÀO LỚP 10 (PHẦN THƠ HIỆN ĐẠI VIỆT NAM).”
II Nội dung giải pháp đề nghị công nhận sáng kiến.
1 Nhà trường tổ chức dạy ôn tập cho 100% hoc sinh thi vào lớp 10 THPT ngay
từ đầu năm học
2 Giáo viên xây dựng kế hoạch, nội dung ôn tập cụ thể, ôn tập theo chuyên đề
3 Xác định được kiến thức cơ bản để ôn tập vì đây là kiến thức tối ưu, cần thiết cho việc ôn tập Những kiến thức này cần dựa vào các yếu tố sau:
- Dựa vào mục tiêu bài học
- Dựa vào hệ thống câu hỏi trong sách giáo khoa
- Dựa vào chuẩn kiến thức kĩ năng từng bài
4 Đối với phần thơ hiện đại giáo viên cần lưu ý:
Trang 2- Xác định chuẩn phần kiến thức, kĩ năng của phần ôn tập thơ trữ tình, thơ hiện đại Việt Nam Qua đó học sinh hình thành được các năng lực tiếp nhận văn học, cảm thụ thẩm mĩ, bồi dưỡng cho học sinh tình yêu gia đình, quê hương, đất nước…hiểu và cảm nhận sâu sắc được những giá trị nội dung và nghệ thuật của một số bài thơ hiện đại Việt Nam sau cách mạng tháng 8 năm 1945: Đồng chí, Đoàn thuyền đánh cá, Bếp lửa, Khúc hát ru những em bé lớn trên lưng mẹ, Bài thơ về tiểu đội xe không kính, Viếng lăng Bác, Mùa xuân nho nhỏ, Nói với con, Sang thu Hiểu được nét độc đáo của từng bài thơ như: tình yêu quê hương đất nước, tinh thần cách mạng, tình cảm gia đình được hòa quyện với tình yêu quê hương đất nước, cảm hứng về lao động, lòng thành kính, tình yêu lãnh tụ, cảm nhận suy nghĩ về thiên nhiên và những suy ngẫm về cuộc đời
- Xác định các kĩ năng cơ bản:
+ Đọc thuộc lòng các bài thơ đã được học
+ Hiểu được một số hình ảnh thơ tiêu biểu
+ Hình thành kĩ năng: nghe, nói, đọc, viết
+ Hình thành tư tưởng đạo đức, lối sông
- Lập bảng chuẩn kiến thức- kĩ năng của từng bài
5 Thiết kế kế hoạch, nội dung ôn tập cho từng bài qua các bước sau:
- Bước 1: Xác định nội dung kiến thức ôn tập bài học theo chuẩn và yêu cầu thái độ trong học tập
- Bước 2: Nghiên cữu lại sách giáo khoa, và nội dung bài học để xác định được trình tự logic của bài học
- Bước 3: Xác định khả năng đáp ứng các nhiệm vụ nhận thức của học sinh
- Bước 4: Lựa chọn phương pháp dạy học, phương tiện dạy học, hình thức
tổ chức và cách thức đánh giá thích hợp nhằm giúp học sinh chủ động, tích cực, sáng tạo
6 Thực hiện một giờ lên lớp
7 Giáo viên phải chú trọng đến năng lực nắm bắt kiến thức, mức độ tư duy của học sinh Bất cứ một bài thơ nào tôi cũng hình thành 2 bước:
- Bước 1: Kiểm tra bài cũ:
Ví dụ: - Em hãy đọc thuộc lòng bài thơ
- Trình bày nhũng hiểu biết của em về bài thơ?
- Bước 2: Tiến hành ôn tập:
+ Dạng 1: Ôn tập khái quát về tác phẩm
+ Dạng 2: Rèn kĩ năng thông hiểu, vận dụng
8 Xây dựng hệ thống bài tập
9 Thực hành vận dụng làm các dạng đề thi THPT sau mỗi tiết ôn tập
III Khả năng áp dụng của giải pháp.
Căn cứ vào kết quả học tập, kết quả thi của học sinh tôi nhận thấy sáng
Trang 3kiến có khả năng áp dụng vào thực tế của nhà trường trong toàn huyện đặc biệt
là các trường vùng cao
IV Hiệu quả, lợi ích thu được hoặc dự kiến có thể thu được do áp dụng giải pháp
Trong quá trình trau dồi kinh nghiệm, kiến thức, học hỏi từ những năm học trước đến nay của năm học 2018-2019 tôi đạt được kết quả như sau:
Năm học Tổng số học sinh Đăng kí dự thi Kết quả so với
đăng kí
Dự kiến kết quả năm
V Những người tham gia tổ chức áp dụng sáng kiến lần đầu (nếu có)
VI Tài liệu kèm theo gồm
XÁC NHẬN CỦA THỦ TRƯỞNG ĐƠN VỊ NGƯỜI BÁO CÁO
Lê Thị Thanh Nga