CHƯƠNG IV CHƯƠNG IV CHÍNH SÁCH TÀI KHÓA Chương IV Chính sách tài khóa I Ngân sách chính phủ 1 Khái niệm Ngân sách chính phủ là 1 bảng liệt kê một cách hệ thống các khoản chi tiêu của chính phủ và nguồn thu để thực hiện các khoản chi đó Ngân sách của chính phủ Ngân sách của chính phủ (B Budget of Government) được hình thành từ nguồn thu và các khoản chi tiêu của chính phủ B = T – G T là thuế ròng G là chi của chính phủ Chương IV Chính sách tài khóa + Nếu G < T, ngân sách chính phủ thặng dư + Nếu.
Trang 1CHƯƠNG IV CHÍNH SÁCH TÀI KHÓA
Trang 2Chương IV: Chính sách tài khóa
I Ngân sách chính phủ
1 Khái niệm:
Ngân sách chính phủ là 1 bảng liệt kê một cách hệ thống các khoản chi tiêu của chính phủ và nguồn thu để thực hiện các khoản chi đó.
Trang 3Ngân sách của chính phủ.
Ngân sách của chính phủ (B - Budget of
Government) được hình thành từ nguồn thu
và các khoản chi tiêu của chính phủ
B = T – G.
T: là thuế ròng
G: là chi của chính phủ
Chương IV: Chính sách tài khóa
Trang 4+ Nếu G < T, ngân sách
chính phủ thặng dư.
+ Nếu G > T, ngân sách
chính phủ thâm hụt.
+ Nếu G = T, ngân sách
chính phủ cân bằng.
Minh họa bằng đồ thị
như hình 3.8.
Hình 3.8
Chương IV: Chính sách tài khóa
Trang 5Chương IV: Chính sách tài khóa
II Ngân sách chính phủ và tổng cầu.
1 Tác động của chi tiêu chính phủ (T=0).
Khi chính phủ tăng chi tiêu:
G↑ → AD↑ → Y↑
Khi chính phủ giảm chi tiêu
G↓ → AD↓ →Y↓.
Trang 6Chương IV: Chính sách tài khóa
∆Y = kG ∆G (kG = k)
Ví dụ: C = 100 + 0,75Yd; I = 50 + 0,2Y; G = 145
a Xác định sản lượng cân bằng
b Giả sử chi tiêu Chính phủ tăng thêm
30 Xác định sản lượng cân bằng mới
Trang 7Chương IV: Chính sách tài khóa
2 Tác động của thuế ròng (T = T x -T r ).
a Tác động Tx (Tr = const)
Khi chính phủ tăng thuế:
T x ↑ → T↑ → Y d ↓ → C↓ → AD↓ → Y↓
Khi chính phủ giảm thuế
T x ↓ → T↓ → Y d ↑ → C↑ → AD↑ → Y↑.
∆Y = k Tx ∆T x (k Tx = -k.C m ).
∆Y = - k.Cm ∆T x
Trang 8Chương IV: Chính sách tài khóa
b Tác động của chi chuyển nhượng (Tx= const).
Khi chính phủ tăng chi chuyển nhượng:
T r ↑ → T↓ → Y d ↑ → C↑ → AD↑ → Y↑.
Khi chính phủ giảm chi chuyển nhượng
T r ↓ → T↑ → Y d ↓ → C↓ → AD↓ → Y↓.
∆Y = k Tr ∆T r (k Tr = k.C m ).
∆Y = k.C m ∆T r
Trang 9Chương IV: Chính sách tài khóa
3 Tác động đồng thời của G và T.
Số nhân ngân sách: kB = kG + kT = k (1-Cm)
Vì 0 <Cm <1 nên 0<kB<1
Như vậy, khi tăng T & G cùng 1 lượng như nhau vẫn làm tăng sản lượng/thu nhập trong nền kinh tế
Trang 10Chương IV: chính sách tài khóa
III CHÍNH SÁCH TÀI KHÓA
1 Chính sách tài khóa chủ động
a Mục tiêu
- Ổn định kinh tế ở mức sản lượng tiềm năng
- Duy trì nền kinh tế ở tỷ lệ thất nghiệp tự nhiên
- Tỷ lệ lạm phát vừa phải
b Công cụ của chính sách tài khóa
Chính sách tài khóa có 2 công cụ: G và T
Trang 11Chương IV: chính sách tài khóa
c Nguyên tắc thực hiện
Trường hợp Y t < Y p .
Chính phủ thực hiện chính sách tài khóa mở
rộng bằng cách giảm
thuế hay tăng chi tiêu
hoặc kết hợp cả hai Kết
quả tổng cầu tăng, sản
lượng cân bằng tăng.
Như hình 4.2
Chính sách tài khóa mở rộng
Hình 4.2
Trang 12Chương IV: chính sách tài khóa
Trường hợp Y t > Y p .
Chính phủ thực hiện
chính sách tài khóa thu
hẹp bằng cách tăng
thuế hay giảm chi tiêu
hoặc kết hợp cả hai Kết
quả tổng cầu giảm, sản
lượng cân bằng giảm.
Như hình 4.3.
Chính sách tài khóa thu hẹp
Hình 4.3
Trang 13Chương IV: Chính sách tài khóa
d Định lượng chính
sách tài khóa
Khi Yt không bằng Yp
thì mức sản lượng
cần điều chỉnh bằng:
∆Y = Yp – Yt
Lượng tổng cầu cần
điều chỉnh:
Có 3 trường hợp.
Chỉ sử dụng G:
Chỉ sử dụng T:
Kết hợp G và T:
0
Y AD
k
=
G
G
T m
T
−
0
m
Trang 14Chương IV: Chính sách tài khóa
2 Chính sách tài khóa tự động.
Các nhân tố ổn định tự động đó là thuế thu nhập có lũy tiến và trợ cấp thất nghiệp
Khi nền kinh tế suy thoái, thu nhập giảm, thuế
thu nhập giảm, trợ cấp tăng →T↓.
Trường hợp tương tự ngược lại
Trang 15Chương IV: Chính sách tài khóa
Bài tập: Cho các hàm số: C= 120 + 0,75 Yd;
I = 50 + 0,05Y; G =190; T = 100 +0,2Y;
Yp =1250;
a Xác định sản lượng cân bằng Cho biết tình hình ngân sách của chính phủ?
b Từ kết quả câu a) chính phủ tăng chi ngân sách thêm 1 lượng là 75 Trong đó, tăng chi cho đầu tư là 50, chi trợ cấp thêm cho những
Trang 16Chương IV: Chính sách tài khóa
người nghèo là 25 Biết tiêu dùng biên của những người nhận trợ cấp là 0,8 Hãy xác định sản lượng cân bằng mới?
c Từ kết quả câu b) để đạt được sản lượng tiềm năng, Chính phủ sử dụng chính sách tài khóa như thế nào trong các trường hợp:
- Chỉ sử dụng công cụ G
- Chỉ sử dụng công cụ T
