ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ BÀI TẬP LỚN HỌC PHẦN KINH TẾ CHÍNH TRI QUỐC TẾ ĐỀ TÀI CHIẾN TRANH THƯƠNG MẠI MỸ – TRUNG VÀ TÁC ĐỘNG CỦA CUỘC CHIẾN ĐẾN NỀN KINH TẾ VIỆT NAM Sinh viên thực hiện NGUYỄN ĐẶNG QUỲNH ANH Mã sinh viên 18050008 Lớp QH2018E KINH TẾ 2 Giảng viên hướng dẫn TS NGUYỄN THÙY ANH TS VŨ DUY HÀ NỘI 2021 MỤC LỤC MỞ ĐẦU 1 I Kinh tế chính trị quốc tế là gì 1 II Chiến tranh thương mại Mỹ Trung 1 1 Chiến tranh thương mại là gì 1 1 1 Khái n.
Trang 1ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ
BÀI TẬP LỚN
HỌC PHẦN KINH TẾ CHÍNH TRI QUỐC TẾ
ĐỀ TÀI: CHIẾN TRANH THƯƠNG MẠI MỸ – TRUNG VÀ TÁC ĐỘNG CỦA
CUỘC CHIẾN ĐẾN NỀN KINH TẾ VIỆT NAM
Sinh viên thực hiện : NGUYỄN ĐẶNG QUỲNH ANH
Mã sinh viên : 18050008
Giảng viên hướng dẫn : TS NGUYỄN THÙY ANH
TS VŨ DUY
Trang 2MỤC LỤC
MỞ ĐẦU 1
I Kinh tế chính trị quốc tế là gì 1
II Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung 1
1 Chiến tranh thương mại là gì 1
1.1 Khái niệm 1
1.2 Các hình thức của chiến tranh thương mại 2
1.3 Lợi ích và tác hại của chiến tranh thương mại 2
2 Nguyên nhân chiến tranh thương mại Mỹ Trung 2
2.1 Nguyên nhân sâu xa 2
2.2 Nguyên nhân trực tiếp 3
3 Thực trạng chiến tranh thương mại Mỹ Trung 5
3.1 Phương thức Mỹ áp dụng 5
3.2 Phương thức Trung Quốc áp dụng 6
III Tác động chiến tranh thương mại Mỹ Trung đến nền kinh tế Việt Nam 9
1 Tác động tới kinh tế, thương mại và những ảnh hưởng đến doanh nghiệp Việt Nam 9 2 Tác động tới thị trường tài chính, tiền tệ, ngân hàng 10
3 Tác động tới dòng vốn đầu tư của các doanh nghiệp FDI 11
IV Giải pháp đối với Việt Nam trước tác động của cuộc chiến thương mại Mỹ – Trung 12
1 Tăng cường vai trò nhà nước 12
2 Tăng cường vai trò doanh nghiệp 13
KẾT LUẬN 14
DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 14
Tài liệu nước ngoài 14
Tài liệu trong nước 15
Trang 3MỞ ĐẦU
Trong thập niên thứ hai của thế kỷ XXI, Mỹ và Trung Quốc đang bị cuốn vào một cuộc Chiến tranh lạnh mới với thương mại là mặt trận chủ chốt Trong bối cảnh chiến tranh thương mại diễn tiến ngày càng phức tạp, mối quan hệ Mỹ - Trung được dự đoán tiếp tục căng thẳng, với khuynh hướng leo thang và có thể trở nên tồi tệ trong một thời gian dài Mỹ với một khoảng thời gian dài nắm giữ vị trí siêu cường, cuộc chiến thương mại được nhìn nhận trong bối cảnh Mỹ có sự chuyển biến về nhận thức căn bản đối với sự trỗi dậy của Trung Quốc Đối với Trung Quốc, cuộc chiến này mang hàm ý thể hiện về khả năng ứng phó của Trung Quốc trước một siêu cường thế giới Cuộc chiến tranh thương mại Mỹ
- Trung, hai nền kinh tế lớn nhất thế giới, thực chất là cuộc đối đầu của một bên đang giữ
vị thế bá chủ và một bên là muốn soán ngôi bá chủ đấy Cuộc chiến khốc liệt này đã có những tác động nghiêm trọng đến nền kinh tế chính trị toàn cầu và đến nay vẫn chưa có dấu hiệu kết thúc thậm chí còn mở rộng hơn trên nhiều lĩnh vực khác Đặc biệt là đối với các quốc gia có nền kinh tế mở điển hình như Việt Nam, thì cuộc chiến thương mại giữa hai cường quốc này đã và đang đem đến nhiều ảnh hưởng vô cùng to lớn cả tích cực lẫn tiêu cực Từ việc tìm hiểu cuộc chiến tranh thương mại Mỹ - Trung cũng như tác động của
nó đến nền kinh tế Việt Nam, ta có thể đưa ra một số đề xuất, giải pháp cho Việt Nam nhằm giảm thiểu những tác động tiêu cực cũng như tận dụng những cơ hội từ cuộc chiến tranh này
I Kinh tế chính trị quốc tế là gì
Kinh tế chính trị quốc tế trong tiếng Anh là International political economy - IPE Kinh tế chính trị quốc tế nghiên cứu sự tác động qua lại giữa các yếu tố chính trị và kinh tế trong các mối quan hệ quốc tế Kinh tế có thể hiểu là hệ thống sản xuất, phân phối và tiêu dùng sản phẩm và của cải, còn chính trị là các quy tắc, thể chế mà các mối quan hệ tương tác kinh tế và xã hội giữa các chủ thể được điều chỉnh theo Các học giả IPE nghiên cứu về các vấn đề liên quan tới toàn cầu hóa như thị trường kinh tế và tài chính quốc tế, rủi ro chính trị phát triển quốc tế,
II Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung
1 Chiến tranh thương mại là gì
1.1 Khái niệm
Chiến tranh thương mại được đề cập đến khi các nước tham gia thương mại quốc tế dùng các biện pháp thuế quan, phi thuế quan, hạn ngạch hay những hạn chế khác để giảm lượng hàng hóa nhập khẩu cạnh tranh và tăng cường xuất khẩu bằng những biện pháp thúc đẩy
Trang 4xuất khẩu Những biện pháp như này cùng với sự leo thang của chủ nghĩa mậu dịch kéo theo sự giảm sút trong thương mại quốc tế và thậm chí ảnh hưởng đến các nước liên quan
1.2 Các hình thức của chiến tranh thương mại
- Chiến tranh thuế quan: Các nước tăng thuế quan đối với các mặt hàng nhập khẩu khiến chúng trở nên đắt đỏ hơn do có thêm chi phí thuế từ đó giảm cảnh tranh so với các sản
phẩm sản xuất trong nước
- Chiến tranh tiền tệ: Bằng việc hạ giá đồng nội tệ so với đồng ngoại tệ làm tỷ giá hối đoái giảm sẽ khiến quốc gia đó dành lợi thế khi nhập khẩu trở nên đắt đỏ hơn còn xuất khẩu sang nước khác có lợi thế hơn Tuy nhiên điều này có thể làm giảm sức mua chung của người dân từ đó suy giảm thương mại toàn cầu
- Cấm vận kinh tế: Một hoặc nhiều quốc gia sử dụng các hình phạt về tài chính và thương mại nhằm vào một chính phủ, tổ chức hoặc cá nhân không chỉ nhằm vào mục đích trừng phạt kinh tế mà còn vì nhiều mục đích như quân sự, chính trị và xã hội
- Chiến tranh kinh tế: Là chiến lược kinh tế sử dụng các biện pháp nhằm làm suy yếu nền kinh tế của đối phương Đây là một trong những khía cạnh của một cuộc chiến toàn diện
cả về chính trị, quân sự, phá hủy kinh tế của nhau có khả năng làm suy yếu năng lực chiến đấu của kẻ thù
1.3 Lợi ích và tác hại của chiến tranh thương mại
Chiến tranh thương mại mang đến cả lợi ích và tác hại cho các bên tham gia và cả các bên liên quan thậm chí là cả nền kinh tế toàn cầu Chiến tranh thương mại được coi như một phương thức để đảm bảo cho các doanh nghiệp trong nước khỏi những cạnh tranh không lành mạnh, thúc đẩy việc làm, tăng nhu cầu sử dụng hàng hóa trong nước, cải thiện thâm hụt thương mai và đưa ra sự trừng phạt thích đáng đối với những chính sách thương mại sai lệch Tuy nhiên, nó cũng gây ra các tác hại khá nghiêm trọng như là một trong những nguyên nhân chính gây suy giảm thị trường thương mại, kinh tế trì trệ, gây tổn thương đối với các quan hệ ngoại giao quốc tế Một trong những cuộc chiến tranh thương mại nổi bật ảnh hưởng đến nền kinh tế toàn cầu thời gian gần đây chính là cuộc thương chiến Mỹ - Trung
2 Nguyên nhân chiến tranh thương mại Mỹ Trung
2.1 Nguyên nhân sâu xa
Cuộc chiến tranh thương mại Mỹ - Trung là những mâu thuẫn gay gắt giữa hai cường quốc kinh tế lớn nhất thế giới Mỹ và Trung Quốc cũng là 2 cường quốc thương mại: Mỹ là nước nhập khẩu lớn nhất và xuất khẩu thứ nhì thế giới; Trung Quốc là nước xuất khẩu lớn nhất
Trang 5và nhập khẩu thứ nhì thế giới Dự báo, đến năm 2030, GDP danh nghĩa của Trung Quốc sẽ vượt Mỹ Song, nếu tính theo sức mua tương đương (PPP), GDP của Trung Quốc hiện nay
đã vượt Mỹ Chính vì vậy những năm gần đây, sự cạnh tranh giữa 2 siêu cường càng trở nên gay gắt trong bối cảnh sức mạnh của Mỹ có dấu hiệu suy giảm trong khi Trung Quốc đang bộc lộ tham vọng thay thế Mỹ ở vị trí thống lĩnh bàn cờ địa chính trị thế giới
2.2 Nguyên nhân trực tiếp
2.2.1 Thâm hụt thương mại lớn của Mỹ với Trung Quốc
Thâm hụt thương mại giữa Mỹ được xem là nguyên nhân trực tiếp gây ra căng thẳng thương mại Mỹ - Trung Năm 2017, Mỹ nhập khẩu 506 tỷ USD từ Trung Quốc trong khi chỉ xuất khẩu 131 tỷ USD sang Trung Quốc Như vậy, thâm hụt thương mại của Mỹ với Trung Quốc lên đến 375 tỷ USD Điều này phản ánh sự thất bại của các chính sách thương mại, cũng như các tác động tiêu cực của việc cắt giảm thuế và tăng chi tiêu, làm tăng mạnh thâm hụt ngân sách liên bang và chính sách thắt chặt tiền tệ của Mỹ, dẫn đến áp lực tăng lên lãi suất và giá trị thực của đồng đô la Chính quyền Mỹ đã nhiều lần yêu cầu Trung Quốc giảm thặng dư thương mại với Mỹ Tuy nhiên, Trung Quốc cho rằng biện pháp để giảm thâm hụt thương mại, chính là phía Mỹ cần tăng cường hoạt động xuất khẩu
2.2.2 Chính sách bảo hộ của chính quyền Tổng thống Trump
Từ khi lên cầm quyền, Tổng thống Donald Trump đã theo đuổi chính sách bảo hộ mậu dịch với mục tiêu “nước Mỹ trên hết” và “làm nước Mỹ vĩ đại trở lại” Chính sách bảo hộ mậu dịch này không chỉ dẫn đến chiến tranh thương mại với Trung Quốc, mà còn dẫn đến xung đột thương mại với những nước được xem là đồng minh của Mỹ (như EU, Nhật Bản, Hàn Quốc) các nước láng giềng gần của Mỹ (như Canada, Mexico) Ngay sau khi nhậm chức, ông Trump cũng2 đã rút khỏi hoặc yêu cầu đàm phán lại một loạt hiệp định thương mại tự
do (FTA) mà Mỹ đã ký kết hoặc đang thực thi
2.2.3 Các biện pháp hạn chế đầu tư của Trung Quốc
Mỹ phản ứng mạnh mẽ trước việc Trung Quốc không trao cho các công ty nước ngoài quyền tiếp cận thị trường nước này một cách tương xứng Chính phủ Trung Quốc đã đưa
ra cam kết là sẽ nới lỏng giới hạn chủ sở hữu nước ngoài trong các lĩnh vực sản xuất ô tô,
Trang 6đóng tàu và máy bay càng sớm càng tốt; đồng thời hứa thúc đẩy các biện pháp đã công bố nhằm mở cửa lĩnh vực tài chính của nước này
Tuy nhiên, Mỹ tỏ ra hoài nghi cam kết trên, bởi Trung Quốc đã từng đưa ra những hứa hẹn tương tự khi gia nhập WTO năm 2001, song không thực thi Nhờ đó, các công ty Trung Quốc đã tận dụng thời gian dài hàng chục năm được bảo hộ để tạo lập vị thế thống lĩnh tại thị trường nội địa, đồng thời có khả năng tiến ra đầu tư ở nước ngoài
2.2.4 Tham vọng của Trung Quốc trở thành quốc gia công nghệ hàng đầu thế giới
Mặc dù thâm hụt thương mại của Mỹ với Trung Quốc được xem là nguyên nhân trực tiếp
của cuộc chiến tranh thương mại, song vấn đề cốt lõi của căng thẳng giữa 2 nước chính là Mỹ lo ngại về tham vọng của Trung Quốc trở thành quốc gia công nghệ hàng đầu thế giới Trung Quốc hiện đang đổ hàng tỷ USD vào chương trình "Sản xuất tại Trung Quốc 2025 (Made in China 2025)" để tạo động lực phát triển các ngành công nghệ trọng yếu, trong đó
có người máy, trí tuệ nhân tạo, hàng không vũ trụ, ô tô chạy điện, công nghệ Internet 5G Hiện tại, so với các công ty của Mỹ và Châu Âu, các công ty của Trung Quốc như ZTE và Huawei đang đi đầu trong công nghệ 5G Các công ty này được sự bảo hộ của chính phủ và độc quyền tại thị trường Trung Quốc và chính là đại diện cho chính phủ Trung Quốc trong cuộc đua công nghệ Ngược lại các công ty của Mỹ là các công ty tư nhân, phải tính đến bài toán lợi nhuận và cạnh tranh trước khi tiến vào cuộc đua công nghệ này
Tuy nhiên, sự phụ thuộc quá mức của Trung Quốc vào các công nghệ cốt lõi của nước ngoài lại là điểm yếu của Trung Quốc và Mỹ đã khai thác vào đây Các lệnh cấm xuất khẩu thiết bị công nghệ của Mỹ cho tập đoàn Huawei sẽ giúp kìm hãm các công ty và nền kinh tế Trung Quốc trong cuộc đua này
Một lý do địa chính trị khác là Mỹ đang thay đổi lập trường chính sách đối ngoại với Trung Quốc do các Chính sách ngoại giao mềm mỏng với Trung Quốc không đem lai hiệu quả, vì vậy Mỹ đang bắt đầu chuyển sang thực hiện những chính sách cứng rắn hơn
2.2.5 Tình trạng vi phạm bản quyền nghiêm trọng ở Trung Quốc
Mỹ nhiều lần cáo buộc về tình trạng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ nghiêm trọng ở Trung Quốc, đặc biệt là đối với bản quyền của các công ty Mỹ Chính quyền Mỹ cho rằng, các công ty Mỹ đã mất nhiều tỷ USD mỗi năm do việc ăn cắp bí mật thương mại của Trung Quốc Điều này xuất phát từ khả năng bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ rất yếu kém của hệ thống pháp luật Trung Quốc
Trang 73 Thực trạng chiến tranh thương mại Mỹ Trung
3.1 Phương thức Mỹ áp dụng
- Biện pháp thương mại: Mỹ sử dụng thuế quan như công cụ chủ chốt để đối phó với hàng
hóa nhập khẩu Trung Quốc
Sau khi áp dụng mức thuế 25% lên hàng hóa trị giá 34 tỷ USD nhập khẩu từ Trung Quốc, Mỹ tiếp tục tuyên bố sẽ áp mức thuế 25% lên hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc trị giá
16 tỷ USD, tiếp đó là áp thuế 10% lên thêm 200 tỷ USD hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc mỗi năm Mỹ đã đưa cảnh báo tổng lượng hàng Trung Quốc bị áp thuế có thể lên đến hơn 500 tỷ USD, lớn hơn cả kim ngạch nhập khẩu hàng hóa của Mỹ từ Trung Quốc vào năm 2017
- Biện pháp phi thương mại: Cùng với biện pháp thuế quan hà khắc Mỹ thực hiện chiến
lược phi thuế quan để kìm hãm quốc gia tỷ dân điển hình là hạn chế đầu tư của Trung Quốc Chính quyền Mỹ đang lên kế hoạch với mục đích hạn chế đầu tư của Trung Quốc vào một số ngành công nghiệp quan trọng của Mỹ Thông qua Ủy ban Đầu tư Nước ngoài tại Mỹ (CFIUS - một cơ quan liên ngành do Bộ Tài chính Mỹ chủ trì), Chính phủ Mỹ tìm cách ngăn cản các công ty nước ngoài mua lại các công ty Mỹ
Trang 8Theo kế hoạch, các công ty với 25% vốn sở hữu Trung Quốc trở lên sẽ bị cấm mua lại những công ty Mỹ liên quan tới công nghệ như hàng không vũ trụ, người máy, ô tô Trọng tâm của kế hoạch này trước hết nhằm vào chương trình “Sản xuất tại Trung Quốc 2025”, một chiến lược Trung Quốc đang theo đuổi nhằm chi phối các ngành công nghiệp trong tương lai
Mỹ còn có kế hoạch siết chặt kiểm soát xuất khẩu, nhằm ngăn chặn các công ty Mỹ chuyển công nghệ tới Trung Quốc Chính quyền Mỹ đang soạn thảo các quy định xuất khẩu hướng tới ngăn chặn công nghệ cao chuyển tới Trung Quốc Tuy nhiên, việc Mỹ áp dụng các biện pháp hạn chế đầu tư có thể chặn đứng khả năng tiếp cận một số nguồn vốn nước ngoài, đặc biệt là đầu tư từ Trung Quốc vào Mỹ
- Phản ứng trước hành động thao túng tiền tệ của Trung Quốc
Ngày 5-8, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Steven Mnuchin cho biết Chính phủ Mỹ đã xác định rằng Trung Quốc đang thao túng chính đồng tiền của mình và sẽ cùng với Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) để loại bỏ sự cạnh tranh không lành mạnh của Bắc Kinh Động thái này đã làm cho mối quan hệ Trung-Mỹ vốn đã căng thẳng lại trở nên xấu đi, đồng thời cũng đã
"hiện thực hóa" tuyên bố trước đây của Tổng thống Mỹ Donald Trump rằng sẽ "gán mác" cho Trung Quốc là "nước thao túng tiền tệ", lần đầu tiên kể từ năm 1994 Động thái của Mỹ được đưa ra sau khi Trung Quốc cho phép đồng Nhân dân tệ của họ suy yếu vượt qua mức 7 NDT đổi 1 USD vào ngày 5-8, lần đầu tiên trong hơn một thập kỷ qua Bắc Kinh sau đó tuyên bố ngừng mua các sản phẩm của Mỹ, "thêm dầu vào lửa" trong cuộc đối đầu thương mại Mỹ-Trung
Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) ngày 5/8 cho biết rằng họ sẽ "tiếp tục thực hiện các biện pháp cần thiết và có mục tiêu chống lại hành vi phản hồi tích cực có thể xảy
ra trên thị trường ngoại hối" "Đây là một sự thừa nhận của PBOC rằng cơ quan này có nhiều kinh nghiệm trong thao túng tiền tệ và vẫn sẵn sàng làm điều đó", Bộ Tài chính Mỹ tuyên bố Bộ này cho biết thêm rằng hành động của Trung Quốc vi phạm cam kết trong kiềm chế sự mất giá cạnh tranh với tư cách là một thành viên của Nhóm G20 Bộ Tài chính Mỹ cho biết họ hy vọng Trung Quốc sẽ tuân thủ các cam kết đó và không nhằm vào tỷ giá hối đoái của Trung Quốc cho các mục đích cạnh tranh
3.2 Phương thức Trung Quốc áp dụng
- Biện pháp thương mại: Nếu so về mức độ nhập khẩu thì Trung Quốc nhập khẩu từ Mỹ
ít hơn rất nhiều so với Mỹ nhập khẩu từ Trung Quốc (131 tỷ với 506 tỷ USD vào năm 2017) Vì vậy, tác động từ công cụ thuế quan đánh vào hàng nhập khẩu từ Mỹ khá hạn chế Hơn nữa, Trung Quốc e ngại áp việc các mặt hàng nhu yếu phẩm (một phần lớn trong đó
Trang 9nhập khẩu từ Mỹ) phải chịu thuế cao sẽ khiến người dân nước này phải chi trả lớn hơn cho các mặt hàng này
Ngày 6/7/2018, Trung Quốc đã áp thuế nhập khẩu đối với 545 mặt hàng Mỹ, trên 90% trong số đó là nông sản Động thái này khiến Đảng Cộng hòa và Tổng thống Donald Trump gặp rắc rối chính trị tại các bang nông nghiệp Mỹ, những nơi đã giúp ông Trump thắng cử năm 2016 và hiện đang đối mặt với cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ năm 2018 (bầu lại một số ghế thượng nghị sỹ, hạ nghị sỹ và thống đốc bang ở Mỹ) Tuy nhiên, việc áp thuế nhập khẩu nông sản cao cũng sẽ khiến Trung Quốc thiệt hại, do nó làm giá thực phẩm tại thị trường Trung Quốc tăng
- Biện pháp phi thương mại: Bên cạnh biện pháp thương mại, Trung Quốc sẽ áp dụng
nhiều biện pháp phi thương mại để đáp trả Mỹ như:
+ Chính sách tỷ giá: Chính phủ Mỹ thường xuyên cáo buộc Trung Quốc thao túng tiền tệ
để tạo lợi thế trong thương mại với Mỹ Mỹ cho rằng, trong những năm qua, Chính phủ Trung Quốc đã nhiều lần chủ động giảm giá đồng NDT để tạo ra tính cạnh tranh đối với hàng xuất khẩu Trung Quốc so với Mỹ và các đối thủ cạnh tranh khác
Phía Trung Quốc luôn biện minh, giá trị đồng NDT là do các thị trường quyết định Trong cuộc chiến tranh thương mại hiện nay, Trung Quốc sẽ không ngần ngại tiếp tục sử dụng tỷ giá như một công cụ tạo lợi thế cạnh tranh xuất khẩu với Mỹ
+ Sử dụng trái phiếu kho bạc Mỹ: Với trong tay 1.200 tỷ USD trái phiếu kho bạc Mỹ, Trung Quốc trở thành chủ nợ lớn nhất của Mỹ và có khả năng tác động đến thị trường trái phiếu nơi đây Trong trường hợp, Trung Quốc bất ngờ bán ra một lượng lớn trái phiếu chính phủ Mỹ (hoặc chỉ cần phát tín hiệu sẽ giảm mua trái phiếu Mỹ trong tương lai), điều này sẽ khiến lãi suất dài hạn ở Mỹ tăng, ảnh hưởng tiêu cực đến Chính phủ và những người mua nhà ở Mỹ, do phí vay tăng lên
+ Kiện Mỹ lên WTO: Ngay sau khi Mỹ áp mức thuế 25% đối với mặt hàng thép và 10% với mặt hàng nhôm nhập khẩu ngày 23/3/2018, Trung Quốc đã đệ đơn kiện Mỹ tại WTO với cáo buộc Mỹ đã thực hiện các biện pháp bảo hộ thương mại dưới vỏ bọc an ninh quốc gia, vi phạm nguyên tắc không phân biệt đối xử và cam kết giảm thuế theo quy định của WTO Ngày 6/7/2018, Trung Quốc cũng đệ đơn kiện Mỹ lên WTO ngay sau khi Mỹ áp thuế bổ sung 25% đối với hàng hóa nhập khẩu trị giá 34 tỷ USD từ Trung Quốc Tuy nhiên, việc Trung Quốc kiện Mỹ lên WTO khó có tác dụng thực sự do các lý do Mỹ đóng vai trò then chốt đối với sự ra đời và tồn tại của WTO Bên cạnh đó, Tổng thống Trump từng đe
Trang 10dọa rút Mỹ khỏi WTO, thậm chí chỉ thị soạn thảo dự luật để kích hoạt quá trình này.Việc Mỹ rút khỏi WTO sẽ tạo ra những hệ lụy rất lớn cho tổ chức này
- Biện pháp hành chính: Trung Quốc có thể sử dụng nhiều biện pháp hành chính khác
nhau để gây khó dễ cho các công ty Mỹ tại Trung Quốc
+ Trung Quốc gây khó khăn trong quá trình cấp giấy phép Cơ quan cấp phép Trung Quốc
có thể trì hoãn quá trình cấp giấy phép, hoặc thậm chí thu hồi giấy phép của các công ty Mỹ
+ Thực thi các quy định mang tính phân biệt đối xử Để gây cản trở hoạt động của các công
ty nước ngoài, Trung Quốc đã thực hiện các cuộc thanh tra thuế, điều tra tham nhũng, hàng ngày tiến hành kiểm tra y tế hay an toàn lao động, thậm chí đóng cửa những cơ sở này, vì các vi phạm nhỏ trong tuân thủ quy định của Trung Quốc Các biện pháp tương tự cũng có thể áp dụng với Mỹ khiến các công ty này phải trả giá lớn hơn cho các cơ sở sản xuất hay bán lẻ tại Trung Quốc
+ Trì hoãn thủ tục hải quan đối với nhiều mặt hàng nhập khẩu của Mỹ, khiến hàng hóa bị ứ đọng trong thời gian quan hệ song phương căng thẳng
- Sử dụng truyền thông: Trung Quốc đã sử dụng truyền thông linh hoạt trong việc tẩy chay
hàng hóa nước ngoài và trong cuộc chiến tranh thương mại hiện nay, truyền thông có thể được sử dụng để kêu gọi người dân tẩy chay hàng hóa Mỹ và công ty Mỹ hoạt động ở Trung Quốc như điện thoại iPhone của hãng Apple hay chuỗi 3.300 cửa hàng cà phê Starbucks ở Trung Quốc
- Hạn chế du lịch ra nước ngoài của người Trung Quốc: Bằng việc chỉ đạo các công ty
du lịch không bán gói tour du lịch tới một số địa điểm nhất định, Trung Quốc đã hạn chế lượng khách du lịch Trung Quốc tới những nơi không mong muốn Tuy không phụ thuộc quá nhiều vào các gói tour du lịch từ Trung Quốc, nhưng sự suy giảm từ đây cũng ảnh hưởng tới nguồn thu 33 tỷ USD mà du khách Trung Quốc chi hàng năm ở Mỹ
- Thao túng tiền tệ
Việc đồng Nhân dân tệ giảm mạnh đến 1,4% diễn ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố sẽ áp thuế 10% đối với 300 tỷ USD hàng nhập khẩu Trung Quốc còn lại chưa bị
áp thuế kể từ ngày 1-9 đã phá vỡ lệnh đình chiến thương mại ngắn ngủi của cuộc chiến thương mại Động thái này cũng kéo theo việc đồng USD giảm mạnh và đẩy giá vàng lên cao