HỌC THUYẾT GIÁ TRỊ, HỌC THUYẾT GIÁ TRỊ THẶNG DƯ CỦA C.MÁC Ý NGHĨA THỜI ĐẠI

PowerPoint Presentation HỌC THUYẾT GIÁ TRỊ, HỌC THUYẾT GIÁ TRỊ THẶNG DƯ CỦA C MÁC Ý NGHĨA THỜI ĐẠI A HỌC THUYẾT GIÁ TRỊ B HỌC THUYẾT GIÁ TRỊ THẶNG DƯ I HỌC THUYẾT GIÁ TRỊ CỦA C MÁC 1 1 Các phạm trù cơ bản trong học thuyết giá trị 1 1 1 Sản xuất hàng hoá, kinh tế tự nhiên, kinh tế tự cung, tự cấp 1 1 2 Hàng hóa 1 1 3 Tiền tệ 1 1 4 Thị trường 1 1 5 Cung cầu cạnh tranh 1 1 1 Sản xuất hàng hoá, kinh tế tự nhiên, kinh tế tự cung, tự cấp Ñaëc tröng vaø öu theá cuûa saûn xuaát haøng hoaù so vôùi.

HỌC THUYẾT GIÁ TRỊ, HỌC THUYẾT GIÁ TRỊ THẶNG DƯ CỦA C.MÁC & Ý NGHĨA THỜI ĐẠI

A HỌC THUYẾT GIÁ TRỊ

B HỌC THUYẾT GIÁ TRỊ THẶNG DƯ

I HỌC THUYẾT GIÁ TRỊ CỦA C MÁC

1.1 Các phạm trù cơ bản trong học thuyết giá trị 1.1.1 Sản xuất hàng hoá, kinh tế tự nhiên, kinh

1.1.1 Sản xuất hàng hoá, kinh tế

tự nhiên, kinh tế tự cung, tự

cấp.

Đặc trưng và ưu thế của sản xuất hàng hoá so với sản xuất tự cấp, tự

túc

a Đặc trưng của sản xuất hàng

hóa

b Ưu thế của sản xuất hàng hóa

- Hạn chế của sản xuất hàng hóa

* nội dung cụ thể xem gt kthct

2012 Đặc trưng của sản xuất hàng

hóa

- Ưu thế của sản xuất hàng hóa

* Hợp tác sản xuất

* Sản xuất để bán

* Tư duy giá trị

* Quan hệ H - T

SẢN XUẤT TỰ CẤP, TỰ TÚC

SẢN XUẤT HÀNG HOÁ

Đặc trưng

Sản xuất với trình độ kỹ thuật

công nghệ ngày càng cao

Lợi ích kinh tế của bản thân người sản xuất là động lực trực tiếp

Sản xuất để thỏa mãn nhu cầu

ngày càng lớn của xã hội

Tốc độ và quy mô lưu thông hàng hóa ngày càng lớn

•TIẾT KIỆM TGLĐ, NÂNG CAO NĂNG SUẤT, CHẤT LƯỢNG,

•HIỆU QỦA, NĂNG ĐỘNG- SÁNG TẠO TRONG SX

•NGƯỜI LAO ĐỘNG - TIÊU DÙNG THÔNG MINH,

•KỸ THUẬT, CÔNG NGHỆ SX NGÀY CÀNG HIỆN ĐẠI

•ĐẨY MẠNH QÚA TRÌNH XÃ HỘI HÓA SX VÀ LĐ

•QUY MÔ SẢN XUẤT TĂNG, MỞ RỘNG GIAO LƯU HH

•ĐÁP ỨNG NGÀY CÀNG TỐT HƠN NHU CẦU TIÊU DÙNG

hạn chế

của SX

HH

Phân hoá giàu nghèo

Phát sinh nhiều tiêu cực,

lệch lạc chuẩn mực XH Phá hoại môi trường

1.1.2 HÀNG HOA Ù

* Hàng hóa:

Hàng hóa là sản phẩm của lao động có thể thỏa mãn nhu cầu nào đó của con người thông qua trao đổi, mua bán.

* LƯU Ý:

- Có những thứ có ích cho con người nhưng không phải là hàng hóa.

- Sự tha hóa của nền sản xuất hàng hóa.

Phương tiện lưu thông

Phương tiện cất trữ

Tiền tệ

thế giới

Phương tiện

thanh toán

1.1.4 Thị trường

•Khái niệm về thị trường

•Phân loại thị trường

Parks on

SIÊU THị METRO ĐÀ NẵNG

* Các chức năng cơ bản của thị trường:

- + Thực hiện giá trị HH- DV

- + Cung cấp thông tin

- + Sàng lọc DN- KH

- + Định hướng, điều tiết SX & LT

- + Chuyển giao văn hóa

1.1.5 Cung – Cầu

- + Khái niệm về Cung

- + Khái niệm về Cầu

- + Quan hệ cung cầu trên thị tường

Giá cả

P

Sản lượng Q

Đường cung SS’ phản ảnh qhệ lượng cung và giá cả

Đường cầu DD’

phản ảnh qhệ lượng cầu và giá cảD

Giá cả là hình thức biểu hiện bằng tiền của giá trị, Gía cả phản ánh quan hệ về lượng giữa hàng hoá và tiền khi trao đổi, do đó người bán, người mua thoả thuận với nhau Người mua định giá theo giá trị sử dụng của sản phẩm Ngươì bán định giá theo chi phí sx

1.2 Nội dung của học thuyết giá

trị

1.2.1 Chất lượng và các nhân tố ảnh hưởng đến GT HH

- Chất GTHH: Lao động trừu tuợng của người SX HH kết tinh trong HH

GTHH: phản ánh quan hệ CN-CN trong SXHH

- Lượng GTHH: được đo bằng TG HPLĐXHCT

- Các nhân tố ảnh huởng đến lựơng GTHH:

- + Năng suất lao động

- + Cường độ lao động

- + Lao động giản đơn & phức tạp

1.2.2 Quy luật giá trị

 Ưu điểm của nền sản xuất hàng hoá so với nền sản xuất khác

+ Xóa bỏ tính tự cung, tự cấp, bảo thủ trì trệ của nền

kinh tế; đẩy mạnh quá trình xã hội hóa sản xuất và lao động

+ Kích thích ứng dụng khoa học kỷ thuật, hợp lý hóa sản xuất, cải tiến mẫu mã hàng hóa làm tăng năng suất lao động xã hội, thúc đẩy lực lượng sản xuất phát triển

NỘI DUNG – YÊU CẦU CỦA QLGT.

Qúa trình sản xuất và lưu thông hàng hóa phải trên cơ sở hao phí lao động xã hội cần thiết, nghĩa là trên cơ sở giá trị xã hội của HH.

 LƯU Ý:

Nội dung của quy luật giá trị không phụ thuộc vào tính chất của QHSX, chế độ chính trị xã hội.

TRONG LĨNH VỰC SX, QLGT YÊU CẦU ĐỐI VỚI MỌI

CHỦ THỂ SXKD PHẢI

PHẤN ĐẤU SAO CHO

HAO PHÍ LĐCB CỦA CÁC CHỦ THỂ SẢN XUẤT PHẢI NHỎ HƠN HOẶC CÙNG LẮM LÀ BẰNG VỚI HAO PHÍ LĐXH CẦN THIẾT

TRONG LĨNH VỰC LƯU THÔNG HH,

QLGT YÊU CẦU TRAO

ĐỔI TRÊN CƠ SỞ

GIÁ TRỊ

QUY LUẬT GIÁ TRỊ THỂ HIỆN SỰ HOẠT

ĐỘNG QUA SỰ VẬN ĐỘNG CỦA GIÁ CẢ

TRÊN THỊ TRƯỜNG

GIÁ CẢ CHỊU SỰ TÁC ĐỘNG CỦA NHIỀU

YẾU TỐ KHÁC NHAU, ĐÁNG KỂ LÀ QUAN HỆ CUNG CẦU CỦA HÀNG HÓA

CUNG TƯƠNG ỨNG VỚI CẦU GIÁ CẢ TƯƠNG ỨNG VỚI GIÁ TRỊ

CUNG NHỎ HƠN CẦU GIÁ CẢ CAO HƠN GIÁ TRỊ CUNG LỚN HƠN CẦU GIÁ CẢ THẤP HƠN GIÁ TRỊ

•Tự phát điều tiết SX và LTHH

•qua biến động của giá cả thị trường

•Tự phát phân hóa những người

•SXHH nhỏ, nảy sinh QHSX TBCN

•Tự phát kích thích sự phát triển

•của kỹ thuật và LLSX xã hội

II Học thuyết giá trị thặng dư

2.1 Các phạm trù các phạm trù cơ bản của học thuyết giá trị thặng dư

2.1.1 Lao động & hàng hóa sức lao động

II Học thuyết giá trị thặng dư

2.1 Các phạm trù các của học thuyết giá trị

thặng dư

2.1.1 Lao động & hàng hóa sức lao động

• Lao động là hoạt động có mục đích, có ý thức của con người nhằm cải biến tự nhiên cho phù hợp với nhu cầu của con người.

• Người lao động & thu nhập lao động

• Sức lao động

II Học thuyết giá trị thặng dư

2.1 Các phạm trù cơ bản của học thuyết giá trị thặng dư

2.1.2 Gía trị thặng dư

* Là bộ phận giá trị mới dôi ra ngoài giá trị SLĐ do CN tạo ra và bị nhà TB chiếm đoạt

* Quan niệm mới về bóc lột

* Sản xuất m là quy luật tuyệt đối của CNTB & quan niệm mới về sự hoạt động của quy luật

Nhận thức mới về giá trị thặng dư

1 Quan niệm trước đây:

- Bóc lột là mục tiêu gắn với chế độ

CT người bóc lột người và cần phải

xóa bỏ qua c/m XH;

- Chế độ tư hữu là cơ sởtrực tiếp của

quan hệï bóc lột cho nên khi giành

được CQ- cần nhanh chóng thay thế

bằng chế độ công hữu về TLSX;

- Chỉ xem xét một chiều SLĐ là HH &

làø nguồn gốc của m, hạn chế quan hệ

HH- TT sẽ góp phần đẩy nhanh việc

thủ tiêu chế độ bóc lột;

- Không tính tới lợi ích kinh tế của

người lao động- động lực của sự phát

triển Dẫn đến bế tắc trong xây dựng

QHSX mới

•2 Quan niện hiện nay:

- Kinh tế hàng hóa- kinh tề thị trường là thành tựu của văn minh nhân loaị không mâu thuẫn với CNXH, tồn tại ngay cả khi CNXH đã được xây dựng (VK ĐH VIII);

- Bóc lột là hiện tượng kinh tế không thể xóa bỏ trong nền kinh tế thị trường Gía

trị thặng dư là động lực, là nguồn gốc giàu có & phát triển của xã hội;

- Xem xét HH SLĐ từ nhiều góc độ xã hội và nhân văn, việc tạo ra m là cần thiết Vấn đề nằm ở khâu phân phối m.

- Việc thủ tiêu chế độ tư hữu là một quá trình lâu dài, tùy theo sự phát triển của

LLSX trong các ngành nghề lĩnh vực.

Nhà nước có thể dùng các công cụ để điều tiết việc làm, thu nhập, lợi nhuận

II Học thuyết giá trị thặng dư

2.1 Các phạm trù cơ bản của học thuyết giá trị thặng dư

2.1.3 Tư bản bất biến, khả biến; tỷ suất và khối lượng giá trị thặng dư; TB sử dụng và TB tiêu dùng

* Bản chất của TB?

* Tư bản bất biến (C) & Đặc điểm vai trò?

* Tư bản khả biến (v) & Đặc điểm vai trò?

* Căn cứ để phân chia

Bất biến (C)

Tư bản( K) Khả biến (V)

K = C + V

Khối lượng giá trị thặng dư phản ánh quy

mô bóc lột của TB đối với LĐ làm thuê.

• m v

• v

M = m’ v =

 2.1.4 Tiền công và các hình thức tiền công

* Quan niệm về tiền công

* Các hình thức tiền công

2.1.5 Tích tụ và tập trung tư bản

* Tích tụ tư bản

* Tập trung tư bản

Tích lũy TB là tích tụ và tập trung tư bản

Tích tụ tư bản là biểu

hiện của tích luỹ tư bản

nhằm mở rộng qui mô

sản xuất bằng việc tư

bản hoá giá trị thặng dư

trong từng doanh nghiệp.

Tích tụ tư bản thể hiện

mối quan hệ giữa tư bản

với lao động làm thuê.

Tập trung tư bản là tập trung sản xuất nhằm tăng cường địa vị của doanh

nghiệp bằng cách sáp nhập các doanh nghiệp nhỏ

thành doanh nghiệp lớn hơn.

Tập trung tư bản thể hiện mối quan hệ giữa các nhà

tư bản với nhau.

TÍCH TỤ TB VÀ TẬP TRUNG TB CÓ Ý NGHĨA QUAN TRỌNG

ĐỐI VỚI TỪNG DOANH NGHIỆP CŨNG NHƯ NỀN KINH TẾ

Tích tụ tư bản làm cho

tư bản cá biệt và

tư bản xã hội tăng lên.

***********

Tập trungï tư bản làm

cho tư bản cá biệt

tăng, tư bản xã hội

không tăng.

Thí dụ:

* Trong nền kinh tế có các doanh nghiệp A,B,C và cùng có vốn = 1.000 tỷ.

Khi A tích tụ 10 tỷ, vốn của A tăng lên 1.010 tỷ.

Vốn của xã hội là 3.010 tỷ.

* B&C tập trung lại thành

BC có vốn là 2.000 tỷ;

vốn xã hội vẫn là 3.010 tỷ.

 2.2 Nội dung cơ bản của học thuyết giá trị thặng dư

2.2.1 Lý luận về HH SLĐ

* Điều kiện để SLĐ trở thành HH:

- NLĐ được tự do thân thể

- NLĐ không có khả năng bán những sp do SLĐ kết tinh

* Hai thuộc tính của HH SLĐ

2.2.2 Hai phương pháp sản xuất giá trị thặng dư

* Sản xuất giá trị thặng dư tuyệt đối

* Sản xuất giá trị thặng dư tuơng đối

* Giá trị thặng dư siêu ngạch

2.2.3 Sản xuất giá trị thặng dư- quy luật kinh tế cơ bản của CNTB

2.2 Nội dung cơ bản của học thuyết giá trị thặng dư

2.2.4 Ba giai đoạn phát triển của CNTB

* Hiệp tác giản đơn

* Phân công- Công trường thủ công

* Đại công nghiệp cơ khí

Ý nghĩa của việc nghiên cứu

 2.2 Nội dung cơ bản của học thuyết giá trị thặng dư 2.2.5 Tích lũy tư bản

* Các nhân tố ảnh hưởng tới quy mô tích lũy:

- m’

- Sức SX của LĐ, năng suất LĐ

- Chênh lệch giữa TB SD & TB TD

- Quy mô TB ƯT

2.2.6 Hình thức biểu hiện của giá trị thặng dư

* Lợi nhuận và tỷ suất lợi nhuận

* TB thương nghiệp & lợi nhuận thương nghiệp

* TB cho vay & lợi tức cho vay

* TB kinh doanh NN & R

III Sự biểu hiện của quy luật giá trị & giá trị thặng dư

3.1 Sự biểu hiện của quy luật giá trị

3.1.1 Quy luật lưu thơng tiền tệ

Qui luật lưu thông tiền tệ là gì?

Qui luật lưu thông tiền tệ có nội dung gì?

Khi lưu thông tiền vàng:

H

K =

V

Lưu thông tiền vàng, nền kinh tế

không có lạm phát.

Qui luật lưu thông tiền tệ

Qui luật lưu thông tiền tệ là gì?

Khi lưu thông tiền giấy

H - ( A - B ) + D

Yêu cầu của qui luật lưu

thông tiền tệ:

K (thực tế) = K (cần thiết)

=

3.1.2 Sự biểu hiện của quy luật giá trị thành quy luật giá trị thị trường của HH

* Cĩ 2 loại cạnh tranh trong sx- lt HH

• * GTTT là giá trị trung bình của HH.

GTTT = Tổng GTCB/ Tổng số HH

3.1.3 Quy luật tỷ suất lợi nhuận binh quân cĩ xu hướng giảm xuống

* Lợi nhuận và tỷ suất lợi nhuận

*Tỷ suất lợi nhuận cĩ xu hướng giảm xuống

* Cấu tạo hữu cơ tăng lên làm cho p’ giảm

xuống

m’

p’ = - x 100%

c/v + 1

* Những nhân tố ảnh hưởng tới p’ :

- m’; cấu tạo hữu cơ tư bản;

- Hạ thấp tiền công; hạ giá TB bất biến;

- Nhân khẩu thưà;

- Ngoại thương bất bình đẳng…

•

Lợi nhuận là hình thái chuyển hóa của gía trị thặng dư, được quan niệm do toàn bộ TBƯT (K) sinh ra (Sx ra HH chỉ cần bán HH: Gía cả = Gía trị thì vừa bù đắp được chi phí, vừa có P = m).

Karl Marx: “Gía trị thặng dư, hay là lợi nhuận, chính

là phần gía trị dôi ra ấy của gía trị hh so với chi phí SX của nó Nghĩa là phần dôi ra của tổng số lượng lao động chứa đựng trong HH so với số lượng lao động được trả công chứa đựng trong HH.”

* Phân biệt tỷ suất lợi nhuận

với giá trị thặng dư

- Lợi nhuận là hình thái biến tướng của giá trị thặng dư, lợi nhuận là kết quả của sản xuất kinh doanh:

- Lợi nhuận xuất hiện che dấu bản chất của tư bản Thực chất của lợi nhuận là giá trị thặng dư

3.2 Sự biểu hiện QLGT trong nền kttt TBCN

3.2.1 Quy luật của tích lũy tư bản

3.2.2 Quy luật về sự hình thành giá cả sản xuất HH

 Tỷ suất lợi nhuận bình quâan & cơ chế hình thành

 Lợi nhuận bình quân là lợi nhuận xấp

xỉ bằng nhau cho những tư bản xấp xỉ bằng nhau được đầu tư vào các ngành sản xuất khác nhau, với C/V khác nhau.

 P = P’ K

 Khi hình thành lợi nhuận bình quân thì W chuyển hoá thành GCSX.

 GCSX = K + P

IV Ý nghĩa của học thuyết GT- GTTT của C Mác

4.1 Ý nghĩa về mặt lý luận

4.1.1 Nhận thức tính khách quan của phát triển kinh tế thị trường trong TKQĐ lên CNXH ở VN

4.1.2 Thừa nhận các quy luật kinh tế khách quan của KTTT

4.1.3 Hiểu rõ các phạm trù của HTGTTT trong bối cảnh TCH và HNQT

4.2 Ý nghĩa thời đại

4.2.1 Vận dụng HTGT trong điều kiện phát triển KTTT định