LỊCH SỬ VĂN MINH THẾ GIỚI NÉT ĐẶC SẮC CỦA CÁC TÔN GIÁO LỚN TRONG VĂN MINH NHÂN LOẠI PHẬT GIÁO HỒI GIÁO KITÔ GIÁO NÉT ĐẶC SẮC CỦA PHẬT GIÁO TRONG VĂN MINH NHÂN LOẠI QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH PHẬT GIÁO QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH PHẬT GIÁO 1 Hoàn cảnh ra đời Đạo Phật ra đời vào thế kỉ thứ VI TCN ở Ấn Độ trên vùng đất thuộc Nêpan ngày nay Sự hình thành của Phật giáo gắn liền với truyền thuyết Cồ đàm Tất Đạt Đa (Siddharta Gautama), sau được tôn xưng là Xakia Muni (Thích ca Mâu ni) Vào giữa thiê.
Trang 1L CH S VĂN MINH TH GI I Ị Ử Ế Ớ
NÉT ĐẶC SẮC CỦA CÁC TÔN GIÁO LỚN TRONG
VĂN MINH NHÂN LOẠI
Trang 2NÉT Đ C S C C A PH T GIÁO TRONG VĂN MINH NHÂN LO I Ặ Ắ Ủ Ậ Ạ
Trang 3QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH PH T GIÁO Ậ
Trang 4QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH PHẬT GIÁO
1 Hoàn cảnh ra đời:
Đạo Phật ra đời vào thế kỉ thứ VI TCN ở Ấn
Độ trên vùng đất thuộc Nêpan ngày nay
Sự hình thành của Phật giáo gắn liền với
truyền thuyết Cồ đàm Tất Đạt Đa (Siddharta
Gautama), sau được tôn xưng là Xakia Muni
(Thích ca Mâu ni)
Trang 5Vào giữa thiên niên kỉ I TCN, ở Ấn Độ đã xuất hiện một số dòng tư tưởng chống đạo Balamon Đạo Phật là một trong những dòng tư tưởng ấy.
Nguyên nhân
Xã hội bất công được chia
thành nhiều giai cấp khác
nhau và sự chèn ép, bóc
lột giữa giai cấp này với
giai cấp khác diễn ra ngày
càng nhiều
Tư tưởng tôn giáo, Triết học thì rơi vào tình trạng hỗn loạn
Trang 6PHẬT GIÁO XUẤT HIỆN
Trang 7Những nội dung cơ bản Phật giáo nêu ra để chống lại Bàlamôn giáo là các học thuyết về
thế giới quan
- Phật giáo chủ trương “vô tạo giả” tức là không có vị thần
linh tối cao tạo ra vũ trụ - đây là một trong những nội dung cơ bản
- Thuyết vô ngã – không có những thực thể vật chất tồn tại một
cách cố định, con người không phải là một thực thể tồn tại lâu dài.
Trang 8QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH PHẬT GIÁO
2 Học thuyết Phật giáo
“Tứ diệu đế” – cái chân lý về nỗi đau khổ và sự giải thoát khỏi nỗi đau khổ: khổ đế, tập đế, diệt đế và đạo đế
Trang 102 Học thuyết Phật giáo
*Tập đế (nguyên nhân của nỗi khổ)
Tại sao lại có nỗi khổ?
Nguyên nhân duy nhất dẫn đến sự đau khổ
đó là ham muốn, dục vọng
Ham muốn của sự khoái lạc giác quan, ham
muốn tài sản, ham muốn tư tưởng, ham
muốn thế lực, ham muốn danh vọng
Tam độc: Tham – sân – si
Trang 112 Học thuyết Phật giáo
*Diệt đế (cảnh giới diệt khổ)
Nổi khổ sẽ được tiêu diệt khi nguyên nhân gây ra nổi khổ bị loại trừ
Thoát khỏi mặc cảm ám ảnh, phiền não, lo âu; Phải giữ cho sức khỏe một tinh thần thoải mái, không tiếc với quá khứ, không
mơ mộng về tương lai mà phải thực tiễn
Trang 122 Học thuyết Phật giáo
*Đạo đế (con đường diệt khổ)
Con đường diệt khổ, giải thoát và giác ngộ đòi hỏi phải rèn luyện đức (giới) , tư tưởng (định) , và khai sáng trí tuệ (tuệ)
Hai con đường đó một là con đường thấp kém tầm thường, không lợi ích; con đường thứ hai là con đường khổ nhọc, con đường này không không tầm nhưng cũng không đem lại lợi ích gì
Trang 13QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH PHẬT GIÁO
2 Học thuyết Phật giáo
“Tứ diệu đế” – cái chân lý về nỗi đau khổ và sự giải thoát khỏi nỗi đau khổ: khổ đế, tập đế, diệt đế và đạo đế
Con đường để diệt khổ được thể hiện trong “Bát chính đạo”:
chính kiến, chính tư duy, chính ngữ, chính nghiệp, chính minh, chính tịnh tiến, chính niệm, và chính định mà chung
quy lại là suy nghĩ, nói năng và hành động đúng đắn
Trang 142 Học thuyết Phật giáo
BÁT CHÍNH ĐẠO
Chính ki nếChính duy tưChính ngữChính nghi pệ
Chính minhChính t nh ti nị ếChính m nhệChính đ nhị
Trang 15V GI I LU T Ề Ớ ẬTín đồ Phật giáo chủ yếu phải kiêng 5 thứ (ngũ giới):
Trang 17Phật giáo đã lấy được lòng tin của người dân và dần được lan truyền rộng rãi ở Ấn Độ
Để soạn thảo giáo lý, quy chế và chấn chỉnh về tổ chức, từ thế kỉ V-III TCN, đạo Phật đã triệu tập
ba cuộc đại hội ở nước Magađa, quốc gia lớn nhất ở Ấn Độ lúc bấy giờ
3 Sự phát triển của Phật giáo
Trang 18T th k V-III TCN, đ o Ph t đã tri u t p 4 cu c đ i h i ừ ế ỉ ạ ậ ệ ậ ộ ạ ộ
3 Sự phát triển của Phật giáo
486 TCN: Hội nghị tập kết kinh điển lần I ở Rajaghgraha khoảng 500 vị A - la - hán, do Mahakassapa nhằm góp mặt những bài giảng của Thích ca, hình thành giới tạng và kinh tạng.
Khoảng 443 - 379 TCN: Hội nghị tập kết kinh điển lần II ở Vesali, bàn về một số điểm trong giới luật bị diệt đã nảy sinh.
250 TCN: Hội nghị kết tập lần III ở sự bảo trợ của vua Asoka ở Pataliputra, Ấn Độ
Hội nghị bàn thảo và ngăn ngừa sự phân hóa trong giáo pháp
Đại hội tăng đoàn lần IV được triệu tập 125-150 sau CN dưới triều vua Ca nhị sắc ca
(Kaniska) có 500 tì kheo đến dự Kết quả lần kết tập này là hoàn chỉnh kinh điển phật giáo gồm Kinh, Luật, Luận gọi là tam tạng kinh điển
Trang 19Từ nửa sau thế kỉ III TCN, tức là sau đại hội lần thứ ba, đây là giai đoạn đánh dấu
sự phát triển của Phật giáo
ra ngoài lãnh thổ Ấn Độ Nhiều đoàn truyền giáo đạo Phật đã được cử đến khắp nơi từ Âu sang Á, đến tận
Hy Lạp, các nước tại Trung
Á, Trung Đông, cũng như Trung Quốc, Miến Điện và Sri Lanka
Trang 20Đại hội này thông qua giáo
lý của đạo Phật cải cách, và phái Phật giáo mới này được gọi là phái Đại thừa
để phân biệt với phái Phật giáo cũ gọi là phái Tiểu thừa Sau đại hội Phật giáo lần thứ tư, các nhà sư càng được khuyến khích ra nước ngoài truyền đạo; do đó đạo Phật càng được truyền bá mạnh mẽ sang Trung Á và Trung Quốc
Trang 21Phái tiểu thừa (Hinayana)
Phái đại thừa (Mahayana)
PHÂN BIỆT ĐẠI THỪA và TIỂU THỪA
Phật Thích Ca là Phật duy nhất.
Là “cỗ xe nhỏ” hoặc “con đường cứu vớt hẹp”
Quan niệm Niết bàn là cảnh giới yên tĩnh liền với
giác ngộ sáng suốt, không có phiền não khổ đau.
Phật Thích Ca là Phật cao nhất, nhưng còn có nhiều Phật khác: A Di Đà, Phật Di Lặc, Phật Đại Dược Sư.
Là “cỗ xe lớn hơn” hoặc “con đường cứu vớt rộng”
Quan niệm Niết bàn là thế giới của các Phật giống như thiên đường của các tôn giáo khác
Trang 22Phật triệu tập 3 cuộc đại
hội ở nước Magadha.
Nửa sau TK III TCN, đạo
Phật được truyền bá sang
Sri Lanca, sau đó là
Myanmar, Thái Lan,
Những thế kỉ tiếp sau đó, đạo Phật suy dần ở Ấn Độ.
Sau đại hội lần 4, các nhà
sư càng được khuyến khích ra nước ngoài truyền đạo (Trung Á, Trung Quốc).
Đến khoảng 100 năm sau
CN, đạo Phật triệu tập đại hội lần thứ 4 ở Kushan ở Tây Bắc Ấn Độ Phái Phật giáo mới có tên gọi là:
Phái Đại Thừa.
Nhưng lại được phát triển ở phần lớn châu
Á, đã trở thành quốc giáo của một số nước: Thái Lan, Lào, Campuchia,
Trang 23biến mất trên đất Ấn vào TK
XIV Mãi cho đến TK XIX
thì phong trào chấn hưng
Phật giáo tại Ấn mới bắt đầu
lại
Trang 24SỰ SUY TÀN PHẬT GIÁO ẤN ĐỘ
*Nguyên nhân:
Nhiều tông phái đã xuất hiện lại có đường lối dị biệt và nhiều lúc chia rẽ nhau
Ấn Độ giáo đã làm lu mờ hình ảnh của Phật giáo
Sự bành trướng của Hồi giáo từ nửa thế kỉ VIII đã hủy diệt Phật giáo ở Ấn Độ
Trang 25SỰ DU NHẬP PHẬT GIÁO VÀO VIỆT NAM
Trang 26PHẬT GIÁO DU NHẬP VÀO VIỆT NAM
Đường bộ (đường tơ
Trang 27PHẬT GIÁO DU NHẬP VÀO VIỆT NAM
Đường biển: dựa vào
thời tiết -> Thương nhân
Ấn giao lưu buôn bán
bằng thuyền, các tăng sĩ
theo đường này truyền
bá đạo Phật
Trang 28Sang thế kỷ thứ III, có ba nhà truyền giáo nước ngoài đến hoằng Pháp tại Giao Châu là các ngài Khương Tăng Hội (gốc người Sogdiane, Khương Cư); ngài Chi Cương Lương Tiếp (người xứ Nhục Chi) và ngài Ma Ha Kỳ Vực (người
Ấn Độ)
Đến thế kỷ thứ V, có hai thiền sư xuất hiện, là Đạt Ma Đề Bà (Oharmadeva,) và Huệ Thắng (người Việt)
Trang 29Thời kỳ phát triển (TK VI - XI)
Bước sang thời kỳ này,
Phật tử Việt Nam lại
Trang 30dân và dân chủ Phật Giáo
trong đời Trần là quốc
giáo, mọi người dân trong
xã hội điều hướng về Phật
Giáo
Có rất nhiều chùa tháp qui
mô to lớn hoặc kiến trúc độc đáo đã được xây dựng trong thời Lý Trần như chùa Phật Tích, chùa Đại Lãm, chùa Một Cột, chùa Phổ Minh,
Trang 31Thời kỳ phục hưng (TK XX)
Đến đời Hậu Lê rồi triều
Nguyễn thì Phật Giáo phải
nhường bước cho Nho
giáo, lúc ấy đang chiếm vai
trò độc tôn
Triều đại nhà Nguyễn truyền đến đời vua Tự Đức thì mất chủ quyền, nước ta rơi vào vòng đô
hộ của Pháp
Nguyên nhân suy tàn:
Trang 32Vào khoảng những năm 1920-1930, trong không khí tưng bừng của phong trào chấn hưng Phật Giáo trên thế giới, một số tăng sĩ và cư sĩ đã phát động phong trào chấn hưng Phật Giáo tại Việt Nam Thành lập Tổng Hội Phật Giáo Việt Nam tại miền Bắc vào năm
1934 đặt trụ sở tại chùa Quán Sứ, và xuất bản tạp chí Đuốc Tuệ
Trang 33Ở Bình Định có hội Phật Học Bình Định, ở Đà Nẵng có hội Phật Học Đà Thanh, ra tạp chí Tam Bảo
Tại miền Nam, năm 1920, Hội Lục Hòa được thành lập để đoàn kết
và vận động phong trào chấn hưng Phật Giáo
Hội nghiên cứu Phật Học Nam Kỳ ra đời, đặt trụ sở tại chùa Linh Sơn; xuất bản tạp chí Từ Bi Âm (1932)
Năm 1933 Liên Đoàn Học Xã ra đời Năm 1934, hội Phật Học Lưỡng Xuyên ra đời, xuất bản tạp chí Du Tân Phật học và mở Phật Học đường Lưỡng Xuyên
Trang 34Đến 11/1981, sau sáu năm đất nước thay đổi thể chế, một hội nghị với 165 đại biểu của chín tổ chức giáo hội hệ phái cả nước
đã họp tại chùa Quán
Sứ Hà Nội Giáo hội Phật giáo Việt Nam được thành lập
Trang 35TÁC PHẨM NGHỆ THUẬT CỦA PHẬT GIÁO
Trang 36Tháp Sanchi - Tháp Phật giáo lớn nhất còn sót lại ở Ấn Độ
Trang 37Thiên Th Thiên Nhãn Quán Th Âm t i chùa Bút Tháp, 1656 ủ ế ạ
Trang 38Đền Bayon ở Angkor, thế kỷ 12
Trang 39CHÙA HANG AJANTA
Trang 40Nghệ thuật văn học
Phật giáo
Loại hình nghệ thuật văn học, bắt đầu
từ giai đoạn đầu của nền văn học dân gian truyền miệng đến văn học chữ viết thời kỳ trung đại Việt Nam đã cho thấy một tiến trình phát triển mạnh mẽ không chỉ ở thể loại mà còn cả trình
độ nghệ thuật mà tất cả quá trình đó đều ảnh hưởngtrực tiếp từ tư tưởng Phật giáo ở từng cấp độ khác nhau.
Trang 41Nghệ thuật diễn xướng Phật giáo
Âm nhạc nghi lễ Phật giáo Việt Nam
có sự khác biệt tương đối giữa miền
Bắc, Trung, Nam, thậm chí có sự khác
nhau ngay trong từng tiểu vùng Tính
địa phương, vùng miền trong âm nhạc
nghi lễ Phật giáo Việt Nam chính là
một đặc sản.
Trang 42NÉT Đ C S C C A H I GIÁO TRONG VĂN MINH NHÂN LO I Ặ Ắ Ủ Ồ Ạ
Trang 43QUÁ TRÌNH HÌNH THÀNH HỒI GIÁO
Trang 441 Hoàn cảnh lịch sử dẫn đến sự ra đời của hồi giáo
Hồi giáo là cách gọi của người Trung Quốc gọi đạo Islam ( Trong tiếng Ả Rập Islam có nghĩa là “ vâng lời, quy phục Thượng Đế ” )
Hồi giáo xuất hiện ở bán đảo Ảrập vào đầu thế kỷ thứ VII sau công nguyên Là một tôn giáo nhất thần
Ảrập Xêut là quê hương của Hồi giáo
Hồi giáo ra đời từ các tiền đề như kinh tế,văn hóa, xã hội, tư tưởng gắn liền với sự chuyển biến chế độ chính trị xã hội bấy giờ
Trang 45• Kinh tế: Hình thành con đường buôn bán Đông – Tây giữa vùng Địa Trung Hải với
Ấn Độ, Trung Quốc Hình thành trung tâm kinh tế như Mecca…
• Chính trị: Nhiều vương quốc
cổ và các tổ chức chính trị gắn với gia tộc gồm nhiều thị tộc,
bộ lạc nhưng thiếu sự thống nhất Nguy cơ bị xâm lược
Trang 46• Xã hội: Sự tan rã cơ cấu xã hội cũ Chiếm hữu nô lệ, xã hội có giai cấp, bất bình đẳng
về sở hữu tài sản Mâu thuân giữa nô lệ và chủ nô ngày càng gây gắt
• Tư tưởng: Tín ngưỡng và tôn giáo cũ không đáp ứng được
so với sự chuyển biến của xã hội
HỒI GIÁO RA
ĐỜI
Trang 472 Sự ra đời và phát triển của Hồi giáo
Mohammed (570 – 632)
Trang 48Mohammed (570 –
632)
2.1 Sơ lược về Mohammed :
• Sự ra đời của Hồi giáo gắn liền với tên tuổi giáo chủ Mohammed (Mahomet), một người thuộc gia tộc Casimu ở Mecca
• Ông được xem là sứ giả cuối cùng mà thánh Allah chọn để truyền giáo
• Ông vừa là 1 con người mang sứ mệnh truyền giáo Bên cạnh đó ông cũng là 1 nhà lãnh đạo chính trị
Trang 49Tín đồ hồi giáo cho rằng ngoài chúa Allah thì không có vị thần nào khác.
Tất cả những gì trên trời ,dưới đất đều thuộc
về chúa Allah Allah đã dựng nên vòm trời
mà không cần dùng cột,chế ngự được mặt trời, mặt trăng, tạo ra mặt đất và tạo ra sông, núi
Allah cũng sinh ra loài người và biết linh hồn mỗi người ra sao
2.2 Thánh Alalah với Hồi giáo:
Trang 502.3 Sự ra đời và phát triển của Hồi giáo
- Năm 610 ,Thánh Allah đã cử thiên sứ Gabrien đến truyền đạt Thần dụ và lần
đầu tiên “khải thị” cho Mahammed
chân lý của Kinh Coran khiến ông trở
thành “Thánh thụ mệnh”
- Ông tự xưng là đã tiếp thụ sứ mệnh của chân chủ trao cho và bắt đầu truyền đạo
- Nhưng bị giới quý tộc đả kích và bức hại Môhamet đã trốn được đến Yathrib
Trang 512.3 Sự ra đời và phát triển của Hồi giáo
- Sau đó ông tổ chức vũ trang cho các
tín đồ (Muslim) và dùng khẩu hiệu “Chiến
đấu vì Allah” và đè bẹp được giới quý tộc
ở Mecca
- Với công thức “ thanh gươm- vó ngựa-
kinh Koran” Mohammed buộc các thế lực
còn lại phải quy thuận theo Hồi giáo
Cho đến thế kỉ XI, Hồi giáo trở thành tôn
giáo quốc tế, thống soái các quốc gia dân
tộc từ Địa Trung Hải đến Vịnh Ba Tư
Cuộc cách mạng do Mohammed lãnh đạo là một cuộc cách mạng tôn giáo và cải cách xã hội kết hợp với nhau Sự ra đời của Hồi giáo
đã mở ra một thời kỳ lịch sử mới thống nhất trên bán đảo Ảrập
Trang 52Tôn giáo này đã nhanh chóng trở thành một trong hai tôn giáo lớn nhất thế giới với tốc độ tăng trưởng tín đồ rất cao
và hiện hữu tại mọi vùng, miền, mọi châu lục
Khảo sát tại hơn 200 quốc gia và vùng lãnh thổ đã cho kết quả là tính đến năm 2009, toàn thế giới có khoảng 1,57 tỷ tín đồ Hồi giáo
Indonesia là quốc gia Hồi giáo lớn nhất với 227 triệu tín đồ
Trang 53GIÁO LÝ CƠ BẢN CỦA HỒI GIÁO
Trang 54Giáo lý cơ bản của Hồi giáo chính là Kinh Coran
Đó là những lời truyền đạo của Môhamet được ghi lại và những lời này do thánh Allah thông qua thiên sứ Gabrien “khải thị” cho Mohammed
Kinh Coran tổng cộng có 30 quyển,
114 chương hơn 6211 tiết (là những đoạn thơ)
Trang 551 Giáo lý H i giáo g m các đi m c b n sau: ồ ồ ể ơ ả
• Chỉ tôn thờ một Thiên Chúa (Allah).
• Vinh danh và kính trọng cha mẹ.
• Tôn trọng quyền của người khác.
• Hãy bố thí rộng rãi cho người nghèo.
• Cấm giết người, ngoại trừ trường hợp đặc biệt.
• Cấm ngoại tình.
• Hãy bảo vệ và chu cấp trẻ mồ côi.
• Hãy cư xử công bằng với mọi người.
• Hãy trong sạch trong tình cảm và tinh thần.
• Hãy khiêm tốn.
Trang 56Nghiêm cấm uống rượu và các thức uống lên men.
Trang 572 Năm cột trụ của Hồi giáo
Xác tín: chỉ có 1 thượng đế là Allah và Mohammad là thiên
Hành hương tại Mecca
Tín đồ Hồi giáo có 5 bổn phận chính phải theo, được gọi là Ngũ Trụ
(5 cây cột):
Trang 582.1 Nhịn Chay Ramadan : tháng 9 lịch hồi
Trong tháng Ramadan ,từ khi mặt trời
mọc đến mặt trời lặn,tín đồ phải nhịn ăn
uống ,hút thuốc và những ham muốn
khác (trẻ con, người già, người ốm, phụ
nữ có thai hoặc đang cho con bú, người
đi đường xa thì được miễn)
Ngày đầu tiên sau tháng Ramanda là
ngày phá giới, tín đồ mặc quần áo mới,
gặp nhau thì ân cần chào hỏi ,tặng quà
lẫn nhau, bố thí cho người nghèo và đi
tảo mộ
Trang 592.2 Hành Hương Tại Mecca –ARAP SAUDI:
Vào tháng Ramadan, người Hồi giáo hành hương về Thánh địa Mecca, quê hương của Mohammed, trung tâm của thế giới Islam giáo
Theo quy định của hồi giáo, mỗi giáo dân
ít nhất một lần trong cuộc đời phải hành hương về thánh địa Mecca bằng chính kinh phí của bản thân mình và trước khi đi phải chuẩn bị đồ ăn thức uống cho người thân trong thời gian họ đi vắng
Sau khi hành hương đến Mecca, tín đồ đạo Hồi sẽ có được danh hiệu là "Haj" hoặc
"Haji“ được mọi người rất coi trọng
Trang 602.3 “Thánh chiến” (Jihad)
Ngoài năm cột trụ trên, nhiều người còn cho
rằng, “Thánh chiến” cũng là một nghĩa vụ bắt
buộc đối với tín đồ Islam giáo
Jihad: “Phấn đấu theo con đường của
Thượng Đế”, là biểu tượng của cuộc đấu
tranh tinh thần nhằm chống lại những điều trái với giáo lí, giáo luật Islam giáo, bảo vệ những giá trị tôn giáo và xã hội của nó
Ngày nay, Jihad là hoạt động của các nhóm vũ trang Hồi giáo cực đoan trong thế giới