quản trị kinh doanh quốc tế bài tập phân tích nhóm case 3 14

Với chính sách bảo hộ mậu dịch cao nhằm bảo vệ ngành sản xuất trong nước, thay thế nhập khẩu và không khuyến khích xuất khẩu đã biến Ghana thành một trong những quốc gia nghèo nhất thế g

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

ĐẠI HỌC UEH KHOA QUẢN TRỊ



QUẢN TRỊ KINH DOANH QUỐC TẾ

BÀI TẬP PHÂN TÍCH NHÓM: CASE 3 & 14

Giảng viên hướng dẫn: ThS Dương Ngọc Hồng Thành viên nhóm 3 gồm có:

1 Đoàn Thị Bích

2 Nguyễn Thị Bích

3 Lê Quốc Huy

4 Nguyễn Thị Mỹ Huyền

5 Võ Huỳnh Hương

6 Cao Thị Ngọc Nhi

7 Nguyễn Hoàng Hoa Trinh Nữ

8 Đặng Thị Lệ Uyên

Thành phố Hồ Chí Minh, tháng 11 năm 2021

MỤC LỤC BÀI TẬP TÌNH HUỐNG 3 3 GHANA VÀ HÀN QUỐC 3 Câu hỏi – Trả lời: 5

1 Dùng lý thuyết lợi thế so sánh để giải thích tại sao chính sách thương mại được áp dụng bởi hai CP Ghana và Hàn Quốc làm ảnh hưởng đến nền kinh tế của hai quốc gia này? 5

2 Chính sách thương mại và quan hệ thương mại nào mà CP Ghana có thể áp dụng để nền kinh tế tăng trưởng nhanh hơn? 6

3 Chính sách thương mại nào CP Hàn Quốc đã áp dụng? 8 TÌNH HUỐNG 14: 8 ASTRO BOY – MARKETING PHIM HOẠT HÌNH CẬU BÉ ASTRO ĐẾN VỚI THẾ GIỚI 8 Câu hỏi – Trả lời: 11

1 Có phải sự thành công của anime Nhật ở các nước khác như Mỹ đã dẫn đến sự xuất hiện của một nền văn hóa cho tuổi trẻ trên toàn cầu không? 11

2 Những yếu tố xã hội và công nghệ nào đã giúp anime Nhật Bản có thể vượt qua các rào cản quốc gia? 12

3 Loạt phim hoạt hình Astro Boy mới đã phát triển khác với cách mà các anime truyền thống của Nhật phát triển như thế nào? Tại sao người ta phải làm ra những thay đổi đó? 13

4 Bạn có nghĩ là Astro Boy sẽ thành công không? Tại sao? 13

4.1 Đánh giá thị trường quốc tế trước khi xâm nhập: 13 4.2 Áp dụng chiến lược khác biệt hóa sản phẩm và tạo đòn bẩy giá trị thông qua các sản phẩm mang hình ảnh các nhân vật trong phim để thu hút khách hàng 14

TÀI LIỆU THAM KHẢO 14

BÀI TẬP TÌNH HUỐNG 3

GHANA VÀ HÀN QUỐC

So sánh vào thời điểm năm 1970, mức thu nhập của người dân ở hai quốc gia Ghana và Korea là tương đương nhau Trong thời điểm này, thu nhập bình quân trên đầu người ở Ghana là 250$ thì ở Hàn Quốc là 260$ Đến năm 1998, vị thế hai quốc gia rất khác nhau, trong khi ở Hàn Quốc thu nhập bình quân đầu người là 8600$ đứng thứ 12 trong nền kinh

tế thế giới, thì ở Ghana thu nhập bình quân trên đầu người chỉ 390$ và đứng thứ 96 trong nền kinh tế thế giới Sự khác nhau trên là do sự khác biệt rất lớn trong tỉ lệ tăng trưởng kinh tế ở hai quốc gia từ năm 1970 Giai đoạn 1968 - 1998 tăng trưởng kinh tế trung bình hàng năm của Ghana nhỏ hơn 1,5%, trong khi tốc độ tăng trưởng kinh tế của Hàn Quốc trung bình hàng năm hơn 8% Năm 1957 Ghana là quốc gia đầu tiên ở Châu Phi giành được độc lập từ Anh Quốc Tổng thống đầu tiên là Kwame Nkruma và lý thuyết “Pan African socialism” của ông có ảnh hưởng rất lớn đến các châu lục khác Với chính sách bảo hộ mậu dịch cao nhằm bảo vệ ngành sản xuất trong nước, thay thế nhập khẩu và không khuyến khích xuất khẩu đã biến Ghana thành một trong những quốc gia nghèo nhất thế giới ngày nay Sự khác biệt về quan điểm hướng tới tự do hóa thương mại quốc

tế có thể trả lời cho sự khác biệt về tỉ lệ tăng trưởng kinh tế ở hai quốc gia nêu trên Nghiên cứu của ngân hàng thế giới cho thấy, trong khi CP Hàn Quốc thực hiện chính sách khuyến khích các công ty của mình tham gia vào thương mại quốc tế, thì CP Ghana lại hạn chế doanh nghiệp của họ tham gia vào thương mại quốc tế Kết quả, trong năm

1980 tỉ lệ thương mại quốc tế trên GDP của Ghana là 18%, trong khi tỉ lệ đó ở Hàn quốc

là 74% Ghana có điều kiện rất tốt nhất để trồng và xuất khẩu Cocoa: khí hậu ấm áp, đất đai phì nhiêu; giao thông thuận lợi Vào cuối những năm 50, Ghana là nhà sản xuất và xuất khẩu Cocoa lớn nhất thế giới Thế nhưng vì can thiệp quá sâu của CP vào thương mại Cocoa mà ngành công nghiệp này không phát triển Sau khi giành độc lập, CP thành lập Bộ Cocoa Marketing Board" để quản lý Cocoa Bộ có quyền ấn định giá mua Cocoa

và là đơn vị duy nhất thu mua Cocoa ở Ghana Trong khi Bộ mua Cocoa của nông dân với giá thấp thì họ lại bán giá rất cao trên thị trường thế giới Bộ mua cocoa từ nông dân

với giá 25 cent/ pound và bán trên thị trường thế giới với giá 50 cent/pound Số tiền chênh lệch từ xuất khẩu cocoa được chuyển về tài khoản của quốc gia và được dùng vào quá trình quốc hữu hoá và hiện đại hoá đất nước Trong giai đoạn 1963-1979, giá Cocoa

Bộ trả cho nông dân chỉ tăng lên 6 lần, trong khi giá Cocoa trên thị trường thế giới tăng lên 36 lần Càng ngày Bộ trả cho người nông dân càng ít hơn Kết quả là người dân Ghana bỏ sản xuất cocoa để trồng các loại thực phẩm khác, do đó sản xuất và xuất khẩu cocoa giảm hơn 1/3 trong vòng 7 năm Trong thời gian này chính quyền Ghana cần một lượng vốn lớn để đầu tư xây dựng cơ sở công nghiệp, nhưng thu nhập từ xuất khẩu cocoa giảm xuống nên không có khả năng chi trả cho nhập khẩu và đất nước lâm vào khủng hoảng Ngược lại, chính sách thương mại mà CP Hàn Quốc áp dụng trong giai đoạn này

là hướng ra bên ngoài (strongly outward-oriented) Chính sách thương mại của CP Hàn Quốc nhấn mạnh tới giảm hàng rào thương mại hàng công nghiệp (nhưng không phải hàng nông nghiệp) và khuyến khích các công ty tham gia vào xuất khẩu Bắt đầu cuối những năm 50, CP Hàn Quốc tích cực giảm thuế nhập khẩu từ 60% xuống còn 20% đến giữa những năm 80, trong đó phần lớn thuế nhập khẩu hàng công nghiệp giảm xuống tới zero và hạn ngạch giảm xuống từ hơn 90% số lượng hàng hoá trong cuối những năm 50 tới zero trong đầu những năm 80 Trong cùng giai đoạn, Hàn Quốc tích cực giảm trợ cấp cho xuất khẩu từ 80% giá bán trong cuối những năm 50 tới 20% giá bán năm 1965 và tới zero trong năm 1984 Tóm lại, ngoại lệ đối với hàng nông sản (kiểm soát chặt chẽ đối với hàng nhập khẩu) Hàn Quốc tích cực hướng tới tự do hoá thương mại làm cho nền kinh tế Hàn Quốc thay đổi ấn tượng Lúc đầu các nguồn lực ở Hàn Quốc dịch chuyển từ lĩnh vực nông nghiệp sang ngành công nghiệp sử dụng nhiều lao động (dệt, may mặc và giày dép ) Lực lượng lao động dồi dào, rẻ và được đào tạo đã giúp cho Hàn Quốc có lợi thế

so sánh trong ngành công nghiệp sử dụng nhiều lao động Gần đây khi chi phí lao động tăng lên, ngành công nghiệp sử dụng nhiều vốn lại tăng lên (động cơ ô tô, bán dẫn, điện dân dụng ) Trong cuối những năm 50, tỷ lệ lao động trong lĩnh vực nông nghiệp là 77%, ngày nay tỉ lệ đó giảm xuống còn 20% Trong cùng thời kỳ, tỷ lệ hàng công nghiệp trong GDP tăng từ 10% lên hơn 30% và tốc độ tăng trưởng GDP hàng năm lớn hơn 9%

Câu hỏi – Trả lời:

1. Dùng lý thuyết lợi thế so sánh để giải thích tại sao chính sách thương mại được áp dụng bởi hai CP Ghana và Hàn Quốc làm ảnh hưởng đến nền kinh tế của hai quốc gia này?

Sự khác biệt về quan điểm hướng tới tự do hóa thương mại của hai quốc gia:

Chính phủ Ghana

Hạn chế doanh nghiệp của họ tham gia vào thương mại quốc tế Ghana sử dụng lý thuyết lợi thế so sánh cho Cocoa Vì Ghana là quốc gia có điều kiện rất tốt để trồng và xuất khẩu Cocoa: khí hậu ấm áp; đất đai phì nhiêu; giao thông thuận lợi, Vào cuối những năm 50, Ghana là nhà sản xuất và xuất khẩu Cocoa lớn nhất thế giới Vì can thiệp quá sâu của CP vào thương mại Cocoa mà ngành công nghiệp này không phát triển Cụ thể là Bộ có quyền ấn định giá mua Cocoa và là đơn vị duy nhất thu mua Cocoa với giá rẻ bèo Kết quả là người dân bỏ sản xuất Cocoa để trồng các loại thực phẩm khác cần cho sự sống còn của họ Trong thời gian này chính quyền Ghana cần lượng lớn vốn để đầu tư xây dựng cơ sở công nghiệp, nhưng thu nhập từ xuất khẩu Cocoa giảm xuống nên không có khả năng chi trả cho nhập khẩu và đất nước lâm vào khủng hoảng

⇒ Ghana có lợi thế về sản xuất Cocoa nên CP Ghana đẩy mạnh việc xuất khẩu Cocoa

Chính phủ Hàn Quốc

Thực hiện các chính sách khuyến khích các công ty tham gia vào thương mại quốc tế, nhấn mạnh tới giảm hàng rào thương mại hàng công nghiệp (nhưng không phải hàng nông nghiệp) và khuyến khích các công ty tham gia vào xuất khẩu Cuối những năm 50, Chính phủ Hàn Quốc tích cực giảm thuế nhập khẩu từ 60% xuống còn 20% Đến giữa những năm 80, trong đó phần lớn thuế nhập khẩu hàng công nghiệp giảm xuống tới zero

và hạn ngạch giảm xuống từ hơn 90% số lượng hàng hóa trong cuối những năm 50 tới zero trong đầu những năm 80 Tóm lại ngoại lệ với hàng nông sản (kiểm soát chặt chẽ đối với hàng nhập khẩu), Hàn Quốc tích cực hướng tới tự do hóa thương mại Lực lượng lao

động dồi dào, rẻ và được đào tạo đã giúp Hàn Quốc có lợi thế so sánh trong ngành công nghiệp sử dụng nhiều lao động Trong cuối những năm 50, tỉ lệ lao động trong lĩnh vực nông nghiệp là 77%, ngày nay tỉ lệ đó giảm xuống còn 20%

⇒ Hàn Quốc có lợi thế về sản xuất nông nghiệp nhưng Chính phủ lại khuyến khích xuất khẩu công nghiệp

Kết luận: Tuy xuất phát điểm tương đối giống nhau nhưng kết quả trong năm 1980, tỷ lệ

thương mại quốc tế trên GDP của Ghana là 18%, trong khi tỉ lệ đó ở Hàn Quốc là 74% Với chính sách bảo hộ mậu dịch cao nhằm bảo vệ ngành sản xuất trong nước, thay thế nhập khẩu và không khuyến khích xuất khẩu đã biến Ghana thành một trong những quốc gia nghèo nhất thế giới ngày nay Trong khi đó Hàn Quốc khuyến khích tự do hóa thương mại, khuyến khích xuất khẩu, điều này làm cho nền kinh tế Hàn Quốc thay đổi một cách

ấn tượng Trong cuối những năm 50, tỷ lệ hàng công nghiệp trong GDP tăng từ 10% lên hơn 30% và tốc độ tăng trưởng GDP hằng năm lớn hơn 9%

2 Chính sách thương mại và quan hệ thương mại nào mà CP Ghana có thể áp dụng

để nền kinh tế tăng trưởng nhanh hơn?

Chính sách thương mại mà CP Ghana có thể áp dụng để nền kinh tế tăng trưởng nhanh hơn là chính sách tự do hóa thương mại:

Khuyến khích các doanh nghiệp, công ty trong nước tham gia vào quá trình thương mại quốc tế với những chính sách thương mại:

- Sử dụng chính sách mậu dịch tự do, Ghana nên mở rộng thị trường nội địa cho hàng hóa trong nước xuất khẩu và hàng hóa nước ngoài tự do xâm nhập thông qua việc gỡ bỏ rào cản thuế quan và phi thuế quan

+ Khuyến khích xuất khẩu mặt hàng như cocoa, mặt hàng sản xuất ở trong nước, áp dụng các biện pháp: miễn thuế, hoàn thuế, tín dụng xuất khẩu, trợ cấp xuất khẩu,… Khuyến khích các nhà đầu tư bằng các khoản đầu tư tín dụng xuất khẩu với lãi suất ưu đãi, bảo

đảm tín dụng xuất khẩu và cho phép khấu hao nhanh, hoạt động hỗ trợ từ các tổ chức thúc tiến thương mại

+ Mở cửa thị trường thúc đẩy trao đổi, giao lưu, buôn bán hàng hóa, khuyến khích xuất khẩu, cắt giảm thuế nhập khẩu, loại bỏ các hàng rào phi thuế quan (cấm, hạn chế, hạn ngạch, giấy phép…) Cụ thể, mặt hàng Cocoa của Ghana do chỉ có một đơn vị thu mua duy nhất của CP lập nên (Cocoa Marketing Board) ấn định giá Cocoa nên không mang lại hiệu quả kinh tế cao cho người nông dân, nếu áp dụng mở cửa thị trường những mặt hàng được giao thương nhiều nơi, nhiều đơn vị thu mua sẽ cạnh tranh về giá cả mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn cải thiện đời sống thu nhập người lao động

- Chính sách liên minh thuế quan: khi Ghana tham gia các liên minh thuế quan sẽ làm tăng đáng kể khối lượng thương mại giữa các nước thuộc liên minh Ghana sẽ tận dụng triệt để những nguồn lực để có thể có thế mạnh, loại bỏ những ngành sản xuất không hiệu quả

- Chính sách thu hút đầu tư nước ngoài: chính sách mở cửa, ưu đãi và môi trường kinh doanh hấp dẫn Ghana nên thu hút những dự án và nguồn vốn FDI góp phần tăng trưởng kinh tế, ngân sách cho CP

Chính sách quan hệ thương mại:

Vì những chính sách điển hình của CP Ghana như sau: chính sách bảo hộ mậu dịch cao nhằm bảo vệ ngành sản xuất trong nước, thay thế nhập khẩu và không khuyến khích xuất khẩu, hạn chế doanh nghiệp tham gia vào thương mại quốc tế… đã biến Ghana thành một trong những quốc gia nghèo nhất thế giới ngày nay Để nền kinh tế Ghana tăng trưởng nhanh hơn, CP Ghana nên sử dụng chính sách quan hệ thương mại tự do, hướng ra bên ngoài, khuyến khích các công ty của mình tham gia vào thương mại quốc tế, khuyến khích xuất khẩu đặc biệt là Cocoa và giới thiệu một hệ thống thuế ưu đãi hơn Ghana là quốc gia có điều kiện rất thuận lợi để trồng và xuất khẩu Cocoa, nhưng vì CP can thiệp quá sâu vào thương mại Cocoa mà ngành công nghiệp này không phát triển Thực tế hiện nay cho thấy, nhờ vào nguồn tài nguyên thiên nhiên trù phú, nền chính trị ổn định đặc

biệt là các chính sách hỗ trợ kinh tế hiệu quả từ chính phủ, Ghana ở thời điểm hiện tại đã

có cú lội ngược dòng ấn tượng Ghana đứng thứ 6 trong top 10 nền kinh tế phát triển nhanh nhất thế giới, với tốc độ tăng trưởng GDP đạt 5,6% vào năm 2018 Ngoài việc xuất khẩu Cocoa, Ghana còn sản xuất dầu thô và sự tăng giá của mặt hàng này đã giúp nền kinh tế Ghana này đứng đầu bảng xếp hạng tăng trưởng GDP toàn cầu

3. Chính sách thương mại nào CP Hàn Quốc đã áp dụng?

Chính sách thương mại của CP Hàn Quốc nhấn mạnh tới giảm hàng rào thương mại hàng công nghiệp (nhưng không phải hàng nông nghiệp) và khuyến khích các công ty tham gia vào xuất khẩu

Bằng chứng: Bắt đầu cuối những năm 50, CP Hàn Quốc tích cực giảm thuế nhập khẩu từ 60% xuống còn 20% đến giữa những năm 80, trong đó phần lớn thuế nhập khẩu hàng công nghiệp giảm xuống tới zero và hạn ngạch giảm xuống từ hơn 90% số lượng hàng hoá trong cuối những năm 50 tới zero trong đầu những năm 80 Trong cùng giai đoạn, Hàn Quốc tích cực giảm trợ cấp cho xuất khẩu từ 80% giá bán trong cuối những năm 50 tới 20% giá bán năm 1965 và tới zero trong năm 1984 Tóm lại, ngoại lệ đối với hàng nông sản (kiểm soát chặt chẽ đối với hàng nhập khẩu) Hàn Quốc tích cực hướng tới tự do hoá thương mại làm cho nền kinh tế Hàn Quốc thay đổi ấn tượng

Kết luận: Chính sách thương mại mà CP Hàn Quốc áp dụng trong giai đoạn này là

hướng ra bên ngoài (strongly outward-oriented)

TÌNH HUỐNG 14:

ASTRO BOY – MARKETING PHIM HOẠT HÌNH CẬU BÉ ASTRO ĐẾN VỚI

THẾ GIỚI

Trong những năm 1980, Nhật Bản được biết đến bởi năng lực sản xuất mạnh mẽ của Astro Boy Những công ty điển hình của Nhật, với “salarymen”, đã chiếm lĩnh thị trường

thế giới, chính là các phương tiện trong việc định hướng kinh tế xuất khẩu của Nhật Họ sản xuất đa dạng các mặt hàng có chất lượng cao, giá thành rẻ; từ xe cộ cho đến các chất bán dẫn và các thiết bị điện tử, và cung cấp nó cho thị trường thế giới

Trong khi salaryman phải chịu đựng suy thoái kinh tế vào nền sản xuất Nhật, thì giới trẻ của Nhật đã từ bỏ trang phục của “salarymen” đến với những bộ tóc nhuộm, và những bộ trang phục tân thời kèm theo sự ám ảnh bởi các nhân vật hoạt hình được biết đến với tên gọi “anime” Lúc bấy giờ, sự thay đổi văn hóa này đã mang lại những khoản lợi cho nền kinh tế khi Nhật Bản trở thành trung tâm thời trang, phim ảnh, trò chơi, nhạc, và anime của thế giới Năm 2003, nền kinh tế văn hóa mới của Nhật đã xuất khẩu các mặt hàng quần áo, trò chơi điện tử, anime và thu lại trên 14 tỷ USD, gấp 3 lần giá trị xuất khẩu TV của cả nước

Dẫn đầu trong các mặt hàng xuất khẩu của Nhật Bản chính là các sản phẩm anime và truyện tranh, như là Pokemon, Thủy thủ mặt trăng, và thần bài Yu-Gi-Oh… Astro Boy, được sáng tác bởi Osamu Tezuka, một người tiên phong trong lĩnh vực anime, sau chiến tranh thế giới thứ II Năm 1963, một phiên bản vẽ trắng đen của Astro Boy đã trở thành chương trình phim hoạt hình đầu tiên của Nhật được nhập khẩu vào Mỹ, nhưng nó đã bị hất ra vào năm 1967 bởi các loạt phim hoạt hình có màu mới đang ngày càng phổ biến Thời gian sau đó, Ban giám đốc của hãng phim Sony ở cả Tokyo và Los Angeles đã hợp tác với nhà sản xuất Tezuka – chủ sở hữu của Astro Boy franchise để đưa nhân vật siêu anh hùng với đôi mắt to này đến với khán giả thế giới một lần nữa

Sự trở lại của của Astro Boy dựa rất nhiều vào sự thành công của Pokemon, khi mà Pokemon đã chứng minh là có một thị trường thế giới khá thông thoáng cho các mặt hàng dành cho thiếu nhi đối với anime Nhật Pokemon, bao gồm trò chơi điện tử, thẻ bài, truyện tranh, đồ chơi, và cả các loạt phim hoạt hình đã đem lại doanh thu hàng năm hơn 2

tỷ USD Các nhân vật hoạt hình của Nhật đã thành công một cách xuất sắc tại thị trường

Mỹ Trong năm 2002, bản quyền phát sóng các phim hoạt hình Nhật tại Mỹ đã đem về gần 500 triệu USD, và các mặt hàng đồ chơi về các nhân vật anime đã đem về một doanh

thu gây sửng sốt – 4.7 tỷ USD Sự hấp dẫn xuyên Thái Bình Dương của anime được cho

là bởi một vài nhân tố, trong đó đa phần bao gồm sự tương đồng trong cách sống, thu nhập, giá trị và cách hành xử giữa thiếu nhi tại Nhật và Mỹ (ở cả hai nước, đa số thời gian là để dành cho việc xem TV và chơi điện tử) Nó đã được ghi chú là anime phải mang đủ nét Tây cho người Nhật và mang đủ phong cách Nhật cho người phương Tây

Để phát triển Astro Boy, Sony đã quyết định theo một cách tiếp cận mới, khác với các thể loại điển hình ngày nay Tính đến nay, anime được phát triển riêng biệt tại Nhật, sau đó mới xuất khẩu ra toàn thế giới, và được dịch ra nhiều ngôn ngữ khác sau khi chúng đã thành công tại Nhật Với Astro Boy, Sony tin chắc rằng nó sẽ đem lại một cú hit, vì nó được cho rằng sẽ hấp dẫn đối với cả nền văn hóa Nhật lẫn Mỹ Các nhà làm phim hoạt hình Mỹ đang vẽ các bản thiết kế của Nhật với chất lượng tốt nhất, 24 ảnh một giây cho Astro Boy, thay vì xoay vòng 4 hoặc 5 ảnh một giây như đã từng làm với Pokemon và đa

số các anime Nhật khác Các nhà làm phim hoạt hình đã đồng bộ sự nhép môi của các nhân vật với cả tiếng Nhật lẫn tiếng Anh, và các nhà viết truyện Nhật phải làm việc với các nhà sản xuất của Mỹ để cho ra một cốt truyện hấp dẫn đa văn hóa WB Network cũng rất chắc chắn là nó sẽ gây nên một cú hit thông qua việc nó đã được mua đến 25 tập thay

vì 13 như mọi khi

Để tạo đòn bẩy giá trị cho Astro Boy, Sony đã đi theo chuẩn của ngành, cấp giấy phép cho việc sử dụng hình ảnh các nhân vật trong Astro Boy, từ các công ty may mặc, thức ăn nhanh đến các công ty sản xuất đồ chơi Theo đó, nếu Astro Boy tạo nên một cú hit trên thế giới thì việc sản xuất các loại bánh mì và ga trải giường mang hình ảnh Astro Boy sẽ chắc chắn được tiến hành Sony cũng đã chặn việc chiếu phim Astro Boy và dự kiến sẽ

đem Astro Boy lên màn ảnh lớn trong khoảng giữa năm 2005 đến 2007