Tài liệu TIỂU LUẬN: Hạch toán kế toán CFSX và tính giá thành sản phẩm xây dựng tại Công ty Cầu 12 ppt

Để thực hiện tốt công tác hạch toán CFSX và tính được giá thành sản phẩm xây lắp, kế toán cần phải đáp ứng được các nhiệm vụ cơ bản sau: - Xác định đúng đối tượng kế toán CFSX và đối tượ

TIỂU LUẬN:

Hạch toán kế toán CFSX và tính giá thành sản phẩm xây dựng tại

Công ty Cầu 12

Lời mở đầu

Trong nền kinh tế thị trường, một vấn đề luôn làm đau đầu các nhà quản lý doanh nghiệp đó là làm sao để sản xuất kinh doanh có hiệu quả, lợi nhuận năm sau tăng cao hơn năm trước, không những đủ bù đắp chi phí bỏ ra mà còn phải có tích luỹ, đảm bảo quá trình tái sản xuất

Đối với doanh nghiệp (DN) XDCB nói riêng thì hiệu quả kinh doanh càng

là vấn đề sống còn, đặc biệt là trong giai đoạn hiện nay khi mà thực trạng đấu thầu với giá trúng thầu quá thấp, lãi vay ngân hàng ngày càng có xu hướng tăng lên trong khi đó nguồn vốn thanh toán lại vô cùng chậm trễ Để DNcó thể tồn tại

và phát triển được thì không những DN XDCB mà tất cả các DNthuộc mọi lĩnh vực kinh doanh đều phải không ngừng cải tiến sản xuất, áp dụng công nghệ tiên tiến, giảm tối đa CFSX kinh doanh, bằng mọi biện pháp phải nâng cao hiệu quả kinh doanh của DN Chính vì thế, quản lý chặt chẽ CFSX kinh doanh là một trong những biện pháp đầu tiên thiết thực nhất của DN, không những giúp DNcó thể hạ thấp giá thành sản phẩm, tăng lợi nhuận mà còn có thể giúp DNđịnh ra được giá đấu thầu phù hợp, nâng cao tính cạnh tranh của doanh nghiệp

Qua quá trình tìm hiểu về mặt lý luận, thực tiễn tại Công ty cầu 12, nhận thấy tầm quan trọng của vấn đề trên, em chọn đề tài:

"Hạch toán kế toán CFSX và tính giá thành sản phẩm xây dựng tại Công

ty Cầu 12"

để làm đề tài nghiên cứu cho chuyên đề tốt nghiệp của mình

Trong phạm vi nghiên cứu, chuyên đề chỉ đi sâu tìm hiểu cách hạch toán CFSX cho hoạt động sản xuất kinh doanh cơ bản của công ty là thi công xây dựng Cầu

Mục đích của chuyên đề là vận dụng lý luận về hạch toán CFSX và tính giá thành sản phẩm xây lắp vào việc nghiên cứu thực tiễn công tác này tại Công ty Cầu 12

Chuyên đề ngoài phần mở đầu và kết luận gồm 3 phần :

Phần I: Khái quát chung về công ty cầu 12

Phần I Khái quát chung về công ty cầu 12

I Khái quát chung về Công ty cầu 12

1 Quá trình hình thành và phát triển của Công ty cầu 12

Công ty cầu 12 là một doanh nghiệp nhà nước thuộc Tổng công ty xây dựng công trình giao thông 1-Bộ giao thông vận tải

Tên giao dịch quốc tế là Bridge Construction Company No.12.Viết tắt là CC12

Trụ sở chính: Thị trấn Sài Đồng, Gia Lâm - Hà Nội

Tiền thân của Công ty cầu 12 là một đội cầu chủ lực chỉ có 48 người mang tên là đội cầu 2 với cơ sở vật chất nghèo nàn

Hơn 50 năm qua, Công ty Cầu 12 đã sửa chữa mới và xây dựng mới trên 220 lượt chiếc cầu lớn nhỏ được áp dụng với tất cả các loại kết cấu và thi công bằng giải pháp đã có ở Việt Nam

Quá trình xây dựng và trưởng thành đến nay công ty đã được nhà nước tặng thưởng 41 huy chương các loại, 4 cá nhân anh hùng lao động và 2 lần được tuyên dương đơn vị Anh hùng lao động (1985-1997) và gần đây nhất, năm 2002, Công ty được tuyên dương Anh hùng Lực lượng vũ trang

Những năm gần đây, công ty đã mở rộng quy mô và địa bàn kinh doanh, hợp tác liên doanh với một số hãng, công ty nước ngoài để tham gia đấu thầu và thi công một số công trình trong nước và nước ngoài có quy mô lớn và kỹ thuật phức tạp

2 Đặc điểm sản xuất kinh doanh

2.1.Đặc điểm về quy trình hoạt động sản xuất kinh doanh

CC12 có những đặc điểm về hoạt động sản xuất kinh doanh chủ yếu sau:

- Sản phẩm đơn chiếc và đòi hỏi yêu cầu kỹ thuật cao, địa bàn sản xuất kinh doanh rộng trên khắp cả nước

- Chu kỳ sản xuất sản phẩm dài, thời gian thi công một cây cầu thường từ

1 đến 3 năm

- Quá trình sản xuất kinh doanh đòi hỏi đơn vị phải có trình độ kỹ thuật cao, thiết bị thi công tiên tiến và phải tuân theo một quy trình công nghệ sản xuất nhất định tuỳ thuộc vào từng công trình theo yêu cầu của chủ đầu tư

2.2 Đặc điểm tổ chức quản lý

Bộ máy quản lý của công ty được tổ chức theo mô hình trực tuyến (sơ đồ 1)

Để đáp ứng được yêu cầu thi công công ty có các đơn vị trực thuộc:

- 2 chi nhánh công ty tại thành phố Hồ Chí Minh và Đà Nẵng

- Đội thi công cơ giới chịu trách nhiệm theo dõi quản lý máy móc thiết bị của công ty

- Xưởng sửa chữa: Hoạt động như một đơn vị sản xuất phục vụ cho việc sửa chữa xe và các thiết bị thi công của công ty

- Xưởng gia công cơ khí: Chuyên gia công, chế sửa vật tư thi công

- Có 16 đội công trình có tên từ đội 1 đến đội 16, có nhiệm vụ trực tiếp thi công các hạng mục công trình theo hợp đồng đã ký kết, theo tiến độ

và yêu cầu kỹ thuật mà công ty đưa ra (Xem sơ đồ 1)

4 Đặc điểm chủ yếu về công tác kế toán ở công ty cầu 12

Bộ máy kế toán áp dụng ở công ty theo hình thức tập trung, mọi chứng từ đều được gửi về phòng kế toán của công ty và hạch toán tập trung tại phòng kế toán công ty Hình thức sổ kế toán được áp dụng ở công ty là hình thức Nhật ký chung

Sơ đồ luân chuyển chứng từ nội bộ Công ty (xem sơ đồ 3)

Hệ thống báo cáo tài chính của công ty được lập định kỳ 3 tháng một lần

bao gồm:

+ Bảng cân đối kế toán

+ Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh

+ Thuyết minh báo cáo tài chính

Phương pháp kế toán hàng tồn kho công ty áp dụng là phương pháp kê khai

thường xuyên

Phương pháp tính thuế GTGT công ty áp dụng là phương pháp khấu trừ

Hệ thống tài khoản sử dụng:

Công ty hiện nay sử dụng các tài khoản và mẫu biểu theo quy định của Bộ

Tài chính ban hành để hạch toán chi phí và tính giá thành sản phẩm Đó là các tài

khoản: 136- Phải thu nội bộ, 621- Chi phí NVL trực tiếp, TK 622- TK Nhân công

trực tiếp, TK 627- CFSX chung, TK 623- Chi phí máy thi công, TK 154- CFSX

kinh doanh dở dang và các tài khoản có liên quan khác

Phần Ii

Kế toán

Kế toán tổng hợp

và

tính

Kế toá

n thu

ế

Kế toá

n tha

nh toá

Kế toán giao dịch

NH

Kế toá

n vật

tư

Thủ quỹ kiê

m

KT bảo

Nhân viên kế toán ở các đội, chi nhánh

trực thuộc

Sơ đồ 2: Bộ máy kế toán công ty cầu 12

hạch toán cfsx & tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp xây lắp

I Đặc trưng tổ chức hoạt động sản xuất kinh doanh của ngành XDCB nói chung và xây dựng cầu nói riêng

1.Đặc điểm hoạt động sản xuất kinh doanh ngành XDCB

XDCB là ngành sản xuất vật chất độc lập quan trọng mang tính chất công nghiệp nhằm tạo ra cơ sở vật chất cho nền kinh tế Sản phẩm xây dựng là các công trình, vật kiến trúc có quy mô lớn, kết cấu phức tạp, mang tính đơn chiếc, thời gian

sử dụng lâu dài, có giá trị lớn

Trong XDCB thì xây dựng cầu vẫn được coi là chủ lực bởi tính phức tạp về nhiều mặt của nó Mỗi một công trình cầu không những có giá trị về mặt kỹ thuật,

mỹ thuật và giao thông mà còn có ý nghĩa kinh tế rất lớn đồng thời nó cũng thể hiện trình độ phát triển hạ tầng cơ sở vật chất, kỹ thuật của một quốc gia

Cũng như những sản phẩm xây dựng khác, sản phẩm cầu là sản phẩm xây dựng mang tính độc lập tương đối, mỗi công trình cầu được xây dựng theo thiết

kế, kỹ thuật và giá trị dự toán riêng Mặt khác giá bán sản phẩm cầu lại được xác định từ trước khi sản phẩm được sản xuất và không hoàn toàn tuân theo qui luật cung cầu như những hàng hoá thông thường khác vì thế tính chất hàng hoá của sản phẩm không thể hiện rõ

Quá trình thi công xây dựng cầu được chia thành nhiều giai đoạn phụ thuộc vào quy mô, tính chất phức tạp và kỹ thuật của từng công trình Các công trình cầu đều được tiến hành thi công theo hợp đồng kinh tế và thiết kế kỹ thuật đã được duyệt, quá trình thi công phụ thuộc rất lớn vào yêu cầu của khách hàng và phải tuân thủ theo những qui định nghiêm ngặt về XDCB cũng như là tiến độ, kỹ thuật,

mỹ thuật của công trình Vì thế những đặc điểm đó cũng có tác động lớn tới công tác kế toán đặc biệt là kế toán tập hợp chi phí và tính giá thành sản phẩm của các doanh nghiệp xây lắp

2 Sự cần thiết và yêu cầu của công tác quản lý, hạch toán CFSX và tính giá thành sản phẩm xây dựng

Việc phân tích, đánh giá đúng đắn kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh chỉ có thể dựa trên giá thành sản phẩm chính xác Song tính chính xác giá thành sản phẩm lại chịu ảnh hưởng của kết quả tổng hợp chi phí xây lắp Do vậy tổ chức tốt công tác kế toán CFSX và tính giá thành sản phẩm xây lắp để đảm bảo xác định đúng nội dung và chi phí cấu thành trong giá thành, lượng giá trị, yếu tố chi phí đã dịch chuyển vào sản phẩm hoàn thành là rất quan trọng trong nền kinh tế thị trường Để thực hiện tốt công tác hạch toán CFSX và tính được giá thành sản phẩm xây lắp, kế toán cần phải đáp ứng được các nhiệm vụ cơ bản sau:

- Xác định đúng đối tượng kế toán CFSX và đối tượng tính giá thành sản phẩm xây lắp phù hợp với đặc điểm sản xuất, kinh doanh, tổ chức của đơn vị

- Tổ chức kế toán chi phí xây lắp theo đối tượng và phương pháp đã xác định trên sổ sách kế toán

- Thực hiện tính giá thành sản phẩm xây lắp kịp thời chính xác

Hiện nay trong lĩnh vực XDCB chủ yếu áp dụng phương pháp đấu thầu xây dựng, vì vậy để trúng thầu công ty phải xây dựng được giá thầu hợp lý cho công trình dựa trên cơ sở các định mức, đơn giá XDCB do Nhà nước ban hành Đồng thời phải bảo đảm sản xuất kinh doanh có lãi, hạ giá thành sản phẩm tạo điều kiện cho các đơn vị xây dựng có thể giảm bớt được vốn lưu động vào sản xuất hoặc có thể mở rộng thêm sản xuất sản phẩm phụ

Bởi vậy, nhiệm vụ chủ yếu đặt ra cho công tác hạch toán CFSX và tính giá thành sản phẩm công tác xây lắp là: Xác định hợp lý đối tượng tập hợp CFSX và đối tượng tính giá thành phù hợp điều kiện thực tế của doanh nghiệp, thoả mãn yêu cầu quản lý đặt ra, vận dụng các phương pháp tập hợp chi phí và phương pháp tính giá thành khoa học và hợp lý đảm bảo tính đúng đủ CFSX cho công trình XDCB hoàn thành, để từ đó có thể cung cấp một cách kịp thời, chính xác, đầy đủ

số liệu cần thiết cho công tác quản lý CFSX, giá thành sản phẩm và tính toán hiệu quả kinh doanh

II.Kế toán tập hợp chi phí trong doanh nghiệp xây dựng

1 Đối tượng kế toán tập hợp CFSX

Căn cứ vào đặc điểm tổ chức sản xuất, quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm; yêu cầu và trình độ quản lý của doanh nghiệp, kế toán phải xác định được đối tượng kế toán tập hợp CFSX phù hợp

Việc xác định đối tượng tập hợp chi phí phù hợp đặc điểm hoạt động và quản lý của doanh nghiệp là căn cứ quan trọng để tổ chức công tác ghi chép, tập hợp chứng từ, mở sổ chi tiết, tổng hợp số liệu tính giá thành

Đối với doanh nghiệp xây dựng, do đặc trưng kỹ thuật thi công tổ chức sản xuất riêng nên đối tượng kế toán CFSX thường xác định là từng công trình, hạng mục công trình hoặc từng đơn đặt hàng

2 Trình tự kế toán tập hợp và hạch toán chi phí sản xuất

a Kế toán tập hợp và hạch toán chi phí nguyên vật liệu (NVL) trực tiếp

Chi phí NVL trực tiếp bao gồm NVL chính, NVL phụ được xuất dùng trực tiếp cho việc chế tạo sản phẩm Trong ngành XDCB, chi phí NVL chính chiếm tỷ trọng lớn, từ 60% đến 70% trong tổng chi phí xây dựng

Để hạch toán chi phí NVL trực tiếp, kế toán sử dụng TK 621- Chi phí NVL trực tiếp

Sơ đồ hạch toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp:

Xuất dùng NVL mua vào không qua

TK 152 TK 621 TK 154(chi

tiết)

Xuất kho NVL dùng cho sản xuất

Tk 111, 141,

Tk

133

Phân bổ và kết chuyển chi phí NVLTT cho từng đối tượng, hạng

Đối với DN nộp thuế theo phương pháp khấu trừ, giá trị nguyên vật liệu xuất kho dùng cho sản xuất kinh doanh không bao gồm thuế GTGT Nếu DN sử dụng nguyên vật liệu dùng để sản xuất sản phẩm không chịu thuế GTGT hoặc DN nộp thuế theo phương pháp trực tiếp thì trị giá nguyên vật liệu dùng cho sản xuất kinh doanh bao gồm cả thuế GTGT

Do chuyên đề có hạn chế về độ dài nên dưới đây sẽ trình bày cách thức hạch toán các nghiệp vụ phát sinh chi phí của các DN nộp thuế theo phương pháp khấu trừ thuế GTGT

Phương pháp hạch toán một số nghiệp vụ phát sinh chủ yếu: (đối với doanh nghiệp nộp thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ)

1 Xuất nguyên vật liệu sử dụng cho hoạt động xây lắp:

Qua kho: Nợ TK 621- Chi phí NVLTT

Có TK 152- Nguyên liệu, vật liệu mua xuất dùng không qua kho:

Nợ TK 621- Chi phí NVLTT

Nợ TK 1331- Thuế GTGT được khấu trừ

Có TK 331, 141, 111, 112,…

Thuế GTGT khấu

2 Tạm ứng chi phí để thực hiện giá trị khoán xây lắp nội bộ (trường hợp đơn vị nhận khoán không tổ chức hạch toán kế toán riêng): Khi bản quyết toán tạm ứng về giá trị khối lượng xây lắp hoàn thành bàn giao được duyệt, ghi:

Nợ TK 621- Chi phí NVLTT

Có TK 141- Tạm ứng

3 Cuối kỳ kế toán, căn cứ vào các bảng phân bổ tính cho đối tượng sử dụng nguyên vật liệu (công trình, hạng mục công trình của hoạt động xây lắp), kết chuyển chi phí NVL cho từng đối tượng, ghi:

Nợ TK 154- Chi phí SXKD doanh dở dang

(chi tiết theo đối tượng)

Có TK 621- Chi phí NVLTT Trường hợp nguyên liệu xuất dùng có liên quan đến nhiều đối tượng tập hợp chi phí, không thể tổ chức kế toán riêng được thì phải áp dụng phương pháp phân bổ gián tiếp để phân bổ cho các đối tượng liên quan Tiêu thức phân bổ thường được sử dụng là phân bổ theo định mức tiêu hao, theo hệ số, theo trọng lượng, số lượng sản phẩm

b Kế toán tập hợp và hạch toán chi phí nhân công trực tiếp:

Chi phí nhân công trực tiếp trong XDCB gồm: tiền lương chính, lương phụ, trợ cấp, thưởng thường xuyên của công nhân trực tiếp xây dựng Chi phí nhân công được tính vào giá thành công trình, hạng mục công trình chủ yếu theo phương pháp trực tiếp Trong trường hợp chi phí nhân công liên quan đến nhiều công trình, hạng mục công trình thì có thể phân bổ cho các đối tượng chịu chi phí nhân công theo tiêu thức thích hợp (như định mức tiền lương của mỗi công trình, theo hệ số tỷ lệ với khối lượng xây dựng hoàn thành)

Để hạch toán chi phí nhân công trực tiếp, kế toán sử dụng tài khoản 622- Chi phí nhân công trực tiếp Tài khoản này có thể mở chi tiết cho từng đối tượng tập hợp chi phí sản xuất Riêng đối với hoạt động xây lắp, không hạch toán vào tài

khoản 622 các khoản trích bảo hiểm xã hội, BHYT, kinh phí CĐ tính trên quỹ lương nhân công trực tiếp của hoạt động xây lắp

Sơ đồ hạch toán chi phí nhân công trực tiếp:

Phương pháp hạch toán một số nghiệp vụ chính:

1 Căn cứ vào bảng tính và phân bổ lương, hạch toán chi phí nhân công trực

tiếp cho từng đối tượng (công trình, hạng mục công trình):

Nợ TK 622- Chi phí nhân công trực tiếp (chi tiết)

Có TK 334- Phải trả CNV

2 Tạm ứng chi phí nhân công để thực hiện giá trị khoán xây lắp nội bộ (đơn

vị nhận khoán không hạch toán riêng), căn cứ vào bản quyết toán tạm ứng

về giá trị khối lượng xây lắp hoàn thành bàn giao có chi phí lương nhân công trực tiếp, hạch toán:

Nợ TK 622- Chi phí nhân công trực tiếp

Có TK 141- Tạm ứng

3 Cuối kỳ kế toán, tính phân bổ và kết chuyển chi phí nhân công trực tiếp cho

từng công trình, hạng mục công trình:

Nợ TK 154- Chi phí SXKD dở dang

Có TK 622- Chi phí nhân công trực tiếp

c Kế toán tập hợp và hạch toán chi phí sử dụng máy thi công

Tk 334 TK 622 TK 154 (chi

tiết)

Lương chính, lương phụ phải trả cho CN

Phân bổ và kết chuyển chi phí nhân công trực tiếp cho các đối

Máy thi công là một loại máy đặc trưng trong ngành xây dựng, đóng vai trò

là TSCĐ và được sử dụng trực tiếp vào việc thực hiện các khối lượng xây lắp như: cần cẩu, máy khoan, máy trộn bê tông,

Để hạch toán chi phí sử dụng máy thi công, kế toán sử dụng tài khoản 623 - Chi phí sử dụng máy thi công TK 623 dùng để tập hợp và phân bổ chi phí sử dụng

xe, máy thi công phục vụ trực tiếp cho hoạt động xây lắp công trình trong trường hợp doanh nghiệp thực hiện xây lắp công trình theo phương thức thi công hỗn hợp vừa thủ công vừa kết hợp bằng máy

Các khoản trích BHXH, BHYT, KPCĐ tính trên lương phải trả của công nhân sử dụng xe, máy thi công không được hạch toán vào TK 623

TK 623 có 6 tài khoản cấp 2: 6231, 6232, 6233, 6234, 6237, 6238

Hạch toán chi phí sử dụng máy thi công:

Hạch toán chi phí sử dụng máy thi công phụ thuộc vào hình thức sử dụng máy thi công:

+ Tổ chức đội máy thi công riêng biệt và có phân cấp hạch toán cho đội máy thi công thì có thể tổ chức hạch toán kế toán lao vụ máy lẫn nhau giữa các bộ phận

+ Trường hợp đơn vị có máy và tự tổ chức thi công, không phân cấp hạch toán đối với đội máy thi công thì kế toán hạch toán chi phí sử dụng máy thi công vào TK 623- Chi phí sử dụng máy thi công

+ Đối với đơn vị đi thuê máy thi công: Chi phí thuê máy thi công không kèm công nhân điều khiển máy và phục vụ máy Đơn vị đi thuê phải trả cho đơn vị thuê khoản tiền theo quy định của hợp đồng

Dưới đây trình bày một số nghiệp vụ chủ yếu phát sinh trong trường hợp tổ chức đội xe máy thi công riêng nhưng không tổ chức kế toán riêng cho đội:

1 Số tiền lương phải trả cho công nhân điều khiển xe máy thi công (không bao gồm các khoản trích BHXH, BHYT, KPCĐ):

Nợ TK 6231- Chi phí nhân công

Có TK 334- Phải trả công nhân viên

2 Xuất kho vật liệu dùng cho máy thi công:

Nợ TK 6232- Chi phí vật liệu

Có TK 152,153

3 Trích khấu hao xe, máy thi công sử dụng ở đội xe, máy thi công:

Nợ TK 6234- Chi phí khấu hao máy thi công

Nợ TK 623- Chi phí sử dụng máy thi công

Có TK 141- Tạm ứng

6 Căn cứ vào bảng phân bổ chi phí sử dụng xe, máy tính cho từng công trình, hạng mục công trình, kết chuyển chi phí sử dụng máy thi công từng công trình, HMCT:

Nợ TK 154- Chi phí sản xuất kinh doanh dở dang

Có TK 623- Chi phí sử dụng máy thi công

Sơ đồ hạch toán chi phí sử dụng máy thi công:

TK 334 Tk 623 Tk 154

d Kế toán tập hợp và hạch toán chi phí sản xuất chung

CFSX chung là những chi phí quản lý và phục vụ chung cho đội công trình

ngoài chi phí NVL trực tiếp, chi phí nhân công trực tiếp và chi phí sử dụng máy

thi công

Kế toán tập hợp chi phí sản xuất chung sử dụng tài khoản 627- Chi phí sản

xuất chung với 6 tài khoản cấp 2: 6271 ,6272 ,6273 ,6274, 6277, 6278

+ TK 6271-Chi phí nhân viên phân xưởng gồm: lương chính, lương phụ,

các khoản phụ cấp phải trả cho nhân viên đội và các khoản trích như BHXH,

BHYT, KFCĐ Đối với hoạt động xây lắp, chi phí nhân viên đội công trình bao

gồm cả các khoản trích BHXH, BHYT, KPCĐ của CN trực tiếp sản xuất, CN điều

khiển máy thi công

+ TK 6272- Chi phí vật liệu: phản ánh các chi phí vật liệu cho quản lý đội

+ TK 6273- Chi phí DC sản xuất: các công cụ DC sản xuất dùng chung cho

Phân bổ, kết chuyển CF sử dụng máy thi công từng công

+ TK 6277- Chi phí dịch vụ mua ngoài bao gồm những chi phí điện nước,

điện thoại phục vụ quản lý đội

+ TK 6278- Chi phí bằng tiền khác: chi phí hội nghị, tiếp khách giao dịch,

Khoản mục chi phí này thường được tập hợp riêng theo từng đội công trình

và đưa thẳng vào giá thành công trình đội thi công Nếu khoản mục này liên quan

đến nhiều công trình, hạng mục công trình thì cần thiết phải phân bổ chi phí này

cho từng đối tượng theo tiêu thức phù hợp (phân bổ theo định mức, theo thời gian

làm việc thực tế …)

Sơ đồ hạch toán chi phí sản xuất chung:

Hạch toán một số nghiệp vụ chủ yếu:

1 Tiền lương phải trả cho nhân viên phân xưởng, quản lý đội và các khoản

trích theo lương phải trả cho nhân viên phân xưởng, CN trực tiếp xây

lắp, CN sử dụng máy thi công:

Nợ TK 627- Chi phí sản xuất chung ( 6271)

Chi phí DVMN, chi phí khác ở phân xưởng

Phân bổ và kết chuyển chi phí chung cho từng công trình, hạng mục CT

Iii Tính giá thành sản phẩm xây lắp

1 Đối tượng tính giá thành sản phẩm xây lắp

Doanh nghiệp sản xuất kinh doanh đơn chiếc thì từng loại sản phẩm hoàn thành, từng công trình, hạng mục công trình là một đối tượng tính giá thành

Trong các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh xây lắp, đối tượng kế toán chi phí và đối tượng tính giá thành có thể trùng nhau, có thể là công trình, hạng mục công trình hoặc khối lượng xây lắp hoàn thành bàn giao

Ngoài ra, doanh nghiệp xây dựng do tổ chức sản xuất đơn chiếc, qui mô sản xuất lớn, chu kì sản xuất dài nên kỳ tính giá thành thích hợp là vào cuối mỗi quí hoặc là khi công trình hoàn thành bàn giao

2 Đánh giá sản phẩm xây lắp dở dang cuối kỳ

Trước khi tính giá thành thì chúng ta cần phải xác định được CFSX dở dang cuối kỳ Việc xác định giá trị sản phẩm dở dang trong sản xuất xây lắp phụ thuộc vào phương thức thanh toán khối lượng xây lắp hoàn thành giữa bên nhận thầu và bên giao thầu và yêu cầu quản lý của từng DN Nếu quy định thanh toán sản phẩm xây lắp theo điểm dừng kỹ thuật hợp lý (xác định được giá dự toán) thì sản phẩm

dở dang là các khối lượng xây lắp chưa đạt tới điểm dừng kỹ thuật hợp lý đã quy định và được tính giá theo chi phí thực tế trên cơ sở phân bổ chi phí thực tế của hạng mục công trình đó cho các giai đoạn, khối lượng công việc đã hoàn thành vào giai đoạn còn dở dang theo giá dự toán của chúng

a Phương pháp đánh giá sản phẩm làm dở theo chi phí dự toán

Phương pháp này được áp dụng trong trường hợp đối tượng tập hợp CFSX

và đối tượng tính giá thành trùng nhau

Chi phí thực tế của KLXL phát sinh trong kỳ

*

Giá trị của KLXL DD cuối kỳ theo

dự toán

Chi phí của KLXL hoàn thành bàn giao trong kỳ theo

dự toán

+

Chi phí của KLXL dở dang cuối kỳ theo dự toán

b Phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang theo tỷ lệ hoàn thành tương đương

Phương pháp này chủ yếu áp dụng với việc đánh giá sản phẩm dở dang của công tác lắp đặt Theo phương pháp này, chi phí thực tế của khối lượng lắp đặt dở dang cuối kỳ được xác định như sau:

Chi phí thực tế của KLXL thực hiện trong kỳ *

Giá thành dự toán của KLXL

DD cuối kỳ theo mức độ hoàn thành

Tổng giá trị dự toán của các giai đoạn XD

tính theo mức độ hoàn thành

3 Nội dung kế toán giá thành sản phẩm xây lắp

3.1 Các phương pháp tính giá thành chủ yếu trong kinh doanh xây lắp

Phương pháp tính giá thành sản phẩm là một phương pháp hay một hệ thống phương pháp dùng để tập hợp toàn bộ những chi phí chi ra cho quá trình sản xuất sản phẩm, dịch vụ đã hoàn thành theo từng đối tượng cụ thể để tính giá thành sản xuất và tính giá thành đơn vị của khối lượng sản phẩm lao vụ hoàn thành đó

Tuỳ vào đặc điểm tập hợp chi phí và đối tượng tính gía thành, các DN lựa chọn một trong các phương thức tính giá thành phù hợp Đối với DN XDCB có các phương pháp tính giá thành chủ yếu sau:

a Phương pháp trực tiếp (phương pháp giản đơn)

Phương pháp tính giá thành trên được sử dụng phổ biến trong các công ty xây lắp hiện nay vì sản xuất thi công mang tính đơn chiếc, đối tượng tập hợp CFSX phù hợp với đối tượng tính giá thành Hơn nữa, áp dụng phương pháp này cho phép cung cấp kịp thời số liệu giá thành trong mỗi thời kỳ báo cáo và tính toán đơn giản, thực hiện dễ dàng

Nếu sản phẩm dở dang không có hoặc quá ít và ổn định không cần đánh giá thì tổng CFSX tập hợp trong kỳ cho đối tượng tính giá (C) là tổng giá thành của sản phẩm hoàn thành (Z) tương ứng trong kỳ

Công thức: Z = C

Nếu cuối kỳ có nhiều sản phẩm dở dang, không cố định và cần tổ chức đánh giá sản phẩm dở dang Khi đó công thức tính giá thành sẽ là:

Z = C + (DđK - DCK)

DDK : Giá trị sản phẩm dở dang đầu kỳ

DCK : Giá trị sản phẩm dở dang cuối kỳ

C: Chi phí tập hợp trong kỳ

b Phương pháp tính giá theo đơn đặt hàng

Theo phương pháp này, hàng tháng CFSX thực tế phát sinh được tập hợp theo từng đơn đặt hàng và khi nào hoàn thành công trình thì CFSX tập hợp được chính là giá thành thực tế của đơn đặt hàng đó

Công thức: ZH = di *

di: giá dự toán của hạng mục thứ i

ZH : là giá thành thực tế của hạng mục công trình thứ i

C : là tổng chi phí tập hợp cho toàn bộ đơn vị tính vào giá thành

C1 + C2 + + Ci + DdK - DcK

C1, C2 , Ci : Chi phí xây lắp các giai đoạn

DđK , DcK : Chi phí thực tế sản phẩm dở dang đầu kỳ, cuối kỳ

3.2 Kế toán giá thành sản phẩm xây lắp

Tài khoản 154 có 4 tài khoản cấp 2:

+ 1541- Xây lắp: Dùng để tập hợp chi phíi, tính giá thành sản xuất sản

phẩm xây lắp và phản ánh giá trị sản phẩm xây lắp dở dang cuối kỳ

+ 1542- Sản phẩm khác: Dùng tập hợp chi phí, tính giá thành sản xuất sản

phẩm xây lắp và phản ánh giá trị sản phẩm khác dở dang cuối kỳ

+1543- Dịch vụ: Dùng tập hợp chi phí sản xuất, tính giá thành dịch vụ và

phản ánh chi phí dịch vụ dở dang cuối kỳ

+ 1544- Chi phí bảo hành xây lắp: Dùng để tập hợp chi phí bảo hành công

trình xây dựng lắp đặt thực tế phát sinh trong kỳ và giá trị công trình bảo hành xây lắp còn dở dang cuối kỳ

Kế toán sau khi tập hợp chi phí vật liệu, chi phí nhân công, chi phí

sử dụng máy thi công, chi phí chung thì tiến hành kết chuyển chi phí sang bên nợ TK 154- Chi phí sản xuất kinh doanh dở dang

+ Kết chuyển chi phí nguyên vật liệu trực tiếp từng công trình, kế toán hạch toán:

Nợ Tk 154- Chi phí sản xuất kinh doanh dở dang (chi tiết)

Có TK 621- Chi phí NVLTT

+ Kết chuyển chi phí nhân công trực tiếp:

Nợ Tk 154- Chi phí sản xuất kinh doanh dở dang (chi tiết)

Có TK 621- Chi phí nhân công trực tiếp + Kết chuyển chi phí sử dụng máy thi công:

Nợ Tk 154- Chi phí sản xuất kinh doanh dở dang (chi tiết)

Có TK 623- Chi phí sử dụng máy thi công + Kết chuyển chi phí chung cho từng công trình:

Nợ Tk 154- Chi phí sản xuất kinh doanh dở dang (chi tiết)

Có TK 627- Chi phí sản xuất chung Sau khi tính được giá thành sản phẩm xây lắp, kế toán hạch toán giá vốn khối lượng xâylắp hoàn thành bàn giao trong kỳ:

Tk 627

KC chi phí chung

1 Đặc điểm CFSX ở Công ty Cầu 12

Để đáp ứng yêu cầu quản lý chi phí và tính giá thành, ở Công ty Cầu 12 phân chia mọi CFSX phát sinh trong quá trình thi công xây dựng công trình thành các khoản mục chi phí:

+ Chi phí NVL: thường chiếm 60%-70%

+ Chi phí nhân công trực tiếp: thường chiếm 10%-15%

Và phần còn lại là CFSX chung và chi phí máy thi công

2 Đối tượng kế toán CFSX

Căn cứ vào đặc điểm ngành, điều kiện cụ thể và yêu cầu quản lý, ở Công ty cầu 12 đối tượng kế toán tập hợp chi phí được xác định là từng công trình, hạng mục công trình

Để minh hoạ đối tượng hạch toán chi phí, tính giá thành và quá trình hạch toán chi phí, chuyên đề đề cập toàn bộ tư liệu hạch toán chi phí và tính giá thành sản phẩm cho công trình cầu Cẩm Lệ quý 1/2002 Công trình khởi công từ ngày 02/01/2001 và hoàn thành bàn giao chính thức ngày 29/04/2002

3.Trình tự hạch toán CFSX ở Công ty Cầu 12

3.1 Hạch toán chi phí NVL trực tiếp:

a Đặc điểm chi phí NVL trực tiếp ở công ty cầu 12:

CFNVLTT ở Công ty Cầu 12 bao gồm chi phí NVL chính như: thép, xi măng, Chi phí vật liệu phụ như que hàn, phụ gia, Chi phí vật tư kết cấu như vành tôn nối cốt thép, neo cầu, khe co giãn ,

b Chứng từ kế toán sử dụng:

Các chứng từ kế toán hạch toán chi phí NVL là: Hoá đơn mua hàng, hoá đơn vận chuyển, biên nhận trong trường hợp mua hàng của nông dân trực tiếp sản xuất, phiếu xuất kho, và các giấy tờ có liên quan khác

c Tài khoản kế toán và sổ kế toán sử dụng

Để hạch toán chi phí NVL trực tiếp, tại công ty sử dụng TK 621- Chi phí NVL trực tiếp và các tài khoản liên quan như TK 1362, TK 154,

Tương ứng kế toán sử dụng các sổ tổng hợp và sổ chi tiết TK 621, TK 136,

sổ Nhật ký chung,…

d Phương pháp tính giá vật liệu xuất dùng

Công ty áp dụng phương pháp hạch toán hàng tồn kho là phương pháp kê khai thường xuyên Đối với phần vật tư công ty cấp, giá trị vật tư xuất dùng trong

kỳ hạch toán được tính theo giá bình quân gia quyền Đối với phần vật tư công trường tự mua, giá xuất kho là giá thực tế đích danh

e Sơ đồ hạch toán chi phí NVL trực tiếp:

f Phương pháp kế toán tập hợp và hạch toán chi phí NVL trực tiếp

ở Công ty Cầu 12, do đặc thù quản lý có giao khoán tới các đội, công trường nên Công ty chỉ cung cấp một số vật tư chính và vật tư đặc chủng, còn lại các vật tư nhỏ lẻ thì các công trường được phép tự mua trong kinh phí đã được giao khoán

Để hạch toán giá trị vật tư đã xuất cho đội công trình, kế toán công ty căn

cứ vào phiếu xuất kho của kho công ty, các biên bản giao nhận vật tư giữa nhân

Tk 152-

NVL

TK 136- PTNB (chi tiết

Tk 621-

CF NVLTT

Tk 154- Chi phí SXKDD

Đối với vật tư nhỏ lẻ đội được phép mua trực tiếp tại công trường cũng được nhập kho tại kho công trường và được xuất dùng trực tiếp cho thi công công trình Trình tự nhập kho, xuất kho cũng như mọi chứng từ sử dụng đều giống như trình tự nhập, xuất kho trên công ty

Đối với phần vật tư nhận của các đội công trình khác thì căn cứ vào phiếu nhập kho, biên bản giao nhận vật tư và phiếu báo nợ giữa các đội, kế toán đội, công trường cũng thể hiện nhập xuất bình thường như đối với vật tư đội tự mua Giá trị vật tư báo nợ giữa các đội công trình sẽ được kế toán công ty hạch toán ghi tăng nợ phải thu của đội công trình nhận và giảm nợ phải thu của đội công trình xuất vật tư thông qua trình tự hạch toán trên tài khoản 1362- Phải thu nội bộ

Tại phòng kế toán công ty, sau khi đối chiếu kiểm tra tất cả các chứng từ gốc liên quan như phiếu nhập, phiếu xuất, biên bản giao nhận vật tư, hợp đồng kinh tế, hoá đơn mua hàng, với số liệu thể hiện trên báo cáo quyết toán của đội, công trường, kế toán tập hợp chi phí sẽ tổng hợp và hạch toán ghi sổ số liệu kế toán trong quý của công trường

Đối với phần giá trị NVL xuất dùng trong quý của đội, công trường thì căn

cứ để kế toán ghi sổ là bảng tổng hợp nhập - xuất - tồn kho thể hiện trên báo cáo quyết toán của đội thi công công trình đó

Đối với các đội công trình được giao khoán thi công nhiều công trình nhỏ lẻ thì chi phí NVL trực tiếp sẽ được theo dõi và tập hợp riêng cho từng công trình của đội thi công Riêng đối với chi phí NVL của đội thi công cơ giới sẽ được hạch toán vào TK 6232- Chi phí nhiên vật liệu máy như là một khoản chi phí phục vụ máy thi công và sẽ được phân bổ cho các công trình trong phần phân bổ chi phí máy thi công Chi phí nhiên vật liệu của Xưởng sửa chữa sẽ được tập hợp vào TK