Những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng thẩm định dự án đầu tư tín dụng trung và dài hạn tại BIDV Quảng Ninh

Tài liệu tham khảo tài chính ngân hàng Những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng thẩm định dự án đầu tư tín dụng trung và dài hạn tại BIDV Quảng Ninh

Lời mở đầu

Một nền kinh tế phát triển là mục tiêu trớc mắt cũng nh lâu dài của Đất nớc Trong điều kiện nền kinh tế thế giới đang hội nhập một cách nhanh chóng trên mọi bình diện, nền kinh tế nớc ta còn nhiều mặt cha phát triển thì chúng ta cần thiết phải xây dựng những ngành kinh tế mang tính chiến lợc nh Thông tin, Năng lợng, Ngân hàng

Ngân hàng là một ngành đòi hỏi phải có sự phát triển nhanh hơn một bớc so với các ngành kinh tế khác, bởi vì Ngân hàng là một ngành kinh doanh tiền tệ, mà tiền tệ là một loại “hàng hoá” đặc biệt cho nên một sự biến động nhỏ trên thị trờng cũng tác động lớn đến nền kinh tế Ngân hàng Thơng mại (NHTM) là một trung gian Tài chính, nó góp phần tạo ra sự luân chuyển vốn giữa các chủ thể trong nền kinh tế đa vốn từ nơi thừa đến nơi thiếu vốn Trong quá trình luân chuyển vốn ngân hàng phải đạt đợc ba mục tiêu cơ bản là: Lợi nhuận, an toàn, ít rủi ro và lành mạnh hoá các khoản tín dụng

Tại Việt Nam hiện nay do thị trờng chứng khoán cha phát triển, tiến trình cổ phần hoá các doanh nghiệp nhà nớc còn chậm nên kênh huy động vốn trung dài hạn

để các doanh nghiệp phát triển sản xuất kinh doanh vẫn phụ thuộc chủ yếu từ các Ngân hàng thơng mại thông qua tín dụng trung dài hạn Trong khi đó cho vay đầu t trung dài hạn là lĩnh vực tiềm ẩn nhiều rủi ro nhất trong hoạt động ngân hàng Làm sao vừa kinh doanh hiệu quả đồng thời đảm bảo an toàn vốn đầu t là một bài toán hết sức phức tạp đối với các Ngân hàng Thơng mại Để đạt đợc mục tiêu này, đòi hỏi Ngân hàng Thơng mại phải làm tốt công tác thẩm định dự án đầu t trung dài hạn

Sau thời gian thực tập tại Chi nhánh ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh, qua tìm hiểu và tiếp xúc với công tác thẩm định, đợc sự giúp đỡ của Ban lãnh

đạo, nhân viên Chi nhánh và đặc biệt là sự hớng dẫn tận tình của Thầy giáo hớng dẫn thực tập, GS.TS Nguyễn Kế Tuấn tôi đã hoàn thành chuyên đề thực tập tốt nghiệp “Những giải pháp nhằm nâng cao chất lợng thẩm định dự án đầu t tín

dụng trung và dài hạn tại Chi nhánh ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh ” Chuyên đề đợc cơ cấu với nội dung chính nh sau:

Phần I: Gới thiệu chung về Chi nhánh ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh

Phần II: Thực trạng công tác thẩm định dự án tín dụng đầu t trung và dài hạn tại Chi nhánh ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh.

Phần III: Những giải pháp nhằm nâng cao chất lợng thẩm định dự án tín dụng đầu t trung và dài hạn tại Chi nhánh ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh.

Hoạt động thẩm định dự án tín dụng đầu t trung dài hạn là một lĩnh vực tơng

đối phức tạp, còn nhiều vấn đề cần đợc hoàn thiện hơn nữa Trong điều kiện thời gian và kiến thức còn hạn chế, vì vậy em rất mong đợc sự góp ý từ các Thầy, Cô và những ngời quan tâm tới chuyên đề này

2

-phần I:

giới thiệu chung về chi nhánh Ngân hàng đầu t và phát

triển quảng ninh.

I./ Quá trình xây dựng và phát triển của chi nhánh ngân hàng

đầu t và phát triển Quảng Ninh:

Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh là đơn vị trực thuộc Ngân hàng Đầu t và Phát triển Việt Nam, đợc thành lập ngày 27/05/1957 theo nghị

định 233 NĐ-TCCB của Bộ Tài Chính với tên gọi ban đầu là Chi nhánh Ngân hàng Kiến Thiết khu Hồng Quảng Là một trong 8 chi nhánh đợc thành lập sớm nhất trong cả nớc Sự ra đời của chi nhánh ngân hàng Kiến thiết khu Hồng Quảng là yêu cầu bức bách nhằm tập trung thống nhất quản lý, cấp phát vốn XDCB vào một đầu mối để phục vụ công cuộc khôi phục kinh tế sau 9 năm kháng chiến chống Pháp, đa các mỏ vào sản xuất để sớm có đợc những tấn than đầu tiên ra cảng, đa ngành điện, cơ khi vận hành trở lại nhanh chóng duy trì hoạt động của Vùng Mỏ sau ngày tiếp quản Cùng với quá trình thay đổi tên gọi của Ngân hàng Đầu t và Phát triển Việt Nam, Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh cũng có những tên gọi

thơng mại lớn trên địa bàn tỉnh, góp phần xây dựng Quảng Ninh ngày càng giàu

đẹp

Thời kỳ năm 1957- 1986: Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh

đã phát huy tinh thần lao động cần cù, sáng tạo, đi sâu, đi sát cơ sở để cấp vốn kịp thời theo khối lợng thực tế, đúng với giá trị dự toán công trình Với tổng số vốn đầu

t trong thời kỳ này là 6.000 triệu đồng ( tơng đơng 60 tỷ đồng theo giá năm 1995), hàng trăm công trình quan trọng thuộc các lĩnh vực, các ngành kinh tế TW và của tỉnh đã đợc chi nhánh cung ứng vốn nh: Ngành năng lợng ( Điện và than), ngành Giao thông vận tải ( đờng sắt, đờng bộ, cảng biển), Cơ khí, bu điện, Chế biến xuất khẩu, Nông, Lâm, Thuỷ lợi, Du lịch hàng loạt các mỏ than, nhà máy đã khôi phục và đi vào sản xuất nh: Nhà máy nhiệt điện Uông bí, mỏ than Mạo Khê, Vàng Danh, Đèo Nai, nhà máy Cơ khí Trung tâm Cẩm Phả ; những công trình thuỷ lợi lớn: Hồ Yên Lập, Chúc Bài Sơn, Bến Châu, Hệ thống cấp nớc Diễn Vọng và nhiều nhà trẻ, trờng học, bệnh viện đợc xây dựng đã góp phần quan trọng vào việc phát triển kinh tế – xã hội ở địa phơng

Thời kỳ năm 1987 đến nay: Đây là thời kỳ thực hiện đờng lối đổi mới kinh tế

của Đảng và Nhà nớc, chuyển từ cơ chế quan liêu bao cấp sang cơ chế thị trờng, Ngành ngân hàng hoạt động theo Luật Ngân hàng Nhà nớc và Luật Các tổ chức tín dụng, chức năng quản lý nhà nớc và chức năng kinh doanh tiền tệ đợc phân định rõ ràng, hoạt động của Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh đợc chuyển biến rõ rệt Cùng với toàn hệ thống Ngân hàng Đầu t và Phát triển Việt Nam, Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh đã góp phần thực hiện thành công những thử nghiệm hết sức quan trọng của Đảng, Nhà nớc và của Ngành Ngân hàng về chống bao cấp trong tín dụng đầu t, chuyển đổi mạnh mẽ sang cơ chế

đi vay để cho vay, gắn liền với cung ứng dịch vụ ngân hàng, từng bớc vơn lên tự lo lấy nguồn vốn để phục vụ cho đầu t phát triển Trong quá trình đổi mới và phát triển Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh đã trởng thành nhanh chóng,

đạt đợc những thành tích đáng khích lệ góp phần thúc đẩy tăng trởng kinh tế trên địa bàn với nhịp độ cao, góp phần ổn định tiền tệ, kiềm chế và đẩy lùi lạm phát, tạo đợc niềm tin, chữ tín với khách hàng

4

-Trong thời kỳ này, Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh đã

đầu t cho trên 800 dự án thuộc các ngành kinh tế quan trọng của tỉnh nh: Ngành than, Điện, Cơ khí, Vật liệu xây dựng, Giao thông, Du lịch với tổng số vốn trên 4.000 tỷ đồng để xây dựng mới, cải tạo, mua sắm thiết bị, hiện đại hoá công nghệ,

đa dạng hoá sản phẩm, mở rộng quy mô, nâng cao năng lực sản xuất góp phần đa sản lợng than sạch của ngành than lên trên 16 triệu tấn/năm, đa công suất nhà máy

điện Uông bí lên trên 300 MGW, đa sản lợng các nhà máy xi măng lò đứng Lam Thạch công suất 8,8 vạn tấn/năm Nhiều doanh nghiệp đã phát huy hiệu quả, góp phần tăng tỷ trọng công nghiệp và xây dựng trong cơ cấu tổng sản phẩm quốc nội (GDP) và tăng trởng kinh tế bình quân hàng năm trên 12% của tỉnh, tăng thu cho ngân sách, tạo thêm nhiều việc làm mới cho ngời lao động góp phần làm cho bức tranh kinh tế – xã hội của tỉnh thêm tơi đẹp

Trớc lộ trình hội nhập quốc tế, Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh đã từng bớc ứng dụng công nghệ tin học để phát triển các dịch vụ ngân hàng hiện đại, năm 2001 Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh đã thực hiện áp dụng hệ thống quản lý chất lợng theo tiêu chuẩn quốc tế ISO 9001:

2000 nhằm chuẩn hoá các qui trình về quản trị điều hành nâng cao chất lợng hệ thống sản phẩm tín dụng, thanh toán và bảo lãnh Thị phần vốn, thị phần tín dụng, vị thế và uy tín của Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh ngày càng

đợc củng cố Đến nay Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh đã có trên 3000 bạn hàng là tổ chức kinh tế, cá nhân quan hệ tiền gửi, vay vôn, giao dịch thanh toán, trên 20000 cá nhân có giao dịch tiền gửi tiết kiệm, kỳ phiếu, trái phiếu Với những đóng góp và thành tích đã đạt đợc, Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh đã đợc Nhà nớc tặng thởng nhiều phần thởng cao quý, đặc biệt năm 2002 Chi nhánh đã đợc Nhà nớc tặng thởng Huân chơng Lao động hạng nhì

II / một số đặc điểm chủ yếu của chi nhánh ngân hàng đầu t

và phát triển Quảng Ninh:

1./ Chức năng, nhiệm vụ của Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh:

Trải qua hơn 47 năm xây dựng và trởng thành, Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Việt Nam đã nhiều lần thay đổi tên và liên tục có sự thay đổi về chức năng nhiệm vụ cho phù hợp với tình hình kinh tế, chính trị, xã hội trong từng giai

đoạn phát triển của đất nớc, của ngành Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh là một đơn vị trực thuộc của Ngân hàng Đầu t và Phát triển Việt Nam Chức năng, nhiệm vụ của Chi nhánh cũng không nằm ngoài chức năng nhiệm vụ của toàn ngành Căn cứ vào địa bàn hoạt động và điều kiện môi trờng kinh tế xã hội của Tỉnh Quảng Ninh Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh có những chức năng và nhiệm vụ chính trong từng giai đoạn nh sau:

* Chức năng nhiệm vụ của Chi nhánh từ tháng 11 năm 1981 trở về trớc:

- Căn cứ vào kế hoạch và dự toán kiến thiết cơ bản trên địa bàn tỉnh đã đợc Nhà nớc duyệt để cung cấp kịp thời vốn kiến thiết cơ bản;

- Quản lý toàn bộ số vốn do ngân sách nhà nớc cấp cho tỉnh để cấp cho công tác kiến thiết cơ bản và số vốn tự có dùng vào công tác kiến thiết cơ bản;

- Cho các xí nghiệp xây lắp trên địa bàn vay ngắn hạn theo kế hoạch cho vay

đã đợc Chính Phủ phê duyệt

- Tổ chức làm công tác nghiệp vụ kế toán kiến thiết cơ bản, kiểm tra theo dõi tình hình sử dụng vốn và hoạt động tài vụ, tính giá thành công trình, tình hình hoàn thành kế hoạch bỏ vốn của các xí nghiệp nhận thầu và đơn vị kiến thiết trên địa bàn

* Chức năng nhiệm vụ của Chi nhánh từ tháng 12 năm 1981 đến tháng 12/1994 ( Do từ tháng 01/1995 Ngân hàng Đầu t và Phát triển Việt Nam mới thực

sự chuyển sang chức năng kinh doanh đa năng của một ngân hàng thơng mại):

Do yêu cầu của phát triển kinh tế đất nớc, chức năng nhiệm vụ của Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh đợc bổ sung nhiệm vụ thu hút và quản lý tất cả các nguồn vốn dành cho đầu t xây dựng cơ bản của các cơ quan, các tổ chức sản xuất kinh doanh, các tổ chức xã hội trên địa bàn Các nhiệm vụ đợc quy định

-3 Thực hiện chức năng trung tâm thanh toán và quản lý tiền mặt kiểm soát chi tiêu quỹ tiền lơng trong lĩnh vực xây dựng cơ bản trên địa bàn.

4 Thông qua việc cho vay, cấp vốn, quản lý tiền mặt và thực hiện chức năng trung tâm thanh toán trong lĩnh vực xây dựng cơ bản để kiểm tra các cơ quan, các tổ chức sản xuất kinh doanh trên địa bàn về quản lý và sử dụng vốn đầu t xây dựng cơ bản theo đúng chính sách chế độ của Nhà nớc

* Chức năng, nhiệm vụ hiện nay của Chi nhánh:

Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh thực hiện nhiệm vụ kinh doanh đa năng tổng hợp về tài chính, tiền tệ, tín dụng và dịch vụ Ngân hàng:

1 Nhận tiền gửi có kỳ hạn, không kỳ hạn bằng Việt Nam đồng và ngoại tệ

2 Huy động vốn dới mọi hình thức bằng Việt Nam đồng và ngoại tệ ( tiết kiệm, kỳ phiếu, trái phiếu )

3 Cho vay ngắn, trung và dài hạn với mọi thành phần kinh tế, cho vay tài trợ xuất nhập khẩu, hùn vốn, liên doanh, liên kết, hợp tác, đồng tài trợ

4 Bảo lãnh: dự thầu, thực hiện hợp đồng, bảo lãnh công trình, thanh toán Bảo lãnh và tái bảo lãnh vay vốn trong và ngoài nớc

5 Kinh doanh ngoại hối, thanh toán nhanh qua mạng vi tính trong nớc và quốc

tế, thanh toán L/C hàng xuất nhập khẩu, chi trả kiều hối, các dịch vụ Ngân hàng và

t vấn dịch vụ đầu t phát triển

6 Làm ngân hàng đại lý, ngân hàng phục vụ cho đầu t phát triển ( uỷ thác) từ các nguồn vốn của Chính Phủ, các tổ chức tài chính, tiền tệ, các tổ chức kinh tế xã hội, đoàn thể, cá nhân trong và ngoài nớc theo quy định của pháp luật về ngân hàng

7 Thực hiện dịch vụ thanh toán xuất nhập khẩu qua biên giới Việt - Trung bằng đồng bản tệ

Nh vậy ngoài chức năng chính, huy động vốn trung và dài hạn trong và ngoài nớc để cho vay đầu t các dự án đầu t phát triển Chi nhánh Ngân hàng đầu t và phát triển Quảng Ninh còn thực hiện kinh doanh, dịch vụ nh một ngân hàng thơng mại

đối với các thành phần kinh tế, tầng lớp dân c Đây là một bớc ngoặt quan trọng trong hoạt động của Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh, tạo điều kiện mở rộng thị trờng, phù hợp với xu hớng kinh doanh đa năng tổng hợp của Ngân hàng thơng mại trong nền kinh tế thị trờng

2 Đặc điểm tổ chức hoạt động của Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh:

2.1 Cơ cấu tổ chức quản lý:

Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh hoạt động trên phạm vi toàn tỉnh với trụ sở chính đóng tại 737 đờng Lê Thánh Tông Thành Phố Hạ Long và

có 04 chi nhánh cơ sở trực thuộc:

- Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Đông Triều;

- Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Uông Bí;

- Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Cẩm Phả;

- Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Móng Cái

Tổng số cán bộ nhân viên của Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh là

162 ngời trong đó 63% có trình độ đại học và trên đại học, có đủ năng lực thực hiện chức năng kinh doanh đa năng theo luật Ngân hàng, pháp luật Việt Nam và thông lệ quốc tế

Với việc xây dựng mô hình ổn định tại các chi nhánh trực thuộc để phục vụ

đầu t và phát triển trên địa bàn Tuỳ theo tình hình kinh tế – xã hội trên địa bàn từng khu vực, các chi nhánh trực thuộc có thể bố trí các phòng ban: Ban lãnh đạo, Phòng Kế toán, Phòng Tín dụng, Phòng Tổ chức hành chính- Ngân quỹ cho phù hợp với điều kiện của Chi nhánh mình

Tại Hội sở Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh có 48 cán bộ nhân viên, đợc cơ cấu gồm Ban lãnh đạo và 6 phòng nghiệp vụ : Phòng Tín dụng, Phòng Nguồn vốn kinh doanh, Phòng Kế toán, Phòng Ngân quỹ, Phòng Kiểm tra nội bộ, Phòng Tổ chức hành chính và Ban Giám đốc Chi nhánh chịu trách nhiệm

điều hành mọi hoạt động kinh doanh của Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh trớc Ngân hàng Đầu t và Phát triển Việt Nam Với mô hình tổ chức tại Hội sở làm trung tâm điều hành mọi hoạt động của toàn chi nhánh theo xu thế tập trung toàn diện và vững mạnh

Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh với 4 chi nhánh trực thuộc tại các cơ sở để bám sát địa bàn, tình hình thực tế cũng nh nhu cầu của khách hàng nhằm phục vụ một cách tốt nhất yêu cầu của khách hàng và qua đó thực hiện thắng lợi kế hoạch kinh doanh của mình với phơng châm: “Hiệu quả kinh doanh

8

-của bạn hàng là mục tiêu hoạt động -của Ngân hàng Đầu t và Phát triển” Chi

nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh đã tồn tại, có vị thế và không ngừng phát triển, đứng vững trong cơ chế thị trờng, góp phần phục vụ đắc lực cho sự nghiệp đầu t phát triển kinh tế địa phơng và công nghiệp hoá hiện đại hoá đất nớc.Mô hình tổ chức của Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh đ-

ợc thể hiện qua sơ đồ sau:

Sơ đồ: Mô hình tổ chức của Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh

B

2.2 Chức năng nhiệm vụ của các phòng tại Hội sở và của các chi nhánh trực thuộc:

2.2.1 Chức năng nhiệm vụ của các phòng tại Hội sở:

* Ban lãnh đạo chi nhánh: gồm Giám đốc có nhiệm vụ điều hành hoạt động

chung của toàn chi nhánh và chịu trách nhiệm trớc Ngân hàng Đầu t và Phát triển Việt Nam và 2 phó giám đốc (1 PGĐ phụ trách công tác tài chính kế toán, 1PGĐ phụ trách công tác tín dụng, công tác hành chính tổ chức của toàn Chi nhánh)

Ban giám

đốc

Phòng

Tổ chức hành chính

Phòng Kiểm tra, kiểm toán

Phòng

Kế toán, tài chính

Phòng Ngân quỹ

Phòng Nguồn vốn K.doanh

Phòng KT- NQ- HC

Phòng Tín dụng

Phòng NQ- HC

Phòng Tín dụng

Phòng

Kế toán, tài chính

Phòng KT- NQ- HC

* Phòng Nguồn vốn kinh doanh:

Hiện có tổng số 7 cán bộ nhân viên với chức năng nhiệm vụ chính là:

- Tham mu cho Giám đốc trong việc chỉ đạo điều hành lãi suất và cân đối về vốn nhằm tăng trởng nguồn vốn và đảm bảo an toàn; xây dựng kế hoạch kinh doanh hàng năm của toàn Chi nhánh; nắm bắt tình hình thực hiện kế hoạch kinh doanh của các đơn vị trực thuộc trong từng thời kỳ điều chỉnh kế hoạch cho phù hợp với tình hình thực tế

- Tham mu giúp giám đốc trong việc điều hành quản trị và đề ra các biện pháp

để thực hiện thắng lợi các chỉ tiêu kế hoạch kinh doanh của toàn chi nhánh

- Tổng hợp báo cáo sơ kết, tổng kết định kỳ và kết luận chỉ đạo công tác của giám đốc qua các cuộc họp giao ban; tổng hợp báo cáo thông tin tín dụng của toàn Chi nhánh

- Có trách nhiệm hớng dẫn, kiểm tra và cùng các chi nhánh trực thuộc phát huy khả năng, sức sáng tạo, sự linh hoạt để đa ra các chính sách huy động vốn phù hợp,

an toàn và hiệu quả trong từng thời kỳ kinh doanh Thực hiện đa dạng hoá các hình thức tiền gửi, tiết kiệm, kỳ phiếu, trái phiếu hay các sản phẩm mới khác Xây dựng các chính sách khách hàng, tạo cho khách hàng sự thuận lợi và niềm tin tởng vào Ngân hàng, đồng thời tạo nên sự linh động trong hoạt động huy động vốn của Ngân hàng để từ đó tạo đợc nhiều kênh thu hút thêm nhiều nguồn vốn nhàn rỗi trong dân

c, các tổ chức kinh tế và mở rộng việc sử dụng vốn trong quá trình hoạt động kinh doanh của ngân hàng;

- Tham gia thẩm định các dự án đầu t trung, dài hạn; thẩm tra thanh quyết toán các công trình XDCB vay vốn trung, dài hạn tại Chi nhánh;

10

Tham mu cho Giám đốc trong việc điều hành công tác kế toán tài chính của toàn Chi nhánh.

- Thực hiện việc hạch toán kế toán đầy đủ,chính xác, kịp thời các nghiệp vụ kinh tế phát sinh theo đúng Pháp lệnh kế toán thống kê và các thể lệ chế độ kế toán tài chính do Ngân hàng cấp trên quy định nhằm đảm bảo an toàn tài sản của bản thân ngân hàng và tài sản của các tổ chức kinh tế xã hội gửi tại Ngân hàng

- Tổng hợp số liệu, lập các báo cáo kế toán theo định kỳ từng tháng, quý, năm

và thực hiện quyết toán niên độ theo đúng quy định của Nhà nớc và của Ngân hàng cấp trên, nhằm đảo bảo phục vụ cho quá trình quản trị kinh doanh và quản lý kinh tế

-Tổ chức lu trữ bảo quản chứng từ, sổ sách kế toán, giám sát quá trình sử dụng tài sản nhằm nâng cao hiệu quả trong quá trình sử dụng các loại tài sản góp phần tăng cờng kỷ luật tài chính, đảm bảo chế độ hạch toán kinh doanh trong toàn ngành

-Tổ chức quá trình phục vụ khách hàng một cách văn minh lịch sự, giúp đỡ khách hàng nắm đợc những nội dung và các thủ tục giao dịch với kế toán ngân hàng, góp phần thực hiện chiến lợc khách hàng của ngân hàng

- Quản lý thống nhất về công tác tín dụng trong toàn chi nhánh, kiểm tra sát sao việc thực hiện quy trình nghiệp vụ, chấp hành chế độ thể lệ theo quy định của Nhân hàng Nhà nớc và Ngân hàng Đầu t và Phát triển Việt Namg

- Theo dõi và lập các báo cáo thống kê nghiệp vụ tín dụng trong phạm vi chung toàn chi nhánh.

- Không ngừng nâng cao chất lợng, đảm bảo an toàn vốn vay và kinh doanh

có lãi

- Tiếp thị tìm kiếm dự án, mở rộng thị trờng, mở rộng khách hàng nhằm tăng trởng tín dụng, và đa dạng hoá các sản phẩm dịch vụ ngân hàng, đặc biệt là luôn phải tìm ra các sản phẩm mới phục vụ tốt nhất nhu cầu của khách hàng bên cạnh các sản phẩm truyền thống

- Chấp hành nguyên tắc ra vào kho hàng ngày, các nguyên tắc, quy trình thu - chi tiền mặt theo chế độ quản lý kho quỹ của Ngân hàng Trung ơng quy định;

- Có trách nhiệm ghi chép đầy đủ, chính xác các hoạt động thu chi tiền mặt, ngân phiếu thanh toán Xây dựng hệ thống, quy trình phù hợp về vận chuyển, lu trữ bảo quản;

- Hớng dẫn, kiểm tra việc chấp hành chế độ an toàn kho quỹ, quy trình, nguyên tắc thu chi tiền mặt, vận chuyển bảo quản đảm bảo an toàn tài sản

- Lập các báo cáo, thống kê tình hình sử dụng tiền mặt theo yêu cầu của ngân hàng cấp trên;

* Phòng Kiểm tra nội bộ.

12

-phạm vi đợc phân công, nhằm đảm bảo an toàn trong hoạt động kinh doanh tiền tệ Ngân hàng.

- Thông qua kiểm tra kiểm toán, phát hiện đề xuất, kiến nghị nhằm ngăn ngừa sự vi phạm, tăng cờng nâng cao công tác quản lý trong hoạt động kinh doanh Ngân hàng

* Phòng Tổ chúc- hành chính.

Hiện có 10 cán bộ, nhân viên

- Xây dựng các kế hoạch xây dựng cơ cấu, xác định mô hình tổ chức bộ máy phù hợp với chức năng, nhiệm vụ và điều kiện hoạt động của Ngân hàng trong từng thời kỳ, từng giai đoạn để tham mu cho Giám đốc trong việc chỉ đạo điều hành, tham gia phân công bố trí sắp xếp lao động hợp lý để phát huy có hiệu quả khả năng lao động, sáng tạo của đội ngũ cán bộ;

- Xây dựng các quy chế tổ chức, hoạt động và chức năng nhiệm vụ của các phòng, các chi nhánh trực thuộc

- Xây dựng kế hoạch quy hoạch ,bồi dỡng , đào tạo cán bộ trong từng thời kỳ

- Thực hiện các chính sách về lao động, tiền lơng, bảo hiểm xã hội cho ngời lao động

- Thực hiện công tác hành chính quản trị

2.2.2 Chức năng nhiệm vụ của các chi nhánh trực thuộc:

Các chi nhánh trực thuộc Ngân hàng Đầu t và Phát triển tỉnh Quảng Ninh hoạt

động theo chức năng nhiệm vụ đợc giao cùng với sự chỉ đạo và giám sát của chi nhánh tỉnh Có trách nhiệm tổ chức hoạt động về công tác ngân hàng trong phạm vi

địa bàn của mình Căn cứ vào chức năng và nhiệm vụ chung của toàn chi nhánh, từng phòng nghiệp vụ và của từng chi nhánh cơ sở Các phòng nghiệp vụ, các chi nhánh trực thuộc hoạt động theo chức năng và nhiệm vụ đã đợc phân công, không ngừng nỗ lực phấn đấu để hoàn thành tốt nhiệm vụ đợc giao, góp phần xây dựng Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh ngày càng lớn mạnh và có uy tín trên các địa bàn của tỉnh Các chi nhánh đợc mở tài khoản kế toán và sử dụng con dấu riêng, hạch toán kinh tế phụ thuộc, cụ thể:

- Tổ chức huy động các nguồn vốn nhàn rỗi, nguồn vốn dành cho đầu t xây dựng để cho vay phục vụ cho phát triển kinh tế xã hội ở từng địa bàn và góp phần hoàn thành tốt kế hoạch kinh doanh của toàn chi nhánh.

- Lập và tổ chức thực hiện các chơng trình kế hoạch công tác của chi nhánh và lấp các báo cáo định kỳ, sơ kết, tổng kết theo quy định

- Huy động và cung ứng tiền mặt cho các đơn vị kinh tế Tổ chức và thực hiện công tác hạch toán kế toán, thống kê, công tác kế hoạch, thông tin kinh tế theo

và phát triển, giữ vững đợc thị phần, tăng trởng đợc nguồn vốn và tín dụng, kinh doanh có lãi

Kết quả thực hiện một số chỉ tiêu chủ yếu của Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh từ năm 2001 đến năm 2003) nh sau:

Bảng số 1: Kết quả thực hiện một số chỉ tiêu chủ yếu của

Chi nhánh Ngân hàng ĐT&PT Quảng Ninh từ năm 2001 đến năm 2003

-(Nguồn số liệu: Theo báo cáo tổng kết hoạt động kinh doanh năm 2001, năm

2002, năm 2003 của Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh)

3.1 Đánh giá tình hình thực hiện kế hoạch kinh doanh năm 2003 của Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh:

3.1.1 Những thuận lợi, khú khăn về mụi trường kinh doanh:

- Thuận lợi:

+ Tỡnh hỡnh kinh tế cú bước phỏt triển khỏ, một số ngành kinh tế: ngành

Than, du lịch phỏt triển; Chớnh trị ổn định, an ninh quốc phũng được giữ vững, trật tự an toàn xó hội được đảm bảo

+ Cú sự quan tõm chỉ đạo của Tỉnh uỷ, Uỷ ban nhõn dõn tỉnh, ngõn hàng Nhà nước, đặc biệt là sự quan tõm chỉ đạo sỏt sao, hỗ trợ tạo điều kiện cú hiệu quả của ngõn hàng cấp trờn

+ Đội ngũ cỏn bộ của chi nhỏnh cú tõm huyết , đoàn kết phấn đấu hoàn thành nhiệm vụ

- Khú khăn:

+ Tốc độ tăng trưởng GDP khỏ, tuy nhiờn kinh tế của tỉnh tập trung chủ yếu

là cụng nghiệp mỏ(ngành Than) Việc đổi mới, sắp xếp lại doanh nghiệp nhà nước địa phương tiến độ thực hiện chậm Một số doanh nghiệp địa phương nhất là cỏc doanh nghiệp vừa và nhỏ cũn nhiều khú khăn, yếu về năng lực tài chớnh, cụng nghệ lạc hậu, sản phẩm chất lượng kộm, khả năng cạnh tranh thấp, chi phớ cao, hiệu quả kinh doanh thấp, vốn tự cú và tài sản đảm bảo nhỏ bộ khú đỏp ứng cỏc điều kiện vay vốn của Ngõn hàng đũi hỏi cao hơn trong xu thế hội nhập quốc tế + Bờn cạnh đú sự cạnh tranh ngày càng gay gắt trong hoạt động kinh doanh của cỏc ngõn hàng thương mại, của cỏc tổ chức huy động vốn trờn địa bàn; Thị trường mua bỏn bất động sản rất sụi động, giỏ vàng tăng cao đó ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động của chi nhỏnh

3.1.2 Đánh giá kết quả thực hiện một số mặt hoạt động chính của Chi nhánh trong năm 2003:

* Cụng tỏc nguồn vốn- huy động vốn:

Chi nhánh đã đẩy mạnh các hình thức huy động tiền gửi, tiết kiệm hiện có, tổ chức phát hành 1 đợt chứng chỉ tiền gửi dài hạn, 5 đợt phát hành kỳ phiếu với số vốn huy động được là 525 tỷ đồng; mở rộng mạng lưới (mở thêm bàn tiết kiệm tại Cửa Ông - Cẩm phả) để huy động vốn trong dân cư Thực hiện điều chỉnh lãi suất tiền gửi, tiết kiệm linh hoạt, hợp lý (5 lần điều chỉnh lãi suất USD, 6 lần điều chỉnh lãi suất VND) để duy trì và tăng trưởng nguồn vốn Nguồn vốn huy động tại chỗ của chi nhánh trưởng khá (tăng trưởng bình quân là 34%, tăng so kế hoạch 5%), đáp ứng kịp thời nhu cầu vốn tín dụng, vốn thanh toán của khách hàng Cụ thể:

- Nguồn vốn huy động tại chỗ đạt 1.029 tỷđ, tăng 195 tỷđ (23%) so với đầu năm Trong đó:

+ Tiền gửi TCKT là 197 tỷđ tăng 39 tỷ đồng (25%) so với đầu năm

+ Tiền gửi dân cư là 832 tỷđ, tăng 156 tỷ đồng (23%) so với với đầu năm

- Nguồn vốn huy động bình quân đạt 980 tỷ tăng trưởng 34%, đạt 104% kế hoạch Trong đó Nguồn vốn huy động VND bình quân đạt 888 tỷ, tăng trưởng 37% đạt 108% kế hoạch

- Cơ cấu nguồn vốn huy động :

+ Tỷ trọng nguồn vốn dân cư/ nguồn vốn huy động là 81% bằng năm 2002 + Tỷ trọng nguồn vốn ngắn hạn / nguồn vốn huy động là 58 % tăng 15% so với năm 2002

+ Tỷ trọng nguồn vốn VND/ nguồn vốn huy động là 92% tăng 1,5% so với năm 2002

* Công tác tín dụng:

Chi nhánh đã tích cực, chủ động tìm kiếm các khách hàng tốt, các dự án có hiệu quả để đầu tư Trong năm chi nhánh đã thẩm định và ký hợp đồng tín dụng trung, dài hạn 75 dự án với tổng số vốn là 301 tỷ đồng Đã giải ngân được 187 tỷ đồng, bằng 62% số vốn đã ký hợp đồng

- Doanh số cho vay: 1.535 tỷ đồng, tăng 42% so năm trước

- Doanh số thu nợ: 1.222 tỷ đồng, tăng 44% so năm trước

- Dư nợ đến 31/12/2003 là 905 tỷđ tăng 30% so năm trước Trong đó:

16

-Tớn dụng thương mại 868 tỷ đồng tăng trưởng 37% so đầu năm (Dư nợ ngắn hạn là 290 tỷđ, tăng 14%; Dư nợ tớn dụng trung, dài hạn: là 578 tỷđ tăng 54% )

* Hoạt động dịch vụ:

Chi nhỏnh đó tiếp tục đẩy mạnh và nõng cao chất lượng hoạt động của cỏc dịch vụ hiện cú: Ngõn quỹ, thanh toỏn, chuyển tiền trong nước, dịch vụ bảo lónh, chuyển tiền Kiều hối, Thanh toỏn quốc tế, thanh toỏn biờn mậu, làm đại lý khai thỏc bảo hiểm cho cụng ty Liờn doanh Bảo hiểm Việt -ỳc, đại lý cho thuờ tài chớnh với cụng ty Thuờ mua Thành lập 5 bàn đổi ngoại tệ tại cỏc chi nhỏnh trực thuộc

và Hội sở, triển khai nối mạng thanh toỏn với cụng ty than Hũn Gai Thực hiện tốt cụng tỏc tuyờn truyền, tiếp thị nờn đó mở rộng được hoạt động dịch vụ, cụ thể:

- Doanh số TT trong nước đạt 24,3 ngàn tỷ tăng 11,8 % so với năm 2002

- Doanh số TT quốc tế đạt 24,8 triệu USD tăng 4 lần so với năm 2002

- Doanh số TT Biờn mậu đạt 455 tỷ đồng ( 2.886 ngàn CNY quy đổi) tăng 8,6 lần so với năm 2002

- Doanh số KD ngoại tệ đạt 191 Tỷđ ( ngoại tệ quy đổi) tăng 48% so 2002

- Doanh số bảo lónh đạt 665 tỷ tăng 5,4 lần so với năm 2002

- Thu dịch vụ rũng thực hiện năm 2003 là 1.893 trđ chiếm 14% trờn lợi nhuận trước thuế, đạt 122% kế hoạch ngõn hàng TW giao

-Thu dịch vụ thanh toỏn quốc tế là 333 trđ, đạt 416% kế hoạch NHTW giao

* Kết quả, hiệu quả kinh doanh:

Chi nhỏnh đó nỗ lực nõng cao chất lượng, hiệu quả trong hoạt động kinh doanh: Chờnh lệnh thu chi đến 31/12/2003 là:13.340 Trđ đạt 103% KH TW giao

và tăng 6,13% so với năm 2002

3.1.3- Đánh giá những mặt còn tồn tại, hạn chế và nguyên nhân:

Bên cạnh những kết quả đã đạt đợc, hoạt động kinh doanh của chi nhánh còn

có những tồn tại sau:

* Tồn tại:

- Nguồn vốn huy động chủ yếu là tiền gửi dõn cư lói suất huy động cao, cơ cấu nguồn vốn trung dài hạn giảm thấp

- Việc chuyển dịch cơ cấu khỏch hàng, cơ cấu tớn dụng đó cú chuyển biến tớch cực, tuy nhiờn tỷ trọng tớn dụng ngắn hạn, tớn dụng ngoài quốc doanh cũn thấp.

- Thu dịch vụ trờn tổng doanh thu chiếm tỷ trọng cũn thấp, cỏc tiện ớch ứng dụng cụng nghệ thụng tin cũn bất cập, nhiều dịch vụ chưa theo kịp cỏc ngõn hàng bạn

- Hoạt động dịch vụ ( kinh doanh ngoại hối, thanh toán quốc tế ) tuy đã đợc mở rộng với nhiều hình thức mới, nhng kết quả đạt đợc còn hạn chế

- Nguồn vốn tiền gửi của các tổ chức kinh tế chiếm tỷ trọng thấp, cha thu hút đợc khách hàng có tiềm năng thế mạnh về vốn

* Nguyên nhân:

- Nguyên nhân khách quan:

+ Năng lực hấp thụ vốn của các doanh nghiệp, hộ sản xuất cha cao, thiếu các dự

án có hiệu quả để ngân hàng mở rộng cho vay

+ Sự cạnh tranh gay gắt của các ngân hàng về công nghệ thông tin, lãi suất Đặc biệt là các ngân hàng lớn ở địa phơng khác có u thế về huy động tiền gửi của các tổ chức kinh tế với lãi suất đầu vào nhỏ, nên có điều kiện giảm lãi suất cho vay thấp hơn mặt bằng lãi suất cho vay trên địa bàn Quảng Ninh để thu hút khách hàng

4.1 Nhận định về mụi trường kinh doanh năm 2004:

4.1.1 Tỡnh hỡnh phỏt triển kinh tế xó hội địa phương:

Kết quả thực hiện kế hoạch năm 2003 của tỉnh đó đạt được những thành tựu quan trọng, năng lực, trỡnh độ sản xuất, quản lý của nhiều cơ sở kinh tế, xó hội đó được nõng lờn đỏng kể theo hướng hiện đại Tổng đầu tư phỏt triển toàn xó hội

18

-bình quân tăng, một số dự án đầu tư đưa vào sử dụng đã phát huy hiệu quả, thúc đẩy tăng trưởng nhanh

Năm 2004 tỉnh tập trung phát triển kinh tế, hướng mạnh phát huy hơn nữa các lợi thế của tỉnh, nhanh chóng chuyển đổi cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá, tăng nhanh tỷ trọng công nghiệp và dịch vụ, đặc biệt là các ngành than, điện, vật liệu xây dựng, cơ khí đóng tầu, cơ khí mỏ, công nghiệp thực phẩm hàng xuất khẩu, kinh tế cảng biển Giải quyết hài hoà giữa phát triển kinh tế và giải quyết các vấn đề xã hội Chuyển mạnh nông nghiệp, lâm nghiệp, thuỷ sản theo hướng sản xuất hàng hoá xuất khẩu Coi trọng đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng

* Các chỉ tiêu định hướng phát triển kinh tế xã hội của tỉnh( năm 2004):

- Tốc độ tăng trưởng GDP bình quân từ 12,5-13%

- Giá trị sản xuất công nghiệp tăng 17-18%

- Giá trị sản xuất nông nghiệp tăng 7,5%

- Các Ngành dịch vụ tăng 16-17%

- Tổng kim ngạch xuất khẩu tăng 10%

- Giải quyết việc làm hàng năm: 2,1-2,2 vạn lao động

- Tổng thu ngân sách nhà nước trên địa bàn 3.632 tỷ đồng.

Tuy nhiên, bước vào thực hiện kế hoạch năm 2004 tỉnh Quảng Ninh có những khó khăn: Cơ cấu sản xuất trong từng ngành, lĩnh vực chuyển biến chậm, quy mô sản xuất công nghiệp nhỏ bé, phân tán, chất lượng hàng hoá thấp, chi phí sản xuất còn cao, tính cạnh tranh trong từng ngành, từng sản phẩm và trong toàn bộ nền kinh tế còn kém Quy hoạch phát triển ngành, vùng kinh tế còn chậm, chất lượng còn hạn chế chưa đáp ứng được đòi hỏi của sự phát triển Tốc độ tăng trưởng GDP tăng cao, nhưng còn tiềm ẩn yếu tố không bền vững: Hiệu quả sản xuất chưa cao, chi phí trung gian còn lớn, đời sống của một số bộ phận dân cư còn gặp nhiều khó khăn, còn nhiều lao động không có việc làm

4.1.2 Sự cạnh tranh của các ngân hàng thương mại trên địa bàn:

Năng lực cạnh tranh giữa các ngân hàng Thương mại ngày càng tăng và gay gắt hơn trong khi sức cạnh tranh của chi nhánh còn nhiều hạn chế:

- Sản phẩm huy động vốn dân cư chưa phong phú, hấp dẫn; Cơ chế tiếp thị còn hạn chế, dẫn đến khả năng cạnh tranh thu hút mở rộng khách hàng của chi nhánh rất khó khăn

- Các điều kiện tín dụng của các ngân hàng bạn trên địa bàn cởi mở hơn nhiều so ngân hàng đầu tư nên việc thu hút khách hàng, tăng trưởng thị phần, thị trường thuận lợi hơn

- Sản phẩm dịch vụ mới dừng ở các sản phẩm dịch vụ hiện có Các dịch vụ hiện đại như: Thanh toán thẻ, ATM chưa được triển khai

4.2 Mục tiêu, chỉ tiêu kinh doanh :

4.2.1 Mục tiêu chung “ Tiếp tục thực hiện cơ cấu lại hoạt động gắn liền với

phát triển toàn diện Phấn đấu hoàn thành vượt mức các mục tiêu kế hoạch kinh doanh cả năm; Thực hiện tốt nhất dự án hiện đại hoá công nghệ ngân hàng và hệ thống thanh toán; Đào tạo, bồi dưỡng cán bộ; kỷ cương, kỷ luật trong quản trị điều hành để nâng cao năng suất lao động, chất lượng sản phẩm, dịch vụ, nâng cao sức cạnh tranh, tăng doanh lợi góp phần cùng toàn hệ thống từng bước xây dựng và phát triển tập đoàn tài chính- tín dụng đa năng, vững mạnh, hội nhập quốc tế phục

vụ đắc lực cho việc thực thi chính sách tiền tệ quốc gia, phát triển kinh tế xã hội theo đường lối đẩy mạnh công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước”

4.2.2 Các chỉ tiêu kinh doanh chủ yếu:

* Chỉ tiêu tăng trưởng:

- Tăng trưởng huy động vốn bình quân: 21%

- Tăng trưởng thu dịch vụ ròng: 20%

* Chỉ tiêu chất lượng và hiệu quả kinh doanh:

- ROA: 0,82%

-Tỷ lệ Nợ quá hạn(không tính nợ khoanh): ≤ 3%

- Nợ quá hạn thương mại ròng/Dư nợ thương mại: ≤ 2%

- Chênh lệch thu - chi chưa trích dự phòng rủi ro: 15 tỷ đồng

5 Nhận xét:

20

-Mặc dù đứng trớc những khó khăn thách thức của nền kinh tế nói chung và của

địa bàn tỉnh Quảng Ninh nói riêng, nhng những năm qua Chi nhánh Ngân hàng Đầu

t và Phát triển Quảng Ninh đã hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ kinh doanh đợc Ngân hàng Đầu t và Phát triển Việt Nam giao Với những thành tích đã đạt đợc năm 2002 Chi nhánh đã vinh dự đợc Nhà Nớc tặng thởng Huân chơng lao động hạng Nhì

Phát huy những kết quả đã đạt đợc và khắc phục những tồn tại mà Chi nhánh

đã rút ra trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh quyết tâm phấn đấu vơn lên, phát huy nội lực và truyền thống, thực hiện tốt lộ trình Đề án cơ cấu lại ngân hàng: Thực hiện cơ cấu lại nợ, xử lý nợ tồn đọng, nâng cao năng lực tài chính, nâng cao khả năng phục vụ, nâng cao chất l-ợng dản phẩm, tạo một bớc chuyển biến mạnh mẽ trong ứng dụng công nghệ thông tin vào các hoạt động nghiệp vụ và quản trị điều hành, tăng năng lực cạnh tranh; Thực hiện sắp xếp lại cán bộ, bộ máy quản lý cho phù hợp, phát triển nguồn nhân lực, đào tạo cán bộ nghiệp vụ, quản trị điều hành để có đủ năng lực, tri thức thực hiện các nghiệp vụ ngân hàng theo thông lệ quốc tế và hội nhập, nhằm khai thác và

sử dụng tốt các nguồn vốn huy động, phục vụ cao nhất, hiệu quả nhất cho đầu t phát triển, góp phần thúc đẩy kinh tế – xã hội của tỉnh phát triển, tơng xứng với vị thế của tỉnh Quảng Ninh là vùng động lực kinh tế phía Bắc, góp phần thực hiện thắng lợi các mục tiêu, định hớng của hệ thống Ngân hàng Đầu t và Phát triển Việt Nam

đã đề ra, xứng đáng là thành viên đơn vị anh hùng lao động trong thời kỳ đổi mới

phần II.

Thực trạng công tác thẩm định dự án tín dụng đầu t trung

và dài hạn tại ngân hàng đầu t và phát triển quảng ninh

I./ Thực trạng công tác thẩm định dự án tín dụng đầu t trung và dài hạn tại Chi nhánh ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh.

1 Tổng quan về công tác thẩm định dự án tín dụng đầu t trung và dài hạn tại Chi nhánh ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh.

Trong những năm gần đây, các dự án tín dụng đầu t trung dài hạn mà Chi nhánh ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh thẩm định và cho vay chủ yếu là ngành than, sản xuất vật liệu xây dựng, xây dựng, giao thông, du lịch Những dự

án do Chi nhánh thẩm định và cho vay đã góp phần nâng cao năng lực sản xuất, kinh doanh của các doanh nghiệp, tạo việc làm cho hàng vạn lao động

Hiện nay công việc thẩm định dự án của Chi nhánh do phòng Thẩm định và quản lý tín dụng thực hiện Phơng pháp thẩm định tuân thủ theo quy trình thẩm định tín dụng trung và dài hạn do ngân hàng Đầu t và Phát triển Việt Nam ban hành Trình tự thực hiện thẩm định, mối quan hệ giữa phòng Thẩm định và phòng Tín dụng (Bộ phận giao dịch trực tiếp với khách hàng) và trong công việc này đợc thể hiện theo lu đồ trong quy trình thẩm định dự án đầu t nh sau:

Lu hồ sơ/ tài liệu Kiểm tra sơ bộ

hồ sơ

Thẩm định kiểm soátKiểm tra,

Cha đủ điều kiện thẩm định

Cha rõ

Đạt

Trong khâu tổ chức thẩm định do có sự sắp xếp cán bộ hợp lý, phù hợp khả năng, năng lực từng cán bộ nên những dự án đầu t xin vay, cán bộ tín dụng và cán

bộ thẩm định đã đi sâu kiểm tra xem xét mọi phơng diện của dự án, từ đó phân tích,

đánh giá kỹ lỡng để đa ra quan điểm rõ ràng về việc nên cho vay hay không cho vay

đối với từng dự án và trình Hội đồng tín dụng xem xét, quyết định Xuất phát từ đây

mà cán bộ thẩm định ra kỳ hạn nợ rất sát với chu kỳ sản xuất đồng thời bám sát và kiểm tra đôn đốc thu nợ đạt kết quả tốt Cán bộ thẩm định đã dần dần thâm nhập vào

thị trờng, bám sát đơn vị kinh tế cơ sở, giúp doanh nghiệp thực hiện tốt nhiệm vụ sản xuất kinh doanh của mình.

Giai đoạn kiểm tra sau khi cho vay cũng đợc thực hiện chặt chẽ với nhiều lần trực tiếp xuống cơ sở của cán bộ thẩm định, các món vay đều đợc kiểm tra, kiểm soát chặt chẽ, khi thấy doanh nghiệp sử dụng sai mục đích, ngân hàng kiên quyết xử

lý ngay: truy thu, bắt hoàn trả từ nguồn thu khác, thanh lý tài sản, phạt không quan

hệ tín dụng

Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh có quan hệ giao dịch với nhiều doanh nghiệp cơ quan trong và ngoài ngành nên nguồn thông tin tín dụng tơng đối dồi dào, do vậy chất lợng công tác thẩm định tín dụng đợc nâng lên rất nhiều Ngoài

ra Ngân hàng chú trọng đến nguồn thông tin trực tiếp từ khách hàng: phỏng vấn

ng-ời vay, điều tra trực tiếp từ cơ sở

Trong quá trình thẩm định, cán bộ thẩm định luôn chú trọng đến việc phân tích đánh giá mức độ tổng hợp vốn đầu t, thời điểm rút vốn, tiến độ rút vốn để nguồn

đầu t đợc sử dụng hiệu quả nhất, tiết kiệm nhất Công tác phân tích tình hình tài chính của doanh nghiệp đợc thực hiện đầy đủ theo định kỳ đã giúp ngân hàng nắm

đợc thông tin mang tính cập nhật về kế hoạch sản xuất kinh doanh và khả năng tài chính của khách hàng để từ đó có những biện pháp theo dõi và có thể đa ra những quyết định phù hợp Về khả năng quản lý và khả năng sản xuất kinh doanh cũng đã

đợc ngân hàng chú ý nhiều, các khoản tín dụng lớn thờng đợc phê duyệt đối với khách hàng có đủ năng lực và uy tín

Để hạn chế rủi ro, ngân hàng luôn luôn chú trọng nguyên tắc vay vốn có đảm bảo theo Nghị định 178/1999/NĐ-CP ngày 29 tháng 12 năm 1999 của Chính phủ

Thực trạng trên đây của ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh trong quá trình thẩm định dự án đầu t đã nêu bật những mặt mạnh mà ngân hàng đã làm đợc trong những năm qua Tuy nhiên trong công tác thẩm định này còn nhiều điều bất cập, đòi hỏi ngân hàng phải tiếp tục đổi mới để theo kịp với sự phát triển chung của nền kinh tế nói chung và ngành Ngân hàng nói riêng

2 Phơng pháp thẩm định:

Hiện nay việc thẩm định các dự án đầu t trung dài hạn của Chi nhánh Ngân hàng Đầu t và Phát triển Quảng Ninh đợc thực hiện theo Quy trình thẩm định do

24

-Ngân hàng Đầu t và Phát triển Việt Nam ban hành Nội dung, các bớc thức hiện thẩm định dự án cụ thể nh sau sau:

2.1 Bớc thẩm định sơ bộ:

Khi tiếp nhận hồ sơ, cán bộ thẩm định phải kiểm tra tính pháp lý và tính đầy

đủ của hồ sơ dự án để yêu cầu chủ đầu t bổ sung hoàn thiện kịp thời

Tiếp theo cán bộ thẩm định tìm hiểu uy tín của ngời lập dự án, nếu là đơn vị thiết kế thì cần tìm hiểu kinh nghiệm của họ trong các luận chứng kinh tế - kỹ thuật cùng loại, đối với các doanh nghiệp sản xuất thì phải xem lại có phải là nhà sản xuất

có uy tín và thành công trên thị trờng hay không sau đó cán bộ thẩm định sẽ tiến hành tiếp xúc với chủ đầu t dự án và các đơn vị giúp việc của họ để tìm ra động lực thúc đẩy doanh nghiệp đề xuất dự án

Cuối cùng cán bộ thẩm định sẽ xem xét hiện trờng và hiện trạng của doanh nghiệp để từ đó đối chiếu và kiểm tra số liệu tình hình tài chính, tình hình sản xuất kinh doanh ghi trong hồ sơ dự án để có những điều chỉnh kịp thời (nếu cần)

*.Đối với doanh nghiệp:

- Kiểm tra tính hợp pháp, hợp lệ của:

+ Quyết định thành lập đối với doanh nghiệp Nhà nớc, các doanh nghiệp đợc thành lập theo luật công ty (theo luật doanh nghiệp không phải thành lập lại)

+ Giấy phép đầu t đối với doanh nghiệp hoạt động theo luật đầu t nớc ngoài.+ Đăng ký kinh doanh đối với doanh nghiệp hoạt động theo luật doanh nghiệp

+ Đăng ký kinh doanh đối với doanh nghiệp Nhà nớc

- Quyền hạn, trách nhiệm của các bên trong hợp đồng liên doanh đối với doanh nghiệp liên doanh

- Tính pháp lý của các quyết định bổ nhiệm Giám đốc (Tổng Giám đốc), Kế toán trởng hoặc ngời quản lý về tài chính của doanh nghiệp.

- Trong tổ chức của doanh nghiệp, ai là ngời đại diện pháp nhân (Chủ tịch HĐQT, Tổng Giám đốc)

- Thời hạn hoạt động còn lại của doanh nghiệp

- Quy mô hoạt động của doanh nghiệp

- Cơ cấu tổ chức hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp

- Trình độ quản lý, tay nghề của ngời lao động trong doanh nghiệp

- Thu nhập của ngời lao động

*.Quản trị điều hành của lãnh đạo:

- Năng lực chuyên môn

- Năng lực quản trị điều hành

- Phẩm chất t cách, uy tín của lãnh đạo trong và ngoài doanh nghiệp

- Khả năng nắm bắt thị trờng, thích ứng hội nhập thị trờng

- Đoàn kết trong lãnh đạo và trong doanh nghiệp

*.Quan hệ của khách hàng với các tổ chức tín dụng:

-.Mục đích vay vốn của các khoản vay.

.Doanh số cho vay, thu nợ

.Mức độ tín nhiệm

+ Đối với các tổ chức tín dụng khác

.D nợ ngắn, trung và dài hạn đến thời điểm gần nhất

.Mục đích vay vốn của các khoản vay

.Mức độ tín nhiệm

- Quan hệ tiền gửi:

+ Tại ngân hàng Đầu t và Phát triển:

.Số d tiền gửi bình quân

.Doanh số tiền gửi, tỷ trọng so với doanh thu

+ Tại các tổ chức tín dụng khác

C) Tình hình sản xuất kinh doanh và tài chính của khách hàng:

- Tình hình sản xuất kinh doanh:

.Phân tích nhóm chỉ tiêu phản ánh hiệu quả hoạt động

+ Các sản phẩm chủ yếu của khách hàng, thị phần trên thị trờng

+ Dự đoán xu hớng tăng giảm doanh thu, chi phí và lợi nhuận trong tơng lai.+ Mạng lới phân phối sản phẩm

+ Khả năng cạch tranh, các đối thủ cạnh tranh chủ yếu trên thị trờng

+ Chiến lợc kinh doanh của doanh nghiệp trong thời gian tới

+ Chính sách khách hàng của doanh nghiệp

- Phân tích tình hình tài chính:

+ Tổng tài sản

+ Cơ cấu giữa nguồn vốn và tài sản

+ Giữa các khoản phải thu và phải trả, vốn chủ sở hữu và vốn vay

+ Tình trạng tài sản:

.Cơ cấu giữa tài sản cố định và tài sản lu động.

.Thực trạng tài sản cố định

.Cơ cấu tài sản lu động: Nợ vay ngân hàng và các khoản chiếm dụng

.Tình trạng các khoản phải thu, phải thu khó đòi

.Tình trạng hàng tồn kho

+ Tình trạng nguồn vốn

.Nợ ngắn hạn và cơ cấu cợ ngắn hạn

.Nợ dài hạn, thời hạn của các khoản nợ

+ Phân tích đánh giá các nhóm chỉ tiêu phản ánh: Khả năng tự chủ về tài chính, cơ cấu vốn, khả năng thanh toán, tốc độ luận chuyến vốn

- Nhóm chỉ tiêu sử dụng trong phân tích đánh giá hoạt động sản xuất kinh doanh và tài chính của khách hàng:

Nhóm các chỉ tiêu phản ánh khả năng thanh toán:

1-Hệ số khả năng thanh toán hiện hành = Tài sản lu động

Nguồn vốn lu độngChỉ số này đợc tạo ra để đánh giá khả năng thanh toán của khách hàng và là

tỷ suất giữa tài sản lu động có thể chuyển thành tiền mặt trong vòng 1 năm và nguồn vốn lu động, tỷ lệ này > 1 là tốt Tuy nhiên, khi đánh giá chỉ tiêu này cần loại trừ các khoản nợ khó đòi trong tài sản lu động

2-Khả năng thanh toán nhanh = Tiền + Đầu t ngắn hạn

Nợ ngắn hạn

Hệ số này để đánh giá khả năng thanh toán ngắn hạn, đánh giá khả năng hoán

đổi thành tiền nhanh để đảm bảo khả năng thanh khoản, tỷ lệ này > 0,5 là tốt

Nhóm các chỉ tiêu phản ánh hiệu quả hoạt động:

3-Vòng quay của vốn lu động = Doanh thu thuần

Tài sản lu động bình quân

28

-Chỉ số này đợc tính để biết đợc số lần tất cả số vốn đầu t đợc chuyển thành thanh toán thơng mại Chỉ số này thấp thì vốn đầu t không đợc sử dụng một cách có hiệu quả, và có khả năng khách hàng dự trữ hàng hoá quá nhiều hay tài sản không

đợc sử dụng hoặc đang vay mợn quá mức

4-Vòng quay của các khoản phải thu = Doanh thu thuần

Các khoản phải thu bình quânChỉ số này đợc tính để biết đợc tốc độ thu hồi các khoản nợ Hệ số vòng quay càng nhanh càng tốt

5-Vòng quay hàng tồn kho = Giá vốn hàng bán

Hàng tồn kho bình quânChỉ số này đợc tính để biết đợc chu kỳ luân chuyển vật t hàng hoá bình quân,

tỷ lệ này càng nhanh càng tốt

Nhóm các chỉ tiêu phản ánh khả năng sinh lời:

6-Khả năng sinh lời của tổng tài sản = Lợi nhuận trớc thuế

Tổng tài sảnChỉ số này đợc tính để biết đợc khả năng sinh lời của tổng tài sản, tỷ lệ này càng cao càng tốt

7-Khả năng sinh lời của vốn chủ sở hữu = Lợi nhuận sau thuế

Vốn chủ sở hữuChỉ số này đợc tính để biết đợc lợi nhuận thực tế đạt đợc trên vốn chủ sở hữu của khách hàng, đánh giá khả năng kinh doanh thực sự của doanh nghiệp Chỉ số này càng cao càng tốt, ít nhất phải cao hơn lãi suất vay trong kỳ (cần lu ý trong tr-ờng hợp khách hàng có vốn chủ sở hữu quá nhỏ thì chỉ số này có thể cao nhng tiềm

ẩn rủi ro lớn)

8-Tỷ suất lợi nhuận/ Doanh thu = Lợi nhuận sau thuế

(tỷ suất lợi nhuận ròng) Doanh thu bán hàng

Chỉ số này đợc tính để biết đợc năng lực kinh doanh, cạnh tranh của khách hàng trong việc tạo ra lợi nhuận, tỷ suất càng cao càng tốt

Nhóm các chỉ tiêu phản ánh cơ cấu vốn:

Tổng nguồn vốn của doanh nghiệp Chỉ số này đợc tính để biết đợc số nợ của doanh nghiệp so với tổng nguồn vốn, tỷ lệ này càng nhỏ càng tốt

10-Cơ cấu nguồn vốn = Tài sản lu động

Tổng tài sảnChỉ số này đợc tính để biết đợc cơ cấu nguồn vốn có hợp lý hay không, phụ thuộc vào từng ngành nghề

Nhóm các chỉ tiêu đánh giá sự tăng trởng của khách hàng:

11-Tốc độ tăng trởng doanh thu = Doanh thu kỳ hiện tại

- Khả năng tài chính;

- Khả năng quản lý, điều hành kinh doanh;

- Sự tín nhiệm;

30

Năng lực sản xuất kinh doanh.

2.2.2: Thẩm định dự án vay vốn:

Thẩm định dự án vay vốn theo trình tự và các nội dung nh sau:

2.2.2.1.Xem xét đánh giá sơ bộ các nội dung chính của dự án:

- Mục tiêu đầu t của dự án

- Dự kiến tiến độ triển khai thực hiện dự án

2.2.2.2 Phân tích về thị trờng và khả năng tiêu thụ sản phẩm, dịch vụ đầu ra của dự án

Thị trờng tiêu thụ sản phẩm, dịch vụ đầu ra của dự án đóng vai trò rất quan trọng, quyết định thành bại của dự án Vì vậy cán bộ thẩm định cần xem xét, đánh giá kỹ về phơng diện này khi thẩm định dự án Các nội dung chính cần xem xét

đánh giá gồm:

*.Đánh giá tổng quan về nhu cầu sản phẩm dự án

- Phân tích quan hệ cung - cầu đối với sản phẩm, dịch vụ đầu ra của dự án

Trên cơ sở phân tích quan hệ cung - cầu, tín nhiệm của thị trờng đối với sản phẩm, dịch vụ đầu ra của dự án, đa ra nhận xét về thị trờng tiêu thụ đối với sản phẩm, dịch vụ đầu ra của dự án, nhận định về sự cần thiết và tính hợp lý của dự án

đầu t trên các phơng diện nh:

+ Sự cần thiết phải đầu t trong giai đoạn hiện nay.

+ Sự hợp lý của quy mô đầu t, cơ cấu sản phẩm

+ Sự hợp lý về việc triển khai thực hiện đầu t (phân kỳ đầu t, mức huy động công suất thiết kế)

*.Đánh giá về cung sản phẩm:

- Xác định năng lực sản xuất, cung cấp đáp ứng nhu cầu trong nớc hiện tại của sản phẩm dự án nh thế nào, các nhà sản xuất trong nớc đã đáp ứng bao nhiêu phần trăm, phải nhập khẩu bao nhiêu Việc nhập khẩu là do sản xuất trong nớc cha

đáp ứng đợc hay sản phẩm nhập khẩu có u thế cạnh tranh hơn

- Dự đoán biến động thị trờng trong tơng lai khi có các dự án khác, đối tợng khác cùng tham gia vào thị trờng sản phẩm và dịch vụ đầu ra dự án

- Sản lợng nhập khẩu trong những năm qua, dự kiến khả năng nhập khẩu trong thời gian tới

- Dự đoán ảnh hởng của các chính sách xuất nhập khẩu khi Việt Nam tham gia với các nớc khu vực và quốc tế (AFTA, WTO, APEC, Hiệp định thơng mại Việt – Mỹ ) đến thị trờng sản phẩm của dự án

- Đa ra số liệu dự kiến về tổng cung, tốc độ tăng trởng về tổng cung sản phẩm, dịch vụ

*.Thị tr ờng mục tiêu và khả năng cạnh tranh của sản phẩm dự án

Trên cơ sở đánh giá tổng quan về quan hệ cung cầu sản phẩm của dự án, xem xét, đánh giá về các thị trờng mục tiêu của sản phẩm, dịch vụ đầu ra của dự án là thay thế hàng nhập khẩu, xuất khẩu hay chiếm lĩnh thị trờng nội

địa của các nhà sản xuất khác Việc định hớng thị trờng này có hợp lý hay không

Để đánh giá khả năng đạt đợc các mục tiêu thị trờng cán bộ thẩm định cần thẩm định khả năng cạnh tranh của sản phẩm dự án đối với:

+ Thị trờng nội địa:

- Hình thức mẫu mã, chất lợng sản phẩm của dự án so với sản phẩm cùng loại trên thị trờng thế nào, có u điểm gì không

- Sản phẩm có phù hợp với thị hiếu của ngời tiêu thụ, xu hớng tiêu thụ hay không

32

Giá cả so với sản phẩm cùng loại trên thị trờng thế nào, có rẻ hơn không, có phù hợp với xu hớng thu nhập, khả năng tiêu thụ hay không.

- Thị trờng dự kiến xuất khẩu có bị hạn chế bởi hạn ngạch không

- Sản phẩm cùng loại của Việt Nam đã thâm nhập đợc vào thị trờng xuất khẩu

dự kiến cha, kết quả nh thế nào

*.Ph ơng thức tiêu thụ và mạng l ới phân phối

* Đánh giá dự kiến khả năng tiêu thụ sản phẩm của dự án:

Trên cơ sở đánh giá thị trờng tiêu thụ, công suất thiết kế và khả năng cạnh tranh về sản phẩm dự án, cán bộ thẩm định phải đa ra đợc các dự kiến về khả năng tiêu thụ sản phẩm của dự án sau khi đi vào hoạt động theo các chỉ tiêu chính sau:

- Sản lợng sản xuất, tiêu thụ hàng năm, sự thay đổi cơ cấu sản phẩm nếu dự

án có nhiều loại sản phẩm

- Diễn biến giá bán sản phẩm, dịch vụ đầu ra hàng năm.

Việc dự đoán này làm cơ sở cho việc tính toán, đánh giá hiệu quả tài chính ở các phần sau

2.2.2.3 Đánh giá khả năng cung cấp nguyên vật liệu và các yếu tố đầu vào của dự án

Trên cơ sở hồ sơ dự án (báo cáo đánh giá chất lợng, trữ lợng tài nguyên, giấy phép khai thác tài nguyên, nguồn thu mua bên ngoài, nhập khẩu ) và đặc tính kỹ thuật của dây chuyền công nghệ, đánh giá khả năng đáp ứng cung cấp nguyên vật liệu đầu vào cho dự án:

- Nhu cầu về nguyên nhiên liệu đầu vào để phục vụ sản xuất hàng năm

- Các nhà cung ứng nguyên liệu đầu vào: một hay nhiều nhà cung cấp, đã có quan hệ từ trớc hay mới thiết lập, khả năng cung ứng, mức độ tín nhiệm

- Chính sách nhập khẩu đối với nguyên nhiên liệu đầu vào (nếu có)

- Biến động về giá mua, nhập khẩu nguyên nhiên liệu đầu vào, tỷ giá trong ờng hợp phải nhập khẩu

tr-Tất cả những phân tích đánh giá trên nhằm kết luận đợc hai vấn đề chính:+ Dự án có chủ động đợc nguồn nguyên nhiên liệu đầu vào hay không?

+ Những thuận lợi, khó khăn đi kèm với việc để có thể chủ động nguồn nguyên nhiên liệu đầu vào

2.2.2.4 Đánh giá, nhận xét các nội dung về phơng diện kỹ thuật

*.Địa điểm xây dựng:

- Xem xét, đánh giá địa điểm có thuận lợi về mặt giao thông hay không, có gần các nguồn cung cấp: nguyên vật liệu, điện, nớc và thị trờng tiêu thụ hay không,

có nằm trong quy hoạch hay không

- Cơ sở vật chất, hạ tầng hiện có của địa điểm đầu t thế nào, đánh giá so sánh

về chi phí đầu t so với các dự án tơng tự ở địa điểm khác

Địa điểm đầu t có ảnh hởng lớn đến vốn đầu t của dự án cũng nh ảnh hởng

đến giá thành, sức cạnh tranh nếu xa thị trờng nguyên vật liệu, tiêu thụ

*.Quy mô sản xuất và sản phẩm của dự án:

- Công suất thiết kế dự kiến của dự án là bao nhiêu, có phù hợp với khả năng tài chính, trình độ quản lý, địa điểm, thị trờng tiêu thụ .hay không

34

Sản phẩm của dự án là sản phẩm mới hay đã có sẵn trên thị trờng.

- Quy cách, phẩm chất, mẫu mã của sản phẩm nh thế nào

- Yêu cầu kỹ thuật, tay nghề để sản xuất sản phẩm có cao không

*.Công nghệ, thiết bị:

- Quy trình công nghệ có tiên tiến, hiện đại không, ở mức độ nào của thế giới

- Công nghệ có phù hợp với trình độ hiện tại của Việt Nam hay không, lý do lựu chọn công nghệ này

- Phơng thức chuyển giao công nghệ có hợp lý hay không, có bảo đảm cho chủ đầu t nắm bắt và vận hành đợc công nghệ hay không

- Xem xét, đánh giá về số lợng, công suất, quy cách, chủng loại, danh mục máy móc thiết bị và tính đồng bộ của dây chuyền sản xuất

- Trình độ tiên tiến của thiết bị, khi cần thiết phải thay đổi sản phẩm thì thiết

bị này có đáp ứng đợc hay không

- Giá cả thiết bị và phơng thức thanh toán có hợp lý, đáng ngờ không

- Thời gian giao hàng và lắp đặt thiết bị có phù hợp với tiến độ thực hiện dự

*.Quy mô, giải pháp xây dựng:

- Xem xét quy mô xây dựng, giải pháp kiến trúc có phù hợp với dự án hay không, có tận dụng đợc các cơ sở vật chất hiện có hay không

- Tổng dự toán, dự toán của từng hạng mục công trình, có hạng mục nào cần

đầu t mà cha đợc dự tính hay không, có hạng mục nào không cần thiết hoặc cha cần thiết phải đầu t hay không

- Tiến độ thi công có phù hợp với việc cung cấp máy móc thiết bị, có phù hợp với thực tế hay không

- Vấn đề hạ tầng cơ sở: giao thông, điện, cấp thoát nớc