DB15.3.2019

a VĂN PHÒNG CHÍNH PHỦ CỤC KIỂM SOÁT THỦ TỤC HÀNH CHÍNH ĐIỂM BÁO Ngày 15 tháng 3 năm 2019 Bộ, ngành 1 Khởi nghiệp mệt mỏi thủ tục hành chính 2 Cân nhắc kỹ trước khi ban hành thủ tục hành chính 3 Ông Ma[.]

Bộ, ngành

1 Khởi nghiệp mệt mỏi thủ tục hành chính

2 Cân nhắc kỹ trước khi ban hành thủ tục hành chính

3 Ông Mai Tiến Dũng: 'Mất bằng lái xe phải thi lại là rất buồn cười'

4 Mở đường dây nóng tiếp nhận phản ánh dịch vụ chuyển mạng giữ số

5 Dịch vụ điện năng thời cách mạng công nghiệp 4.0: Mang tiện ích đến khách hàng

6 Hãy trả lại tên cho nước mắm!

7 Đơn thư 'chồng chất' vì chậm ban hành nghị định vận tải

8 Doanh nghiệp khoa học và công nghệ nhận nhiều ưu đãi mới

19 Eurocham đánh giá cao nỗ lực cải cách thuế và hải quan

10 Giấy phép con tiếp tục được cài cắm

11 Đủ chiêu gian lận xin cấp lại bằng lái

Địa phương

12 Đột phá vào thái độ công chức

13 Chuẩn bị mọi điều kiện cần thiết đưa Bộ phận Phục vụ hành chính công cấp huyện, cấp xã đi vào hoạt động từ ngày 1/4/2019

1 Khởi nghiệp mệt mỏi thủ tục hành chính

Báo cáo mới nhất về môi trường kinh doanh 2019 của Ngân hàng Thế giới (WB), khi xếp hạng Chỉ số gia nhập thị trường, đã xếp Việt Nam ở hạng 106/190 thế giới Đây là mức xếp thuộc loại rất thấp và không có cải thiện nhiều năm nay

Theo WB, so sánh quốc tế và khu vực, thủ tục thành lập doanh nghiệp

và khởi sự kinh doanh ở Việt Nam phức tạp, chồng lấn, gây tốn kém về thời gian, chi phí cho doanh nghiệp

Thí dụ, theo Luật Doanh nghiệp và các văn bản liên quan, doanh nghiệp phải nộp lệ phí 100.000 đồng để làm thủ tục cấp giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp tại các phòng đăng ký kinh doanh Đồng thời doanh nghiệp lại phải làm một thủ tục khác và phải nộp lệ phí 300.000 đồng để công bố nội dung đăng ký doanh nghiệp tại Cổng Thông tin đăng ký doanh nghiệp Quốc gia

Điều đáng nói, cả 2 thủ tục này có nội dung như nhau và đều được tiến hành tại 1 phòng đăng ký kinh doanh, tức doanh nghiệp phải nộp phí 2 lần Đối với mỗi doanh nghiệp khoản phí này không đáng kể, nhưng với mỗi năm có khoảng 100.000 doanh nghiệp thành lập mới, khoản nộp thêm cũng lên đến 30 tỷ đồng

Trào lưu khởi nghiệp, thành lập doanh nghiệp mới, nhất là khởi nghiệp sáng tạo ở nước ta đã có từ nhiều năm nay, với việc hình thành nhiều doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo trong lĩnh vực thương mại điện tử, dạy học trực tuyến…

Đặc biệt, năm 2016 được xem là năm “Quốc gia khởi nghiệp” khi Chính phủ đã có nhiều chính sách hỗ trợ và thúc đẩy khởi nghiệp Tuy nhiên, nhiều thủ tục hành chính đang cản trở sự phát triển của doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, khiến doanh nghiệp vuột mất nhiều cơ hội

Theo khảo sát mới đây của Ban Nghiên cứu phát triển kinh tế tư nhân (thuộc Hội đồng tư vấn cải cách thủ tục hành chính của Thủ tướng Chính phủ), có 73% doanh nghiệp cho rằng rào cản liên quan đến cơ chế chính sách do thủ tục rườm rà, gây mất thời gian; 46% cho rằng do chồng chéo giữa các cơ quan nhà nước; 36% cho rằng do sự thay đổi đột ngột và bất định về chính sách… Chính phủ có hàng loạt chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, trong đó có cải cách mạnh thủ tục hành chính, nhưng chỉ có 27% doanh nghiệp được khảo sát đánh giá cao nhóm giải pháp này

Chính vì rào cản thủ tục hành chính hiện nay, để thành lập, nắm bắt thời cơ, nhanh chóng đi vào hoạt động, doanh nghiệp buộc phải tìm cách đối phó Điều này dẫn đến việc doanh nghiệp khởi nghiệp đăng ký

thành lập doanh nghiệp ở quốc gia khác đã không còn là trường hợp đơn lẻ

Hoặc các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo thường hình thành nhanh chóng, thay đổi vốn góp liên tục, thoái vốn nhanh Nhiều doanh nghiệp chỉ hoạt động trong một giai đoạn nhất định để đáp ứng nhu cầu của thị trường, của nền kinh tế Sau đó, doanh nghiệp có thể giải thể và thành lập mới, đầu tư theo hướng khác

Tốn quá nhiều thời gian, tiền bạc để lo các thủ tục hành chính còn khiến nhiều doanh nghiệp khởi nghiệp nản lòng Một con số thống kê cho biết, mỗi năm có khoảng 1.000 doanh nghiệp khởi nghiệp khai sinh Song con số có thể tồn tại và trụ được trên thương trường chỉ khoảng 10% Vì sao? Câu trả lời vẫn nằm ở các quy định, chính sách, thủ tục hành chính… những rào cản làm giảm sức cạnh tranh khiến doanh nghiệp khởi nghiệp khó sống

Vấn đề đặt ra, hầu hết thủ tục liên quan đến nhà nước, đặc biệt là hệ thống hành chính công đều phải có “bôi trơn”, dù là thủ tục nhỏ nhất

Đó là, tư duy gây khó dễ cho người cần mình đã trở thành bệnh của những người có quyền nhận xét, phê chuẩn, thừa nhận, đánh giá, đồng

ý hay không đồng ý… đối với người khác

Tư duy này dẫn đến việc lợi ích của người bị đánh giá, được công nhận hay được thừa nhận, mức độ, cấp độ cao hay thấp phụ thuộc vào người mà Nhà nước trao cho họ thẩm quyền Và đây chính là gốc rễ, cội nguồn của cơ chế xin-cho, đang hành doanh nghiệp nói chung và doanh nghiệp khởi nghiệp nói riêng

Việc cần làm lúc này là tiếp tục rà soát, hoàn thiện các văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến hỗ trợ, nâng cao chất lượng giải quyết thủ tục hành chính cũng như tháo gỡ các rào cản trong thủ tục hành chính cho doanh nghiệp khởi nghiệp Chỉ khi giảm thiểu chi phí và các yêu cầu tuân thủ theo quy định cũng như trên thực tế, mới thực sự khuyến khích phong trào khởi nghiệp phát triển cả về lượng và chất

Theo thống kê của Tổ công tác, tính đến ngày 13-3, các bộ, cơ quan đã hoàn thành việc ban hành chương trình hành động triển khai Nghị quyết 01 Tuy nhiên, trong số các nhiệm vụ phải làm xong trong quý I, các bộ mới hoàn thành 2 nhiệm vụ (1 Nghị quyết của Chính phủ thuộc trách nhiệm của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, 1 Quyết định của Thủ tướng thuộc trách nhiệm của Thanh tra Chính phủ), còn 31 nhiệm vụ chưa hoàn thành Về Nghị quyết 02, đã có 11 bộ, cơ quan ban hành kế hoạch tổ chức thực hiện; đã có 6 bộ, cơ quan đã lồng ghép kế hoạch cải thiện các chỉ số tại kế hoạch tổ chức thực hiện; Bộ Kế hoạch và Đầu tư đã ban hành tài liệu hướng dẫn với 2 bộ chỉ số

Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ, Tổ trưởng Tổ công tác Mai Tiến Dũng ghi nhận, việc các bộ đã ban hành kế hoạch thực hiện Nghị quyết 01 Tuy nhiên, việc rút ra một số đề án, nhiệm vụ cho thấy quyết tâm của bộ chủ trì chưa cao Vì vậy đề nghị các bộ khẩn trương, nghiêm túc thực hiện các nhiệm vụ được giao Đồng thời nhấn mạnh việc cho phép thí điểm với những vấn đề mà thực tiễn đòi hỏi nhưng chưa kịp sửa đổi các văn bản quy phạm pháp luật hoặc chưa có quy định của pháp luật Như vừa qua, Thủ tướng đã cho phép thí điểm thành lập Trung tâm Hành chính công hay Ban An toàn thực phẩm thuộc UBND cấp tỉnh… Thủ tướng đã chỉ đạo rất quyết liệt về xây dựng Chính phủ điện tử, do đó, phải làm mạnh mẽ việc xây dựng Chính phủ điện tử Thủ tướng cũng đã giao Bộ Giao thông Vận tải và Văn phòng Chính phủ thực hiện cấp giấy phép lái xe trên Cổng dịch vụ công quốc gia kết nối với địa phương vào quý IV-2019 Tổ trưởng Tổ công tác đề nghị các Bộ lưu ý thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công, rà soát các văn bản nợ đọng và các nhiệm vụ nợ đọng từ các năm trước Về Nghị quyết 02, các bộ cần hết sức quan tâm, tinh thần là dứt khoát phải cải cách thực chất, những điều kiện, thủ tục đã cắt bỏ phải áp dụng thực chất, công bố cụ thể cho người dân, doanh nghiệp biết

Đặc biệt, Tổ trưởng Mai Tiến Dũng truyền đạt ý kiến Thủ tướng nhắc nhở các bộ ngành, trước khi công bố các văn bản, chính sách phải đánh giá kỹ tác động, tránh việc vừa ban hành dư luận đã không đồng tình Trong đó có những văn bản cài cắm công vụ, thủ tục Có văn bản ban hành chưa được mấy tháng đã phải hủy Ví dụ về các văn bản, đề xuất chính sách thu hút sự quan tâm của dư luận trong thời gian qua như việc xây dựng dự thảo tiêu chuẩn về nước mắm; quy định về kiểm tra phế liệu nhập khẩu dẫn tới ách tắc tại các cửa khẩu trước Tết Nguyên đán; hay ý kiến về mất giấy phép lái xe phải thi lại…

Theo qdnd.vn

3 Ông Mai Tiến Dũng: 'Mất bằng lái xe phải thi lại là rất buồn cười'

Lãnh đạo Văn phòng Chính phủ cho rằng các bộ ngành không nên

vì khó quản lý mà đưa ra những đề xuất "gây ồn ào không đáng"

Sáng 14/3, Tổ công tác của Thủ tướng làm việc với các bộ, ngành để

rà soát việc triển khai nghị quyết về phát triển kinh tế - xã hội, cải thiện môi trường kinh doanh đề ra từ đầu năm

Đề cập năng lực xây dựng văn bản, ông Mai Tiến Dũng - Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ nhắc lại việc mới đây lãnh đạo ngành giao thông nêu quan điểm "ai mất bằng lái xe phải thi lại"

"Đất nước cần được quản lý, nhưng các bộ ngành không nên vì khó thực thi nhiệm vụ mà đưa ra đề xuất rất buồn cười, để dư luận ồn ào lên không đáng", ông Dũng nhận xét

Bộ trưởng Mai Tiến Dũng Ảnh: VGP

Giải thích việc này, Thứ trưởng Giao thông Vận tải Nguyễn Ngọc Đông nói, cơ quan quản lý đã quy định rất rõ thủ tục đổi bằng lái khi bị mất

Bộ Giao thông và Công an cũng có thông tư về việc liên thông quản lý bằng lái xe từ năm 2012, nhưng một số dữ liệu chưa được lực lượng cảnh sát chia sẻ

"Thông tư quy định, người điều khiển phương tiện vi phạm giao thông

và bị xử phạt hành chính thì cảnh sát gửi biên bản để cung cấp mã vào

hệ thống dữ liệu Chỉ cần dùng mã đó kiểm tra bằng lái xe của bất kỳ ai

sẽ biết mức phạt ra sao, thu bằng hai tháng hay mấy tháng Tuy nhiên điều này chưa thực hiện được dù chúng tôi đã rất nỗ lực", ông Đông cho hay

Để giải quyết vấn đề trên, ông Mai Tiến Dũng cho biết cuối năm nay, Chính phủ sẽ khai trương Cổng dịch vụ công quốc gia tích hợp toàn bộ

dữ liệu quản lý công dân; theo đó dữ liệu sẽ được liên thông và công khai

"Ví dụ tôi vi phạm và bị công an giữ bằng lái, nếu khai báo với ngành giao thông là mất bằng thì việc gian dối sẽ sẽ lộ ra ngay Cơ quan chức năng chỉ cần truy xuất dữ liệu là biết ngay tình trạng giấy tờ của công dân", ông Dũng nói

Ông cũng nhắc đến dự thảo Tiêu chuẩn quốc gia "Quy phạm thực hành sản xuất nước mắm" là một ví dụ khác về bất cập của quá trình xây dựng chính sách

Chia sẻ sở thích ăn nước mắm truyền thống, ông Dũng cho rằng "việc đưa ra quy chuẩn của nước mắm công nghiệp để áp dụng cho tất cả các loại nước mắm truyền thống là rất dở Vì thế doanh nghiệp, hộ gia đình trong lĩnh vực liên quan ầm ầm gửi đơn thư phản đối"

Lãnh đạo Văn phòng Chính phủ truyền đạt lời Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc lưu ý các bộ, ngành trước khi công bố văn bản, chính sách phải

"đánh giá kỹ tác động, tránh việc đang xây dựng hoặc vừa ban hành đã

bị dư luận phản đối, không đồng tình"

Đề xuất "người mất bằng lái xe phải thi lại" được Bộ trưởng Giao thông Nguyễn Văn Thể nêu ra ngày 6/3, tại phiên giải trình của Uỷ ban Tư pháp, với lý do "tránh tình trạng người vi phạm luật, lợi dụng xin thêm bằng thứ hai, thứ ba"

Ý kiến này gây phản ứng của dư luận vì đi ngược lại xu thế phát triển,

"đẩy cái khó về phía người dân" Sau đó, Bộ trưởng Giao thông đã yêu cầu Tổng cục Đường bộ đề xuất giải pháp ngăn chặn trường hợp lợi dụng chính sách cấp lại bằng lái xe Một trong số giải pháp là sát hạch trước khi cấp lại bằng

"Những cá nhân xin cấp lại giấy phép lái xe nhiều lần sẽ bị kiểm tra, nếu sai phạm sẽ bị xử lý", văn bản của Bộ trưởng nêu

Theo vnexpress.net

4 Mở đường dây nóng tiếp nhận phản ánh dịch vụ chuyển mạng giữ số

Cục Viễn thông (Bộ Thông tin và Truyền thông) vừa đưa vào hoạt động đường dây nóng với đầu số 18006099, cước miễn phí, nhằm tiếp nhận phản ánh của các thuê bao thực hiện dịch vụ chuyển mạng di động giữ nguyên số

Đây là một trong các giải pháp của Bộ Thông tin và Truyền thông nhằm nâng cao tỷ lệ chuyển mạng giữ số thành công của các thuê bao Trước đó, tỷ lệ thuê bao đăng ký giữ số và chuyển nhà mạng rất thấp, tháng 2 chỉ khoảng 50% chuyển mạng thành công, có nhà mạng, tỷ lệ thuê bao chuyển đi thành công chỉ đạt trên 20%

Sau khi Bộ trưởng Thông tin và Truyền thông Nguyễn Mạnh Hùng chỉ đạo, các nhà mạng nhanh chóng gỡ bỏ các rào cản về chuyển mạng giữ số để tháng 3 tỷ lệ chuyển mạng thành công phải đạt 90%

Tính đến ngày 10-3, tỷ lệ thuê bao chuyển mạng thành công đã tăng đáng kể, đạt 65,4% Viettel là nhà mạng dẫn đầu về tỷ lệ thuê bao chuyển mạng thành công là 85%, tiếp sau là VinaPhone đạt 70,4%, Vietnamobile 35,4%, MobiFone 34% So với số liệu công bố trước đó,

tỷ lệ người dùng đăng ký thành công dịch vụ chuyển mạng giữ nguyên

số đã tăng lên rõ rệt Tuy nhiên, chưa thể đạt được tỷ lệ mà Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Dùng đặt ra, nhất là nhà mạng MobiFone tỷ lệ thuê bao chuyển đi thành công mới chỉ đạt 34%

Sau gần bốn tháng thực hiện dịch vụ chuyển mạng giữ số, Cục Viễn thông cho biết, đã có 167.597 thuê bao di động thực hiện chuyển mạng giữ số (chiếm khoảng 1,4% tổng số thuê bao di động cả nước), trong

đó 109.561 thuê bao chuyển mạng thành công

Theo các chuyên gia, mặc dù thời gian ban đầu, tỷ lệ chuyển mạng thành công còn thấp do gặp một số khó khăn khi triển khai, tuy nhiên dịch vụ này đang thực sự tạo ra sức cạnh tranh giữa các nhà mạng, mang lại thuận lợi nhất cho người sử dụng Việc thực hiện chuyển mạng giữ số cũng đem lại khả năng lựa chọn doanh nghiệp cung cấp dịch vụ phù hợp với nhu cầu của người dùng trong khi vẫn giữ được số điện thoại, xóa bỏ rào cản phải thay số điện thoại mới, gây rắc rối trong công việc và sinh hoạt của người sử dụng

vụ điện mọi lúc, mọi nơi

Đây là một trong những thành công của Tập đoàn Điện lực Việt Nam sau 5 năm đổi mới trong lĩnh vực kinh doanh và dịch vụ khách hàng

Giảm thời gian, giảm chi phí

Tháng 12/2017, EVN chính thức cung cấp 100% dịch vụ điện trực tuyến, đánh dấu bước chuyển lớn trong lĩnh vực kinh doanh và dịch vụ điện Theo đó, 20 dịch vụ điện thống nhất trong toàn Tập đoàn đã được xây dựng để giải quyết yêu cầu của khách hàng Khách hàng chỉ cần truy cập vào website chăm sóc khách hàng của ngành Điện; trên các ứng dụng chăm sóc khách hàng; hoặc thông qua cổng giao tiếp điện tử của các tỉnh/thành phố trên cả nước là có thể dễ dàng tiếp cận các dịch

vụ điện

Với mỗi dịch vụ cung cấp, EVN đã mô tả chi tiết các nội dung cụ thể, rõ ràng như: Các kênh tiếp nhận dịch vụ, thủ tục hồ sơ cần thiết, thời gian giải quyết và chi phí, để khách hàng nắm bắt và thực hiện Sau khi yêu cầu của khách hàng được đăng kí, các điện lực địa phương sẽ tiếp nhận yêu cầu, liên hệ với khách hàng và giải quyết theo phương châm

“Điện lực đến với khách hàng”

Đến nay, sau gần một năm triển khai, dịch vụ điện trực tuyến đã mang lại rất nhiều lợi ích thiết thực cho khách hàng Nếu trước đây, để tiếp

cận được một dịch vụ điện, khách hàng phải trực tiếp đến phòng giao dịch của điện lực, đi lại 3-4 lần, thì với dịch vụ điện trực tuyến, khách hàng có thể ở bất cứ đâu, chỉ cần có máy tính hoặc điện thoại kết nối internet là có thể đăng kí mà không cần đến trụ sở điện lực; tiết kiệm được chi phí, thời gian đi lại, phô tô, in ấn, công chứng giấy tờ…

Không chỉ thuận lợi trong đăng kí dịch vụ điện, khách hàng cũng có thể hoặc lựa chọn dịch vụ thanh toán các loại dịch vụ điện trực tuyến bằng

ví điện tử, trích nợ tự động, chuyển khoản qua các ngân hàng đang cung cấp dịch vụ thanh toán cho ngành Điện Theo chuyên gia kinh tế Nguyễn Minh Phong, với việc ứng dụng mạnh mẽ công nghệ thông tin vào hoạt động sản xuất, kinh doanh, đặc biệt là điện tử hóa các dịch vụ điện, EVN thực sự đã trở thành những điển hình mẫu trong nền kinh tế

sử dụng điện khi đăng nhập vào website chăm sóc khách hàng của các tổng công ty điện lực hoặc qua ứng dụng chăm sóc khách hàng trên điện thoại di động, có thể tra cứu, theo dõi quá trình thực hiện yêu cầu của mình

Thậm chí, tại một số đơn vị, còn cho phép khách hàng trực tiếp giám sát, chấm điểm nhân viên ngành Điện qua hệ thống phần mềm được đặt ngay ở Phòng giao dịch khách hàng Điển hình, tại Công ty Điện lực Bình Dương, ở mỗi phòng giao dịch đều có một màn hình cảm ứng với

đầy đủ tên của các giao dịch viên kèm theo là các tiêu chí đánh giá cơ bản: Rất hài lòng, hài lòng, không hài lòng

Sau khi thực hiện các giao dịch với nhân viên ngành Điện, khách hàng

có thể đánh giá một cách khách quan về thái độ, phong cách phục vụ của giao dịch viên Những số liệu này sẽ được hệ thống tổng hợp, giúp lãnh đạo đơn vị nắm được những nhân viên nào làm tốt, làm chưa tốt,

để từ đó chấn chỉnh kịp thời, phục vụ khách hàng tốt hơn, chuyên nghiệp hơn

Ông Bùi Minh Trí (phường Chánh Nghĩa, thành phố Thủ Dầu 1, tỉnh Bình Dương) chia sẻ: “Chỉ cần một thao tác trên màn hình, không phải viết lách dài dòng, tôi đã có thể đánh giá thái độ, phong cách phục vụ của nhân viên điện lực Chúng tôi thực sự cảm giác được tôn trọng, được phục vụ tốt khi đến làm việc tại Điện lực”

Theo đánh giá của Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, với việc ứng dụng mạnh mẽ khoa học công nghệ vào công tác kinh doanh

và dịch vụ khách như áp dụng hóa đơn điện tử, thanh toán online, cung cấp 100% dịch vụ điện trực tuyến, công khai, minh bạch…, EVN đã và đang là một trong những doanh nghiệp nhà nước đi đầu trong cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 tại Việt Nam, mang đến cho khách hàng những dịch vụ tiện ích nhất

Theo vtc.vn

6 Hãy trả lại tên cho nước mắm!

Không thể lấy tên nước mắm để gọi các sản phẩm mà nước mắm chỉ là nguyên liệu để trộn với các loại hóa chất khác và nước lã, càng không thể ban hành tiêu chuẩn chung cho các sản phẩm này với nước mắm nguyên chất, nước mắm truyền thống

Du khách nước ngoài thích thú khi được nếm thử nước mắm của một nhà

thùng truyền thống tại Phú Quốc - Ảnh: DUY KHÁNH

Việc gom chung nước mắm và cái gọi là "nước mắm công nghiệp" vào làm một nhóm để quản lý theo một tiêu chuẩn chung là không hợp lý Vì

là hai sản phẩm khác nhau phải có tên gọi khác nhau và phải có quy trình quản lý chất lượng khác nhau

Ông Nguyễn Tử Cương (nguyên cục trưởng Cục Quản lý chất lượng nông lâm sản và thủy sản)

Trao đổi với Tuổi Trẻ, nhiều chuyên gia khẳng định như vậy khi cho rằng đây là hai sản phẩm với quy trình sản xuất và thành phần hoàn toàn khác nhau, cần tách biệt về tên gọi cũng như quy trình quản lý khác nhau cho phù hợp

Lý do là nếu tiếp tục "nhập nhèm", không trả lại tên cho nước mắm, ngành sản xuất nước mắm truyền thống của VN có nguy cơ bị đẩy vào chỗ chết

Nhân viên nhà thùng nước mắm truyền thống Phú Quốc kiểm tra nước

mắm thành phẩm trước khi đóng chai - Ảnh: DUY KHÁNH

Không có cái gọi là "nước mắm công nghiệp"

Ông Nguyễn Tử Cương, nguyên cục trưởng Cục Quản lý chất lượng nông lâm sản và thủy sản (Nafiqad), khẳng định nước mắm nguyên chất với "nước mắm công nghiệp" mà mọi người hay gọi hiện nay là hai sản phẩm hoàn toàn khác nhau

Do vậy, cần sớm có sự thay đổi từ gốc, đó là không để cho loại nước chấm có tên "nước mắm công nghiệp" hiện nay được nhận là "nước mắm" nữa để giải quyết tình trạng trên

Theo ông Cương, trước năm 2000, không có khái niệm nước mắm truyền thống mà chỉ có tên gọi nước mắm, sản phẩm dạng lỏng được tạo thành từ quá trình lên men hỗn hợp cá và muối Ngoài mắm từ cá, ở nhiều vùng miền của cả nước có những loại mắm làm từ các loại thủy hải sản khác như mắm tôm, mắm tép, mắm moi, mắm cáy

"Khái niệm nước mắm truyền thống chỉ xuất hiện khi cái gọi là "nước mắm công nghiệp" xuất hiện trên thị trường vào đầu những năm 2000, nhằm phân biệt sự khác nhau về quá trình tạo ra các sản phẩm này" - ông Cương cho biết

Theo quy trình sản xuất nước mắm đã có từ hàng ngàn năm nay, nước mắm được làm thủ công với nguyên liệu gồm cá cơm (hoặc một số loại

cá khác), muối và nước được trộn lẫn theo tỉ lệ 1:3 (3 cá 1 muối), rồi ủ chượp lên men từ 7 tháng đến 1 năm hoặc hơn để cho ra loại nước mắm nguyên chất Nước mắm truyền thống có vị đậm đà nhưng mặn và có mùi nặng

Trong khi đó, "nước mắm công nghiệp" thường được chế biến bằng cách pha loãng nước mắm truyền thống (nước mắm gốc) theo tỉ lệ 1:5 đến 1:7 hoặc hơn tùy nhà sản xuất Sau đó, nhà sản xuất thêm vào các chất tạo đạm, tạo ngọt, điều vị, bảo quản, hương liệu, màu sắc "Nước mắm công nghiệp" thường nhẹ mùi, vị mặn nhẹ, có độ đạm ổn định, hàm lượng muối chính xác và không có hiện tượng xuống màu, lắng cặn Cũng theo ông Cương, với quá trình sản xuất nêu trên, nước mắm và

"nước mắm công nghiệp" là hai sản phẩm khác nhau và cần có những quy định về tên gọi cũng như cách quản lý khác nhau

"Cái gọi là nước mắm công nghiệp hiện nay là một hợp chất mà trong đó nước mắm chỉ là một thành phần mà thôi, còn lại là chất điều vị, là đường, là hóa chất chống thối Ngay cả việc gọi tên là nước mắm công nghiệp cũng đã là một sự lạm dụng vì đó không phải là nước mắm" - ông Cương đề xuất

Phải xây dựng quy chuẩn riêng

TS Nguyễn Thị Hồng Minh, chủ tịch Hiệp hội Thực phẩm minh bạch, cho rằng mọi rắc rối bắt đầu khi sản phẩm được pha chế từ nước mắm nguyên chất cũng được gọi là "nước mắm" Do sử dụng chỉ một phần nhỏ là nước mắm nguyên chất, còn lại là hương liệu và hóa chất nên

"nước mắm công nghiệp" có thể sản xuất hàng loạt trong thời gian ngắn với giá thành rất thấp

Các công ty nước mắm công nghiệp có nhiều lợi nhuận để đổ tiền vào quảng cáo, tiếp thị chiếm lĩnh thị trường Điều này khiến nước mắm sản xuất theo phương thức truyền thống mất dần chỗ đứng ở các quầy kệ bán hàng của các siêu thị lớn, trung tâm thương mại Đó là lý do vì sao

trong chưa đầy 20 năm xuất hiện, nước mắm công nghiệp đã chiếm tới 80% thị trường nước mắm nói chung

Cũng theo bà Minh, do có chung tên gọi là nước mắm nên khi xây dựng các quy chuẩn và tiêu chuẩn để quản lý, các cơ quan chức năng sẽ phải gom chung các điều kiện sản xuất của hai sản phẩm nói trên để đưa ra các khung giám sát, đánh giá mối nguy và biện pháp quản lý

"Chưa nói đến những chiêu trò vận động chính sách có lợi cho nước mắm công nghiệp, việc gom chung hai quy trình sản xuất khác nhau vào một đã tạo ra sự bất hợp lý" - bà Minh nói

Ngoài ra, theo bà Minh, việc xây dựng Tiêu chuẩn quy phạm thực hành sản xuất nước mắm để đảm bảo chất lượng sản phẩm ra thị trường là cần thiết nhưng phải rõ ràng, không được lập lờ đánh lận con đen Đó là phải tách riêng hai tiêu chuẩn nước mắm truyền thống và "nước mắm công nghiệp" ra

"Và chỉ có các sản phẩm làm theo phương thức ủ cá với muối mới được gọi là nước mắm Còn loại pha chế công nghiệp cần có một cái tên khác, không được dùng từ nước mắm trong tên gọi" - bà Minh đề xuất

Theo nhiều chuyên gia, không chỉ gặp rất nhiều khó khăn trong cạnh tranh với "nước mắm công nghiệp", các doanh nghiệp nước mắm truyền thống còn gặp khó khăn hơn trong việc đóng góp xây dựng chính sách quản lý ngành do thiếu tính liên kết, trừ khi có chuyện ảnh hưởng đến sinh tồn như vụ nước mắm asen hay tiêu chuẩn gần đây

Để phát triển ngành nước mắm truyền thống bền vững, theo một số chuyên gia, các doanh nghiệp cần nghiêm túc trong việc hợp tác cùng với nhau để thực hiện những công việc chung cho cả ngành và có chiến lược dài hơi thay vì sự vụ

"Đầu tiên, các doanh nghiệp cần quyết tâm để vận động thành lập cho được Hiệp hội nước mắm truyền thống để tập hợp doanh nghiệp bảo vệ quyền lợi các đơn vị trong ngành" - một chuyên gia khuyến cáo

Cá cơm đã trộn muối được thu mua tại bến để bán cho các nhà thùng làm nguyên liệu sản xuất nước mắm tại Phú Quốc - Ảnh: DUY KHÁNH

Phải đặt tên lại cho "nước mắm công nghiệp"

Theo ông Nguyễn Tử Cương, do trong Tiêu chuẩn VN đã có tên gọi

"nước mắm công nghiệp", xuất phát từ cái sai đầu tiên này mà người ta

cứ "cãi nhau đi cãi nhau lại"

"Làm gì có cái gọi là "nước mắm công nghiệp", bởi một doanh nghiệp đầu tư hệ thống thùng ủ dung tích lớn, sản xuất theo quy mô công nghiệp

và theo quy trình công nghiệp hóa, nhưng vẫn đảm bảo quá trình ủ ướp

cá với muối đúng tỉ lệ và để quá trình lên men tự nhiên tạo ra mắm sẽ vẫn được gọi là nước mắm" - ông Cương nói

Dù quy mô chế biến lớn thế nào mà vẫn tuân thủ nguyên tắc cơ bản của việc ủ chượp từ cá và muối, đó vẫn gọi là nước mắm Còn lại, không thể gọi là nước mắm Do đó, theo ông Cương, cần phải sửa đổi tiêu chuẩn

để xóa định nghĩa về cái gọi là "nước mắm công nghiệp"

Loại nước chấm tạo ra từ nước mắm với đường, hương liệu, chất tạo mùi vị là một sản phẩm mới, phải tìm ra một cái tên gọi mới cho nó, không được "ăn ké" tên gọi nước mắm

Cũng theo ông Cương, chỉ trong sản xuất thì "nước mắm công nghiệp" mới có đường, chất điều vị, chất chống thối Và mỗi một chất thêm vào

đó sẽ có một mối nguy xuất hiện nên cần quy trình kiểm soát

Trong khi đó, nước mắm (nguyên chất) không sử dụng những hóa chất này mà vẫn bị đưa vào diện kiểm soát là bất hợp lý "Kiểm soát dư lượng kháng sinh với dư lượng bảo vệ thực vật trong cá biển và muối là vô duyên lắm, không ai làm như thế cả" - ông Cương khẳng định

* Bà Lý Kim Chi (chủ tịch Hội Lương thực thực phẩm TP.HCM):

Đừng đẩy doanh nghiệp nước mắm truyền thống vào chỗ chết

Chiều 13-3, Hội Lương thực thực phẩm TP.HCM đã có buổi họp với một

số hiệp hội như Hiệp hội Thực phẩm minh bạch, Hội Doanh nghiệp hàng

VN chất lượng cao, Hội nước mắm Phan Thiết, Nha Trang và đi đến thống nhất sẽ tiếp tục kiến nghị ban soạn thảo cần tách bạch quy chuẩn

về nước mắm truyền thống và cái gọi là nước mắm công nghiệp (hay còn gọi là nước chấm) theo hướng độc lập, riêng biệt khi xây dựng dự thảo tiêu chuẩn về quy phạm thực hành sản xuất nước mắm TCVN 12607:2019

Đây là cốt lõi của mọi vấn đề và cần được xác lập rõ ngay từ khái niệm xây dựng tiêu chuẩn

Việc Bộ Khoa học và công nghệ tạm dừng thủ tục công bố tiêu chuẩn về nước mắm, vốn đang gây tranh cãi, thể hiện sự lắng nghe đầy cầu thị của cơ quan quản lý Nhưng điều này là chưa đủ, bởi tạm dừng nên không loại trừ dự thảo TCVN về quy phạm thực hành sản xuất nước mắm vẫn tiếp tục được biên soạn và áp dụng trong thời gian tới Các doanh nghiệp sản xuất nước mắm truyền thống cần được hoạt động, kinh doanh trong cùng môi trường cạnh tranh minh bạch Không thể để tình trạng ban hành quy chuẩn sai, sau đó mới thay đổi, bổ sung hay sửa chữa Bởi lúc đó, doanh nghiệp sản xuất nước mắm truyền thống chết hết rồi thì ai sẽ chịu trách nhiệm?

* Ông Đỗ Hữu Việt (chủ tịch Hiệp hội Nước mắm Nha Trang, Khánh

Hòa):

Không nên "lập lờ đánh lận con đen"

Theo tôi, cần phải xây dựng lại các quy định về tiêu chuẩn thật rạch ròi, đúng bản chất nước mắm để tránh tình trạng quy định kiểu "lập lờ đánh lận con đen" tạo cơ hội cho các loại nước chấm hay nước pha mắm nhập nhèm, cạnh tranh không lành mạnh để trục lợi làm tổn hại, thậm chí tiêu diệt nước mắm VN

Thực phẩm nào cũng phải tuân thủ đảm bảo các quy định vệ sinh an toàn thực phẩm nói chung, nhưng cần phải có quy định cụ thể, rõ ràng

đối với sản phẩm được gọi là nước mắm, đó là phải sản xuất ra theo đúng phương thức làm mắm truyền thống của VN Trong đó, bắt buộc nguyên liệu làm mắm phải chỉ là gồm cá và muối, đồng thời phải đảm bảo ướp cá (còn gọi chượp) để cho ra mắm phải đủ thời gian tối thiểu trở lên theo quy trình làm mắm truyền thống của VN

Còn lại, các loại sản phẩm không đảm bảo quy định, quy trình đó phải quy định bắt buộc gọi bằng một cái tên khác tùy theo mức độ sử dụng nước mắm để pha chế ra các loại nước chấm đó Đặc biệt, cũng nên dẹp

bỏ luôn quy định về tiêu chuẩn thành phần histamine trong nước mắm, bởi nhờ có các thành phần này mới tạo ra mùi và vị đặc trưng cho nước mắm, để trở thành đặc sản nước mắm của từng vùng miền và của VN Trong thực tế, việc sử dụng nước mắm hằng ngày từ bao đời nay chẳng

có chuyện xảy ra ngộ độc độ đạm ấy

T.V.N - P.S.NGÂN ghi

* Ông Huỳnh Quang Hưng (phó chủ tịch UBND huyện Phú Quốc, Kiên

Giang):

Cần tách bạch tên gọi, có quy chuẩn riêng

Ông Huỳnh Quang Hưng đưa ra bản chứng dẫn địa lý nước mắm Phú Quốc do Liên minh châu Âu chứng nhận tại hội nghị góp ý dự thảo tiêu chuẩn sản xuất nước mắm diễn ra ở Phú Quốc, Kiên Giang chiều 12-3 - Ảnh: TIẾN TRÌNH

Chúng tôi đã giao Hội sản xuất nước mắm Phú Quốc tiếp tục tổ chức làm việc với các hội sản xuất nước mắm truyền thống khác để thống nhất nội dung kiến nghị lên các bộ, ngành và Chính phủ nhằm sớm có giải pháp bảo tồn nghề này Điều quan trọng nhất là phải tách bạch rõ ràng nước

mắm truyền thống - tức nước mắm làm bằng nguyên liệu cá biển và muối

- với các loại nước chấm pha chế khác, đang tạm gọi là "nước mắm công nghiệp"

Việc tách bạch 2 loại sản phẩm này không có gì khó khăn cả Nước mắm truyền thống chỉ cần không có chất điều vị, không có chất bảo quản, chất tạo mùi là được Bởi hơn 200 năm nay, nước mắm Phú Quốc đã trường tồn, biết bao thế hệ người Việt đã, đang và sẽ tiếp tục sử dụng nước mắm truyền thống mà có vấn đề gì về sức khỏe đâu Nước mắm truyền thống cũng đã được Liên minh châu Âu (EU) cấp chứng nhận chỉ dẫn địa lý, một minh chứng mạnh mẽ khẳng định tính an toàn của nước mắm Phú Quốc đối với sức khỏe con người

Theo dự kiến, chúng tôi sẽ tập hợp ý kiến của các hội nước mắm truyền thống trên cả nước rồi kiến nghị phải có 2 bộ tiêu chuẩn riêng biệt cho nước mắm truyền thống và nước chấm pha chế bằng hóa chất công nghiệp Trong đó, tốt nhất là không dùng 2 từ "nước mắm" gắn vào tên của các loại nước chấm công nghiệp, cho dù có thể các công ty sản xuất loại nước chấm này có sử dụng một ít nước mắm truyền thống để làm nguyên liệu

* Ông Hà Tấn Tài (chủ nhà thùng nước mắm Đức Tài, Phú Quốc):

Các nhà thùng nên liên kết lại

Nhà thùng chúng tôi có lịch sử gần 200 năm hình thành và phát triển, hiện vẫn còn lưu giữ nhiều tư liệu từ thời Pháp về nghề làm nước mắm Phú Quốc Từ những năm 1930, 1940, ở Phú Quốc đã có "Nghiệp đoàn nước mắm của người bản xứ" Bản điều lệ của nghiệp đoàn được thống đốc Nam Kỳ duyệt y vào tháng 11-1938, với mục đích "bảo vệ hữu hiệu quyền lợi của nghề nước mắm tại đảo Phú Quốc Bảo đảm quyền lợi mọi thành viên trong một tổ chức đoàn kết và tương trợ"

Trong đó, việc sử dụng nhãn hiệu bảo chứng được quy định hết sức nghiêm ngặt (gần giống với quy định chỉ dẫn địa lý hiện nay) Nghiệp đoàn có trách nhiệm in nhãn hiệu phân phát cho hội viên Nếu không phải là hội viên mà sử dụng nhãn hiệu này sẽ bị truy tố Mỗi hội viên chỉ được nhận số lượng nhãn hiệu tương ứng với số lượng nước mắm xuất

ra khỏi đảo

Nhắc lại tinh thần của nghiệp đoàn nước mắm cách đây cả thế kỷ, tôi muốn nói rằng để có thể tồn tại và phát triển bền vững, việc đầu tiên phải làm là các nhà thùng nên đoàn kết chặt chẽ thành một khối thống nhất chứ không theo kiểu làm ăn manh mún, mạnh ai nấy làm của các nhà thùng hiện nay Trong thực tế, hiện có một số nhà thùng bán nước mắm

"giảo" (tức loại nước mắm được kéo rút nước thứ 3, thứ 4 từ thùng ủ cho

chất lượng rất thấp) cho các doanh nghiệp khác pha chế các sản phẩm được gọi là "nước mắm công nghiệp" Điều này rất không nên

“chồng chất”

Tổ công tác của Thủ tướng làm việc với các bộ, ngành sáng 14/3

Ngày 14/3, thực hiện ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng, Tổ công tác của Thủ tướng tiến hành kiểm tra 13 Bộ, cơ quan trong việc thực hiện các nhiệm vụ được giao tại Nghị quyết 01, 02 của Chính phủ và phải hoàn thành trong quý I/2019

Tại buổi làm việc, Bộ trưởng, Chủ nhiệm VPCP Mai Tiến Dũng, Tổ trưởng Tổ công tác truyền đạt ý kiến Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc yêu cầu các Bộ vào cuộc triển khai quyết liệt, làm tốt các nhiệm vụ ngay từ quý I, nhất là việc hoàn thiện thể chế, cắt bỏ các rào cản, tháo

gỡ khó khăn cho tăng trưởng và cải cách thủ tục hành chính