Microsoft word 3 tr§n quñc b£o D20DL188 20DDL1

CÁCH MẠNG THÁNG TÁM NĂM 1945 VÀ MỘT SỐ KINH NGHIỆM ĐỐI VỚI SỰ NGHIỆP CÁCH MẠNG VIỆT NAM BỘ VĂN HOÁ, THỂ THAO VÀ DU LỊCH TRƯỜNG ĐẠI HỌC VĂN HOÁ TP HỒ CHÍ MINH TIỂU LUẬN HỌC PHẦN LỊCH SỬ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM NHỮNG BÀI HỌC KINH NGHIỆM TỪ CÁCH MẠNG THÁNG 8 NĂM 1945 TRONG SỰ NGHIỆP CÁCH MẠNG HIỆN NAY Người thực hiện Trần Quốc Bảo Lớp 20DDL1 MSSV D20DL188 GVHD Ths Phan Đình Dũng Thành phố Hồ Chí Minh, tháng 10 năm 2021 NHỮNG BÀI HỌC KINH NGHIỆM TỪ CÁCH.

Trang 1

CÁCH MẠNG THÁNG TÁM NĂM 1945 VÀ MỘT SỐ KINH NGHIỆM ĐỐI VỚI SỰ NGHIỆP CÁCH MẠNG VIỆT NAM

BỘ VĂN HOÁ, THỂ THAO VÀ DU LỊCH TRƯỜNG ĐẠI HỌC VĂN HOÁ TP HỒ CHÍ MINH

TIỂU LUẬN

HỌC PHẦN: LỊCH SỬ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM

NHỮNG BÀI HỌC KINH NGHIỆM TỪ CÁCH MẠNG THÁNG 8 NĂM 1945 TRONG SỰ NGHIỆP CÁCH MẠNG HIỆN NAY

Người thực hiện: Trần Quốc Bảo Lớp: 20DDL1

MSSV: D20DL188 GVHD: Ths Phan Đình Dũng

Thành phố Hồ Chí Minh, tháng 10 năm 2021

Trang 2

NHỮNG BÀI HỌC KINH NGHIỆM TỪ CÁCH MẠNG THÁNG 8 NĂM 1945 TRONG SỰ NGHIỆP CÁCH MẠNG HIỆN NAY

MỤC LỤC

PHẦN MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Khái quát đề tài 2

PHẦN NỘI DUNG 2

I Cách mạng tháng tám năm 1945 2

1.1 Bối cảnh lịch sử 2

1.1.1 Thế giới 2

1.1.2 Trong nước 2

1.2 Diễn biến cuộc chiến tranh 3

1.3 Tính chất cách mạng 4

1.4 Nguyên nhân thắng lợi 6

1.5 Ý nghĩa lịch sử 6

1.6 Bài học kinh nghiệm 8

II Bài học trong xây dựng và bảo vệ tổ quốc hiện nay 12

PHẦN KẾT LUẬN 14

TÀI LIỆU THAM KHẢO 15

Trang 3

Trần Quốc Bảo Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam Trang 1/18

PHẦN MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Lịch sử hàng nghìn năm giữ nước, dựng nước, xây dựng và bảo vệ Tổ Quốc

đã viết lên những trang sử hào hùng đi vào năm tháng Từ thời Lạc Long Quân –

Âu Cơ khai thiên lập địa, Vua Hùng có công dựng nước và giữ nước tiếp đến thời

Bà Trưng, Bà Triệu những người con gái diễm lệ cỡi voi giết giặc Những trang

sử hào hùng cứ thế vang lên:

“Tuy mạnh yếu từng lúc khác nhau Song hào kiệt đời nào cũng có”

(BÌNH NGÔ ĐẠI CÁO – NGUYỄN TRÃI) Dân tộc Việt Nam đã viết lên những trang sử hào hùng, vẻ vang của Bạch Đằng, Chi Lăng – Xương Giang, Rạch Gầm – Xoài Mút gắn liền với những Anh hào Dân tộc Việt Nam như Ngô Quyền, Quang Trung, Lê Lợi, Những trang sử đó như những ngọn đuốc soi sáng cho dân tộc ta ở quá khứ, hiện tại và tương lai Ngược dòng lịch sử Việt Nam thời cận đại, Cách mạng tháng Tám 1945 - một trang sử vàng của dân tộc Việt Nam Thắng lợi của Cách mạng tháng Tám

đã chấm dứt gần 100 năm nước ta chịu sự áp bứt bóc lột chủ nghĩa thực dân, phát xít và phong kiến tay sai, thiết lập hệ thống xã hội tiến bộ với sự ra đời của nước Việt Nam Dân chủ Cộng Hòa và cũng là thách thức mới với chính quyền non trẻ khi đứng trước ba kẻ thù “Giặc đối, giặc dốt và giặc ngoại xâm” Mở ra một thời đại đấu tranh cho hòa bình, giải phóng dân tộc, đấu tranh vì “Tự do, bình đẳng, bát ái” Chiến thắng năm 1945 đã đi vào 77 năm lịch sử dân tộc nhưng những bài học quý báu trong đường lối lãnh đạo của Đảng vẫn còn mang giá trị đến ngày hôm nay, vẫn luôn được Đảng và Nhà nước vận dụng và phát huy trên mọi lĩnh vực góp phần xây dựng một Việt Nam giàu mạnh và tươi đẹp Xuất phát từ những

lý do trên tôi quyết định nghiên cứu đề tài “ Những bài học kinh nghiệm từ Cách mạng Tháng Tám năm 1945 trong sự nghiệp cách mạng hiện nay.”

Trang 4

2 Khái quát đề tài

Đề tài “Bài học kinh nghiệm từ Cách mạng Tháng Tám năm 1945 trong

sự nghiệp cách mạng hiện nay ” tập trung nghiên cứu 2 vấn đề

Phần 1: CÁCH MẠNG THÁNG THÁNG TÁM NĂM 1945

Làm rõ cuộc cách mạng tháng 8 năm 1946 Trình bày bối cảnh trong nước

và thế giới trong giai đoạn năm 1945 Khái quát về diễn biến của cuộc chiến tranh,

từ đó trình bày tính chất, nguyên nhân thắng lợi, ý nghĩa lịch sử, và kinh nghiệm đối với sự nghiệp cách mạng Việt Nam

Phần 2: BÀI HỌC TRONG XÂY DỰNG VÀ BẢO VỆ TỔ QUỐC HIỆN NAY

Những kinh nghiệm đối với sự nghiệp cách mạng Việt Nam, từ đó làm nổi bật Đảng xây dựng nên bài học từ cách mạng tháng 8 trong việc xây dựng và bảo

vệ tổ quốc trong giai đoạn hiện nay

Trang 5

PHẦN NỘI DUNG

I Cách mạng tháng tám năm 1945

1.1 Bối cảnh lịch sử

1.1.1 Thế giới

– Đến đầu năm 1945, chiến tranh thế giới thứ Hai đã bước vào giai đoạn cuối Hồng quân Liên Xô liên tiếp giành thắng lợi, các nước phát xít ngày càng thất bại trên chiến trường châu Âu, Liên Xô và các nước đồng minh chuẩn bị tiến thẳng vào sào huyệt cuối cùng – Béc-lin

– Ngày 9-5-1945, phát xít Đức đầu hàng quân đồng minh vô điều kiện, chiến tranh kết thúc ở châu Âu

– Ngày 8-8-1945, Hồng quân Liên Xô tiến công đánh vào quân đội Nhật Ngày 14-8-1945, phát xít Nhật đầu hàng quân đồng minh không điều kiện, Chiến tranh thế giới lần thứ hai kết thúc

– Trước tình hình thế giới đó, nhận thấy có lợi cho ta Đảng nhanh chóng kịp thời lãnh đạo nhân dân đứng lên đấu tranh, tiến hành cuộc tổng khởi nghĩa

1.1.2 Trong nước

– Quân Nhật và bè lũ tay sai của chúng ở Đông Dương hoang mang đến cực

độ, lính Nhật mất hết tinh thần chiến đấu Trong khi đó, lực lượng cách mạng của ta ngày càng lớn mạnh, nhân dân ta đã sẵn sàng đứng lên đấu tranh giành lại độc lập, Đảng ta có sự chuẩn bị chu đáo trong suốt 15 năm

– Đến năm 1945, phong trào cách mạng , tinh thần chiến đấu của nhân dân ở nước ta ngày càng dâng cao Ngày 9-3-1945, phát xít Nhật làm cuộc đảo chính hất cẳng Pháp ra khỏi Đông Dương Trước tình hình đó, Hội nghị Ban Thường vụ Trung ương mở rộng quyết định đứng lên đấu tranh

– Trung ương Đảng ra Chỉ thị “Nhật – Pháp bắn nhau và hành động của chúng ta” (3/1945)

Trang 6

– Tháng 4-1945, Trung Ương triệu tập Hội nghị quân sự cách mạng Bắc Kỳ

và đưa ra quyết định nhiều vấn đề quan trọng, thống nhất các lực lượng vũ trang trong nước thành Việt Nam giải phóng quân

– Ngày 16-4-1945, Tổng bộ Việt Minh tại Tân Trào ra chỉ thị tổ chức thành lập các tổ chức Ủy ban Dân tộc giải phóng các cấp và chuẩn bị thành lập Ủy ban giải phóng dân tộc Việt Nam (Chính phủ lâm thời cách mạng Việt Nam)

– Với sự lãnh đạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhân dân cả nước nhất

tề đứng lên vùng dậy, tiến hành tổng khởi nghĩa, giành chính quyền Chỉ trong vòng

15 ngày (từ 14/8 đến 28/8/1945), cuộc tổng khởi nghĩa đã giành thắng lợi hoàn toàn, chính quyền trong cả nước về tay nhân dân

1.2 Diễn biến cuộc chiến tranh

Từ tháng 04/1945 trở đi, cao trào kháng Nhật cứu nước diễn ra mạnh mẽ, phong phú về nội dung và hình thức Đầu tháng 05/1945, Hồ Chí Minh từ cao Bằng

về Tuyên Quang chọn Tân Trào làm căn cứ chỉ đạo cách mạng cả nước và chuẩn bị Đại hội quốc dân Ngày 04/06/1945, Khu giải phóng Việt Bắc được thành lập, đặt dưới sự lãnh đạo của Ủy ban chỉ huy lâm thời, trở thành căn cứ địa của cả nước

Tháng 8/1945, Hội nghị đại biểu toàn quốc của Đảng họp tại Tân Trào khẳng định: “Cơ hội rất tốt cho ta giành độc lập đã tới” và quyết định phát động toàn dân khởi nghĩa giành chính quyền từ tay phát xít Nhật và tay sai trước khi quân Đồng minh vào Đông Dương, đề ra ba nguyên tắc bảo đảm tổng khởi nghĩa thắng lợi, đó

là tập trung, thống nhất và kịp thời

Dưới sự lãnh đạo của Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhân dân cả nước đồng loạt vùng dậy, tiến hành tổng khởi nghĩa, giành chính quyền Từ ngày 14 đến 18/08, cuộc tổng khởi nghĩa nổ ra giành được thắng lợi ở nông thôn đồng bằng Bắc bộ, đại

bộ phận miền Trung, một phần miền Nam và ở các thị xã: Bắc Giang, Hải Dương,

Hà Tĩnh, Quảng Nam, Hội An,…

Trang 7

Ngày 19/08, khởi nghĩa giành chính quyền thắng lợi ở Hà Nội Ngày 23/08, khởi nghĩa thắng lợi ở Huế và ở Bắc Cạn, Hòa Bình, hải Phòng, Hà Đông, Quảng Bình, Bình Định,…

Ngày 25/08, khởi nghĩa thắng lợi ở Sài Gòn – Gia Định, Kon Tum, Sóc Trăng, Vĩnh Long, Tây Ninh, Ở Côn Đảo, Đảng bộ nhà tù Côn Đảo đã lãnh đạo các chiến sĩ cách mạng bị giam cầm nổi dậy giành chính quyền

Chỉ trong vòng 15 ngày cuối tháng 08/1945, cuộc tổng khởi nghĩa đã giành thắng lọi hoàn toàn, chính quyền trong cả nước về tay nhân dân

Ngày 02/09/1945, tại Quảng trường Ba Đình (Hà Nội) lịch sử, trước cuộc mít tinh của gần một triệu đồng bào, Chủ tịch Hồ Chí Minh thay mặt Chính phủ lâm thời trịnh trọng đọc bản Tuyên ngôn Độc lập, tuyên bố trước quốc dân và thế giới: Nước Việt Nam dân chủ cộng hòa ra đời Từ đó, ngày 02/09 là ngày Quốc Khánh của nước

ta

1.3 Tính chất cách mạng

Cách mạng tháng Tám năm 1945 là “một cuộc cách mạng giải phóng dân tộc mang tính chất dân chủ mới Nó là một bộ phận khăng khít của cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân Việt Nam”7

Trước hết, Cách mạng tháng Tám năm 1945 là một cuộc cách mạng giải phóng dân tộc điển hình, thể hiện:

Thứ nhất, tập trung hoàn thành nhiệm vụ hàng đầu của cách mạng là giải phóng dân tộc, tập trung giải quyết mâu thuẫn chủ yếu của xã hội Việt Nam lúc đó

là mâu thuẫn giữa toàn thể dân tộc với đế quốc xâm lược và tay sai; đáp ứng đúng yêu cầu khách quan của lịch sử và ý chí, nguyện vọng độc lập tự do của quần chúng nhân dân

Thứ hai, lực lượng cách mạng bao gồm toàn dân tộc, đoàn kết chặt chẽ trong mặt trận Việt Minh với những tổ chức quần chúng mang tên “cứu quốc”, động viên đến mức cao nhất mọi lực lượng dân tộc lên trận địa cách mạng Cuộc tổng khởi nghĩa tháng Tám năm 1945 là sự vùng dậy của lực lượng toàn dân tộc

Trang 8

Thứ ba, thành lập chính quyền nhà nước “của chung toàn dân tộc” theo chủ trương của Đảng, với hình thức cộng hòa dân chủ, chỉ trừ tay sai của đế quốc và những kẻ phản quốc, “còn ai là người dân sống trên giải đất Việt Nam đều thảy được một phần tham gia giữ chính quyền, phải có một phần nhiệm vụ giữ lấy và bảo vệ chính quyền ấy"

“Cách mạng tháng Tám Việt Nam là một cuộc cách mạng giải phóng dân tộc Mục đích của nó là làm cho dân tộc Việt Nam thoát khỏi ách đế quốc, làm cho nước Việt Nam thành một nước độc lập tự do” Nhưng Cách mạng tháng Tám còn có tính chất dân chủ

Một là, cách mạng giải phóng dân tộc Việt Nam là một bộ phận của phe dân chủ chống phát xít “Nó chống lại phát xít Nhật và bọn tay sai phản động, và nó là một bộ phận của cuộc chiến đấu vĩ đại của các lực lượng dân chủ, tiến bộ trên thế giới chống phát xít xâm lược”

Hai là, cách mạng đã giải quyết một số quyền lợi cho nông dân, lực lượng đông đảo nhất trong dân tộc Do Cách mạng tháng Tám, một phần ruộng đất của đế quốc và Việt gian đã bị tịch thu, địa tô được tuyên bố giảm 25%, một số nợ lưu cữu được xóa bỏ

Ba là, cuộc cách mạng đã xây dựng chính quyền nhà nước dân chủ nhân dân đầu tiên ở Việt Nam, xóa bỏ chế độ quân chủ phong kiến Các tầng lớp nhân dân được hưởng quyền tự do, dân chủ

Cách mạng tháng Tám “chưa làm cách mạng ruộng đất, chưa thực hiện khẩu hiệu người cày có ruộng”, “chưa xóa bỏ chế độ phong kiến chiếm hữu ruộng đất, chưa xóa bỏ những tàn tích phong kiến và nửa phong kiến để cho công nghiệp có điều kiện phát triển mạnh quan hệ giữa địa chủ và nông dân nói chung vẫn như cũ Chính vì thế Cách mạng tháng Tám có tính chất dân chủ, nhưng tính chất đó chưa được đầy đủ và sâu sắc”

Cách mạng tháng Tám năm 1945 dưới sự lãnh đạo của Đảng mang đậm tính nhân văn, hoàn thành một bước hết sức cơ bản trong sự nghiệp giải phóng con người

Trang 9

ở Việt Nam khỏi mọi sự áp bức về mặt dân tộc, sự bóc lột về mặt giai cấp và sự nô dịch về mặt tinh thần

1.4 Nguyên nhân thắng lợi

Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công nhanh chóng vì nhiều nguyên nhân, trong đó quan trọng và cốt yếu nhất là sự lãnh đạo đúng đắn, sáng suốt và tài tình của Đảng; sự vận dụng và phát triển chủ nghĩa Mác - Lê-nin vào điều kiện cụ thể của nước ta một cách phù hợp, độc lập, tự chủ và sáng tạo, đảng đã đề ra những phương pháp, chiến lược, chiến thuật cách mạng một cách phù hợp

Với truyền thống đoàn kết anh dũng, cách mạng Tháng Tám thành công là nhờ tinh thần yêu nước, tinh thần đoàn kết và ý chí quật cường của các tầng lớp nhân dân

ta, không chịu sống nô lệ; hết lòng theo Đảng, được Đảng lãnh đạo qua các cuộc tổng diễn tập, quyết tâm vùng lên giành độc lập, tự do của Tổ quốc, sau 15 năm đấu tranh gian khổ, anh dũng dưới sự lãnh đạo của Đảng, đã đem lại sự hòa bình, ấm nó của dân tộc, dân nhân

Cách mạng Tháng Tám được tiến hành trong bối cảnh quốc tế có những thuận lợi nhất định Chủ nghĩa phát xít Đức, Ý, Nhật đã bị đánh bại, phong trào đấu tranh giải phóng của các dân tộc bị áp bức và của các lực lượng tiến bộ trên thế giới phát triển mạnh

1.5 Ý nghĩa lịch sử

 Đối với Việt Nam

Một là, Cách mạng Tháng Tám năm 1945 đã làm nên một sự kiện “long trời, lở đất”, chính thức chấm dứt ách đô hộ hơn 80 năm của thực dân Pháp, chấm dứt sự tồn tại của chế độ quân chủ chuyên chế ngót nghìn năm, lập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa - Nhà nước của dân, do dân, vì dân Cách mạng Tháng Tám đã mở ra bước ngoặt vĩ đại của cách mạng, đưa dân tộc Việt Nam bước sang kỷ nguyên mới - kỷ nguyên độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội; nhân dân ta từ thân phận nô lệ

đã trở thành người làm chủ đất nước, làm chủ vận mệnh của mình Đánh giá về ý nghĩa lớn lao này, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định: “Cách mạng Tháng Tám đã

Trang 10

lật đổ nền quân chủ mấy mươi thế kỷ, đã đánh tan xiềng xích thực dân gần 100 năm,

đã đưa chính quyền lại cho nhân dân, đã xây nền tảng cho nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, độc lập, tự do, hạnh phúc Đó là một cuộc thay đổi cực kỳ to lớn trong lịch sử của nước ta”

Hai là, Thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945, một mặt đã góp phần vào chiến thắng tàn dư của chế độ thực dân phong kiến và chủ nghĩa phát xít ở Việt Nam Cách mạng Tháng Tám thắng lợi đã phá vỡ một giai đoạn quan trọng của hệ thống thuộc địa của đế quốc, mở ra thời kỳ thoái trào và tan rã không thể đảo ngược của chủ nghĩa thực dân cũ, đồng thời góp phần to lớn vào công cuộc phi thực dân hóa, giải phóng dân tộc của chủ nghĩa thực dân trên thế giới

Ba là, Cách mạng Tháng Tám khẳng định vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam Ngay từ ngày ra đời 3/2/1930, Đảng ta đã lấy cách mạng giải phóng dân tộc làm mục tiêu cuối cùng và xác lập con đường đúng đắn cho phong trào cách mạng thế giới là xây dựng chủ nghĩa xã hội và góp phần phát triển chủ nghĩa xã hội Vì vậy, trong quá trình lãnh đạo cách mạng, Đảng Cộng sản Việt Nam luôn sâu sát với nhân dân, được nhân dân đồng tình ủng hộ, tin tưởng tuyệt đối

Bốn là, Cách mạng Tháng Tám năm 1945 đánh dấu bước phát triển nhảy vọt về chất của dân tộc Việt Nam và mở ra kỷ nguyên mới của lịch sử dân tộc, đó là kỷ nguyên độc lập, tự do đi lên chủ nghĩa xã hội Thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám

đã tạo ra bước ngoặt cách mạng sâu sắc trên các lĩnh vực chính trị, kinh tế, văn hóa,

xã hội; là hệ thống xã hội hoàn toàn mới của dân tộc Việt Nam, tồn tại đầy đủ bản chất dân chủ và nhân văn, vì nhân dân, vì hạnh phúc của nhân dân Thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám là động lực mạnh mẽ thúc đẩy toàn dân tộc Việt Nam kiên trì, bền bỉ tiếp tục sự nghiệp giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước, xây dựng và thực hiện chủ nghĩa xã hội, thực hiện thắng lợi công cuộc đổi mới đưa nước ta phát triển để “có được cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế như ngày nay”

Năm là, Cách mạng Tháng Tám năm 1945 là thắng lợi của chủ nghĩa Mác - Lê-nin vận dụng sáng tạo vào hoàn cảnh cụ thể của cách mạng Việt Nam, là sự thử

Định dạng
Số trang	18
Dung lượng	1,11 MB