ĐẢM BẢO CHẤT LƯỢNG TRONG PHÒNG XÉT NGHIỆM Khoa VS Bệnh viện Bạch Mai ĐẢM BẢO CHẤT LƯỢNG TRONG PHÒNG XÉT NGHIỆM Chất lượng phòng xét nghiệm được thể hiện qua tính chính xác, độ tin cậy và thời gian trả kết quả xét nghiệm (WHO) Chính xác, tin cậy Kịp thời Kinh tế Hệ thống chất lượng “ là hệ thống quản lý nhằm định hướng và kiểm soát một tổ chức về mặt chất lượng” (ISOCLSI) Một số khái niệm cơ bản Tại sao cần áp dụng hệ thống QLCL? • Lợi ích của bệnh nhân – An toàn, sức khỏe tinh thần, xã hội, – T.
Trang 1Khoa VS-Bệnh viện Bạch Mai
ĐẢM BẢO CHẤT LƯỢNG TRONG
PHÒNG XÉT NGHIỆM
Trang 2Chất lượng phòng xét nghiệm được thể hiện qua tính chínhxác, độ tin cậy và thời gian trả kết quả xét nghiệm(WHO).
Trang 3Tại sao cần áp dụng hệ thống QLCL?
– An toàn, sức khỏe tinh thần, xã hội,
– Tiết kiệm thời gian, chi phí
– Tăng cường năng lực, uy tín PXN
– Giảm sai sót, tiết kiệm thời gian, tiết kiệm chi phí
– Cơ hội hợp tác tiến hành nghiên cứu, giảng dạy
– Thực hiện tốt việc theo dõi, đánh giá
– Giảm chi phí đầu tư
Trang 4Đảm bảo chất lượng
Tính đến tất cả các yếu tố có thể tiềm tàng ảnh hưởngđến kết quả xét nghiệm, từ thời gian xét nghiệm đã sắpđặt đến báo cáo kết quả xét nghiệm
Trang 5QA
QC
Kiểm tra chất lượng xét nghiệm
• IQC
• EQC
Hệ thống Quản lý chất lượng
• Các yêu cầu về quản lý
• Các yêu cầu về kỹ thuật
• Đánh giá và theo dõi sinh phẩm
• Chương trình đánh giá chất lượng XN từ bên ngoài (EQAS)
• Xét nghiệm tham chiếu
• Chương trình kiểm tra chất lượng
• Xây dựng chiến lược
• Xử lý sự cố
• Đào tạo
• Mạng lưới PXN
Tổ chức bên ngoài
Trang 6Dịch vụ khách hàng
Tiện nghi
và An toàn
Trang 7Đảm bảo chất lượng ở tất cả các bước
Tính nguyên vẹn bộ số liệu
Giảm các lỗi hoặc sai sót
An toàn cho cán bộ xét nghiệm
Kiên định các bước thực hiện
Hiệu suất và chi phí hiệu quả
Khách hàng hài lòng
Nâng cao các cơ hội đào tạo
Trang 8Đảm bảo chất lượng xét nghiệm
• Kiểm soát chất lượng liên quan đến sự kiểm tra một
sản phẩm, dịch vụ, hoặc một qui trình cho mức độ tốithiểu chắc chắn về chất lượng
• Kiểm soát chất đảm bảo rằng tất cả các xét nghiệm
được làm đúng và người xét nghiệm có thể báo cáo
chính xác kết quả xét nghiệm tin tưởng
• Tất cả các bước kiểm soát chất lượng và các hoạt động
là phần việc của đảm bảo chất lượng phòng xét nghiệmcủa bạn
Trang 9Công cụ đảm bảo cho chất lượng xét nghiệm
• Qui trình thực hiện chuẩn (SOP)
• Sổ ghi xác định chuẩn độ
• Sổ ghi bảo dưỡng trang thiết bị, thiết bị vận hành
• Kiểm soát bên trong
• Biểu đồ kiểm soát nhiệt độ
• Các bản ghi chuẩn độ ống hút (Pipet)
• Kiểm tra kết quả
• Kiểm tra sổ sách thực địa
• Sổ ghi đảm bảo chất lượng bên ngoài
Trang 10Nhân sự
Tập huấn cho nhân viên tiến hành xét nghiệm
Tập huấn nhắc lại
Chương trình đào tạo liên tục
Đánh giá năng lực nhân viên
Trang 11Trang thiết bị
Hồ sơ hoạt động/ lý lịch máy
Chương trình hiệu chuẩn và bảo dưỡng trang thiết bị (máy ly tâm, pipet…): hàng ngày, hàng tuần, hàng
tháng…
Chứng chỉ công nhận chất lượng cho thiết bị, hệ thống thiết bị vận hành tự động hóa kiểm soát chất lượng
Trang 12Kiểm soát quá trình
Kiểm tra chất lượng (QC)
IQC
Đánh giá chất lượng từ bên ngoài (EQA)
Trang 13Quản lý thông tin
Đối với các hệ thống quản lý thông tin điện tử
Đảm bảo tính chính xác, tin cậy, toàn vẹn của dữ liệu
Tính bảo mật của dữ liệu
Phân quyền quản lý dữ liệu
Kỹ năng sử dụng máy tính của nhân viên
Trang 15Luồng công việc
BỆNH NHÂN Lựa chọn xét nghiêm Lấy mẫu
Vận chuyển mẫu
Thực hiện XN tại PXN
Giai đoạn đánh giá
Viết báo cáo Gửi báo cáo
Giai đoạn trước đánh giá
Giải thích kết quả Giai đoạn sau đánh giá
Trang 16Nhận mẫu và nhập vào hệ thống
Vận chuyển mẫu
Nhân lực Năng lực Đánh giá thử nghiệm
Tiến Trình Xét Nghiệm
Trang 17Các lỗi thường gặp trong quá trình Trước Xét nghiệm
Bệnh phẩm viết nhãn không đúng hoặc không được dán nhãn
Bệnh phẩm được bảo quản không đúng cách trước khi xét nghiệm
Vận chuyển bệnh phẩm không đúng cách
Bảo quản sinh phẩm, hóa chất không phù hợp
Trang 18Chất lượng phòng XN
Lỗi tiềm tàng
Xét nghiệm
Order Entry Lấy mẫu Vận chuyển mẫu Tiếp nhậnmẫu Ly tâm XN KQ gửi về
LIS Xác nhận
Mẫu thiếu
Mẫu hỏng Nhập sai
Lạc mẫu
Thiết bị có sự cố
Trả kết quả sai Quá thời gian TAT
57 % sai sót trong phòng XN 10 % 33 %
Dán sai nhãn
Trả kết quả
Quá thời gian TAT
Source: Julie A Hammerling, MSH, MS, MLS(ASCP), A Review of Medical Errors in Laboratory
Diagnostics and Where We Are Today, Lab Med 2012;43(2):41-44
Chất lượng
Tiếp nhận mẫu Xủ lý mấu
Trang 19Source: Rachna Agarwal, Sujata Chaturvedi, Neelam Chhillar, Renu Goyal, Ishita
Pant, and Chandra B Tripathi, Role of Intervention on Laboratory Performance:
Evaluation of Quality Indicators in a Tertiary Care Hospital Indian J, Clin Biochem
2012 Jan; 27(1): 61–68
Trang 20Ngăn ngừa lỗi trước xét nghiệm
Kiểm tra nhiệt độ bảo quản và nhiệt độ phòng
Đảm bảo khu vực làm việc hợp lý
Kiểm tra việc lưu kho và hạn sử dụng
Thường xuyên xem xét quy trình xét nghiệm
Ghi lại các thông tin quan trọng, đánh số cho thiết bị sử dụng
Lấy bệnh phẩm đúng cách
Trang 21Lỗi trong quá trình xét nghiệm
Không tuân thủ phương cách xét nghiệm
Không tuân thủ thời gian xét nghiệm
Trả kết quả khi chứng không đạt
Sử dụng bệnh phẩm hoặc sinh phẩm không đảm bảothể tích/ số lượng yêu cầu
Sử dụng sinh phẩm quá hạn hoặc sinh phẩm được bảoquản không đúng quy cách
Lỗi trong quá trình pha loãng hoặc sử dụng pipet
Sử dụng sinh phẩm không phù hợp
Trang 22CHAI CẤY MÁU LẤY BỆNH PHẨM ĐƯỜNG HÔ HẤP TRÊN
BỆNH PHẨM MÁU BỆNH PHẨM, DỊCH, PHÂN, ĐỜM …
Trang 23Ngăn ngừa lỗi trong quá trình xét nghiệm
Thực hiện và xem xét Kiểm tra chất lượng (QC)
Tuân thủ các quy tắc an toàn phòng xét nghiệm
Thực hiện theo đúng quy trình đã đề ra
Diễn giải kết quả xét nghiệm chính xác
Trang 24Một số lỗi trong quá trình sau xét nghiệm
Sao chép kết quả không đúng
Báo cáo không rõ ràng
Gửi báo cáo không đúng nơi nhận
Không đảm bảo tuân thủ hệ thống quản lý thông tin
Trang 25Ngăn ngừa lỗi trong quá trình sau xét
Trang 26Nguyên nhân sai sót
• Cá nhân con người: Thái độ kém, tập huấn không đầy
đủ, thiếu sự giám sát
• Phân tích xét nghiệm: bảo quản không đúng hóa chất sinh phẩm, hóa chất sinh phẩm bị nhiễm bẩn, hết hạn làm xét nghiệm, có vấn đề với các giá trị trống
• Mẫu: có sự nhiễm bẩn, vi sinh vật phát triển hoặc chất lượng kém
• Trang thiết bị dụng cụ: Các vấn đề về vận hành, Các vấn đề về chuẩn độ, Các vấn đề về bảo dưỡng
• Phương pháp: Phương pháp thực hiện không đúng
Trang 27Giải quyết khi kết quả sai
• Bạn phải làm lại xét nghiệm
• Cố gắng xác định nguyên nhân của vấn đề
• Thông báo cho người quản lý của bạn biết
• Đưa ra các hành động đúng
• Các kết quả sai nhắc đi nhắc lại có thể xảy ra do nhiềuvấn đề này khác với các sản phẩm xét nghiệm hoặc cácqui trình xét nghiệm
Trang 28Thông điệp chính về Đảm bảo chất lượng
và Kiểm soát chất lượng
Luôn luôn sử dụng Qui trình thực hiện chuẩn (SOP)cho mỗi một thực hiện xét nghiệm
Nếu xuất hiện các sai sót hoặc vấn đề, bạn phải ngaylập tức hành động đúng trước khi gửi kết quả chobệnh nhân
Nếu kết quả sai đã thu được ở bất kỳ điểm nào, cáchành động đúng nên phải làm trước khi báo cáo kếtquả xét nghiệm
Kiểm soát chất lượng kết quả phải bằng văn bản vàđịnh kỳ xem xét để dễ dàng cho xác định các vấn đềhoặc sự cố
Trang 29Tài liệu tham khảo
chất lượng trong phòng xét nghiệm vi sinh.