LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI HZ Chí Minh sinh ra trong cảnh đất nước bị thDc dân Pháp xâm lưWc và đô hộ, giai cấp phong kiến từng bước nhưWng bộ, đầu hàng, làm tay sai cho thDc dân Pháp, các cuộc đ
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC TÔN ĐỨC THẮNG
KHOA KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN
-BÁO CÁO CUỐI KỲ
HỌC KỲ
MÔN:TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH
Đề tài : Phân tích quan điểm của Hồ Chí Minh về cách mạng giải phóng dân tộc Liên hệ bản thân trong việc bảo vệ thành quả cách mạng, giữ gìn độc lập, tự do và toàn vẹn lãnh thổ thiêng liêng của Tổ quốc trong giai đoạn hiện nay.
Nhóm lớp: 09
Nhóm tổ: 4
Giảng viên hướng dẫn: Nguyễn Thị Thu
Thành phố Hồ Chí Minh, tháng 8 năm 2021
Trang 2PHẦN 1: MỤC LỤC
LỜI CAM ĐOAN
PHẦN 1: MỤC LỤC
PHẦN 2: MỞ ĐẦU 1
1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI 1
2 MỤC ĐÍCH VÀ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU 2
2.1 MYc đích: 2
2.2 Đối tưWng nghiên cBu: 2
3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 2
4 PHẠM VI NGHIÊN CỨU 2
PHẦN 3: NỘI DUNG 3
1 KHÁI QUÁT TƯ TƯỞNG HCM VỀ CÁCH MẠNG GIẢI PHÓNG DÂN TỘC 3
2 CON ĐƯỜNG GIÀNH ĐỘC LẬP DÂN TỘC 4
2.1 Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lWi phải theo con đường cách mạng vô sản: 4 2.2 Cách mạng giải phóng dân tộc, trong điều kiện Việt Nam, muốn thắng lWi phải do Đảng cộng sản lãnh đạo 5
2.3 Cách mạng giải phóng dân tộc phải dDa trên lDc lưWng đại đoàn kết toàn dân, lấy liên minh công - nông làm nền tảng LDc lưWng của cách mạng giải phóng dân tộc bao gZm toàn dân tộc 7
2.4 Cách mạng giải phóng dân tộc cần đưWc tiến hành chủ động, sáng tạo và có khả năng giành thắng lWi trước cách mạng vô sản ở chính quốc 9
2.5 Cách mạng giải phóng dân tộc phải đưWc tiến hành bằng con đường cách mạng bạo lDc 11
3 LIÊN HỆ BẢN THÂN TRONG VIỆC BẢO VỆ THÀNH QUẢ CÁCH MẠNG, GIỮ GÌN ĐỘC LẬP, TỰ DO VÀ TOÀN VẸN LÃNH THỔ THIÊNG LIÊNG CỦA TỔ QUỐC TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY 13
PHẦN 4: KẾT LUẬN 15
PHẦN 5: TÀI LIỆU THAM KHẢO
PHỤ LỤC 2 BIÊN BẢN HỌP NHÓM
Trang 3PHẦN 2: MỞ ĐẦU
1 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
HZ Chí Minh sinh ra trong cảnh đất nước bị thDc dân Pháp xâm lưWc và đô hộ, giai cấp phong kiến từng bước nhưWng bộ, đầu hàng, làm tay sai cho thDc dân Pháp, các cuộc đấu tranh chống Pháp lần lưWt thất bại, cách mạng Việt Nam rơi vào tình thế “dường như trong đêm tối không có đường ra” Từ bến cảng Nhà RZng, bác đi sang phương Tây,tìm đường cBu nước Người đã đến với chủ nghĩa Mác – Lênin, tìm hiểu thêm tư tưởng của một số nhà yêu nước lỗi lạc trên thế giới, nâng lên tầm cao mới của thời đại, gắn quyện thành tư tưởng giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp, giải phóng con người HZ Chí Minh đặt ra mYc tiêu đầu tiên về cách mạng giải phóng dân tộc chính là việc hWp nhất với tất cả lDc lưWng quần chúng nhân dân, đặc biệt là giai cấp công nhân và nông dân để tiến hành cuộc đấu tranh cách mạng giải phóng dân tộc đi theo con đường mạng vô sản Với việc tiếp thu những tư tưởng, lý luận sắc bén của chủ nghĩa Mác-Lênin, Nguyễn Ái Quốc
đã có những thay đổi về suy nghĩ trong tư tưởng của mình Người từ chủ nghĩa yêu nước đến chủ nghĩa Mác-Lênin, từ giác ngộ dân tộc đến giác ngộ giai cấp và từ một người yêu nước thành một cộng sản Người vận dYng một cách sáng tạo, phù hWp với hoàn cảnh lịch
sX của dân tộc để đưa ra những đường lối đúng đắn đối với cách mạng của nước ta ĐZng thời, HZ Chí Minh cũng nhấn mạnh vai trò của đoàn kết với phong trào cách mạng quốc
tế, không cho chủ nghĩa tư bản có điều kiện cô lập phong trào tiến lên giành độc lập và các cuộc cách mạng tư bản ở từng quốc gia, từng thuộc địa Và bác đã tìm đưWc con đường giải phóng dân tộc đưa đất nước ra khỏi ách thống trị tiến lên một đất nước độc lập, một đất nước toàn vẹn lãnh thổ
Để hiểu hơn về con đười giải phóng dân tộc nhóm đã chọn đề tài: Phân tích quan điểm của HZ Chí Minh về cách mạng giải phóng dân tộc Liên hệ bản thân trong việc bảo vệ thành quả cách mạng, giữ gìn độc lập, tD do và toàn vẹn lãnh thổ thiêng liêng của Tổ quốc trong giai đoạn hiện nay
Trang 42 MỤC ĐÍCH VÀ ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
2.1 Mục đích:
Bài tiểu luận nhằm trang bị cho sinh viên thêm nhiều kiến thBc, lý luận cơ bản về cách mạng giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp và cả giải phóng con người đZng thời giúp sinh viên có thể nhận biết và hệ thống lại phần kiến thBc đã đưWc học qua một thời gian dài một cách logic, đúng và hWp lí nhất để có thể ghi nhớ kiến thBc một cách lâu dài
và sX dYng vận dYng kiến thBc đó vào thDc tế,vào thời đại hiện nay
2.2 Đối tượng nghiên cứu:
Phân tích quan điểm của HZ Chí Minh về cách mạng giải phóng dân tộc Liên hệ bản thân trong việc bảo vệ thành quả cách mạng, giữ gìn độc lập, tD do và toàn vẹn lãnh thổ thiêng liêng của Tổ quốc trong giai đoạn hiện nay
3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Tiểu luận đưWc thDc hiện dDa trên các kiến thBc đã đưWc học cùng với phương pháp thống kê, logic, kiến thBc lịch sX
Cơ sở phương pháp luận:
- SD thống nhất, nguyên tắc tính đảng và tính Khoa học của đề tài đưWc đảm bảo
- Quan điểm lịch sX cY thể
- Kế thừa và phát triển
- Nguyên tắc lý luận thDc tiễn, toàn diện và hệ thống
Các phương pháp cY thể thường đưWc áp dYng rộng rãi như phân tích, tổng hWp, so sánh, đối chiếu,… kết hWp với các phương pháp cY thể khác tùy thuộc vào nội dung tiểu luận
4 PHẠM VI NGHIÊN CỨU
Nội dung nghiên cBu là tư tưởng HZ Chí Minh về cách mạng giải phóng dân tộc, và các biện pháp của cá nhân bản thân nhóm và mọi người trong công cuộc bảo vệ thành quả
Trang 5cách mạng, giữ gìn độc lập, tD do và toàn vẹn lãnh thổ thiêng liêng của Tổ quốc trong giai đoạn hiện nay
PHẦN 3: NỘI DUNG
1 KHÁI QUÁT TƯ TƯỞNG HCM VỀ CÁCH MẠNG GIẢI PHÓNG DÂN TỘC
Chủ tịch HZ Chí Minh vĩ đại của dân tộc Việt Nam, Người có một lòng nZng nàn yêu nước thương dân, Người luôn đau đáu những suy nghĩ làm sao cho dân ta đưWc ấm no, hạnh phúc, đặt ra mYc tiêu giải phóng dân tộc gắn liền với trao hạnh phúc cho đZng bào nhân dân cả nước
Người đã nhận định rằng, các nước thuộc địa tuy khác nhau ít nhiều về đời sống, văn hoá Song, chúng ta giống nhau ở điểm đều bị thDc dân đế quốc áp bBc, bóc lột, chịu chung một số phận nước mất, nhà tan Mâu thuẫn giữa dân tộc bị áp bBc và chủ nghĩa thDc dân là mâu thuẫn chủ yếu ở phương Đông Khác với các nước tư bản chủ nghĩa phải tiến hành đấu tranh giai cấp để giải phóng dân tộc
Vào cuối thế kỉ XIX, đầu thế kỉ XX, những phong trào yêu nước chống Pháp đã bị thất bại Đó là lí do mà việc cấp bách đặt ra cho cách mạng Việt Nam lúc bấy giờ là muốn giải phóng dân tộc thắng lWi thì ai lãnh đạo, phải đi theo con đường nào, phương pháp và lDc lưWng như thế nào…?
Lúc này HZ Chí Minh đã nêu ra các luận điểm:
- Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lWi phải đi theo con đường cách mạng vô sản
- Cách mạng giải phóng dân tộc, trong điều kiện Việt Nam, muốn thắng lWi phải do Đảng Cộng sản lãnh đạo
- Cách mạng giải phóng dân tộc phải dDa trên lDc lưWng đại đoàn kết toàn dân, lấy liên minh công – nông làm nền tảng
- Cách mạng giải phóng dân tộc cần chủ động, sáng tạo, có khả năng giành thắng lWi trước cách mạng vô sản ở chính quốc
Trang 6- Cách mạng giải phóng dân tộc phải đưWc tiến hành bằng phương pháp bạo lDc cách mạng1
Suy ra, trong Tư tưởng HZ Chí Minh luôn có sD gắn kết giữa giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp, giải phóng con người
2 CON ĐƯỜNG GIÀNH ĐỘC LẬP DÂN TỘC
2.1 Cách mạng giải phóng dân tộc muốn thắng lợi phải theo con đường cách mạng vô sản:
2.1.1 Những bài học thất bại trước khi Nguyễn Ái Quốc ra đi tìm đường cứu nước:
Hàng loạt những phong trào yêu nước đã nổ ra tuy anh dũng nhưng không thành công Những phong trào yêu nước trong thời kỳ này mặc dù gây tiếng vang nhưng lại thất bại Điều này đã nói lên sD khủng hoảng, bế tắc về giai cấp lãnh đạo và đường lối cách mạng:
- Con đường của Phan Bội Châu: “Đuổi hổ cXa trước, rước beo cXa sau”
- Con đường của Phan Chu Trinh: “Xin giặc rủ lòng thương”
- Con đường của Hoàng Hoa Thám: Tuy thDc tế nhưng vẫn mang tính phong kiến sâu sắc
Sau khi chBng kiến các phong trào cBu nước ấy, HZ Chí Minh tuy rất khâm phYc tinh thần yêu nước của cha ông ta, nhưng người không đZng ý với con đường của họ Chính vì vậy, Người có chí hướng muốn tìm kiếm con đường cBu nước, giải phóng dân tộc ở phương Tây
2.1.2 Hồ Chí Minh không lựa chọn con đường cách mạng tư sản:
Người đọc Tuyên ngôn độc lập nước Mỹ cũng như Tuyên ngôn dân quyền và nhân quyền của cách mạng Pháp Người tìm hiểu về cuộc cách mạng tư sản của cả Pháp và Mỹ
Vì vậy, trên thDc tế, Người quyết định không chọn con đường cách mạng tư sản Người cho rằng: “Cách mệnh Pháp cũng như cách mệnh Mỹ, nghĩa là cách mệnh tư bản, cách mệnh không đến nơi, tiếng là cộng hòa và dân chủ, kỳ thDc trong đó thì nó tước
1 Giáo trình Tư tưởng Hồ Chí Minh, tr.42, tr.44, tr.46,tr.47
Trang 7lYc công nông, ngoài thì nó áp bBc thuộc đia Cách mệnh đã 4 lần rZi, mà nay công nông Pháp còn phải mưu cách mệnh lần nữa mới hòng thoát khỏi vòng áp bBc”
2.1.3 Con đường giải phóng dân tộc
Năm 1917, Cách mạng Tháng Mười Nga thắng lWi đã ảnh hưởng sâu sắc tới HZ Chí Minh trong việc lDa chọn con đường cBu nước, giải phóng dân tộc
Người thấy rằng: Cách mạng Tháng Mười Nga đã thành công và thành công đến nơi Đây không chỉ là cuộc cách mạng vô sản mà còn là cuộc cách mạng giải phóng dân tộc Người khẳng định: “Muốn cBu nước và giải phóng dân tộc không có con đường nào khác con đường cách mạng vô sản” Đây là con đường cách mạng triệt để nhất phù hWp với yêu cầu của cách mạng Việt Nam và xu thế phát triển của thời đại
Người hoàn toàn tin theo Lênin và Quốc tế thB 3 Người đã bảo vệ dân tộc bị áp bBc Người đã vận dYng một cách sáng tạo Học thuyết cách mạng vô sản của chủ nghĩa Mác-Lênin trong điều kiện cách mạng Việt Nam
Giải phóng dân tộc gắn với giải phóng giai cấp:
- Con đường cách mạng vô sản ở châu Âu: từ giải phóng giai cấp - giải phóng dân tộc - giải phóng xã hội - giải phóng con người (Theo Mác và Ăngghen)
- Còn ở Việt Nam và các nước thuộc địa: giải phóng dân tộc giải phóng xã hội -giải phóng giai cấp - -giải phóng con người (Theo HZ Chí Minh)
Độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội: Làm tư sản dân quyền cách mạng và thổ địa cách mạng để đi tới xã hội cộng sản
- Đây là phương hướng phù hWp với xu thế phát triển của thời đại
- Và phù hWp với hướng tới giải quyết một cách triệt để những yêu cầu khách quan Hai nhiệm vY chống đế quốc và phong kiến phải đưWc thDc hiện đZng thời, khăng khít với nhau, nương tDa vào nhau Tuy nhiên, HZ Chí Minh không cho hai nhiệm vY đó phải thDc hiện cùng lúc Người đặt vấn đề chống lại Đế quốc, giải phóng dân tộc đặt lên hàng đầu Còn nhiệm vY chống lại phong kiến, chia lại ruộng đất cho nông dân thì từng bước thDc hiện
Trang 8 Đó cũng là nét độc đáo, sáng tạo của HZ Chí Minh trong công cuộc giải phóng dân tộc
2.2 Cách mạng giải phóng dân tộc, trong điều kiện Việt Nam, muốn thắng lợi phải
do Đảng cộng sản lãnh đạo
Trong con đường đi tìm đường cBu nước của Chủ tịch HZ Chí Minh, Người đã tham gia sáng lập Đảng Cộng sản Pháp năm 1920 khi tìm đến với chủ nghĩa Mác Lênin và cũng là người đầu tiên ở Việt Nam trở thành người cộng sản Kể từ đó, Người đã xác định đưWc mYc tiêu cho cách mạng Việt Nam là đBng lên đấu tranh giành độc lập dân tộc, xây dDng chủ nghĩa xã hội Trong tác phẩm “Đường cách mệnh” đưWc xuất bản năm 1927, HZ Chí Minh đã sớm khẳng định “Cách mệnh trước hết là phải có cái gì? Trước hết phải có Đảng cách mệnh, để trong thì vận động và tổ chBc dân chúng, ngoài thì liên lạc với dân tộc bị áp bBc và vô sản giai cấp mọi nơi Đảng có vững cách mệnh mới thành công, cũng như người cầm lái có vững thuyền mới chạy” Đảng Cộng sản sớm đưWc sáng lập là vấn2
đề đặt lên hàng đầu, đó cũng là nhân tố quyết định đến sD thắng lWi của cách mạng Việt Nam
Với sD tích cDc của HZ Chí Minh đã chuẩn bị kĩ lưỡng về mặt tư tưởng, chính trị, lý luận và tổ chBc thì ngày 3/2/1930 Đảng Cộng Sản Việt Nam đưWc thành lập Từ đó, cho thấy thành quả của cuộc cách mạng giải phóng dân tộc
Nhiệm vY lãnh đạo chính đưWc đặt ra cho Đảng Cộng Sản là: xây dDng đường lối cách mạng giải phóng dân tộc, xác định mYc tiêu cách mạng, thông qua cương lĩnh tổ chBc vận động, tập hWp các lDc lưWng cách mạng, xác định mYc tiêu của cách mạng, xây dDng Mặt trận Dân tộc thống nhất Còn đối với cách mạng Việt Nam, Đảng Cộng sản phải thDc hiện đZng thời hai nhiệm vY song song: vừa chống đế quốc, phong kiến, giành lại độc lập dân tộc, vừa mang lại cuộc sống tD do và ấm no cho nhân dân Người đã soạn thảo ra Cương lĩnh Chính trị đầu tiên đưWc thông qua tại Hội nghị thành tập Đảng khẳng định rằng:
2 Hồ Chí Minh, Toàn tập, t.2, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2011, tr.304, 289
Trang 9“Đảng là đội tiên phong của vô sản giai cấp” Năm 1961, khi kế hoạch 5 năm lần thB nhất đưWc thDc hiện bởi nhân dân miền Bắc, HZ Chí Minh lại một lần nữa khẳng định:
“Đảng ta là Đảng của giai cấp, đZng thời cũng là của dân tộc, không thiên tư, thiên vị” 4
Đảng của nước Việt Nam là một Đảng văn minh và đạo đBc, đưWc trang bị bởi lý luận Mác-Lênin, có đội ngũ cán bộ, bản lĩnh chính trị vững vàng, đảng viên có phẩm chất đạo đBc trong sáng, năng lDc tư duy sáng tạo, biểu quyết mọi vấn đề xuất phát từ thDc tiễn và theo kịp thời đại thế giới Ngoài ra, Đảng ta là lDc lưWng duy nhất cầm quyền, chịu trách nhiệm trước nhân dân, lịch sX về sD bảo vệ toàn vẹn lãnh thổ, độc lập dân tộc Việt Nam,
về hiệu lDc và hiệu quả hoạt động của bộ máy Nhà nước, về sD phát triển của đất nước Bên cạnh vai trò là người lãnh đạo thì Đảng Cộng sản còn là người trung thành của nhân dân
Yếu tố hàng đầu quyết định thắng lWi của cánh mạng Việt Nam là sD lãnh đạo sáng suốt và đúng đắn của Đảng, điều đó cũng đã đưWc chBng minh ở cơ sở thDc tiễn Vì vậy,
có thể xác nhận rằng ngoài Đảng Cộng Sản Việt Nam thì không còn lDc lưWng chính trị nào khác đủ khả năng lãnh đạo đất nước vưWt qua những thX thách, khó khăn để giành độc lập dân tộc
2.3 Cách mạng giải phóng dân tộc phải dựa trên lực lượng đại đoàn kết toàn dân, lấy liên minh công - nông làm nền tảng Lực lượng của cách mạng giải phóng dân tộc bao gồm toàn dân tộc
2.3.1 Cách mạng giải phóng dân tộc phải dựa trên lực lượng đại đoàn kết toàn dân, lấy liên minh công - nông làm nền tảng
Các nhà lý luận Mác- LêNin khẳng định và chỉ r\ ra rằng, cách mạng là sD nghiệp của quần chúng nhân dân; quần chúng nhân dân là chủ thể sáng tạo ra lịch sX V.I.LêNin viết:” Không có sD đZng tình ủng hộ của đại đa số nhân dân lao động đối với đội tiền phong của mình tBc là đối với giai cấp vô sản, thì cách mạng vô sản không thể thDc hiện đưWc”
3 Hồ Chí Minh, Toàn tập, t.3, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2011, tr.1, 3, 539.
4 Hồ Chí Minh, Toàn tập, t.13, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội, 2011, tr.275.
Trang 10DDa trên những quan điểm cách mạng của chủ nghĩa Mác- LêNin, HZ Chí Minh đã vận dYng sáng tạo phù hWp với thDc tiễn cách mạng Việt Nam, HZ Chí Minh chỉ r\: “Cách mạng giải phóng dân tộc là sD nghiệp đoàn kết toàn dân và dDa trên cơ sở liên minh công nông làm nòng cốt”
Người lý giải rằng, dân tộc cách mạng thì chưa phân giai cấp, nghĩa là sĩ, nông, công, thương đều nhất trí chống lại cường quyền Vậy nên phải đZng lòng và đoàn kết toàn dân thì cách mạng mới thành công
Từ thDc tiễn Việt Nam, với đa số dân số là nông dân, HZ Chí Minh cho rằng, nông dân
là những người chịu nhiều tầng áp bBc, bị bần cùng hóa nên họ luôn có ý thBc phản kháng, sẵn sàng chiến đấu và tham gia cách mạng
Chủ tịch HZ Chí Minh khẳng định: Nông dân là một lDc lưWng lớn của dân tộc, một đZng minh rất trung thành của giai cấp công nhân ĐZng bào nông dân sẵn có lDc lưWng to lớn, sẵn có lòng nZng nàn yêu nước, sẵn có chí khí kiên quyết đấu tranh và hy sinh Yếu tố dân tộc và yếu tố giai cấp luôn có sD kết hWp hài hòa và nhất quán trong Tư tưởng HZ Chí Minh Lấy liên minh công nông làm gốc là cơ sở của đoàn kết dân tộc Việc khẳng định chủ nghĩa dân tộc là một động lDc lớn của cách mạng Việt Nam là một tư duy vưWt trước của Người
Vì vậy, ở Việt Nam, vấn đề giải phóng dân tộc, trên thDc tế là vấn đề của nông dân Nông dân vừa là động lDc, vừa là lDc lưWng đông đảo, nòng cốt và cũng là đối tưWng vận động của cách mạng Việt Nam
2.3.2 Lực lượng của cách mạng giải phóng dân tộc bao gồm toàn dân tộc.
Cách mạng là việc chung của cả dân tộc có nghĩa là: Sĩ, Nông, Công, Thương đều nhất trí chống lại cường quyền
Người xác định: Kẻ thù chính của cách mạng Việt Nam là bọn Đế quốc và phong kiến tay sai, chúng ta phải tập trung lDc lưWng của toàn dân tộc để đánh đổ chúng giành lại chính quyền
Trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ, HZ Chí Minh lấy nhân dân làm nguZn sBc mạnh, cũng giống với trong cuộc Cách mạng Tháng Tám năm 1945 Quan