Quản lý nhà nước về nông nghiệp trên địa bàn huyện bắc trà my, tỉnh quảng nam

MỞ ĐẦU 1.Tính cấp thiết của đề tàiTrong thời gian qua, huyện Bắc Trà My, tỉnh Quảng Nam đã đạtđược những kết quả nhất định đối với quản lý nhà nước về nông nghiệpnhư: Đã xây dựng các quy

LÊ THỊ NGỌC ÁNH

QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ NÔNG NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN BẮC TRÀ MY, TỈNH QUẢNG NAM

TÓM TẮT LUẬN VĂN THẠC SĨ QUẢN LÝ KINH TẾ

Mã số: 834 04 10

Đà Nẵng – Năm 2022

Người hướng dẫn khoa học: GS.TS VÕ XUÂN TIẾN

Phản biện 1: PGS.TS Lê Văn HuyPhản biện 2: PGS.TS Bùi Đức Tính

Luận văn được bảo vệ trước Hội đồng chấm Luận văn tốt nghiệp thạc sĩQuản lý kinh tế họp tại Trường Đại học Kinh tế, Đại học Đà Nẵng vàongày 5 tháng 3 năm 2022

Có thể tìm hiểu luận văn tại:

- Trung tâm Thông tin-Học liệu, Đại học Đà Nẵng

- Thư viện trường Đại học Kinh tế, ĐHĐN

MỞ ĐẦU 1.Tính cấp thiết của đề tài

Trong thời gian qua, huyện Bắc Trà My, tỉnh Quảng Nam đã đạtđược những kết quả nhất định đối với quản lý nhà nước về nông nghiệpnhư: Đã xây dựng các quy hoạch, kế hoạch phát triển nông nghiệp; cácchính sách, qui định trong phát triển nông nghiệp được tuyên truyền tíchcực; công tác thanh tra, kiểm tra được thực hiện kịp thời Tuy nhiên,công tác quản lý nhà nước về nông nghiệp ở huyện Bắc Trà My cònnhiều vấn đề cần giải quyết như: Việc xây dựng các quy hoạch thiếuđồng bộ; khâu phân cấp thực hiện quản lý nhà nước còn chưa rõ ràng;vẫn còn hiện tượng giống cây trồng, vật nuôi kém chất lượng thâm nhập

về địa phương;

Xuất phát từ thực tế trên, việc hoàn thiện hơn nữa trong công tácquản lý của nhà nước đối với hoạt động nông nghiệp huyện Bắc Trà My

là hết sức quan trọng và cần thiết Do đó, tác giả đã lựa chọn đề tài:

“Quản lý nhà nước về nông nghiệp trên địa bàn huyện Bắc Trà My, tỉnh Quảng Nam” làm đề tài nghiên cứu cho luận văn tốt nghiệp cao

học của mình thuộc chuyên ngành Quản lý kinh tế

2 Mục tiêu nghiên cứu

a Mục tiêu tổng quát

Nghiên cứu những cơ sở lý luận và thực tiễn nhằm đề xuất giảipháp hoàn thiện hoạt động quản lý nhà nước về nông nghiệp trên địa bànhuyện Bắc Trà My, giai đoạn 2021-2025

b Mục tiêu cụ thể

Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn QLNN về nông nghiệp;

Phân tích, đánh giá thực trạng quản lý nhà nước về nông nghiệp trên địabàn huyện Bắc Trà My, tỉnh Quảng Nam trong giai đoạn 2016-2020; Đềxuất những giải pháp và kiến nghị nhằm hoàn thiện hơn nữa công tácquản lý nhà nước về nông nghiệp trên địa bàn huyện Bắc Trà My, tỉnhQuảng Nam trong thời gian tới.

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

a Đối tượng nghiên cứu: Công tác QLNN về nông nghiệp trên

địa bàn huyện Bắc Trà My, tỉnh Quảng Nam

b Phạm vi nghiên cứu

- Nội dung: Luận văn chủ yếu nghiên cứu QLNN về nông nghiệp tạihuyện Bắc Trà My, tỉnh Quảng Nam Lĩnh vực nông nghiệp được tác giảnghiên cứu trong luận văn này gồm: Chăn nuôi, trồng trọt và lâm nghiệp

- Không gian: Huyện Bắc Trà My, tỉnh Quảng Nam

- Thời gian: Giai đoạn 2016-2020 và đề xuất các giải pháp đến năm

2025, định hướng đến năm 2030

4 Phương pháp nghiên cứu

Sử dụng Phương pháp thu thập dữ liệu thứ cấp và sơ cấp (Phỏngvấn chọn mẫu 100 cá nhân); Phương pháp phân tích và xử lý số liệu như

so sánh, phân tích, tổng hợp

5 Bố cục đề tài

Ngoài phần mở đầu và kết luận, các danh mục có liên quan và cácphụ lục đính kèm, nội dung chính của đề tài được trình bày trong 03chương như sau:

Chương 1 Cơ sở lý luận và thực tiễn của QLNN về nông nghiệp

Chương 2 Thực trạng QLNN về nông nghiệp trên địa bàn huyệnBắc Trà My, tỉnh Quảng Nam.

Chương 3 Giải pháp để hoàn thiện QLNN về nông nghiệp trên địabàn huyện Bắc Trà My, tỉnh Quảng Nam

6 Tổng quan tài liệu nghiên cứu

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC

VỀ NÔNG NGHIỆP 1.1 KHÁI QUÁT VỀ NÔNG NGHIỆP VÀ QUẢN LÝ NHÀ

NƯỚC VỀ NÔNG NGHIỆP

1.1.1 Một số khái niệm

a Khái niệm về nông nghiệp

Trong từ điển tiếng Việt của Hoàng Phê chủ biên” nông nghiệp làNgành sản xuất vật chất cơ bản của xã hội, cung cấp sản phẩm trồng trọt

và sản phẩm chăn nuôi” [13]

b Khái niệm Quản lý nhà nước về nông nghiệp

Qua nghiên cứu những nội dung có liên quan đến khái nhiệmQLNN về nông nghiệp, tác giả đưa ra quan điểm của mình trong luậnvăn này như sau: hoạt động sắp xếp tổ chức, điều hành, chỉ huy, hướngdẫn, kiểm tra… của hệ thống các cơ quan quản lý nhà nước từ Trungương tới địa phương trong lĩnh vực nông nghiệp về nhận thức vai trò, vịtrí và đặc điểm kinh tế - kỹ thuật, chuyên môn của ngành Nông nghiệp

để khai thác và sử dụng các nguồn lực trong và ngoài nước, nhằm đạtđược mục tiêu xác định với hiệu quả cao nhất

1.1.2 Đặc điểm của nông nghiệp ảnh hưởng đến quản lý nhà nước về nông nghiệp

a.Đặc điểm của nông nghiệp

b Đặc điểm của quản lý nhà nước về nông nghiệp

- Đối tượng của QLNN về nông nghiệp rất đa dạng, phong phú

- QLNN về nông nghiệp phụ thuộc khá nhiều vào thế mạnh, tiềm năng, nét đặc thù… của địa phương

- QLNN về nông nghiệp luôn có tính liên ngành, đa ngành

1.1.3 Vai trò quản lý nhà nước về nông nghiệp

- Tạo lập các điều kiện thuận lợi, môi trường cho nông nghiệp pháttriển

- Nhà nước định hướng để phát triển nông nghiệp

- Tổ chức, điều tiết sự phát triển của ngành nông nghiệp

- Nhà nước thực hiện các chức năng về kiểm tra hoạt động liên quan đến lĩnh vực nông nghiệp

1.2 NỘI DUNG CỦA QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ NÔNG NGHIỆP

1.2.1 Xây dựng quy hoạch và kế hoạch phát triển nông nghiệp

a Khái niệm về quy hoạch, kế hoạch phát triển nông nghiệp b Nội dung về quy hoạch, kế hoạch

Huyện tiến hành phân tích, đánh giá thực trạng phát triển củangành, điều kiện, mức huy động về nguồn lực vào việc phát triển ngànhnông nghiệp trong giai đoạn 5 năm trước năm mà huyện tiến hành quyhoạch, kế hoạch

Trên cơ sở đó, huyện xác định được những vấn đề đang đặt ra, xác định được những nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển ngành trong phạm

vi và đối tượng của giai đoạn quy hoạch để ban hành kế hoạch phù hợp.

c Quy trình về xây dựng quy hoạch, kế hoạch

Trên cơ sở các quy hoạch, kế hoạch phát triển nông nghiệp, chínhquyền cấp huyện ưu tiên tập trung vào xây dựng cơ sở vật chất, hạ tầng,đầu tư con giống, cây trồng cho nông nghiệp, nông thôn nhằm tạo điềukiện tốt nhất cho sản xuất và thu hút các nhà đầu tư, cũng là giúp họ cóđịnh hướng phù hợp với chiến lược phát triển nông nghiệp của huyện

- Các thủ tục hành chính của cấp huyện

- Các tiêu chí đánh giá

1.2.4 Tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về nông nghiệp

- Tổ chức thực hiện QLNN về lĩnh vực nông nghiệp đó là việcUBND cấp huyện giao nhiệm vụ cho các phòng, ban, các địa phương và bốtrí đội ngũ cán bộ thực hiện các nội dung QLNN về lĩnh vực nông nghiệpnhằm đạt được mục tiêu đề ra

- Quy trình kiểm tra

- Các tiêu chí đánh giá

1.3 CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUẢN LÝ NHÀ

NƯỚC VỀ NÔNG NGHIỆP

1.3.1 Nhân tố về điều kiện tự nhiên

1.3.2 Nhân tố về tình hình kinh tế- xã hội

1.3.3 Nhận thức về các chủ thể tham gia quản lý, chủ thể tham gia phát triển nông nghiệp

1.4 KINH NGHIỆM CỦA CÁC ĐỊA PHƯƠNG LIÊN QUAN ĐẾN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ NÔNG NGHIỆP

1.4.1.Kinh nghiệm quản lý nhà nước đối với phát triển nông nghiệp ở huyện Hiệp Đức, tỉnh Quảng Nam

1.4.2 Kinh nghiệm quản lý nhà nước đối với phát triển nông nghiệp ở huyện Nam Đông, tỉnh Thừa Thiên Huế

1.4.3 Bài học rút ra cho huyện Bắc Trà My

KẾT LUẬN CHƯƠNG 1

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ NÔNG NGHIỆP TRÊN

ĐỊA BÀN HUYỆN BẮC TRÀ MY, TỈNH QUẢNG NAM 2.1 ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN, TÌNH HÌNH KINH TẾ XÃ HỘI

HUYỆN BẮC TRÀ MY, TỈNH QUẢNG NAM

2.1.1 Điều kiện tự nhiên

a Điều kiện địa lý

Bắc Trà My là huyện miền núi nằm về phía Tây của tỉnh QuảngNam, cách thành phố Tam Kỳ - trung tâm tỉnh Quảng Nam 52 km vềphía Tây, có tổng diện tích tự nhiên 84.699,4 ha

- Phía Bắc: giáp huyện Tiên Phước, Hiệp Đức, Phú Ninh

- Phía Nam: giáp huyện Nam Trà My,

- Phía Đông: giáp huyện Núi Thành và tỉnh Quảng Ngãi,

- Phía Tây: giáp huyện Phước Sơn

2.1.2 Tình hình xã hội

Dân số của huyện năm 2020: 41.596 người thuộc 13 xã, thị trấn

2.1.3 Tình hình kinh tế

2.2 THỰC TRẠNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ NÔNG NGHIỆP TẠI HUYỆN BẮC TRÀ MY, TỈNH QUẢNG NAM

2.2.1 Xây dựng quy hoạch và các kế hoạch phát triển nông nghiệp trên địa bàn huyện

a Thực trạng xây dựng quy hoạch, kế hoạch phát triển nông nghiệp

Hàng năm, UBND tỉnh giao UBND huyện xây dựng kế hoạch củanăm, trên cơ sở kế hoạch 5 năm và các quy hoạch tổng thể 10 năm Các

dự án, chương trình theo đó được lồng ghép để tránh chồng chéo và cóhiệu quả cũng như đảm bảo định hướng lâu dài Nhìn chung, huyện đãthực hiện xây dựng kế hoạch, quy hoạch tương đối phù hợp với chủtrương chung của tỉnh, phù hợp với đặc điểm tự nhiên, tình hình kinh tế

xã hội của huyện

b Đánh giá công tác xây dựng quy hoạch, kế hoạch phát triển nông nghiệp ở huyện Bắc Trà My

Tác giả đánh giá công tác xây dựng các quy hoạch, kế hoạch pháttriển nông nghiệp của huyện Bắc Trà My được đo lường bằng cách xâydựng phiếu phỏng vấn với 4 câu hỏi, mức độ ảnh hưởng từ 1-5.Qua thựctrạng thực hiện cùng với kết quả điều tra thực tế của tác giả, có thể thấytrong giai đoạn 2016-2020, huyện Bắc Trà My mặc dù không thực hiệnxây dựng nhưng những quy hoạch, kế hoạch để phát triển ngành nông

nghiệp được thể hiện tương đối đầy đủ và thống nhất trong các quyhoạch, kế hoạch chung của huyện, các đề án đã thể hiện rõ các nội dung

về hiện trạng, đưa ra chỉ tiêu cụ thể, phân kỳ thực hiện, làm rõ nhu cầuvốn từng năm, đưa ra được các giải pháp và tổ chức triển khai thực hiện.Tuy nhiên, trong công tác xây dựng và ban hành quy hoạch, kế hoạchvẫn còn một số hạn chế cần khắc phục

2.2.2 Thực trạng tuyên truyền, phổ biến các chính sách, qui định trong quản lý nhà nước về nông nghiệp tại huyện Bắc Trà My

a Công tác tuyên truyền, phổ biến các chính sách, quy định trong quản lý nhà nước về nông nghiệp tại huyện Bắc Trà My

Công tác tuyên truyền phổ biến các chính sách, quy định trongnông nghiệp được huyện Bắc Trà My thực hiện một cách nghiêm túc,triệt để Để tuyên truyền, phổ biến được các chính sách về nông nghiệp,bên cạnh những cách làm như tuyên truyền qua thông tin đại chúng, phát

tờ rơi thì huyện Bắc Trà My còn tích cực mở các lớp tập tuấn để triểnkhai trực tiếp đến người dân Huyện đã nhanh chóng tuyên truyền, phổbiến các TTHC kịp thời, thuận lợi cho các đối tượng, về chính sách đấtđai, chính sách phát triển cơ sở hạ tầng nông nghiệp, Chính sách thươngmại

b Đánh giá công tác tuyên truyền, phổ biến các chính sách, quy định đối với các hoạt động sản xuất, kinh doanh lĩnh vực nông nghiệp

Công tác tuyên truyền, phổ biến các chính sách, quy định đối vớicác hoạt động sản xuất, kinh doanh lĩnh vực nông nghiệp được huyệnBắc Trà My quan tâm, tập trung chỉ đạo mạnh mẽ Vì vậy, việc cập nhật

các chính sách, qui định được thực hiện nhanh chóng, kịp thời và chặtchẽ ngay khi có quy định phân cấp Đồng thời, số lượng, nội dung thủtục được tiến hành đủ, đúng và áp dụng vào thực tế tại địa bàn huyệnmột cách phù hợp

2.2.3 Triển khai thực hiện các quy hoạch, kế hoạch, chính sách, quy định trong hoạt động sản xuất, kinh doanh nông nghiệp

a Thực trạng công tác triển khai thực hiện các quy hoạch, kế hoạch, chính sách, quy định trong hoạt động sản xuất, kinh doanh nông nghiệp

Với các quy hoạch, kế hoạch đã được phê duyệt, huyện Bắc Trà

My đã tổ triển khai kịp thời, đúng với nội dung, tiến độ quy hoạch đãđược đề ra Việc triển khai hết sức đồng bộ, bao quát, tập trung giữa cácchủ thể tham gia để phát huy hết sức mạnh tổng thể tạo hiệu quả caonhất trong công tác thực hiện quy hoạch, kế hoạch

b Kết quả triển khai thực hiện chính sách, chương trình

Qua kết quả khảo sát trên, ta thấy việc triển khai thưc hiện các quihoạch, kế hoạch, chính sách thực hiện tương đối với tỷ lệ đánh giá bìnhthường là 26,06%, Tiến độ thực hiện các chính sách cũng được đánh giábình thường với tỷ lệ phần trăm cao nhất là 26,8 % Về đánh giá kết quảthực hiện thì thang điểm bình thường cũng được đánh giá với tỷ lệ phầntrăm cao nhất là 28,25% Như vậy, việc thực hiện các quy hoạch, kếhoạch, chính sách, quy định trong hoạt động sản xuất, kinh doanh lĩnhvực nông nghiệp tại huyện Bắc Trà My chưa thực sự được đánh giá cao

2.2.4 Tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về lĩnh vực nông nghiệp

a Thực trạng tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về lĩnh vực nông nghiệp

Phòng Kinh tế huyện là cơ quan hành chính được UBND huyện giao tổ chức thực hiện QLNN về lĩnh vực nông nghiệp Ngoài ra, còn có

như phòng tài chính-kế hoạch, phòng tài nguyên-môi trường, phòng quản lý đô thị, phòng văn hóa- thông tin, trung tâm kỹ thuật nông

nghiệp, công an xã, thị trấn để tổ chức thực hiện QLNN về nông nghiệp

b Đánh giá công tác tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về

nông nghiệp

Từ kết quả điều tra , về tiêu chí tính hợp lý trong tổ chức bộ máy QLNN về nông nghiệp đã phù hợp, các nhóm đối tượng điều tra đánh giá khá tương đồng nhóm từ đánh giá từ bình thường đến rất tốt chiếm tỷ

lệ 80%.Tương tự ,các mức độ hài lòng về sự phối hợp trong QLNN về nông nghiệp giữa các cơ quan, chất lượng đội ngũ cán bộ quản lý, mức

độ hài lòng của người dân, cán bộ quản lý đều có mức đánh giá hợp lý, hầu hết đồng ý đánh giá từ khung bình thường đến rất tốt chiếm tỷ lệ caolần lượt 84%, 83%, 88%

2.2.5 Thực trạng công tác thanh tra, kiểm tra trong hoạt động sản xuất nông nghiệp trên địa bàn huyện Bắc Trà My

a Thực trạng công tác thanh tra, kiểm tra trong hoạt động sản xuất nông nghiệp trên địa bàn huyện Bắc Trà My

Công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát việc giết mổ, vệ sinh thú y,kiểm tra ATTP trên lĩnh vực nông nghiệp và vật tư nông nghiệp trênđịa bàn huyện được UBND huyện chỉ đạo Phòng Tài chính - Kế hoạch,

phòng Nông nghiệp và phát triển nông thôn, phòng Kinh tế & Hạ tầng

và các ban ngành, UBND các xã, thị trấn, tổ dân phố, thôn triển khaithực hiện, đồng thời chỉ đạo theo dõi, giám sát việc thực hiện các công

tác đó.

Thực trạng kiểm tra, kiểm soát giết mổ và kiểm tra vệ sinh thú y:Công tác đóng dấu, dán tem vệ sinh thú y do thú y các xã, thị trấn thựchiện tại các cơ sở giết mổ được phép hoạt động trong theo Phương án

sắp xếp cơ sở giết mổ gia súc, gia cầm tại lò giết mổ tập trung.

Về công tác kiểm tra ATTP: Việc kiểm tra, đánh giá, và phân loạicác cơ sở là hết sức quan trọng, giúp các cơ quan QLNN quản lý các cơ

độ đánh giá công tác thanh tra, kiểm tra trong lĩnh vực NN (bình thường:35%, tốt: 32%, rất tốt:20%); Cán bộ kiểm tra làm việc đúng mực, kháchquan (bình thường: 38%, tốt: 36%, rất tốt: 18%), kết quả kiểm soát dịchbệnh (bình thường: 45%, tốt: 38%, rất tốt: 11%), Kết quả thực hiện kiểmtra, giám sát và xử lý các vi phạm lĩnh vực nông nghiệp (bình thường:40%, tốt: 46%, rất tốt: 10%), Mức độ hài lòng của người dân, cán bộquản lý (bình thường: 42%, tốt: 48%, rất tốt: 5%)

Công tác thanh kiểm tra chuyên ngành được thực hiện thườngxuyên đã góp phần ngăn chặn tình trạng gian lận thương mại, hàng giả,hàng kém phẩm chất trong kinh doanh giống, phân bón và các loại vật tưnông nghiệp và sản phẩm nông nghiệp trên địa bàn huyên Bắc Trà My.

- Thứ hai, công tác ban tuyên truyền, phổ biến các chính sách, quiđịnh trong nông nghiệp thực hiện tích cực, thường xuyên, kịp thời, thúc đẩyphát triển nông nghiệp rõ nét; đã ban hành kịp thời, đầy đủ các hướng dẫn vềTTHC trong lĩnh vực nông nghiệp, đảm bảo chặt chẽ thực hiện đúng quytrình và nội dung xây dựng

- Thứ ba, công tác triển khai thực hiện các quy hoạch, kế hoạch,chính sách, quy định trong hoạt động sản xuất, kinh doanh lĩnh vực nôngnghiệp nhìn chung kịp thời, đúng với đường lối, định hướng chung củahuyện; tạo điều kiện thuận lợi cho người dân thực hiện TTHC trong pháttriển nông nghiệp

- Thứ tư, công tác tổ chức, thực hiện quản lý nhà nước về lĩnh vựcnông nghiệp thường được củng cố thường xuyên, năng lực công chức