+ Sinh vật sản xuất: thực vật + Sinh vật tiêu thụ: động vật ăn cỏ, động vật ăn thịt + Sinh vật phân giải: nấm, vi khuẩn Câu 3 - Biện pháp xử lý chất thải trong công nghiệp và sinh hoạt: [r]
Trang 1TRƯỜNG THCS CHÁNH NGHĨA
ĐỀ THI HỌC KÌ II NĂM HỌC 2021-2022 MÔN SINH HỌC 9 Thời gian: 45 phút
ĐỀ SỐ 1
I Trắc nghiệm: (3 điểm) Hãy chọn phương án trả lời đúng nhất:
Câu 1 Các nhân tố vô sinh là gì ?
A Khí hậu: ánh sáng, nhiệt độ, gió, độ ẩm không khí
B địa hình và thổ nhưỡng: độ cao, độ trũng, độ dốc và đất, đá, các thành phần cơ giới
C Nước: nước biển, nước mưa, nước ao, hồ
D Cả A, B và C đều đúng
Câu 2 Những dấu hiệu điển hình của quần xã là:
A Số lượng cá thể từng loài, thành phần loài
B số lượng cá thể từng loài, số lượng các loài trong quần xã
C Số lượng các loài, thành phần loài trong quần xã
D Số lượng cá thể từng loài, số lượng các loài, thành phần loài
Câu 3 Rừng thuộc loại tài nguyên nào?
A Tài nguyên không tái sinh
B Tài nguyên tái sinh
C Tài nguyên năng lượng vĩnh cửu
D Câu B và C đều đúng
Câu 4 Dấu hiệu nào sau đây không phải là đặc trưng của quần thể?
A Tỉ lệ giới tính
B Thành phần nhóm tuổi
C Mật độ cá thể
D Lịch sử hình thành
Câu 5 Nguyên nhân chủ yếu làm mất cân bằng sinh thái là do:
A Hoạt động của con người
Trang 2B hoạt động cũa sinh vật
C Hạn hán và lũ lụt
D Động đất và núi lửa
Câu 6 Một hệ sinh thái bao gồm những thành phần nào?
A Thành phần vô sinh và con người
B Động vật và thành phần vô sinhể
C Động vật, thực vật và con người
D Thành phần vô sinh, thành phần hữu sinh
II Tự luận: (7 điểm)
Câu 1 Tại sao phải bảo vệ hệ sinh thái rừng?
Câu 2 Ưu thế lai là gì? Cho ví dụ
Câu 3 Thế nào là quần xã sinh vật ? Nêu các dấu hiệu điển hình của quần xã
Câu 4 Có các sinh vật sau: của, mèo rừng, sâu, cây, dê, cỏ, chim sâu, hổ, vi sinh vật, chuột
a Sắp xếp các sinh vật trên thành ba nhóm: sinh vật phân giải, sinh vật sản xuất và sinh vật tiêu thụ
b Viết 4 sơ đồ chuỗi thức ăn từ các sinh vật trên
ĐÁP ÁN ĐỀ THI SỐ 01
I TRẮC NGHIỆM
II TỰ LUẬN
Câu 1 Cần phải bảo vệ hệ sinh thái rừng vì:
- Bảo vệ hệ sinh thái rừng sẽ có vai trò rất quan trọng trong việc bảo vệ đất, nước, nơi ở cho sinh vật và
các tài nguyên sinh vật khác
- Rừng có vai trò điều hòa khí hậu
Câu 2
* Ưu thế lai là hiện tượng con lai F1 có sức sống cao hơn, sinh trưởng nhanh, phát triển mạnh, chống chịu tốt, các tính trạng hình thái và năng suất cao hơn trung bình giữa hai bố mẹ hoặc vượt trội cả hai bố mẹ
Trang 3* Ví dụ: lợn lai kinh tế ỉ Móng Cái x Đại Bạch có sức sống cao, lợn con mới đẻ đã nặng từ 0,7 đến 0,8
kg, tăng trọng nhanh, tỉ lệ thịt nạc cao hơn
Câu 3
* Quần xã sinh vật là một tập hợp những quần thể sinh vật thuộc nhiều loài khác nhau cùng sống trong
một không gian nhất định Các sinh vật trong quần xã có mối quan hệ gắn bó như một thể thống nhất và
do vậy quần xã có cấu trúc tương đối ổn định
* Các dấu hiệu điển hình của quần xã
- Số lượng các loài trong quần xã: độ đa dạng, độ nhiều, độ thường gặp
- Thành phần loài trong quần xã: loài ưu thế, loài đặc trưng
Câu 4
a Sắp xếp các sinh vật trên thành ba nhóm: sinh vật phân giải, sinh vật sản xuất và sinh vật tiêu thụ
- Sinh vật sản xuất: cây, cỏ
- Sinh vật tiêu thụ: của, mèo rừng, sâu, dê, chim sâu, hổ, chuột
- sinh vật phân giải: vi sinh vật
b Viết 4 sơ đồ chuỗi thức ăn từ các sinh vật trên
Cỏ → sâu → chim sâu → hổ → vi sinh vật
Cỏ → dê → hổ → vi sinh vật
Cỏ → chuột →mèo rừng → hổ →vi sinh vật
Cỏ → chuột → mèo rừng → vi sinh vật
………
ĐỀ SỐ 2
Câu 1 Hiện tượng tỉa cành tự nhiên ở thực vật chịu ảnh hưởng của nhân tố:
A Nhiệt độ B Ánh sáng
C Độ ẩm D Lượng mưa
Câu 2 Cho các sinh vật sau: Cỏ, chim sâu, sâu, vi khuẩn, mèo Mối quan hệ dinh dưỡng nào sau đây là
đúng:
A Cỏ → chim sâu → mèo → vi khuẩn → sâu
B Sâu → chim sâu → cỏ → mèo → vi khuẩn
Trang 4C Cỏ → sâu → chim sâu → mèo → vi khuẩn
D Cỏ → sâu → mèo → chim sâu → vi khuẩn
Câu 3 Hổ ăn thịt hươu nai là mối quan hệ:
A Cộng sinh
B Hội sinh
C Kí sinh
D Vật ăn thịt và con mồi
Câu 4 Tăng dân số quá nhanh dẫn tới:
A Thiếu nơi ở, trường học, bệnh viện
B Tăng chất lượng cuộc sống
C Phát triển kinh tế nhanh chóng
D Thiếu lao động
Câu 5 Điền từ, cụm từ trong ngoặc vào chỗ chấm:
(cùng loài, khác loài, thời gian, sinh sống, sinh sản, sinh dưỡng)
Quần thể sinh vật là tập hợp các cá thể …(1)…, cùng …(2)… trong một khoảng không gian xác định, vào một …(3)… xác đinh và có khả năng …(4)… tạo thế hệ mới
Câu 6
Môi trường là nơi sinh sống của sinh vật, bao gồm tất cả những gì bao quanh chúng Nhưng hiện nay, con người và tự nhiên có rất nhiều các tác động tiêu cực làm thay đổi các tính chất vật lý, hóa học, sinh học
của môi trường - gây ra hiện tượng ô nhiễm môi trường
Ô nhiễm môi trường làm ảnh hưởng tới sức khỏe và gây ra nhiều bệnh tật cho con người và sinh vật Tuy nhiên, con người hoàn toàn có khả năng hạn chế ô nhiễm môi trường để giảm thiểu các tác hại xấu đến
sức khỏe
Dựa vào kiến thức đã học về môi trường và ô nhiễm môi trường em hãy cho biết:
a Khái niệm môi trường
B Cho biết các hậu quả của ô nhiễm môi trường?
Câu 7
a Em hãy kể tên một số chất thải gây ô nhiễm môi trường?
Trang 5b Ở địa phương em có những hoạt động nào của con người gây mất cân bằng sinh thái, có những hoạt
động nào có tác dụng bảo vệ và cải tạo môi trường tự nhiên?
Câu 8 a Em hãy lấy một ví dụ về chuỗi thức ăn
b Thiết lập sơ đồ lưới thức ăn gồm các loài sau: Vi khuẩn, ếch, bọ rùa, cáo, gà, cỏ, châu chấu, dê, hổ
ĐÁP ÁN ĐỀ THI SỐ 02
I TRẮC NGHIỆM
II TỰ LUẬN
Câu 5
(1) cùng loài
(2) sinh sống
(3) thời gian
(4) sinh sản
Câu 6
- Môi trường là nơi sinh sống của sinh vật, bao gồm tất cả những gì bao quanh chúng
- Hâu quả của ô nhiễm môi trường:
+ Gây ra nhiều bệnh, tật cho con người và sinh vật như ung thư, các bệnh về đường hô hấp, các đột biến
gen, đột biến nhiễm sắc thể,…
+ Gây lũ lụt, hạn hán, sạt lở đất, biến đổi khí hậu,…
+ Gây mất cân bằng sinh thái do mất nhiều loài sinh vật
Câu 7
a Một số chất gây ô nhiễm môi trường
- Khí thải của xe máy, xe otô
- Rác thải sinh hoạt
- Thuốc trừ sâu
- Xác chết động vật
Trang 6B Liên hệ ở địa phương:
- Có các hoạt động gây mất cân bằng sinh thái như:
+ Đốt rừng lấy đất trồng trọt
+ Săn bắn động vật hoang dã
+ Chăn thả gia súc
+ Phát triển khu dân cư,
- Có các hoạt động có tác dụng bảo vệ môi trường tự nhiên:
+ Trồng rừng, bảo vệ và chăm sóc rừng
+ Vứt rác đúng nơi quy định
+ Sản xuất lương thực, thực phẩm an toàn
+ Ủ phân động vật trước khi sử dụng
Câu 8
a
b
………
Trang 7ĐỀ SỐ 3
Câu 1 Tảo và nấm hợp lại thành địa y Tảo quang hợp tổng hợp chất hữu cơ còn nấm hút nước và muối
khoáng cung cấp cho địa y Đây là ví dụ về mối quan hệ
A kí sinh B cộng sinh
C cạnh tranh D đối địch
Câu 2 Dấu hiệu nào sau đây không phải là dấu hiệu đặc trưng của quần thể?
A Mật độ
B Thành phần nhóm tuổi
C Độ đa dạng
D Tỉ lệ đực - cái
Câu 3 Tài nguyên nào sau đây thuộc dạng tài nguyên không tái sinh?
A Rừng B Đất
C Khoáng sản D Sinh vật
Câu 4 Trật tự của các dạng sinh vật trong một chuỗi thức ăn thường gặp là:
A Sinh vật sản xuất → Sinh vật phân giải → Sinh vật tiêu thụ
B Sinh vật tiêu thụ → Sinh vật sản xuất → Sinh vật phân giải
C Sinh vật phân giải → Sinh vật sản xuất → Sinh vật tiêu thụ
D Sinh vật sản xuất → Sinh vật tiêu thụ → Sinh vật phân giải
Câu 5 a Kể tên các môi trường sống của sinh vật? Lấy ví dụ 3 sinh vật sống trong mỗi môi trường sống
khác nhau?
b Ô nhiễm môi trường là gì? Nguyên nhân và hậu quả của ô nhiễm môi trường?
Câu 6 Cho các quần thể sau: Cỏ, thỏ, dê, chim ăn sâu, sâu hại thực vật, hổ, vi sinh vật, mèo rừng
a Xây dựng 5 chuỗi thức ăn có thể có trong quần xã sinh vật nêu trên
b Xây dựng lưới thức ăn của quần xã sinh vật trên ?
ĐÁP ÁN ĐỀ THI SỐ 03
I TRẮC NGHIỆM
Trang 8B C C D
II TỰ LUẬN
Câu 5
a Các dạng môi trường là:
+ Môi trường đất: Chuột chũi, giun đất
+ Môi trường nước: Cá, rùa
+ Môi trường trên cạn - không khí: người, hổ
+ Môi trường sinh vật: Giun móc, giun đũa, ve chó…
VD: Cá chép sống ở dưới nước
Người sống trên mặt đất
Giun đất sống trong lòng đất
Giun đũa kí sinh trong ruột người
b
- Ô nhiễm môi trường là hiện tượng môi trường tự nhiên bị bẩn, đồng thời các tính chất vật lí, hoá học,
sinh học của môi trường bị thay đổi gây tác hại tới đời sống của con người và các sinh vật khác
- Ô nhiễm môi trường do:
+ Hoạt động của con người: Đốt cháy nhiên liệu thải các khí độc vào khí quyển, dùng thuốc bảo vệ thực
vật và hoá chất, các tác nhân sinh học, các chất phóng xạ
+ Hoạt động của tự nhiên: Núi lửa phun nham thạch, xác sinh vật thối rữa
- Ô nhiễm môi trường tạo điều kiện cho nhiều loài sinh vật gây bệnh cho người và động vật phát triển
Câu 6
a Một chuỗi thức ăn phải có đủ sinh vật sản xuất – sinh vật tiêu thụ - sinh vật phân giải:
Các chuỗi thức ăn có thể có là:
1 Cỏ → thỏ → mèo rừng → hổ → VSV
2 Cỏ → sâu hại thực vật → chim ăn sâu → mèo rừng → hổ → VSV
3 Cỏ → dê → hổ → VSV
4 Cỏ → sâu hại thực vật → chim ăn sâu → VSV
Trang 95 Cỏ → thỏ → mèo rừng → VSV
b
………
ĐỀ SỐ 4
I Trắc nghiệm: (4 điểm)
Câu 1 Hãy chọn phương án trả lời đúng nhất:
1 Mối quan hệ đảm bảo tính gắn bó trong quần xã sinh vật là
A Hợp tác B Cộng sinh
C Dinh dưỡng D Hội sinh
2 Dấu hiệu nào sau đây không phải là dấu hiệu đặc trưng của 1 quần thể?
A Mật độ B Cấu trúc tuổi
C Độ đa dạng D Tỉ lệ đực cái
3 Đặc điểm nào sau đây không đúng với khái niệm quần thể ?
A Nhóm cá thể cùng loài có lịch sử phát triển chung
B Tập hợp ngẫu nhiên nhất thời
C Có khả năng sinh sản
D Có quan hệ với môi trường
4 Tự thụ phấn và giao phối cận huyết có ý nghĩa:
A Tạo dòng thuần
B Củng cố và giữ ổn định những tính trạng mong muốn
C Đánh giá được kiểu gen, loại bỏ những gen xấu
D Cả A, B và C đều đúng
5 Ưu thế lai biêu hiện cao nhất ở
Trang 10A F1
B F2
C Tất cả các thế hệ lai
D Thế hệ lai thứ 2
Câu 2 Các yếu tố sau đây là những đặc điểm của cây ưa sáng và cây ưa bóng Em Hãy chọn ra những
đặc điểm phù hợp cho từng loại cây rồi ghi vào phần trả lời bên dưới:
A Thân gỗ cao, to
B Lá to, màu xanh sẫm
C Tán cây to mọc phần ngọn cây
D Tán cây vừa và nhỏ, dạng lùn, bụi
E Tán cây thấp, nhỏ, mem
F Lá nhỏ, xanh nhạt
Trả lời:
- Cây ưa sáng: ………
- Cây ưa bóng: ………
II Tự luận: (6 điểm)
Câu 1 Hoạt động chặt phá rừng bừa bãi và gây cháy rừng sẽ dẫn đến hậu quả nghiêm trọng như thế nào?
Theo em đó là những hậu quả gì?
Câu 2 Thế nào là một hệ sinh thái? Cho ví dụ Phân tích các thành phần chính trong hệ sinh thái đó
Câu 3 Giải thích cách làm của 2 biện pháp sau:
- Biện pháp xử lý chất thải trong công nghiệp và sinh hoạt
- Biện pháp trồng cây gây rừng để điều hoà khí hậu
ĐÁP ÁN ĐỀ THI SỐ 04
I TRẮC NGHIỆM
II TỰ LUẬN
Trang 11Câu 1 Chặt phá rừng bừa bãi và gây cháy rừng sẽ gây ra những hậu quả sau:
- Mất cây rừng, gây xói mòn, lở đất
- Không có cây rừng cản khi mưa gây lũ quét, ô nhiễm môi trường, mất tài sản và ảnh hưởng tới tính
mạng con người
- Nước không thấm được sâu, lượng nước ngầm giảm
- Mất nhiều loài sinh vật, mất nơi ở, làm giảm sự đa dạng sinh học và mất cân bằng sinh thái
Câu 2
- Hệ sinh thái bao gồm quần xã sinh vật và môi trường sống của quần xã (sinh cảnh)
- Ví dụ: hệ sinh thái rừng nhiệt đới
- Phân tích các thành phần trong hệ sinh thái:
+ Thành phần vô sinh: nước, ánh sáng, nhiệt độ
+ Sinh vật sản xuất: thực vật
+ Sinh vật tiêu thụ: động vật ăn cỏ, động vật ăn thịt
+ Sinh vật phân giải: nấm, vi khuẩn
Câu 3
- Biện pháp xử lý chất thải trong công nghiệp và sinh hoạt:
Xây dựng các quy trình kỹ thuật để xử lý chất thải trước khi đưa ra môi trường Không lạm dụng chất hoá học và thuốc trừ sâu, thuốc diệt cỏ trên đồng ruộng; tăng cường sử dụng các biện pháp đấu tranh sinh
học Các rác thải từ bệnh viện cần phải được xử lý, tiệt trùng cẩn thận trước khi đưa vào xử lý chung với
các chất thải khác v.v…
- Biện pháp trồng cây gây rừng để điều hoà khí hậu:
Ngăn cấm chặt phá các khu rừng già, trồng rừng ở các sườn dốc, đồi trọc để hạn chế lũ Bảo vệ rừng ở
đầu nguồn để tăng khả năng giữ nước của rừng Vừa quy hoạch hợp lý giữa việc khai thác tài nguyên
rừng, vừa phục hồi, bảo tồn và phát triển chúng Tạo điều kiện để cây rừng phát triển và bảo vệ môi
trường sống của thú rừng
………
ĐỀ SỐ 5
Câu 1 Giả sử các gen trội là có lợi, tổ hợp gen nào sau đây có thể tạo ra ưu thế lai tốt nhất?
A Aabbdd B AaBbdd
Trang 12C AaBbDd D AabbDD
Câu 2 Tập hợp sinh vật nào sau đây không phải là quần thể sinh vật?
A Tập hợp các cây cọ trên một quả đồi ở Phú Thọ
B Tập hợp cá trong Hồ Tây, Hà Nội
C Tập hợp ốc bươu vàng trong một ruộng lúa
D Tập hợp cá trắm cỏ trong một cái ao
Câu 3 Đặc điểm nào dưới đây là đúng về lá cây ưa sáng?
A Phiên lá rộng, màu xanh sẫm
B Phiến lá dày, rộng, màu xanh nhạt,
C Phiến lá hẹp, dày, màu xanh nhạt
D Phiến lá hẹp, mỏng, màu xanh sẫm
Câu 4 Một hệ sinh thái hoàn chỉnh gồm các thành phần sau:
A Thành phần vô sinh
B Thành phần hữu sinh
C Sinh vật tiêu thụ
D Thành phần vô sinh và hữu sinh
Câu 5 Tài nguyên nào sau đây thuộc dạng tài nguyên không tái sinh:
A Tài nguyên khoáng sản
B Tài nguyên đât
C Tài nguyên rừng
D Tài nguyên sinh vật
Câu 6 Đặc trưng nào sau đây không có ở quần thể?
A Thành phần nhóm tuổi
B Độ đa dạng,
C Tỉ lệ giới tính
D Mật độ cá thể
Trang 13Câu 7 Ở một quần thể ngô, thế hệ xuất phát (P) cây có kiểu gen Aa chiếm tỉ lệ 100% Nếu cho P tự thụ
phấn bắt buộc thì sau một thế hệ, cây có kiểu gen đồng hợp ở đời F1 chiếm tỉ lệ bao nhiêu?
A 18,75% B 50%
C 25% D 87,5%
Câu 8 Nhận xét nào sau đây là đúng về hiện tượng thoái hóa giống?
A Đời con F1 sinh sản nhanh, sức sống kém
B Con lai F1 có khả năng sinh sàn tốt, năng suất cao
C Thế hệ con sinh ra có sức sống giảm sút, năng suất thấp
D Thế hệ con có sức sống kém, năng suất cao
Câu 9 Cho các hiện tượng sau:
1 Các cây thông gần nhau liền rễ với nhau;
2 Ve, bét sống trên lưng trâu;
3 Một số loài cá mập ăn thịt chính con của chúng;
4 Hải quỳ sống chung với cua biển;
5 Cá ép bám vào mai rùa biển để được mang đi xa; tìm thức ăn và lấy nguồn ôxi;
6 Cây nắp ấm bắt một số loài sâu bọ
a) Hãy cho biết mỗi hiện tượng trên thuộc mối quan hệ sinh thái nào?
b) So sánh mối quan hệ ở hiện tượng (4) và (5)
Câu 10 a) Thế nào là một lưới thức ăn?
b) Cho một quần xã sinh vật gồm các loài sau: Thực vật, rắn, châu chấu, chuột, sâu hại thực vật, ếch,
chim ăn sâu, cú mèo, vi sinh vật phân giải
- Thiết lập sơ đồ lưới thức ăn từ các loài sinh vật trong quần xã nói trên?
- Loại bỏ mắt xích nào trong quần xã trên thì quần xã bị ảnh hưởng nhiêu nhất? Giải thích
ĐÁP ÁN ĐỀ THI SỐ 05
I TRẮC NGHIỆM
Trang 14II TỰ LUẬN
Câu 9
a 1 Hỗ trợ cùng loài
2 Ký sinh
3 Cạnh tranh cùng loài
4 cộng sinh
5 hội sinh
6 sinh vật ăn sinh vật
b mối quan hệ 4 và 5
+ giống nhau: đều là quan hệ hỗ trợ
+ khác nhau: Cộng sinh : cả 2 loài đều có lợi ; hội sinh : chỉ 1 loài có lợi, loài kia không có lợi hoặc có
hại
Câu 10
a Lưới thức ăn là tập hợp các chuỗi thức ăn có nhiều mắt xích chung
B Lưới thức ăn có thể là
Nếu loại bỏ thực vật thì lưới thức ăn bị ảnh hưởng nghiêm trọng nhất vì thực vật là sinh vật sản xuất
………HẾT………
