Để hiểu sâu hơn về việc áp dụng kinh tế lượng vào việc nghiên cứu và đánh giá các tác động của một số nhân tố đến tỉ lệ thất nghiệp của một quốc gia, mà cụ thể là Việt Nam, nhóm chúng em
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA HÀ NỘI
VIỆN KINH TẾ & QUẢN LÍ
-MÔN HỌC: KINH TẾ LƯỢNG
CHỦ ĐỀ: CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG TỚI TỈ LỆ THẤT
NGHIỆP Ở VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2008-2020
GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN: BÀNH THỊ HỒNG LAN
THỰC HIỆN: NHÓM 4
1.NGUYỄN THỊ THÚY QUỲNH - 20176171 2.NGUYỄN THÀNH CÔNG - 20198061 3.PHAN THỊ ÁI QUYÊN - 20198085 4.NGUYỄN THỊ LAN ANH - 20198055
Hà Nội, ngày 10 tháng 1 năm 2022
Trang 2MỤC LỤC
LỜI MỞ ĐẦU ……… 3
I Mục đích nghiên cứu………3
II Định nghĩa vấn đề……….3
1.Cơ sở lí thuyết ……… 3
2.Lựa chọn biến………4
III Thu thập dữ liệu………4
IV Thiết kế mô hình ……… 5
V Ước lượng mô hình, kiểm định và phân tích…………6
VI Thảo luận kết quả……….12
VII Gợi ý chính sách……… 12
KẾT LUẬN ……….….13
Tài liệu tham khảo ………14
Trang 3Lời mở đầu
Tỉ lệ thất nghiệp là một trong những chỉ tiêu quan trọng trong việc đánh giá sức mạnh của một nền kinh tế Nhận thức chính xác và sử dụng hợp lí chỉ tiêu này có ý nghĩa quan trọng trong việc khảo sát và đánh giá tình trạng phát triển bền vững, nhịp nhàng toàn diện nền kinh tế Bất cứ một quốc gia nào mong muốn tăng trưởng kinh tế ổn định đều đặn, biết quan tâm duy trì tỉ lệ thất nghiệp ở mức hợp lí, nhằm tạo đà cho
nền kinh tế đi lên
Để hiểu sâu hơn về việc áp dụng kinh tế lượng vào việc nghiên cứu và đánh giá các tác động của một số nhân tố đến tỉ lệ thất nghiệp của một quốc gia, mà cụ thể là Việt Nam, nhóm chúng em xây dựng tiểu luận kinh tế lượng với đề tài “Các nhân tố ảnh hưởng đến tỉ lệ thất nghiệp của Việt Nam giai đoạn 2008-2020”
Chúng em xin chân thành cảm ơn giảng viên hướng dẫn - GV.Bành Thị Hồng Lan giúp đỡ chúng em thực hiện bài tiểu luận này Trong quá trình làm bài tiểu luận, những sai sót là điều khó tránh khỏi, chúng em rất mong được cô góp ý để nhóm chúng em có thể hoàn thiện và rút ra những kinh nghiệm cho những lần nghiên cứu tiếp theo
I Mục đích nghiên cứu
Chúng em đã khảo sát dữ liệu trong 13 năm Dựa trên các yếu tố như:tỷ lệ tăng trưởng GDP, tỷ lệ tăng trưởng dân số, tỷ lệ lạm phát, vốn đâù tư nước ngoài Chúng
em đã lấy số liệu thống kê qua các năm ứng với những chỉ tiêu này Câu hỏi đặt ra là: Vậy yếu tố nào đã tác động mạnh mẽ nhất tới tỉ lệ thất nghiệp trong giai đoạn 2008-2020
II Định nghĩa vấn đề (lựa chọn các biến)
1 Cơ sở lý thuyết
TỔNG QUAN VỀ THẤT NGHIỆP
Khái niệm:
Thất nghiệp là những người trong độ tuổi lao động có khả năng làm việc, mong
Trang 4muốn làm việc nhưng lại không tìm được việc làm.
Tỷ lệ thất nghiệp là phần trăm số người lao động không có việc làm trên tổng số lực lượng lao động xã hội
Lực lượng lao động (L) = số người có việc làm (E) + số người thất nghiệp (U)
Hàm hồi quy tổng thể biểu diễn mối quan hệ giữa biến phụ thuộc là tỷ lệ thất nghiệp với các biến độc lập X1,X2,X3,X4 có dạng:
2 Lựa chọn các biến
Loại biến Tên biến Ý nghĩa Kỳ vọng Giải thích Biến phụ thuộc Y Tỷ lệ thất nghiệp
Biến độc lập
X1 Tỷ lệ tăng trưởng
-Tăng trưởng kinh
tế cao thì tỷ lệ thất nghiệp giảm
X2 Tỷ lệ tăng trưởng
-Dân số tăng thì tỷ
lệ thất nghiệp giảm
X3 Tỷ lệ lạm phát
-Lạm phát giảm thì tạo thêm nhiều cơ hội việc làm hơn
X4
Tỷ lệ vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài
+
Đầu tư nước ngoài trực tiếp vào VN thì tạo nhiều cơ hội việc làm
III Thu thập số liệu
- Phương pháp thu thập dữ liệu thứ cấp từ các nguồn tin cậy như World Bank, theGlobalEconomy.com, focus-economy.com, ceicdata…
- Mẫu số liệu gồm 13 quan sát, từ năm 2008 đến năm 2020
Trang 5Năm Y X1 X2 X3 X4
IV Thiết kế mô hình
Ta có mô hình:
Xét hệ số tương quan
- Ta thấy các biến độc lập có tương quan với biến phụ thuộc
- Các biến X1, X2, X3 có hệ số tương quan âm, cho thấy tác động ngược chiều với biến phụ thuộc
- Biến X4 có hệ số tương quan dương, có tác động cùng chiều với biến phụ thuộc
- Có thể thấy mô hình không có đa cộng tuyến ở mức độ cao
- Khả năng xảy ra sự tương quan ở mô hình rất thấp
Xét mô hình hồi quy phụ:
Trang 6Pf > 0,05 => chấp nhận Ho => mô hình không có ý nghĩa.
Từ 2 mô hình trên có thể thấy mô hình hồi quy không xảy ra đa cộng tuyến
V Ước lượng, kiểm định và phân tích
Kết quả phân tích hồi quy chạy bởi EXCEL:
Hàm hồi quy mẫu chúng ta nhận được là:
- có nghĩa là nếu tỷ kệ tăng trưởng GDP, lạm phát, tăng trưởng dân số, FDI bằng
0 thì tỷ lệ thất nghiệp là 2,910421%
- : khi lạm phát, tăng trưởng dân số, FDI không đổi, nếu tỷ lệ tăng trưởng GDP tăng lên 1% thì tỷ lệ thất nghiệp giảm 0,11367%
Trang 7- : khi tỷ lệ tăng trưởng GDP, lạm phát, FDI không đổi, nếu tỷ lệ tăng trưởng dân
số tăng lên 1% thì tỷ lệ thất nghiệp giảm 1,7533%
- : khi tỷ lệ tăng trưởng GDP, tăng trưởng dân số, FDI không đổi, nếu tỷ lệ lạm phát tăng lên 1% thì tỷ lệ thất nghiệp giảm 0,04753%
- : khi tỷ lệ tăng trưởng GDP, lạm phát, tăng trưởng dân số không đổi, nếu tỷ lệ vốn đầu tư FDI tăng lên 1% thì tỷ lệ thất nghiệp tăng 0,229953%
CÁC PHÂN TÍCH
Độ chính xác của ước lượng
2,424138 0,099771 2,331727 0,018154 0,105851
Độ phù hợp của mô hình
Mô hình hồi quy mẫu giải thích được 61,07% sự thay đổi của biến phụ thuộc thông quan biến độc lập
có nghĩa là 41,62% sự biến đổi của tỷ lệ thất nghiệp được giải thích chung bởi các biến trong mô hình
Ước lượng khoảng tin cậy: với mức ý nghĩa 5%
(-2,68; 6,5) (0,34; 0,11) (-7,13; 3,62) (-0,09; -0,006) (-0,014; 0,47)
Kiểm định giả thuyết:
Kiểm định T với mức ý nghĩa
- :
:
chấp nhận
Kết luận: tỷ lệ tăng trưởng GDP không có tác động đến tỷ lệ thất nghiệp
- :
:
chấp nhận
Kết luận: tỷ lệ tăng trưởng dân số không có tác động đến tỷ lệ thất nghiệp
- :
:
bác bỏ
Kết luận: tỷ lệ tăng lạm phát có tác động đến tỷ lệ thất nghiệp
- :
:
chấp nhận
Kết luận: tỷ lệ phần trăm vốn đầu tư nước ngoài không có tác động đến tỷ lệ thất nghiệp
Kiểm định F với mức ý nghĩa 5%
Trang 8
chấp nhận Ho.
Kết luận: mô hình không có ý nghĩa
Loại bỏ biến: ta thấy biến X2 tỷ lệ tăng trưởng dân số có giá trị P-value cao nhất vì có ít ý nghĩa nhất
Do đó, biến này bị loại bỏ khỏi đặc trưng mô hình và chúng ta sẽ thực hiện hồi quy với những biến còn lại
Hàm hồi quy mẫu nhận được:
- : có nghĩa là nếu tỷ kệ tăng trưởng GDP, lạm phát, , FDI bằng 0 thì tỷ lệ thất nghiệp là 1,169896%
Trang 9- : khi lạm phát, FDI không đổi, nếu tỷ lệ tăng trưởng GDP tăng lên 1% thì tỷ lệ thất nghiệp giảm 0,14873%
- : khi tỷ lệ tăng trưởng GDP, FDI không đổi, nếu tỷ lệ lạm phát tăng lên 1% thì
tỷ lệ thất nghiệp giảm 0,05138%
- : khi tỷ lệ tăng trưởng GDP, lạm phát, nếu tỷ lệ vốn đầu tư FDI tăng lên 1% thì
tỷ lệ thất nghiệp tăng 0,263333%
CÁC PHÂN TÍCH:
Độ chính xác của ước lượng
Ước lượng khoảng tin cậy: với mức ý nghĩa 5%
(0,42; 2,76) (-0,34; 0,04) (-0,09; -0,01) (0,05; 0,48)
Độ phù hợp của mô hình
Mô hình hồi quy mẫu giải thích được 58,32% sự thay đổi của biến phụ thuộc thông qua biến độc lập
có nghĩa là 44,43% sự biến đổi của tỷ lệ thất nghiệp được giải thích chung bởi các biến trong mô hình
Kiểm định giả thuyết
Kiểm định T với mức ý nghĩa 5%
- :
:
chấp nhận
Kết luận: tỷ lệ tăng trưởng GDP không có tác động đến tỷ lệ thất nghiệp
- :
:
bác bỏ
Kết luận: tỷ lệ tăng lạm phát có tác động đến tỷ lệ thất nghiệp
- :
:
bác bỏ
Kết luận: tỷ lệ phần trăm vốn đầu tư nước ngoài có tác động đến tỷ lệ thất nghiệp
Kiểm định F với mức ý nghĩa 5%
bác bỏ Ho
Kết luận: mô hình có ý nghĩa
Trang 10Ta thấy rằng việc loại bỏ biến đã cải thiện các ràng buộc lựa chọn của mô hình, đã cải thiện độ chính xác của các hệ số còn lại bằng cách làm cho chúng có ý nghĩa nhiều hơn, dễ dàng thấy được điều này qua giá trị P-value Biến có hệ số ít ý nghĩa nhất (giá trị P-value cao nhất) bây giờ là tỷ lệ tăng trưởng gdp Điều này gợi ý rằng với sự có mặt của các biến khác, tỷ lệ tăng trưởng gdp không ảnh hưởng lên tỷ lệ thất nghiệp
Do vậy, loại bỏ biến X1 là cần thiết và lại tiếp tục hồi quy với những biến còn lại
Kết quả phân tích:
Mô hình hồi quy mẫu nhận được:
- : Nếu tỷ lệ lạm phát, FDI bằng 0 thì tỷ lệ thất nghiệp là 0.224092%
- : Khi tỷ lệ FDI không đổi, nếu tỷ lệ lạm phát tăng lên 1% thì tỷ lệ thất nghiệp giảm 0.04647%
Trang 11- : Khi tỷ lệ lạm phát, nếu tỷ lệ vốn đầu tư fdi tăng thêm 1% thì tỷ lệ thất nghiệp tăng 0.270822%
CÁC PHÂN TÍCH:
Độ chính xác của ước lượng
Ước lượng khoảng tin cậy với mức ý nghĩa 5%
(-1,08; 1,53) (-0,09; -0,005) (0,492; 0,49)
Độ phù hợp của mô hình
Mô hình hồi quy mẫu giải thích được 46,3% sự thay đổi của biến phụ thuộc thông qua biến độc lập
có nghĩa là 35,57% sự biến đổi của tỷ lệ thất nghiệp được giải thích chung bởi các biến trong mô hình
Kiểm định giả thuyết
Kiểm định T với mức ý nghĩa 5%
- :
:
bác bỏ
Kết luận: tỷ lệ tăng lạm phát có tác động đến tỷ lệ thất nghiệp
- :
:
bác bỏ
Kết luận: tỷ lệ phần trăm vốn đầu tư nước ngoài có tác động đến tỷ lệ thất nghiệp
Kiểm định F với mức ý nghĩa 5%
bác bỏ Ho
Kết luận: mô hình có ý nghĩa
VI Thảo luận kết quả
Từ việc kiểm định trên, ta thấy có biến X1, X2 không có ý nghĩa thống kê trong mô hình Ta có thể loại khỏi mô hình và chạy mô hình mới như sau:
Dựa trên tất cả các ràng buộc, mô hình số (1) dường như là “tốt nhất” và được chọn như là mô hình cuối cùng cho việc diễn dịch
(1)
Trang 12- Các hệ số của tỷ lệ lạm phát và vốn đầu tư nước ngoài có ý nghĩa rất lớn.
- Mô hình lựa chọn phù hợp với lý thuyết
- Mô hình ban đầu được chọn sau khi được kiểm tra thì không có đa cộng tuyến xảy ra
- Tỷ lệ lạm phát và vốn đầu tư nước ngoài FDI là hai yếu tố tác động mạnh mẽ đến tỷ lệ thất nghiệp
VII Gợi ý chính sách
Sau khi nghiên cứu về những nhân tố ảnh hưởng đến tỉ lệ thất nghiệp ở Việt Nam, nhóm kiến nghị một số giải pháp sau để làm giảm tỉ lệ thất nghiệp:
- Giảm bớt sức ép về cung lao động nhờ việc đẩy mạnh kế hoạch hoá gia đình, di dân
để cân đối giữa vốn lao động và các loại vốn khác, mở rộng xuất khẩu lao động Tăng cường đào tạo nghề, nâng cao chất lượng lao động
- Xây dựng và thực hiện hệ thống chính sách kinh tế vĩ mô có hiệu lực thúc đẩy tăng trưởng kinh tế cao đi kèm với tăng nhu cầu về lao động một cách bền vững
- Duy trì chỗ làm việc cho người đang có việc làm, tránh sa thải hàng loạt Từng bước xây dựng và thực hiện chính sách bảo hiểm thất nghiệp
- Tăng cường các hoạt động hỗ trợ trực tiếp để giải quyết việc làm cho người thất nghiệp và người thiếu việc làm, cho các đối tượng yếu thế trong thị trường lao động
- Tạo điều kiện thuận lợi cho người lao động tự tạo việc làm và có điều kiện tham gia xuất khẩu lao động
- Chính phủ nên có những chính sách về mức thuế thu nhập cá nhân và mức tiền lương tối thiểu phù hợp để ngăn chặn việc cản trở tăng trưởng kinh tế
Nếu đáp ứng được tất cả các yếu tố trên, trong tương lai xã hội Việt Nam sẽ giảm tải được tối đa tỷ lệ thất nghiệp đang diễn ra
Kết luận
Những kết quả nghiên cứu ở trên đã giúp chúng ta có một cách nhìn rõ ràng và tương đối đầy đủ về những tác động của tỷ lệ tăng trưởng GDP, tỷ lệ gia tăng dân số, tỷ lệ lạm phát, phần trăm vốn đầu tư nước ngoài đến tỷ lệ thất nghiệp ở Việt Nam giai đoạn 2008-2010 Nhờ việc chạy mô hình và đưa ra các kiểm định, chúng em có những nhận
Trang 13xét đầy đủ về sự ảnh hưởng của từng biến được đưa vào mô hình và từ đó đề xuất một
số kiến nghị phù hợp giúp làm giảm tỉ lệ thất nghiệp ở nước ta
Bằng phương pháp kiểm định đối với mô hình kinh tế lượng, kết quả thực nghiệm cho thấy sự ảnh hưởng to lớn của các biến số được nghiên cứu đến tỉ lệ thất nghiệp Điều này đặt ra cho chính phủ, các nhà hoạch định chính sách cần có những chính sách hợp
lý về dân số, tăng trưởng GDP, lạm phát, và vốn đầu tư nước ngoài hợp lý và triển khai
có hiệu quả các chính sách này!
Trang 14Danh mục tài liệu tham khảo
Nguồn số liệu:
Tỷ lệ thất nghiệp: https://databank.worldbank.org/Unemployment-rate-of-9-countries-in-South-East-Asia/id/1d34dbab
Tỷ lệ tăng trưởng GDP: https://data.worldbank.org/indicator/NY.GDP.MKTP.KD.ZG? locations=VN
Tỷ lệ gia tăng dân số: https://databank.worldbank.org/Population-grow-rate-of-9-countries-in-South-East Asia/id/b199eafd
Tỷ lệ lạm phát: https://data.worldbank.org/indicator/FP.CPI.TOTL.ZG?
end=2020&locations=VN&start=1996&view=chart
Phần trăm vốn đầu tư nước ngoài:
https://data.worldbank.org/indicator/BX.KLT.DINV.WD.GD.ZS?locations=VN
Ngoài ra còn tham khảo một số nguồn như:
https://www.focus-economics.com/country-indicator/vietnam/inflation
https://www.theglobaleconomy.com/Vietnam/inflation/
https://www.ceicdata.com/en/indicator/vietnam/foreign-direct-investment of-nominal-gdp#:~:text=What%20was%20Vietnam's%20Foreign%20Direct,4.9%20%25%20in