Vai trò của các tổ chức chính trị - xã hội

Tổ chức chính trị xã hội là tập hợp những người có chung mục tiêu về chính trị, có cùng đặc điểm xã hội đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, cùng xây dựng nước Việt Nam xã hội chủ nghĩa, dân giàu, nước mạnh, công bằng, dân chủ, văn minh. Ở nước ta hiện nay có các tổ chức chính trị xã hội hoạt động dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, gồm: Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Công đoàn Việt Nam, Hội Nông dân Việt Nam, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, Hội Cựu Chiến binh Việt Nam. Khoản 2 Điều 9 Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khẳng định: “Công đoàn Việt Nam, Hội Nông dân Việt Nam, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, Hội Cựu chiến binh Việt Nam là các tổ chức chính trị xã hội được thành lập trên cơ sở tự nguyện, đại diện và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của thành viên, hội viên tổ chức mình; cùng các tổ chức thành viên khác của Mặt trận phối hợp và thống nhất hành động trong Mặt trận Tổ quốc Việt Nam”.

HỌC VIỆN BÁO CHÍ VÀ TUYÊN TRUYỀN

KHOA CHÍNH TRỊ HỌC

TIỂU LUẬN MÔN: CHÍNH TRỊ HỌC PHÁT TRIỂN

VAI TRÒ CỦA CÁC TỔ CHỨC CHÍNH TRỊ - XÃ HỘI ĐỐI VỚI SỰ

PHÁT TRIỂN CỦA VIỆT NAM

Họ và tên: Lê Huyền Phương

Mã SV: 1955380040Lớp: Truyền thông chính sách K39

Năm học 2021-2022

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Tổ chức chính trị - xã hội là tập hợp những người có chung mục tiêu vềchính trị, có cùng đặc điểm xã hội đặt dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản ViệtNam, cùng xây dựng nước Việt Nam xã hội chủ nghĩa, dân giàu, nước mạnh,công bằng, dân chủ, văn minh Ở nước ta hiện nay có các tổ chức chính trị - xãhội hoạt động dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, gồm: Mặt trận Tổquốc Việt Nam, Công đoàn Việt Nam, Hội Nông dân Việt Nam, Đoàn Thanhniên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, Hội Cựu Chiếnbinh Việt Nam Khoản 2 Điều 9 Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩaViệt Nam khẳng định: “Công đoàn Việt Nam, Hội Nông dân Việt Nam, ĐoànThanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam, Hội Cựuchiến binh Việt Nam là các tổ chức chính trị - xã hội được thành lập trên cơ sở

tự nguyện, đại diện và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của thànhviên, hội viên tổ chức mình; cùng các tổ chức thành viên khác của Mặt trận phốihợp và thống nhất hành động trong Mặt trận Tổ quốc Việt Nam”

Tương ứng với hệ thống hành chính ở nước ta gồm 4 cấp, từ trung ươngđến cấp tỉnh, huyện và xã, các tổ chức chính trị - xã hội cũng được tổ chức vàhoạt động 4 cấp nêu trên Với tư cách là thành viên của Mặt trận Tổ quốc ViệtNam, dù ở cấp hành chính nào, các tổ chức chính trị - xã hội đều đại diện, bảo

vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân, của hội viên; tập hợp,phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, thực hiện dân chủ, tăng cườngđồng thuận xã hội; giám sát, phản biện xã hội; tham gia xây dựng Đảng, Nhànước, chính quyền, góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Các tổ chức chính trị

- xã hội có vai trò quan trọng trong sự phát triển của Việt Nam

Nhận thức rõ được tầm quan trọng của toàn cầu hóa, bản thân em xinchọn nghiên cứu “Vai trò của các tổ chức chính trị - xã hội đối với sự phát triểncủa Việt Nam” làm đề tài tiểu luận để mong muốn góp một phần nhỏ vào vàocông cuộc xây dựng sự phát triển của đất nước Việt Nam trong thời đại ngàynay.

2 Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu

2.1 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu những vấn đề lý luận và thực tiễn về vai tròcủa các tổ chức chính trị xã hội đối với sự phát triển của Việt Nam trong giaiđoạn hiện nay; đề tài đề xuất một số quan điểm, giải pháp nhằm hỗ trợ tăngcường triển khai những mặt tích cực xây dựng phát triển các lĩnh vực cho đấtnước ta

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

Làm rõ những vấn đề lý luận về các tổ chức chính trị - xã hội đối với sựphát triển quốc gia như thế nào

Vai trò các tổ chức chính trị xã hội đối với sự phát triển của Việt Nam trêncác phương diện phát triển: chính trị, kinh tế, xã hội

Đề xuất một số kinh nghiệm, định hướng, giải pháp nhằm tăng cường vaitrò của các tổ chức chính trị - xã hội với sự phát triển của Việt Nam

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng tượng nghiên cứu

Nghiên cứu vai trò các tổ chức chính trị xã hội đối với sự phát triển củaViệt Nam bao gồm phân tích các lĩnh vực cụ thể, thực trạng ra sao, đề xuất cụthể các hoạt động có liên quan đến vai trò các tổ chức chính trị xã hội nhằm cảithiện tư tưởng, nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân và đất nước ViệtNam phù hợp hơn với thời đại ngày nay

3.2 Phạm vi nghiên cứu

Về không gian: Tiểu luận tập trung nghiên cứu về vai trò các tổ chứcchính trị xã hội đối sự phát triển trong phạm vi cơ sở các phương diện thuộcquốc gia Việt Nam

Về thời gian: Tiểu luận nghiên cứu vai trò các tổ chức chính trị xã hội đốivới sự phát triển Việt Nam trong giai đoạn bối cảnh hiện nay

4 Phương pháp nghiên cứu

Tiểu luận sử dụng những phương thức liên ngành kết hợp với logic, đồngthời vận dụng các phương pháp khác như: Phân tích, liệt kê, phương pháp tổnghợp, khái quát và hệ thống hóa, thống kê, suy luận, khái quát thực tiễn, đánhgiá, phương pháp thu thập thông tin,

5 Cấu trúc tiểu luận

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, tiểu luận gồm

3 chương:

Chương 1: Cơ Sở Lý Luận Về Các Tổ Chức Chính Trị Xã Hội Đối Với

Sự Phát Triển Của Việt Nam

Chương 2: Vai Trò Của Các Tổ Chức Chính Trị Xã Hội Đối Với Sự PhátTriển Của Việt Nam

Chương 3: Một Số Giải Pháp Nâng Cao Vai Trò Của Các Tổ Chức ChínhTrị - Xã Hội Đối Với Sự Phát Triển Của Việt Nam

NỘI DUNG

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÁC TỔ CHỨC CHÍNH TRỊ XÃ

HỘI ĐỐI VỚI SỰ PHÁT TRIỂN CỦA VIỆT NAM

1.1 Khái niệm tổ chức chính trị - xã hội

Ở nước ta hiện nay có các tổ chức chính trị - xã hội hoạt động dưới sựlãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, gồm Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, HộiNông dân Việt Nam, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệpphụ nữ Việt Nam và Hội Cựu chiến binh Việt Nam và Tổng liên đoàn lao độngViệt Nam Khoản 2 Điều 9 Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa ViệtNam khẳng định: “Tổng liên đoàn lao động Việt Nam, Hội Nông dân Việt Nam,Đoàn Thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp phụ nữ Việt Nam, HộiCựu chiến binh Việt Nam là các tổ chức chính trị - xã hội được thành lập trên cơ

sở tự nguyện, đại diện và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của thànhviên, hội viên tổ chức mình; cùng các tổ chức thành viên khác của Mặt trận phốihợp và thống nhất hành động trong Mặt trận Tổ quốc Việt Nam”

Tương ứng với hệ thống hành chính ở nước ta gồm 4 cấp, từ trung ươngđến cấp tỉnh, cấp huyện và cấp xã, các tổ chức chính trị - xã hội cũng được tổchức và hoạt động ở 4 cấp nêu trên, ngoại trừ tổ chức Công đoàn không đượcthành lập ở cấp xã Trên bình diện chung, với tư cách là thành viên của Mặt trận

Tổ quốc Việt Nam, dù ở cấp hành chính nào, các tổ chức chính trị - xã hội đềuđại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân, của hộiviên tổ chức mình; tập hợp, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, thựchiện dân chủ, tăng cường đồng thuận xã hội; giám sát, phản biện xã hội; thamgia xây dựng Đảng, Nhà nước, chính quyền các cấp, góp phần xây dựng và bảo

vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa

Tổ chức chính trị - xã hội là sự thống nhất giữa hai mặt chính trị và xãhội Điều này thể hiện sự tập hợp, đoàn kết các lực lượng quần chúng đông đảo

để thực hiện các nhiệm vụ chính trị của Đảng và Nhà nước Phương thức tổchức và hoạt động của các tổ chức này tuy khác với tổ chức, hoạt động củaĐảng và các cơ quan nhà nước, nhưng đều gắn chặt với việc thực hiện các mụctiêu, nhiệm vụ do Đảng, Nhà nước giao phó Các tổ chức chính trị - xã hội lànhững hình thức tổ chức động viên, triển khai, huy động nguồn lực con ngườiphục vụ các mục tiêu xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam, do Đảng lãnh đạo,Nhà nước thống nhất quản lý Cùng với Đảng, Nhà nước, các tổ chức chính trị -

xã hội hợp thành hệ thống chính trị Việt Nam, trong đó Đảng Cộng sản ViệtNam giữ vai trò, trọng trách là người lãnh đạo trực tiếp Trong hệ thống chínhtrị của Việt Nam, với tính chất chính trị và tính chất xã hội rộng lớn, các tổ chứcchính trị - xã hội đóng vai trò là người tổ chức, vận động đông đảo quần chúngnhân dân tham gia thực hiện các nhiệm vụ đang đặt ra đối với cách mạng ViệtNam thông qua những hình thức phù hợp

Từ những điểm trình bày trên đây, có thể định nghĩa: Tổ chức chính trị

-xã hội là tập hợp những người có chung mục tiêu về chính trị, có cùng đặc điểm

xã hội, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, cùng xây dựng nướcViệt Nam xã hội chủ nghĩa dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh

1.2 Vai trò, chức năng của các tổ chức chính trị - xã hội

Ở Việt Nam, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội có vai tròquan trọng trong quá trình phát triển đất nước Tổ chức và hoạt động của các tổchức này đều xuất phát từ nhu cầu, nguyện vọng của nhân dân, vì nhân dân; làcầu nối giữa nhân dân với Nhà nước Là thành viên của hệ thống chính trị, Mặttrận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội đã tập hợp, xây dựng khối đạiđoàn kết toàn dân tộc, tăng cường sự nhất trí về chính trị và tinh thần trong cáctầng lớp nhân dân; là cơ sở chính trị của chính quyền nhân dân, đã tích cực

tuyên truyền, động viên nhân dân phát huy quyền làm chủ, thực hiện đường lối,chủ trương, chính sách, pháp luật của Đảng và Nhà nước; tham gia giám sáthoạt động của các cơ quan nhà nước; đã tập hợp kiến nghị của nhân dân để phảnánh với Đảng và Nhà nước; tham gia xây dựng và củng cố chính quyền nhândân; chăm lo bảo vệ lợi ích chính đáng của các thành viên; tham gia phát triểntình hữu nghị, hợp tác giữa nhân dân Việt Nam với nhân dân các nước trong khuvực và thế giới Trong quá trình thực hiện chức năng, nhiệm vụ của mình, Mặttrận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội đã góp phần xây dựng xã hội ổnđịnh, bảo đảm an ninh trật tự khu dân cư; động viên, khích lệ các tầng lớp nhândân tích cực lao động sản xuất và sáng tạo trong sản xuất, kinh doanh; tích cựctham gia bảo vệ môi trường, nâng cao chất lượng cuộc sống cho cộng đồng xãhội.

1.1.2.1 Vai trò, chức năng của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam là liên minh chính trị - tổ chức liên hiệp tựnguyện của các đoàn thể nhân dân và các cá nhân tiêu biểu của các giai cấp, cáctầng lớp xã hội, các dân tộc, tôn giáo; là tổ chức đại diện cho ý chí đại đoàn kết

và nguyện vọng chân chính của nhân dân; nơi tập hợp trí tuệ của con người ViệtNam yêu nước, nơi thống nhất hành động giữa các tổ chức thành viên, phối hợpvới chính quyền thực hiện nền dân chủ và đổi mới xã hội, thực thi quyền vànghĩa vụ công dân, thắt chặt mối liên hệ giữa Đảng, Nhà nước và nhân dân Mỗi

tổ chức chính trị - xã hội thành viên kể trên lại có vai trò, chức năng khác nhau

1.1.2.2 Vai trò, chức năng của Hội Nông dân Việt Nam

Hội nông dân Việt Nam là tổ chức chính trị - xã hội của giai cấp nông dân

do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo và là thành viên của Mặt trận Tổ quốcViệt Nam, cơ sở chính trị của Nhà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.Hội Nông dân Việt Nam có chức năng tập hợp, vận động, giáo dục hội viênnông dân phát huy quyền làm chủ, tích cực học tập nâng cao trình độ, năng lực

về mọi mặt; đại diện cho giai cấp nông dân tham gia xây dựng Đảng và Nhànước; chăm lo bảo vệ các quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nông dânViệt Nam

Là một trong những tổ chức hội có quy mô hoạt động trải rộng và có sốhội viên tham gia sinh hoạt động nhất trong hệ thống các tổ chức chính trị - xãhội ở cơ sở, trong những năm qua, các cấp hội nông dân đã có nhiều đóng góptích cực trong việc tập hợp hội viên, nâng cao vai trò và trách nhiệm thực hiệnnhiệm vụ phát triển đất nước Đây được coi là nhiệm vụ quan trọng, đòi hỏi bảnthân từng cấp hội phải có được những giải pháp cụ thể, phương thức tổ chứcthực hiện hiệu quả, có khả năng vận động, thu hút đông đảo hội viên tham gia,tạo được sự quan tâm cùng vào cuộc của cấp ủy đảng, chính quyền các cấp cũngnhư các ngành và các tổ chức chính trị - xã hội khác

1.1.2.3 Vai trò, chức năng của Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh

Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh là tổ chức chính trị - xã hội củathanh niên Việt Nam do Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minhsáng lập, lãnh đạo và rèn luyện Đoàn bao gồm những thanh niên tiên tiến, phấnđấu vì mục tiêu, lý tưởng của Đảng là độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xãhội, xây dựng xã hội dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh Đượcxây dựng, rèn luyện và trưởng thành qua các thời kỳ đấu tranh cách mạng, ĐoànThanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh đã tập hợp được đông đảo thanh niên pháthuy chủ nghĩa anh hùng cách mạng, cống hiến xuất sắc cho sự nghiệp giảiphóng dân tộc, thống nhất đất nước, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Bước vào thời

kỳ mới, Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tiếp tục phát huy nhữngtruyền thống quý báu của dân tộc và bản chất tốt đẹp của mình, kế tục trungthành, xuất sắc sự nghiệp cách mạng vẻ vang của Đảng và Chủ tịch Hồ ChíMinh; thường xuyên bổ sung lực lượng trẻ cho Đảng; tổ chức động viên đoànviên, thanh niên cả nước đi đầu trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa

đất nước và bảo vệ Tổ quốc Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh là đội dự

bị tin cậy của Đảng Cộng sản Việt Nam, là lực lượng xung kích cách mạng, làtrường học xã hội chủ nghĩa của thanh niên, đại diện chăm lo và bảo vệ quyềnlợi hợp pháp, chính đáng của tuổi trẻ; phụ trách Đội Thiếu niên Tiền phong HồChí Minh; là lực lượng nòng cốt chính trị trong phong trào thanh niên và trongcác tổ chức thanh niên Việt Nam

Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh là thành viên của hệ thốngchính trị, hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật của nước Cộng hòa

xã hội chủ nghĩa Việt Nam Đoàn phối hợp với các cơ quan nhà nước, các đoànthể và tổ chức xã hội, các tập thể lao động và gia đình chăm lo giáo dục, đào tạo

và bảo vệ thanh thiếu nhi; tổ chức cho đoàn viên, thanh niên tích cực tham giavào việc quản lý nhà nước và xã hội

1.1.2.4 Vai trò, chức năng của Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam

Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam là tổ chức chính trị - xã hội tập hợp rộngrãi các tầng lớp phụ nữ Việt Nam Hội là thành viên của Mặt trận Tổ quốc ViệtNam, thành viên của Liên đoàn Phụ nữ dân chủ quốc tế và Liên đoàn các tổchức phụ nữ ASEAN (Hiệp hội các nước Đông Nam Á) Hội Liên hiệp Phụ nữViệt Nam tham gia tích cực vào các hoạt động vì hòa bình, đoàn kết hữu nghịgiữa các dân tộc và tiến bộ xã hội trên toàn thế giới Mục đích của Hội là hoạtđộng vì sự bình đẳng, phát triển của phụ nữ, chăm lo bảo vệ quyền, lợi ích hợppháp và chính đáng của phụ nữ Từ các tổ chức tiền thân cho đến Hội Liên hiệpPhụ nữ Việt Nam ngày nay, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, Hội

đã và đang tập hợp, đoàn kết các tầng lớp phụ nữ nhằm phát huy truyền thốngyêu nước, anh hùng, bất khuất, trung hậu, đảm đang, tài năng, trí tuệ, góp phầntích cực vào sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc vì mục tiêu dân giàu, nướcmạnh, xã hội dân chủ, công bằng, văn minh Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam cóchức năng đại diện cho quyền bình đẳng, dân chủ, lợi ích hợp pháp và chính

đáng của phụ nữ, tham gia quản lý nhà nước, tham gia xây dựng Đảng Hộiđoàn kết, vận động, tổ chức, hướng dẫn phụ nữ thực hiện các chủ trương, đườnglối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, góp phần xây dựng và bảo vệ

Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa

1.1.2.5 Vai trò, chức năng của Hội Cựu Chiến binh Việt Nam

Hội Cựu Chiến binh Việt Nam là tổ chức chính trị - xã hội, thành viên củaMặt trận Tổ quốc Việt Nam, là cơ sở chính trị của chính quyền nhân dân, là một

tổ chức trong hệ thống chính trị do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo; hoạtđộng theo chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước

và Điều lệ của Hội Mục đích hoạt động của Hội Cực Chiến binh Việt Nam làtập hợp, đoàn kết, tổ chức, động viên các thế hệ cựu chiến binh tham gia giữ gìn

và phát huy bản chất, truyền thống của “Bộ đội Cụ Hồ”; tích cực tham gia xâydựng và bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ thành quả cách mạng, xây dựng và bảo vệĐảng, chính quyền, chế độ, bảo vệ quyền lợi chính đáng và hợp pháp của cựuchiến binh; chăm lo giúp đỡ nhau về tinh thần và vật chất trong cuộc sống, gắn

bó tình bạn chiến đấu

1.1.2.6 Vai trò, chức năng của Tổng liên đoàn lao động Việt Nam

Tổng liên đoàn lao động Việt Nam là tổ chức chính trị - tổ chức rộng lớncủa giai cấp công nhân, đội ngũ trí thức và những người lao động tự nguyện lập

ra nhằm tập hợp, đoàn kết lực lượng, xây dựng giai cấp công nhân Việt Nam lớnmạnh về mọi mặt; đại diện và bảo vệ các quyền, lợi ích hợp pháp, chính đángcủa người lao động, phấn đấu xây dựng đất nước Việt Nam độc lập, thống nhất

đi lên chủ nghĩa xã hội Tổng liên đoàn lao động Việt Nam Việt Nam có tínhchất quần chúng và tính chất giai cấp công nhân, có chức năng đại diện và bảo

vệ các quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của công nhân viên chức lao động;tham gia quản lý nhà nước, quản lý kinh tế - xã hội, tham gia kiểm tra, giám sát

hoạt động của các cơ quan nhà nước, tổ chức kinh tế, giáo dục, động viên côngnhân viên chức, người lao động phát huy quyền làm chủ, thực hiện nghĩa vụcông dân, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Tổng liên đoàn lao động Việt Nam làthành viên của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnhđạo, có quan hệ hợp tác với Nhà nước và phối hợp với các tổ chức chính trị - xãhội và các tổ chức xã hội khác; hoạt động trong khuôn khổ Hiến pháp và phápluật của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

CHƯƠNG 2: VAI TRÒ CỦA CÁC TỔ CHỨC CHÍNH TRỊ XÃ HỘI ĐỐI

VỚI SỰ PHÁT TRIỂN CỦA VIỆT NAM 2.1 Vai trò của các tổ chức chính trị - xã hội tác động tới chính trị

2.1.1 Vai trò của Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội đối với việc phát huy sức mạnh tổ chức và hoạt động của Nhà nước của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân

Sự hình thành và phát triển thể chế Nhà nước của nhân dân, do nhân dân,

vì nhân dân ở nước ta là một quá trình liên tục trong tính hậu thuẫn rất lớn củakhối đại đoàn kết toàn dân Sức mạnh Nhà nước chỉ có thể có được dựa trên sứcmạnh nhân dân Điều này cũng khẳng định thêm một luận điểm của Lênin vềxây dựng chính quyền: “Chỉ có một chính quyền dựa một cách công nhiên và

dứt khoát vào đa số nhân dân mới có thể vững chắc được”.

Ngày nay công cuộc đổi mới đang đặt ra những vấn đề cấp bách trongviệc nâng cao sức mạnh của Nhà nước về cả thể chế, quan hệ lẫn hoạt động, thểhiện ở một số định hướng cơ bản sau đây: Nhà nước phải thực hiện tốt hơn nềndân chủ xã hội chủ nghĩa, đẩy mạnh quá trình dân chủ hoá mọi mặt của đời sống

xã hội; đồng thời Nhà nước phải thực sự quản lý kinh tế, xã hội bằng pháp luật

Đề cao dân chủ gắn liền với pháp luật là vấn đề nổi bật trong hoạt động quản lýcủa Nhà nước; Đổi mới chế độ quản lý, xoá bỏ cơ chế tập trung, quan liêu, baocấp, thực hiện đúng nguyên tắc tập trung dân chủ trong hoạt động quản lý Nhànước, gắn với đổi mới phong cách làm việc của đội ngũ công chức Nhà nước;

Bộ máy Nhà nước phải khắc phục cho được những khuyết điểm để có đủ nănglực thực hiện những nhiệm vụ chủ yếu: thể chế hoá đường lối của Đảng và cơchế quản lý mới thành pháp luật và chính sách cụ thể, xây dựng chiến lược kinhtế-xã hội và cụ thể hoá những kế hoạch; điều hành, quản lý xã hội bằng phápluật, chính sách, giữ vững pháp luật, kỷ cương, xây dựng bộ máy gọn nhẹ, trongsạch, vững mạnh; Nhà nước ta kiên trì thực hiện chính sách đối ngoại hoà bình,hữu nghị, hợp tác và phát triển Nâng cao hiệu quả hợp tác quốc tế; chuyển

mạnh hoạt động ngoại giao từ quan hệ chính trị là chủ yếu sang quan hệ chínhtrị - kinh tế, mở rộng quan hệ kinh tế, phục vụ sự nghiệp xây dựng và bảo vệ đấtnước; Tăng cường khả năng quốc phòng và an ninh của đất nước trên cơ sở sửdụng sức mạnh tổng hợp của mọi lực lượng và mọi phương tiện cần thiết; nângcao cảnh giác, đấu tranh chống âm mưu “diễn biến hoà bình” và hành động pháhoại của các lực lượng thù địch Phối hợp chặt chẽ với Mặt trận Tổ quốc ViệtNam và các đoàn thể chính trị - xã hội, phát huy sức mạnh của nhân dân trongtham gia xây dựng, củng cố tăng cường sức mạnh Nhà nước.

2.2.2 Mặt trận Tổ quốc Việt Nam góp phần hoàn thiện chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam các cấp triển khai góp ý với các cấp ủy đảng,

tổ chức đảng các nội dung, gồm: Dự thảo nghị quyết, chỉ thị và các văn bản củaĐảng có liên quan trực tiếp đến quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhândân, chức năng, nhiệm vụ của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; dự thảo báo cáochính trị của cấp ủy, tổ chức đảng trước mỗi kỳ đại hội; việc thực hiện nghịquyết, chỉ thị của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; chức năng, nhiệm

vụ, quyền hạn của các cơ quan đảng, cấp ủy, tổ chức đảng; mối quan hệ giữacấp ủy, tổ chức đảng và đảng viên với nhân dân

Mặt trận tham gia góp ý với cơ quan, tổ chức của Nhà nước những nộidung sau: Việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ của cơ quan, tổ chức theo quyđịnh của Hiến pháp và pháp luật; việc thể chế hóa, cụ thể hóa và tổ chức thựchiện các nghị quyết của Đảng, Quốc hội, Hội đồng nhân dân và các văn bản quyphạm pháp luật; việc thực hiện cải cách hành chính; phòng, chống tệ quan liêu,tham nhũng, lãng phí và các tiêu cực khác; việc thực hiện các văn bản quy phạmpháp luật về dân chủ ở cơ sở; công tác tiếp dân và giải quyết các khiếu nại, tốcáo của công dân

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tham gia góp ý kiến vào dự thảo Hiến pháp,

dự án luật, pháp lệnh và dự thảo văn bản quy phạm pháp luật khác; kiến nghịvới cơ quan nhà nước có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung, bãi bỏ văn bản pháp luậttrái Hiến pháp và pháp luật Tham gia xây dựng, ban hành và thực hiện các vănbản quy phạm pháp luật liên tịch dưới luật

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xây dựng, ban hành các nghị quyết liên tịchvới Chủ tịch nước, Chính phủ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Viện Kiểm sátnhân dân tối cao Các tổ chức thành viên cũng đã xây dựng và ban hành nhiềuvăn bản quy phạm pháp luật liên tịch với các cơ quan, tổ chức ở Trung ương.Mặt trận duy trì việc thực hiện Thông tư liên tịch với các bộ, ngành chức năng

để phối hợp thực hiện nhiệm vụ theo quy định

Công tác tham gia xây dựng văn bản quy phạm pháp luật của Mặt trận Tổquốc Việt Nam đã góp phần quan trọng trong việc tạo ra cơ sở pháp lý để kịpthời điều chỉnh những quan hệ xã hội liên quan đến việc tập hợp, xây dựng khốiđại đoàn kết toàn dân tộc; thực hiện dân chủ xã hội chủ nghĩa, tăng cường đồngthuận trong xã hội; đại diện, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng củanhân dân, của hội viên, đoàn viên và nâng cao hiệu quả các phong trào do Mặttrận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên chủ trì hoặc phối hợp thựchiện

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đã phát huy vai trò của mình trong việc thamgia góp ý vào các dự án luật, trong đó chủ yếu là những dự án luật liên quan đếnchức năng, nhiệm vụ, quyền hạn của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chứcthành viên, liên quan đến quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân và về tổ chức

bộ máy nhà nước Tham gia góp ý vào các chương trình xây dựng pháp luật,pháp lệnh toàn khóa và hàng năm của Quốc hội, trước khi Quốc hội xem xétquyết định Chủ động đề xuất với Chính phủ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội thể

chế hóa những nội dung liên quan đến việc tập hợp, xây dựng khối đại đoàn kếttoàn dân tộc, quyền, trách nhiệm của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam.

2.2.3 Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội góp phần xâydựng tổ chức bộ máy Đảng và Nhà nước trong sạch, vững mạnh

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức thành viên các cấp đã tích cựctuyên truyền, vận động các tầng lớp nhân dân tham gia các hoạt động, như:tham gia đóng góp ý kiến vào các dự thảo văn kiện Đại hội Đảng bộ các cấp, dựthảo văn kiện các Đại hội Đảng toàn quốc; các nghị quyết của Trung ương Đảng

có liên quan đến khối đại đoàn kết toàn dân tộc; góp ý kiến xây dựng tổ chức cơ

sở đảng, nhận xét tư cách, phẩm chất của đảng viên; giám sát hoạt động của cán

bộ, công chức, đảng viên ở khu dân cư với tinh thần phát huy dân chủ và tráchnhiệm công dân Nhiều ý kiến đóng góp của Mặt trận và các tầng lớp nhân dân

đã được cấp ủy tiếp thu, góp phần vào việc hoàn thiện các văn kiện của Đảng và

sự thành công của Đại hội Đảng các cấp qua mỗi kỳ đại hội Bên cạnh đó, Ủyban Mặt trận Tổ quốc các cấp, nhất là tổ chức Mặt trận ở cơ sở thường xuyênđẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến các chủ trương, nghị quyết của Đảngmới ban hành tới các tầng lớp nhân dân, để sớm đưa các chủ trương của Đảngvào cuộc sống Mặt khác, Mặt trận Tổ quốc phản ánh ý kiến, nguyện vọng củanhân dân để tổ chức đảng nắm bắt

Mặt trận góp ý với cán bộ, công chức, viên chức của các cơ quan, tổ chứccủa Nhà nước những nội dung: Việc thực hiện chính sách, pháp luật của Nhànước, thực hiện nghĩa vụ công dân; góp ý về phẩm chất chính trị, đạo đức, lốisống và trách nhiệm nêu gương, trách nhiệm thực thi công vụ của cán bộ, côngchức, viên chức, đại biểu dân cử, sĩ quan, chiến sĩ lực lượng vũ trang; nhất làngười đứng đầu cơ quan nhà nước, chính quyền các cấp Mặt trận Tổ quốc ViệtNam mở rộng và nâng cao hiệu quả hoạt động đối ngoại nhân dân, tăng cườngđoàn kết quốc tế Với phương châm “chủ động, linh hoạt, sáng tạo và hiệu quả”,

hoạt động đối ngoại nhân dân của Ủy ban Mặt trận các cấp và các tổ chức thànhviên ngày càng được tăng cường và đổi mới, đúng định hướng, có trọng tâm,

mở rộng về địa bàn, lĩnh vực, đa dạng về đối tượng, góp phần hiện thực hóa chủtrương, đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, hòa bình, hợp tác cùng phát triểncủa Đảng và Nhà nước, tạo thuận lợi cho quá trình đổi mới toàn diện đất nước,nâng cao uy tín, vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế

2.2 Vai trò của các tổ chức chính trị - xã hội tác động tới kinh tế

2.2.1 Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đoàn kết toàn dân tộc, tạo động lực cho sự

phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa

Đoàn kết toàn dân tộc là động lực chủ yếu của sự phát triển xã hội, tạo ranguồn sức mạnh nội lực to lớn để phát triển sản xuất, làm ra sản phẩm hàng hóadồi dào với năng suất và chất lượng cao chính là tiền đề cho nền kinh tế thịtrường Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thông qua các thành viên là các tổ chức, các

cá nhân tiêu biểu trong các giai tầng xã hội để thực hiện chủ trương đoàn kếtmọi người trong đại gia đình dân tộc Việt Nam xây dựng tinh thần đoàn kết, cởi

mở, tin cậy lẫn nhau, tôn trọng những sự khác nhau vì mục tiêu chung là giữvững độc lập, thống nhất, chủ quyền quốc gia và toàn vẹn lãnh thổ, phấn đấu vìdân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh

Đại đoàn kết toàn dân trong điều kiện nền kinh tế thị trường đòi hỏi phảigiải quyết hài hòa quan hệ lợi ích giữa các thành viên trong xã hội Mặt trận Tổquốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội đi sâu tìm hiểu lợi ích, nguyệnvọng của các tầng lớp nhân dân, lắng nghe ý kiến của họ, phản ánh với các cơquan có trách nhiệm hoạch định và thực thi chính sách, đề ra thể chế kinh tế thịtrường phù hợp

Việt Nam coi đại đoàn kết dân tộc là đường lối cơ bản, phải được thể hiệntrong mọi chủ trương, chính sách, kể cả trong thể chế thị trường, trên mọi lĩnhvực của đời sống xã hội, nhằm đáp ứng lợi ích, nguyện vọng của mọi giai tầng

xã hội, gắn quyền lợi với trách nhiệm, lợi ích riêng của mỗi người với nghĩa vụcông dân, lấy lợi ích dân tộc làm trọng, tạo điều kiện thuận lợi nhằm triệt để giảiphóng sức sản xuất, khuyến khích mọi người, mọi thành phần kinh tế ra sứcphát triển sản xuất, kinh doanh, làm giàu hợp pháp, để "Người nghèo thì đủ ăn,người đủ ăn thì khá và giàu, người khá và giàu thì giàu thêm” (Hồ Chí Minh).Trong một nền kinh tế thị trường như vậy, chỉ có cạnh tranh lành mạnh và bìnhđẳng theo tư tưởng đại đoàn kết dân tộc, gạt bỏ tình trạng "cá lớn nuốt cá bé",chỉ có quy tụ không có loại trừ lẫn nhau Đó chính là cách tiếp cận kinh tế thịtrường từ góc độ đại đoàn kết dân tộc để định hướng cho hoạt động của Mặttrận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội trong điều kiện hiện nay và bền bỉtuyên truyền vận động tư tưởng này trong các thành viên của mình, trong cáctầng lớp nhân dân để phát huy những mặt tích cực và hạn chế những mặt tráicủa kinh tế thị trường, làm cho kinh tế thị trường bảo đảm tính hiện đại và vănminh.

2.2.2 Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội động viên

phong trào thi đua, khai thác mọi tiềm năng cho đầu tư phát triển, đẩy mạnhcông nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước

Trên cơ sở đoàn kết toàn dân, tạo sự tin cậy, đồng thuận xã hội, Mặt trận

Tổ quốc Việt Nam thông qua các tổ chức thành viên, động viên phong trào thiđua yêu nước trong các ngành, các giới, các địa phương, từng hộ gia đình, từng

cơ quan, đơn vị sản xuất kinh doanh, phấn đấu lao động sản xuất giỏi, chấtlượng hàng hóa cao, hạ thấp giá thành, nâng cao khả năng cạnh tranh của hàngViệt Nam trên thị trường trong nước và quốc tế Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cáccấp bám sát phong trào, nhân rộng điển hình, tạo khí thế sôi nổi trong lao độngsản xuất, kinh doanh, dịch vụ

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội phối hợp vớiNhà nước vận động nhân dân giải quyết những vấn đề bức xúc trên thị trường,