GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ VẬN TẢI HÀNG HÓA XUẤT NHẬP KHẨU QUA CỬA KHẨU QUỐC TẾ LAO BẢO TỈNH QUẢNG TRỊ

GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ VẬN TẢI HÀNG HÓA XUẤT NHẬP KHẨU QUA CỬA KHẨU QUỐC TẾ LAO BẢO TỈNH QUẢNG TRỊ . CHƯƠNG 1: TỔ CHỨC VẬN TẢI HÀNG HÓA XUYÊN BIÊN GIỚI BẰNG ĐƯỜNG BỘ TRÊN TUYẾN HÀNH LANG KINH TẾ ĐÔNG TÂY. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG TỔ CHỨC VẬN TẢI HÀNG HÓA XUYÊN BIÊN GIỚI QUA CỬA KHẨU QUỐC TẾ LAO BẢO CHƯƠNG 3: ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ VẬN TẢI HÀNG HÓA XUẤT NHẬP KHẨU QUA CỬA KHẨU QUỐC TẾ LAO BẢO CHƯƠNG 4: ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ KINH TẾ XÃ HỘI CỦA GIẢI PHÁP

GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ VẬN TẢI HÀNG HÓA XUẤT NHẬP KHẨU QUA CỬA KHẨU QUỐC TẾ

LAO BẢO TỈNH QUẢNG TRỊ

Hà Nội, tháng 11 năm 2021

Tên viết tắt Tên đầy đủ

EWEC : Hành lang Kinh tế Đông – Tây

ICD : Cảng cạn, cảng nội địa

CFS : Điểm thu gom hàng lẻ

TEU : Đơn vị đo sức chứa hàng hóa (~container 20ft)

KCN : Khu công nghiệp

GMS : Tiểu vùng sông Mekong mở rộng

tại khu vực cửa khẩu quốc tế Lao BảoBảng 2.3 : Hàng hóa xuất khẩu sang Lào – Thái Lan qua Cửa khẩu quốc

tế Lao Bảo từ một số Công ty tại Quảng TrịBảng 3.1 : Bảng đề xuất vị trí và quy mô dự án của khu trung chuyển

Lao BảoBảng 3.2 : Bảng dự báo hạng mục chi phí xây dựng khu trung chuyển

Lao BảoBiểu đồ 3.1 : Dự báo vốn đầu tư dự án theo từng giai đoạn thực hiện dự ánBảng 3.3 : Kết nối hạ tầng giao thông tiềm năng của khu trung chuyển

Lao BảoBảng 3.4 : Các dịch vụ và khu vực hoạt động logistics tại khu trung

chuyển Lao BảoBảng 3.5 : Các chức năng cổng thông tin điện tử ALL IN

DANH MỤC HÌNH ẢNH

Hình 1.1 : Bản đồ Hành lang Kinh tế Đông – Tây

Hình 1.2 : Bản đồ 9 cửa khẩu quốc tế Việt Nam - Lào

Hình 2.1 : Sơ đồ về luồng hàng xuất nhập khẩu và hàng quá cảnh thông

qua cửa khẩu quốc tế Lao BảoHình 2.2 : Lượng xe container đang ùn tắc trên QL9 gần cửa khẩu quốc

tế Lao Bảo

Hình 2.5 : Bản đồ các khu công nghiệp lớn và khu kinh tế tỉnh Quảng

TrịHình 2.6 : Bản đồ các khu công nghiệp lớn và khu kinh tế Quảng TrịHình 3.1 : Vị trí địa lý thuận lợi của khu trung chuyển Lao Bảo

Hình 3.2 : Bảng dự báo hạng mục chi phí xây dựng khu trung chuyển

Lao BảoHình 3.3 : Mô hình Private Blockchain Cổng thông tin điện tử ALL IN

LỜI MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Tại Việt Nam, Hành lang kinh tế Đông – Tây bắt đầu từ Cửa khẩu quốc tế LaoBảo, tỉnh Quảng Trị chạy dọc theo Quốc lộ 9 kết nối với tỉnh Dansavan, CHND Lào.Tuyến kinh tế tiềm năng này trong tương lai sẽ giúp Quảng Trị trở thành điểm nhấntoàn khu vực miền Trung, có các điều kiện thuận lợi cơ bản phát triển vận tải hàng hóaxuyên biên giới với các nước bạn Lào, Thái Lan và Myanmar; là cầu nối giúp 3 nướcthuộc EWEC kết nối với các thị trường tiềm năng thông qua Cửa khẩu quốc tế LaoBảo Tuy nhiên, hoạt động logistics tại đây vẫn còn khá mờ nhạt, chưa thực sự pháttriển mạnh mẽ Nhóm chúng tôi, có sự đồng hành của hai thành viên đến từ tỉnh QuảngTrị, Việt Nam và thủ đô Viêng Chăn, Lào, chúng tôi mong muốn đóng góp những hiểubiết của mình về lĩnh vực Logistics, đem lại những giải pháp tối ưu, sáng tạo nhằmphát triển mạnh mẽ hoạt động Logistics của hai nước, đồng thời phát triển và thúc đẩyquan hệ hợp tác kinh tế đa phương Vì thế, chúng tôi đã quyết định phát triển đề tài:

“Giải pháp nâng cao hiệu quả vận tải hàng hóa xuất nhập khẩu qua Cửa khẩu quốc tế Lao Bảo”

2 Sự cần thiết của đề tài

Cửa khẩu quốc tế Lao Bảo là đầu mối thông thương với các nước nằm trêntuyến đường xuyên Á và khu vực miền Trung Việt Nam Đây là một trong tám khukinh tế cửa khẩu trọng điểm, thị trường mới trong xuất – nhập khẩu hàng hóa và chuỗimắt xích quan trọng trên tuyến Hành lang kinh tế Đông – Tây Tuy nhiên, dịch vụlogistics và hoạt động vận tải xuyên biên giới tại đây còn nhiều hạn chế, chưa pháttriển toàn diện dù nằm ở vị trí thuận lợi, có điều kiện phát triển kinh tế Do đó, việcnâng cao hiệu quả hoạt động vận tải xuyên biên giới tại Lao Bảo trong tổ chức vận tảihàng hóa bằng container giúp thông suốt giữa các cảng biển quan trọng khu vực miềnTrung, cửa khẩu quốc tế và kết nối với các nước nằm trên tuyến Hành lang Kinh tếĐông – Tây

3 Mục tiêu nghiên cứu

Nghiên cứu nhu cầu, hiện trạng hoạt động xuất nhập khẩu và vận tải hàng hóaqua biên giới tại khu vực Cửa khẩu quốc tế Lao Bảo, tỉnh Quảng Trị trên Hành langkinh tế Đông – Tây, từ đó xây dựng giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động vận tảihàng hóa xuất nhập khẩu qua Cửa khẩu quốc tế Lao Bảo

4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu của đề tài là Hoạt động vận tải hàng hóa xuất nhập khẩubằng container tại Cửa khẩu quốc tế Lao Bảo

Phạm vi nghiên cứu là khu vực tỉnh Quảng Trị, chủ yếu là ở cửa khẩu quốc tếLao Bảo và các vùng kinh tế biển của các tỉnh ven biển miền Trung phục vụ cho tuyếnHành lang kinh tế Đông – Tây

CHƯƠNG 1: TỔ CHỨC VẬN TẢI HÀNG HÓA XUYÊN BIÊN GIỚI BẰNG ĐƯỜNG BỘ TRÊN TUYẾN HÀNH LANG KINH TẾ ĐÔNG - TÂY

1.1 Vận tải hàng hóa xuyên biên giới trên tuyến Hành lang kinh tế Đông - Tây

1.1.1 Vai trò của hoạt động vận tải trong xuất nhập khẩu hàng hóa qua biên giới

Xuất nhập khẩu hàng hóa qua biên giới thể hiện mối liên hệ quan trọng giữa cácnền kinh tế của các quốc gia và thế giới Do đó, vai trò của hoạt động vận tải hàng hóaxuyên biên giới bao gồm các vai trò chính sau:

- Góp phần quan trọng trong việc làm tăng giá trị thương mại trong dây chuyền chuỗicung ứng khu vực, nâng cao năng lực cạnh tranh, phát triển thương mại xuyên biêngiới;

- Giúp lưu thông hàng hóa trong nước, thu được nguồn ngoại tệ cao; bổ sung cácnguyên liệu, hàng hóa mà trong nước không thể sản xuất hoặc sản xuất không đáp ứngđược nhu cầu tiêu dùng;

- Tạo điều kiện thúc đẩy nhanh quá trình dịch chuyển cơ cấu kinh tế theo hướng côngnghiệp hóa, hiện đại hóa; bổ sung mặt cân đối của nền kinh tế và đảm bảo phát triểnkinh tế ổn định;

- Tạo công ăn việc làm, mở rộng nguồn nhân lực đóng góp cho hoạt động vận tải hànghóa xuất nhập khẩu chuyên nghiệp

1.1.2 Hành lang kinh tế Đông – Tây

Hành lang kinh tế Đông – Tây có chiều dài khoảng 1500 km Có thể thấy trêntrục hành lang này hiện diện nhiều thành phố lớn trong đó có thành phố đầu mút hànhlang tại Việt Nam như Đà Nẵng

Hình 1.1 Bản đồ Hành lang Kinh tế Đông – Tây

Với vai trò trong khu vực là đầu mút phát triển của hành lang Đông – Tây, cũngnhư việc kết nối với Bangkok, Thái Lan được cải thiện, cảng biển Đà Nẵng trở thànhcổng ra của Lào và Thái Lan, đồng thời tận dụng được lợi ích từ Cửa khẩu quốc tế LaoBảo giúp tăng cường các luồng trao đổi hàng hóa chạy qua trục hành lang này

1.1.3 Tiềm năng của thị trường vận tải hàng hóa xuyên biên giới trên tuyến Hành lang kinh tế Đông – Tây

Theo thống kê, hiện nay nước ta có 56 cửa khẩu biên giới trên đất liền, trong đó

có 8 cửa khẩu quốc tế Việt Nam – Lào, chủ yếu phát triển vận tải xuyên biên giới vớicác nước như Trung Quốc, Lào, Thái Lan, và Myanmar Thông qua các cửa khẩu biêngiới, các nước khu vực đã hình thành các tuyến vận tải quá cảnh gồm tuyến Việt Nam– Lào – Thái Lan, tuyến Thâm Quyến (Trung Quốc) – Việt Nam – Lào – Thái Lan,tuyến Việt Nam – Campuchia Các tuyến hàng này đều có tiềm năng quá cảnh, lưukho, lưu bãi trên địa bàn lãnh thổ của Việt Nam

Hình 1.2 Bản đồ 9 cửa khẩu quốc tế Việt Nam - Lào

Các khu vực Đông Bắc Campuchia, Đông Bắc Thái Lan, Nam Lào vàMyanamar có nhu cầu lớn về các sản phẩm dầu khí, sắt thép, vật liệu xây dựng, máymóc thiết bị, phân bón từ vùng kinh tế trọng điểm miền Trung Việt Nam, Lào và TháiLan đều có các điều kiện tiềm năng cung cấp nguồn hàng và nhu cầu dịch vụ logisticscho vận tải hàng hóa xuyên biên giới trên tuyến hành lang Đông – Tây.

1.2 Các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động vận tải xuyên biên giới trên tuyến Hành lang kinh tế Đông – Tây của các doanh nghiệp

Để tìm hiểu rõ hơn về các nhân tố tác động đến sự phát triển dịch vụ Logisticscủa các doanh nghiệp hoạt động vận tải xuyên biên giới qua cửa khẩu Lao Bảo, nhóm

đã tiến hành khảo sát 16 doanh nghiệp như Công ty VPL vận chuyển Việt Lào, SavanLogistics, Hoàng Phát Logistics, … bao gồm cả doanh nghiệp phía Lào tham gia dịch

vụ tại đây (được sắp xếp theo mức độ ảnh hưởng bảng 1.1)

Ghi chú: Các tiêu chí được đánh giá theo thang điểm: 1- Rất đồng ý; 2- Không

đồng ý; 3- Bình thường; 4- Đồng ý; 5- Rất đồng ý

Bảng 1.1 Đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến dịch vụ Logistics tại Lao Bảo

Các yếu tố ảnh hưởng Hoạt động Logistics khảo DN

sát

Mức độ ảnh hưởng Điểm

bình quân

Khả năng kết nối với các

doanh nghiệp vận tải, giao

vụ lưu trú, ăn nghỉ của tài xế

và khách hàng

Dịch vụ đóng gói, bốc xếp 0 4 7 4 1 3,13 Dịch vụ tư vấn, kiểm định 0 5 7 1 3 3,13

Kho ngoại quan, kho kiểm

(Nguồn: Kết quả khảo sát của nhóm)

Theo kết quả khảo sát 16 doanh nghiệp tham gia hoạt động vận tải thông quacửa khẩu quốc tế Lao Bảo như bảng 1.1 đã phản ánh khách quan một phần về cácnhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển dịch vụ Logistics tại cửa khẩu Lao Bảo, tỉnhQuảng Trị:

- Cơ sở hạ tầng giao thông tại cửa khẩu quốc tế Lao Bảo và biên giới cửa khẩuchưa hoàn thiện, còn gặp nhiều khó khăn, hạn chế; điển hình là đường ra vào cửa khẩuhẹp với tải trọng hàng hóa lưu thông lớn mỗi năm, xe lưu thông chờ đợi lâu, gây tìnhtrạng tắc đường, tắc biên; không có kho bãi, nơi tập kết hàng hóa tại khu vực cửakhẩu; … Hệ thống hạ tầng giao thông cần phải được Nhà nước đầu tư nâng cấp và mởrộng để phát huy hết tiềm năng của tuyến hành lang kinh tế Đông – Tây

- Cơ chế chính sách phát triển còn hạn chế, đặc biệt là đối với dịch vụ hải quan

và dịch vụ tư vấn, kiểm định Thủ tục thông quan hàng hóa và phương tiện vận tải tạicác cặp cửa khẩu chịu ảnh hưởng rất lớn đến thời gian vận chuyển và chi phí thôngquan Hệ thống Hải quan điện tử cần nhất quán giữa các nước

- Trang thiết bị xếp dỡ tại cửa khẩu quốc tế Lao Bảo còn thiếu thốn, chưa đápứng kịp năng lực vận tải Cần đầu tư thêm các trang thiết bị xếp dỡ phù hợp với nhucầu khai thác vận tải, và khai thác kho bãi tại đây

- Khả năng kết nối vận tải với các doanh nghiệp vận tải và giao nhận cần đượcnâng cao hiệu quả Tăng cường hợp tác, mở rộng với các nước trong khu vực và tuyếnEWEC Các doanh nghiệp tại Logisticcs đang dần hội nhập, thị trường nước ngoài tạiThái Lan và Lào được đầu tư và mở rộng

- Trung tâm thương mại, dịch vụ lưu trú, ăn nghỉ của tài xế, và khách hàng nênphát triển bởi đây là dịch vụ thiết yếu phục vụ cho nhu cầu đời sống con người sửdụng các dịch vụ liên quan tại cửa khẩu quốc tế Lao Bảo

- Kho ngoại quan, kho kiểm hóa tác động mạnh mẽ đến dịch vụ đóng gói, bốcxếp (điểm bình quân là 4,31), là khu vực tạo điều kiện hoạt động thuận tiện cho loạihình dịch vụ này tại cửa khẩu.

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG TỔ CHỨC VẬN TẢI HÀNG HÓA XUYÊN BIÊN

GIỚI QUA CỬA KHẨU QUỐC TẾ LAO BẢO 2.1 Hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa thông qua cửa khẩu quốc tế Lao Bảo

2.1.1 Đặc điểm cửa khẩu quốc tế Lao Bảo

Cửa khẩu quốc tế Lao Bảo nằm trên đường biên giới giữa Việt Nam – Lào,thuộc huyện Hướng Hóa, tỉnh Quảng Trị; nằm trên tuyến đường số 9 từ Đông Hà sangLào Đối diện qua đường biên giới là Khu thương mại biên giới Densavanh, Lào Haikhu này là đầu mút quan trọng trên tuyến hành lang kinh tế Đông – Tây

2.1.2 Hàng hóa xuất nhập khẩu thông qua cửa khẩu quốc tế Lao Bảo

Quy trình thủ tục lưu thông hàng hóa qua cửa khẩu quốc tế Lao Bảo

(1) Kiểm soát hàng hóa lưu thông biên giới, thực hiện nghĩa vụ thuế nhập khẩu;

(2) Cửa khẩu quốc tế Lao Bảo là trạm trung chuyển vận tải, các phương tiện khi quacửa khẩu vào Việt Nam phải được kiểm soát về trọng tải, phương tiện lưu thông, cáctiêu chuẩn phù hợp với giao thông Việt Nam Ví dụ, Thái Lan và Lào cho phép phươngtiện lưu thông tay lái nghịch, trong khi Việt Nam quy định phương tiện lưu thông taylái thuận Do đó, để luân chuyển hàng hóa từ Thái Lan đến Việt Nam, ngay tại cửakhẩu các phương tiện phải chuyển tải để lưu thông hàng hóa qua cửa khẩu;

(3) Việc xuất nhập cảnh qua cửa khẩu phải khai báo về nhân sự là tài xế

Hình 2.1 Sơ đồ về luồng hàng xuất nhập khẩu và hàng quá cảnh thông qua

cửa khẩu quốc tế Lao Bảo

Hình 2.1 là sơ đồ về 2 luồng hàng chính thông qua cửa khẩu quốc tế Lao Bảo.Chủ yếu là hàng xuất nhập Việt Nam - Lào - Thái Lan; hàng quá cảnh của Lào, TháiLan sang châu Âu và ngược lại.

Nhóm thu thập được số liệu về trị giá xuất – nhập các mặt hàng từ Chi cục Hảiquan cửa khẩu quốc tế Lao Bảo như bảng 2.2 dưới đây:

Bảng 2.1 Trị giá xuất – nhập các mặt hàng chủ yếu qua cửa khẩu Lao Bảo

năm 2020 Trị giá các mặt hàng chủ yếu (1.000 USD)

Giá trị xuất khẩu/nă m

Tên mặt hàng

Giá trị xuất khẩu/thán g

Giá trị xuất khẩu/năm

5 Hàng tiêu dùng 594,89 16.709,62 Linh kiện ô tô 96,35 5.738,08

6 Dăm gỗ, gỗ - 3.722,38 Điều hòa nhiệt độ 531.58 4.773,85

7 Hàng hóa khác 455,07 21.432,02 Hàng hóa khác 4.847,65 60.981,32

Tổng cộng 2.632,76 63.208,70 - 13.934,26 250.671,42

(Nguồn: Chi cục Hải quan Cửa khẩu quốc tế Lao Bảo)

Theo số liệu thống kê trên, từ trị giá xuất – nhập hàng hóa, có thể nhận thấylượng hàng năm 2020 qua Cửa khẩu vẫn duy trì ở mức cao Trong đó, những mặt hàngchủ yếu có thu ngân sách cao như xuất khẩu dăm gỗ và nhập khẩu linh kiện, phụ tùng

ô tô; gỗ các loại; thạch cao; cao su tự nhiên; đồ điện gia dụng Thái Lan Hàng quácảnh xuất bao gồm linh kiện máy tính, điện thoại; linh kiện và sản phẩm điện tử khác;hàng gia dụng; phế liệu giấy; hàng dệt may

Mặc dù chịu tác động lớn do ảnh hưởng của dịch Covid-19 và các yếu tố khác,nhưng kim nghạch xuất nhập khẩu hàng hóa qua cửa khẩu quốc tế Lao Bảo trong haitháng đầu năm 2021 tăng mạnh đáng kể Tổng kim nghạch hàng hóa xuất nhập khẩuđạt gần 101 triệu USD, tăng gần 114% so với năm 2020 Tổng lượng hàng hóa xuất

nhập khẩu đạt gần 103.000 tấn hàng, tăng gần 20% Bên cạnh đó, lượng hàng quá cảnhtại cửa khẩu này đạt gần 418.000 tấn, gấp gần 4 lần so với hàng xuất nhập, với tổnggiá trị đạt 1,68 tỷ USD Các mặt hàng tăng mạnh chủ yếu là các mặt hàng nông - lâmsản, động vật sống nhằm đáp ứng nhu cầu tiêu thụ của thị trường.

2.2 Thực trạng hoạt động vận tải hàng hóa xuất nhập khẩu qua cửa khẩu quốc tế Lao Bảo

Hiện nay, hàng hóa xuất nhập khẩu vận chuyển bằng container bằng đường bộtại khu vực miền Trung chủ yếu thông qua cửa khẩu quốc tế Lao Bảo để sang Lào,Thái Lan Theo báo cáo của Chi cục Hải quan Cửa khẩu Lao Bảo, quý 1/2021, sốphương tiện đã tăng hơn 31%, tổng số tờ khai đăng ký làm thủ tục tăng hơn 81%; nổibật là hàng hóa quá cảnh tăng mạnh, hơn 46% Đến tháng 3/2021, cửa khẩu Lao Bảothu ngân sách nhà nước đạt 65 tỉ đồng, bằng 36% so với kế hoạch giao Nhận thấy, LaoBảo đang dần trở thành một cửa khẩu xuyên biên giới tiềm năng của miền Trung ViệtNam

Ghi nhận theo địa phương, trong quý I đầu năm 2021, trung bình mỗi ngày tạicửa khẩu có hơn 200 - 300 lượt phương tiện vận tải hàng hóa xuất nhập cảnh qua cửakhẩu quốc tế Lao Bảo Tuy nhiên, với một lượng hàng và phương tiện nhiều như vậy,quốc lộ 9 nối Lao Bảo – Lào hiện gần như quá tải với lượng xe vận tải hàng hóa mỗingày

Hình 2.2 Lượng xe container đang ùn tắc trên QL9 gần cửa khẩu quốc tế Lao Bảo

(Nguồn: Xanh EWEC)

Do xe container của 2 nước chưa được chạy thông lẫn nhau nên phải thực hiệnviệc bốc dỡ hàng hóa ở biên giới; hạn chế về thời gian làm việc, không thể xử lý côngviệc vào ban đêm nên việc vận chuyển hàng hóa vào ban đêm là không thể thực hiệnđược Điều này làm phát sinh thêm chi phí cho doanh nghiệp vận tải và doanh nghiệpxuất nhập khẩu

Đồng thời do ảnh hưởng của dịch Covid-19, tại khu vực cửa khẩu thực hiện môhình “Đổi tài xế, đổi đầu xe”, tuy nhiên phía Lào thiếu tài xế để thay nên lượt chờ xetăng cao, gây nên tình trạng ùn tắc nghiêm trọng tại khu vực cửa khẩu và gia tăng chiphí cho doanh nghiệp logistics

Hiện nay, tại khu vực Cửa khẩu quốc tế Lao Bảo đã có bãi container rộng lớn,

có sức chứa một lúc lên tới 300 container; tuy nhiên, tại đây chưa hình thành các khoCFS, kho ngoại quan, … phục vụ cho các hoạt động logistics chuyên nghiệp

Hình 2.3 Hình ảnh bãi container tại Cửa khẩu Lao Bảo

(Nguồn: Địa phương)

2.3 Rào cản hoạt động thông quan qua Cửa khẩu quốc tế Lao Bảo

Quy trình thủ tục thông quan tại cửa khẩu rườm rà, tốn thời gian Nhất là đốivới loại hàng nông sản từ miền Nam đi qua Lao Bảo để xuất sang Lào và ngược lại cầnphải hun trùng, kiểm dịch càng tốn nhiều thời gian thông quan hàng hóa hơn so vớiloại hình hàng hóa thông thường

Bên cạnh đó, cửa khẩu Lao Bảo là cửa khẩu đầu tiên trong GMS thực hiện kiểmtra “một điểm dừng”, nhưng trên thực tế hàng hóa hiện nay vẫn có thể kiểm hóa hai

lần Xe lên cửa khẩu không được hải quan chấp nhận, xe có thể bị các cơ quan chứcnăng giữ lại lâu, phát sinh thêm chi phí vận tải cho doanh nghiệp.

2.4 Khảo sát nhu cầu vận tải hàng hóa xuất nhập khẩu qua cửa khẩu quốc tế Lao Bảo

2.4.1 Khả năng kết nối vận tải qua cửa khẩu quốc tế Lao Bảo

Các tuyến vận tải chính trong hành lang kinh tế Đông – Tây giữa Việt Nam vàLào có 9 cặp cửa khẩu quốc tế, trong đó nổi bật là Lao Bảo – Densavanh (Lào) kết nốitheo tuyến QL9 Tuyến vận tải kết nối giữa Việt Nam và Bangkok (Thái Lan) quaMukdahan – Savanakhet (Lào) – Đà Nẵng với chiều dài từ Đà Nẵng đến Mukdahan là500km

Hình 2.4 Tuyến vận tải kết nối giữa cảng Đà Nẵng – Mukdahan

Hiện nay đã hình thành tuyến vận tải hàng quá cảnh Thẩm Quyến (Trung Quốc)– Hà Nội – Lao Bảo – Savanakhet (Lào) – Mukdahan – Bangkok – Lam Chabang(Thái Lan) bằng đường bộ phục vụ cho nhu cầu vận tải hàng hóa xuất nhập khẩu quacác thị trường lớn như Trung Quốc, Ấn Độ

Lào là quốc gia không liền biển, vì thế hàng hóa xuất nhập khẩu của Lào sẽ quácảnh tại cảng biển Việt Nam hoặc Thái Lan Lượng hàng hóa mỗi năm của Lào quácảnh tại Việt Nam đều tăng cao do nhu cầu xuất khẩu đến các nước Trung Quốc, Ấn

Độ, châu Âu, và các nước châu Á khác

Theo kết quả khảo sát 16 doanh nghiệp vừa và nhỏ đang tham gia dịch vụ ở cửakhẩu Lao Bảo gồm cả doanh nghiệp Lào, hầu hết các doanh nghiệp đều có nhu cầu kếtnối vận tải theo tuyến đường bộ QL9 và QL1A đến cửa khẩu Lao Bảo và tuyến đường

sắt tại ga Đông Hà và ga Quảng Trị Đồng thời các doanh nghiệp phía Lào có nhu cầukết nối từ cửa khẩu đến các cảng biển lớn như cảng Đà Nẵng, Mỹ Thủy, Chân Mây vàHòn La.

Bảng 2.2 Kết quả khảo sát 16 doanh nghiệp về nhu cầu kết nối vận tải tại khu

vực cửa khẩu quốc tế Lao Bảo

2.4.2 Khả năng khai thác các khu vực thị trường của Cửa khẩu quốc tế Lao Bảo

Quảng Trị nằm ở điểm đầu Hành lang kinh tế Đông - Tây phía Việt Nam, là cầunối thuận lợi trong liên kết hội nhập, hợp tác kinh tế với các nước trong khu vực vàquốc tế qua cửa khẩu Lao Bảo; đây là con đường ngắn nhất nối hai đại dương (Đại TâyDương và Ấn Độ Dương) và cũng là con đường ngắn nhất kết nối 2 thị trường lớn(Trung Quốc và Ấn Độ) chiếm đến gần một nửa dân số thế giới

Phía Savanakhet, Lào hiện đang mở rộng nhà máy sản xuất giấy và xây dựngnhà máy nhiệt điện Do đó, dự báo trong giai đoạn 2021 - 2025 và đến năm 2030, cácchỉ số hoạt động xuất nhập khẩu, xuất nhập cảnh, sẽ tăng cao; đặc biệt phương tiện vậnchuyển hàng hóa giữa 2 nước Việt Nam – Lào lưu thông qua cửa khẩu mỗi ngày từ

550 - 600 lượt phương tiện (trong đó khoảng 450 - 500 xe container)

Hiện nay, tại Quảng Trị đã hình thành công ty chuyên cung cấp các mặt hàngchính yếu sang Lào, Thái Lan như phân bón, thủy sản, và hạt cà phê Các công ty đều

có thị trường nước ngoài tại Lào và Thái Lan ổn định, đảm bảo đầu ra cho sản phẩm,đáp ứng dòng chảy của chuỗi cung ứng sang các khu vực của các nước tiểu vùng sôngMekong trên tuyến Hành lang kinh tế Đông - Tây

Bảng 2.3 Hàng hóa xuất khẩu sang Lào – Thái Lan qua Cửa khẩu quốc tế

Lao Bảo từ một số Công ty tại Quảng Trị ST

Mặt hàng phân bón

1 Cty phân bón Vi sinh Công ty cao su và cà phê (Lào)

2 Cty CP phân bón Bình Điền

Sản phẩm thủy sản

3 Cty TNHH TM Ngọc Tuấn Lào và Thái Lan

4 Cty CP Hồng Đức Vượng

5 Cty TNHH Unipresiden

Cà phê nhân (Arabica Cartimo)

6 Cty TNHH TM Đại Lộc Thái Lan

Bên cạnh những tiềm năng trên, cửa khẩu quốc tế Lao Bảo hiện đang kết nốiđến 3 khu công nghiệp lớn của Quảng Trị là KCN Tây Bắc Hồ Xá, KCN Quán Ngang,

và KCN Nam Đông Hà có khoảng cách trung bình đến cửa khẩu là hơn 60km TỉnhQuảng Trị đang cố gắng thúc đẩy xây dựng các KCN tại đây để phục vụ mạnh mẽ chothị trường nội địa và thị trường Lào, Thái Lan, Campuchia trên tuyến hành lang Đông– Tây

Hình 2.5 Bản đồ các khu công nghiệp lớn và khu kinh tế tỉnh Quảng Trị

CHƯƠNG 3: ĐỀ XUẤT GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ VẬN TẢI HÀNG HÓA XUẤT NHẬP KHẨU QUA CỬA KHẨU QUỐC TẾ LAO BẢO

3.1 Mục tiêu, định hướng phát triển của giải pháp

3.1.1 Mục tiêu của giải pháp

(1) Tăng nhu cầu vận chuyển hàng hóa xuất nhập khẩu và hàng quá cảnh bằngcontainer giữa các nước thuộc tuyến Hành lang kinh tế Đông - Tây;

(2) Tăng năng lực thông quan cho cửa khẩu;

(3) Giảm chi phí vận tải cho doanh nghiệp;

(4) Giảm thời gian lưu hàng, chờ xe và thời gian làm thủ tục tại cửa khẩu;

(5) Giảm ùn tắc giao thông trên tuyến quốc lộ 9 gần khu vực cửa khẩu;

(6) Tăng tính kết nối, trao đổi thông tin về vận tải hàng hóa xuất nhập khẩu các nước

3.1.2 Định hướng phát triển của giải pháp

(1) Thúc đẩy hoạt động vận tải hàng hóa xuất nhập khẩu và phát triển dịch vụ tiềmnăng tại cửa khẩu quốc tế Lao Bảo;

(2) Xây dựng điểm trung chuyển hàng hóa tại cửa khẩu và mở rộng cung cấp dịch vụ

kỹ thuật, công nghệ tạo thuận lợi cho thông thương hàng hóa tại cửa khẩu;

(3) Đảm bảo kết nối thông tin hoạt động vận tải hai chiều giữa các nước, chuẩn hóaphương thức vận tải giao nhận

3.2 Đề xuất giải pháp

3.2.1 Đề xuất giải pháp “Khu trung chuyển hàng hóa thuộc khu kinh tế khu vực Cửa khẩu quốc tế Lao Bảo – Quảng Trị”

3.2.1.1 Mục tiêu của giải pháp

Với mục tiêu là nơi lưu giữ, bảo quản hàng hóa xuất nhập khẩu theo tiêu chuẩn,chất lượng quốc tế; rút ngắn thời gian thông quan, kiểm tra hàng hóa xuất nhập khẩu;phát triển dịch vụ logistics và các dịch vụ cung ứng liên quan nhằm tập trung tối ưuhóa nguồn lực, cải cách thủ tục hành chính, giảm ùn tắc biên, tạo thuận lợi cho hoạtđộng xuất nhập khẩu hàng hóa qua cửa khẩu quốc tế Lao Bảo

3.2.1.2 Đề xuất kế hoạch xây dựng khu trung chuyển Lao Bảo

2 Quy mô, công suất

bị cho container, xe vận tải; …

Dựa trên Hình 3.1, khu trung chuyển có lợi thế là nằm trên trục tuyến đường số

9 (là một phần trong tuyến Hành lang kinh tế Đông – Tây), bắt đầu tại Việt Nam từthành phố cảng Đà Nẵng, đi qua cảng Chân Mây (Huế), Đông Hà và Lao Bảo (QuảngTrị) nối với Savanakhet (Lào) vượt qua sông Mekong tại cầu Hữu nghị Thái – Lào đếnMukdahan (Thái Lan) và điểm cuối là Yangon (Myanmar) Nếu đặt tại vị trí đã đềxuất, khu trung chuyển Lao Bảo sẽ là cửa ngõ thông thương hàng hóa quan trọng kếtnối Hành lang kinh tế Đông – Tây và các vùng lân cận

Hình 3.1 Vị trí địa lý thuận lợi của khu trung chuyển Lao Bảo

Quy mô, kiến trúc quy hoạch được nhóm đề xuất như bảng 3.2 dưới đây:

(2) Giai đoạn thực hiện dự án và uớc tính hiệu quả của dự án

Dựa trên cơ sở giả định giá xây dựng cũng như giá thiết bị phương tiện chuyêndụng cần thiết cho dự án, để đảm bảo quy mô đáp ứng nhu cầu hàng hóa containertrong tương lai, nhu cầu về vốn đầu tư được dự báo như bảng sau:

Bảng 3.2 Bảng dự báo hạng mục chi phí xây dựng khu trung chuyển Lao Bảo 1 ST

Biểu đồ 3.1 Dự báo vốn đầu tư dự án theo từng giai đoạn thực hiện dự án

Dựa trên dự báo doanh thu khu trung chuyển trong vòng 20 năm hoạt động,phân tích hiệu quả dự án NPV = 649.490.118.000 đồng2 Thời gian hoàn vốn dự án là

7 năm 6 tháng

3.2.1.3 Phương án kết nối khu trung chuyển Lao Bảo với các đầu mối giao thông

Nếu đặt khu trung chuyển tại khu vực Cửa khẩu quốc tế Lao Bảo, khu trungchuyển Lao Bảo có thể kết nối đến các điểm đầu mối như Hình 3.3 dưới đây:

1 Phụ lục 1: Tổng vốn đầu tư và nguồn vốn của dự án (trang 2 phần Phụ lục )

2 Phụ lục 5: Khả năng hoàn vốn giản đơn của dự án (trang 11 phần Phụ lục)