Sự tham gia vào chính trị của phụ nữ trên thế giớiTổng quan kinh nghiệm so sánh TS. Suzette Mitchell-Quản lý chương trình Quốc gia tại Việt nam

International Perspective on the Participation of Women in Politics Sự tham gia vào chính trị của phụ nữ trên thế giới Tổng quan kinh nghiệm so sánh TS Suzette Mitchell Quản lý chương trình Quốc gia t[.]

Sự tham gia vào chính trị của

phụ nữ trên thế giới

Tổng quan kinh nghiệm so sánh

TS Suzette Mitchell-Quản lý chương trình Quốc gia tại Việt nam

“ Các nhà lãnh đạo tương lai phải có tầm nhìn và có khả năng gắn kết mọi người – những nhà thuyết giáo thực thụ Đây chính là những điều mà người phụ nữ mang theo khi nắm giữ các vị trí lãnh đạo, và là những điều hết sức quý giá và thực sự được nhiều người trông đợi”

Anita Borg

Bối cảnh toàn cầu

• Tỷ lệ phụ nữ trong Nghị viện: 18.4%

• Khu vực Châu Á: 18.2%

• Việt Nam: 25.76%

Nguồn: Liên minh nghị viện thế giới (IPU): www.ipu.org

Nguồn: UN MDG Báo cáo 2009

Phụ nữ trong nghị viện: Chênh lệch giữa các khu vực

Nguồn: UNIFEM Progress of The Worlds Women 2008/2009

• Cần có nhiều phụ nữ làm việc tại các cơ quan công quyền, nhưng

Nhà nước cũng cần phải có năng lực thúc đẩy sự bình đẳng giới

• Theo dự báo, với tỷ lệ như hiện nay thì phải mất khoảng 40 năm để

đạt được sự bình đẳng này

Parity Zone

Phụ nữ trong nghị viện (%)

0 10 20 30 40 50 60

1997 2002 2007 2012 2017 2022 2027 2032 2037 2042 2047

Các quốc gia phát triển

Dự đoán (các quốc gia phát triển)

Tất cả các quốc gia khác

Dự đoán (tất cả các quốc gia khác )

Thời gian để đạt được sự bình

đẳng về giới tại Nghị viện

Trách nhiệm giải trình và lãnh đạo

• Trách nhiệm giải trình dân chủ đòi hỏi bình đẳng giới nhiều hơn

• Đã có tiến bộ trong việc xác định lại các vấn đề từ “các mối quan tâm của phụ nữ” tới mối quan tâm cộng đồng, ví dụ như bạo lực liên quan đến giới

• Các vấn đề như: ai có trách nhiệm trước phụ nữ và làm thế nào để khắc phục tình trạng lạm dụng phụ nữ một cách hiệu quả

là mối quan tâm của tất cả mọi người.

Tạo sự khác biệt: Hệ thống bầu cử và

chỉ tiêu về tỷ lệ phụ nữ trong QH

Chỉ tiêu nếu được quy định trong HP hoặc

luật thì mang lại kết quả cao hơn

Nguồn: UNIFEM Progress of The Worlds Women 2008/2009

Sự tham gia vào công việc công của phụ nữ

là hết sức quan trọng

• Các nhóm phụ nữ: Số hội viên khác nhau khá nhiều theo khu vực

Sự tham gia của phụ nữ vào việc công

là hết sức cần thiết

• Các lợi ích về giới:

Thuật ngữ này hàm ý các lợi ích mà người phụ nữ quan

tâm vì họ là phụ nữ Ví dụ, thai sản, giáo dục con cái

và xây dựng một cộng đồng an toàn.

Đây là các lợi ích từ sự phân tích về bất bình đẳng do các khác biệt về giới.

lớn hơn:

Phụ nữ được hưởng các lợi ích như các nhóm xã hội

khác Mặc dù không phải thường xuyên nhưng các lợi ích của người phụ nữ thường là các lợi ích về giới và bình đẳng giới Đồng thời phụ nữ luôn ủng hộ và chủ động trong việc đối phó với nhiều vấn đề như thay đổi khí hậu, bảo vệ và tái thiết hậu xung đột

Tuyên ngôn phụ nữ

• Các nữ cử tri trên toàn cầu nhất trí với một

danh mục cơ bản các ưu tiên về chính sách

để trình bày cho các đảng phái chính trị trước các cuộc bầu cử

• Các bản tuyên ngôn này của phụ nữ kêu gọi

các đảng phái giao kèo và phản ánh các yêu cầu của phụ nữ tại các diền đàn tranh cử.

• Ví dụ, năm 2007 bản tuyên ngôn của phụ

nữ Ai-len có 5 yêu cầu chính:

định;

• Không khoan nhượng trước bạo lực đối với người phụ nữ;

• Chia sẻ việc chăm sóc con cái và việc nhà ;

• Bình đẳng trong kinh tế;

• Tôn trọng sự bình đẳng và tính tự chủ của người phụ nữ

Tuyên ngôn của phụ nữ

• Tuyên ngôn bầu cử đầu tiên của phụ nữ ở châu Phi được

một tổ chức phụ nữ ở Botswana có tên Emang Basadi

(có nghĩa là “Hãy vùng lên, chị em ơi!”) đưa ra năm

1993

của các chính đảng, nhưng phụ nữ đã dùng bản tuyên ngôn này trong các chương trình giáo dục chính trị và phổ biến nó rộng rãi

đã thay đổi quy trình thủ tục trong bầu cử tạo điều kiện cho việc lựa chọn ứng viên tranh cử và có nhiều phụ nữ được ra ứng cử hơn

dõi sự đáp ứng trong đảng đối với những yêu cầu của Tuyên ngôn và báo cáo thường niên về vấn đề này

Rwanda: Một nghiên cứu tình

huống ‘50/50’

• Trong cuộc tổng tuyển cử tháng 9/2003, (lần đầu tiên sau thời kỳ diệt chủng) đã có thêm 15 phụ nữ được bầu vào các ghế

Rwanda: Cơ cấu thể chế cho sự bình đẳng

• Khuôn khổ hiến pháp

Phụ nữ được tham gia ngay từ khi bắt đầu soạn thảo Hiến pháp 2003

•

Hệ thống chỉ tiêu và cơ cấu bầu cử đổi mới

30% số ghế tại Thượng viện

53 đại diện của phụ nữ tại Hạ viện

• Hội đồng phụ nữ

Được thành lập ở tất cả các cấp (từ cơ sở tới trung ương)

Rwanda: Các nhân tố thành công

• Phong trào Phụ nữ và sự huy động các tổ chức xã hội dân sự

phận mạnh mẽ nhất trong các tổ chức xã hội

ở Rwandan’

• Các vai trò về giới đang thay đổi

Sau thời kỳ diệt chủng, phụ nữ vẫn

54% dân số, và góp phần đáng kể vào năng lực sản xuất của nước này

• Cam kết của chính phủ

Chính phủ Rwandan, đặc biệt là Mặt trận yêu nước Rwanda cầm quyền đã coi sự tham gia của phụ nữ là điểm

nhấn trong chương trình tái thiết của mình

Rwanda: Tác động của sự đại diện

• Nghị viện ủng hộ nữ doanh nhân

• Thảo luận và nâng cao nhận thức về giáo dục bé gái và phụ nữ

• Chính sách công: Nhạy cảm giới được khởi đầu từ Hiến pháp 2003

• 2007 :‘Luật Phòng, chống và trừng phạt các hành vi bạo lực liên quan đến giới’

Kết luận

• Số liệu hiện nay cho thấy mặc dù trong thập kỷ qua đã có một số tiến bộ trong đại diện song tốc độ còn chậm

• Các lợi ích của phụ nữ gắn với các lợi ích xã hội rộng hơn;

• Các chiến lược cải thiện và hỗ trợ sự bình đẳng trong lãnh đạo gồm:

- Quy định về chỉ tiêu tỷ lệ phụ nữ trong nghị viện

- Các phong trào của phụ nữ

- Các tuyên ngôn phụ nữ

• Cơ cấu thể chế, các tổ chức xã hội dân sự và việc nhận thức lại vai trò giới là hết sức cần thiết nhằm thúc đẩy và hỗ trợ các chiến lược vì sự bình đẳng.