5.22-tai-lieu-tuyen-tuyen-phong-chong-dich-benh-covid-19-hoi-dap-chinh-thuc

SỞ Y TẾ QUẢNG NGÃI TRUNG TÂM KSBT UBND TỈNH QUẢNG NGÃIUBND TỈNH QUẢNG NGÃI SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠOSỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TẬP HUẤN CÔNG TÁC PHÒNG, CHỐNG BỆNH VIÊM ĐƯỜNG HÔ HẤP CẤP DO CHỦNG MỚI CỦA VI RÚ[.]

UBND TỈNH QUẢNG NGÃI

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO

TẬP HUẤNCÔNG TÁC PHÒNG, CHỐNG BỆNH VIÊM ĐƯỜNG HÔ HẤP CẤP DO CHỦNG MỚI CỦA VI RÚT CORONA (nCoV) GÂY RA

Báo cáo viên: BS BÙI XUÂN LIÊM, Trưởng khoa Phòng chống bệnh truyền nhiễm,

Trung tâm kiểm soát bệnh tật tỉnh

1 Virus corona là gì?

1 Virus corona là gì?

VI RÚT CORONA

- Corona là một họ virus lớn, trong đó một số

chủng có khả năng gây bệnh khi xâm nhiễm từ

động vật sang người, số khác chỉ xâm nhiễm và

tồn tại ở các loài động vật bao gồm chồn, lạc đà, mèo và dơi.

- Đôi khi virus corona từ động vật tiến hóa để lây

sang người để rồi sau đó lây từ người sang người như trường hợp Hội chứng Hô hấp Trung Đông

(MERS) và hội chứng hô hấp cấp

nặng (SARS)

VI RÚT CORONA

- Hiện tại chủng virus corona gây dịch tại Vũ Hán (2019-nCoV) là một chủng mới chưa từng xuất hiện ở người và có khả năng lây từ người sang người

2 Virus corona

2019 là gì?

2 Virus corona

2019 là gì?

VI RÚT CORONA 2019

• Một chuyên gia y tế ông John Nicholls - giáo sư

về bệnh lý học tại Đại học Hong Kong đã đưa

ra nhận định: "Có 3 chủng virus (COVID-19)

không thích: Ánh sáng mặt trời, nhiệt độ và độ ẩm"

• Virus Corona mới năm 2019 (gọi tắt là

COVID-19) là chủng virus hô hấp mới, chưa từng xuất hiện ở người và hiện đang gây dịch ở Vũ Hán, Trung Quốc

VI RÚT CORONA 2019

• Hầu hết virus corona không thể sống được

dưới môi trường nắng nóng và nhiệt độ cao

Sẽ có hơn một nửa số Virus Corona bị tiêu diệt dưới ánh nắng mặt trời

• "Ánh nắng mặt trời sẽ triệt tiêu một nửa khả

năng phát triển của virus, do vậy virus sẽ chỉ tồn tại 2,5 phút dưới ánh nắng Ánh nắng mặt trời thực sự hiệu quả trong việc tiêu diệt virus

VI RÚT CORONA 2019

• Loại virus này chỉ tồn tại ở môi trường nhiệt độ

từ 4 hoặc 10 độ C Nhưng nếu như trong môi trường có nhiệt độ ở khoảng 30 độ C thì

Coronavirus sẽ bị vô hiệu hóa hoàn toàn.

VI RÚT CORONA 2019

• Còn theo GS.TS Nguyễn Văn Kính, nguyên

Giám đốc Bệnh viện Bệnh nhiệt đới trung

ương Ở môi trường bên ngoài, nCoV rất dễ bị tiêu diệt bởi ánh sáng, tia cực tím và nhiệt độ cao, nhưng nếu trong môi trường lạnh, ẩm và

bề mặt kim loại, nCoV có thể tồn tại 1-3 ngày

3 Nguồn lây nhiễm COVID-19 là gì?

3 Nguồn lây nhiễm COVID-19 là gì?

3 Nguồn lây nhiễm COVID-19 là gì?

• Hiện tại vẫn chưa rõ nguồn gốc của chủng

COVID-19 Nghiên cứu giải trình tự hệ gene

của virus cho thấy chủng virus này có độ tương

đồng 96,3% với chủng virus corona từ dơi nên

có khả năng cao đây là chủng virus từ dơi bị đột biến rồi xâm nhiễm sang người WHO đã xác nhận COVID-19 có khả năng lây từ người sang người

4 Dụi mắt mũi có lây không? Hình thức lây lan như

thế nào?

4 Dụi mắt mũi có lây không? Hình thức lây lan như

thế nào?

4 Dụi mắt mũi có lây không? Hình thức

lây lan như thế nào?

• Thông thường, lây lan từ người sang người xảy

ra qua tiếp xúc gần (khoảng 2 m) với người

bệnh Lây từ người sang người hiện được cho

là chủ yếu qua đường giọt bắn khi người

nhiễm bệnh ho hoặc hắt hơi, tương tự đường lây cúm và các mầm bệnh qua đường hô hấp khác Giọt bắn có thể rơi vào miệng hoặc mũi của những người ở gần hoặc bị hít vào phổi

4 Dụi mắt mũi có lây không? Hình thức lây lan

như thế nào?

• Tuy nhiên đối với COVID-19, đã có trường

hợp lây do tiếp xúc gần với bệnh nhân bị

nhiễm virus mà không có triệu chứng.

• Cần lưu ý rằng khả năng lây lan từ người sang người của các loại virus khác nhau là khác

nhau Một số virus rất dễ lây lan (như sởi),

trong khi các virus khác khó lây hơn

5 Nguy cơ khi mắc

COVID19 ở những người khác nhau có khác nhau

không?

5 Nguy cơ khi mắc

COVID19 ở những người khác nhau có khác nhau

không?

5 Nguy cơ khi mắc COVID19 ở những người

khác nhau có khác nhau không?

• Thông thường những người có sức đề kháng kém, rối loạn hệ miễn dịch, suy giảm miễn dịch (trẻ nhỏ, người già và những người đang bị

bệnh: ví dụ như tăng huyết áp, bệnh tim, tiểu đường, bệnh gan và bệnh hô hấp) sẽ có nguy

cơ phát triển các triệu chứng nghiêm trọng

hơn người khác

6 Tôi nên tự bảo vệ như

6 Tôi nên tự bảo vệ như thế nào trước

dịch COVID-19?

Nếu bạn chưa tới Trung Quốc, Hàn Quốc và chưa tiếp xúc gần với người nghi nhiễm COVID-19 HOẶC đang chờ kết quả xét nghiệm hoặc người đã xác nhận bị

nhiễm COVID-19 thì có thể tự bảo vệ trước dịch bằng cách:

- Rửa tay thường xuyên bằng nước và xà phòng trong ít

nhất 20 giây, nhất là sau khi CẦM TIỀN, đi vệ sinh,

trước khi ăn, và sau khi xì (hỉ) mũi, ho, hắt hơi (nếu

không có nước và xà phòng, dùng nước rửa tay chứa

ít nhất 60 % cồn) Vì sao? sẽ tiêu diệt virus nếu chúng

nằm trên tay bạn.

6 Tôi nên tự bảo vệ như thế nào

trước dịch COVID-19?

Duy trì khoảng cách hợp lý ngoài cộng đồng - Đứng cách xa mọi người ít nhất 1 mét khi tiếp xúc, đặc biệt với những người đang ho, sổ mũi

và sốt Vì sao? Khi người bị nhiễm virus ho

hoặc sổ mũi, họ tạo ra các giọt bắn chứa virus Nếu đứng quá gần, bạn có thể hít vào những virus này

6 Tôi nên tự bảo vệ như thế nào

6 Tôi nên tự bảo vệ như thế nào trước

dịch COVID-19?

Nếu bạn bị sốt, ho và khó thở, hãy nhanh chóng tới khám tại các cơ sở y tế Hãy nói với CÁN BỘ

Y TẾ nếu bạn đã từng tới các vùng dịch

COVID-19, < 14 ngày trước đó hoặc nếu bạn đã tiếp xúc gần với những người có triệu chứng hô hấp từng

tới vùng tâm dịch Vì sao? Khi mắc các triệu

chứng nêu trên, rất có thể bạn đã bị viêm đường

hô hấp hoặc mắc bệnh nghiêm trọng khác Các triệu chứng hô hấp + sốt do nhiều nguyên nhân trong trong đó có nhiễm COVID-19 sẽ phụ thuộc vào lịch sử di chuyển của bạn

6 Tôi nên tự bảo vệ như thế nào trước

dịch COVID-19?

• Nếu bạn có các triệu chứng hô hấp nhẹ và chưa từng tới vùng dịch < 14 ngày trong giai đoạn

dịch, hãy tự cách ly ở nhà khi có thể và thực

hành vệ sinh tay và đường hô hấp cẩn thận

• Dùng khăn giấy che mũi và miệng khi hắt hơi,

ho, sổ mũi Sau đó cần rửa tay ngay

• Làm sạch và khử trùng thường xuyên các bề mặt

và vật dụng mà bạn hay chạm vào

6 Tôi nên tự bảo vệ như thế nào trước

dịch COVID-19?

• Lau sạch tất cả các bề mặt hay sờ vào, như quầy

tính tiền, mặt bàn, tay nắm cửa, đồ đạc trong

phòng tắm, nhà vệ sinh, điện thoại, bàn phím,

máy tính bảng và tủ đầu giường mỗi ngày

7 Tôi cần làm gì nếu đã tiếp xúc gần với người nghi nhiễm đang chờ kết quả xét nghiệm hoặc

bị nhiễm COVID-19?

7 Tôi cần làm gì nếu đã tiếp xúc gần với người nghi nhiễm đang chờ kết quả xét nghiệm hoặc

bị nhiễm COVID-19?

7 Tôi cần làm gì nếu đã tiếp xúc gần với người nghi nhiễm đang chờ kết quả xét nghiệm hoặc bị nhiễm

2019-nCoV?

Thông báo cho cơ sở y tế địa phương, sẽ được hướng dẫn

tư vấn, cách ly và theo dõi sức khỏe của bạn bắt đầu từ ngày tiếp xúc gần với người bệnh, liên tục trong 14 ngày

kể từ KHI tiếp xúc gần lần cuối Theo dõi các dấu hiệu và triệu chứng sau:

- Sốt Đo thân nhiệt 02 LẦN/ NGÀY.

- Ho.

- Khó thở.

- Các triệu chứng khác có thể gặp là ớn lạnh, đau nhức cơ thể, đau họng, nhức đầu, tiêu chảy, buồn nôn/nôn và sổ mũi.

7 Tôi cần làm gì nếu đã tiếp xúc gần với người nghi nhiễm đang chờ kết quả xét nghiệm hoặc bị nhiễm

2019-nCoV?

• Nếu bạn bị sốt hoặc bất kỳ triệu chứng nào

trong kể trên, cần gọi ngay cho cơ sở y tế.

• Đồng thời khai báo số người đã từng tiếp xúc trong thời gian 14 ngày trước đó Điều này sẽ giúp cơ sở y tế có biện pháp nhằm hướng dẫn tránh tiếp tục lây lan cho người khác nữa

.

8 Tôi chưa từng tiếp xúc với người nghi nhiễm COVID-19 hoặc bị nhiễm, vậy tôi có bắt buộc phải đeo khẩu trang khi ra

đường không?

8 Tôi chưa từng tiếp xúc với người nghi nhiễm COVID-19 hoặc bị nhiễm, vậy tôi có bắt buộc phải đeo khẩu trang khi ra

đường không?

8 Tôi chưa từng tiếp xúc với người nghi nhiễm hoặc

bị nhiễm, vậy tôi có bắt buộc phải đeo khẩu trang

khi ra đường không?

• NÊN: Hiện tại tình hình dịch bệnh COVID-19 tại

VN đang kiểm soát, nhưng do sự giao lưu đi lại của nhiều người dân cũng như có thể có những người đã đến vùng dịch, nhưng chưa kịp khai

báo Hơn nữa việc đeo khẩu trang khi ra đường còn bảo vệ các bệnh khác và khói bụi

8 Tôi chưa từng tiếp xúc với người nghi nhiễm hoặc

bị nhiễm, vậy tôi có bắt buộc phải đeo khẩu trang

khi ra đường không?

• Đặc biệt Bộ Y tế khuyến cáo Sử dụng khẩu trang

hợp lý nghĩa là chỉ dùng khẩu trang y tế khi có

các triệu chứng hô hấp (ho, sổ mũi), nghi nhiễm COVID-19

• hoặc khi đang chăm sóc người nghi nhiễm

COVID-19,

• hoặc đến khu vực tập trung đông người, hoặc

vùng dịch

8 Tôi chưa từng tiếp xúc với người nghi nhiễm hoặc bị nhiễm, vậy tôi có bắt buộc phải đeo

khẩu trang khi ra đường không?

• Đeo khẩu trang y tế đúng cách có thể giúp

phòng ngừa một số bệnh qua đường hô hấp

• Và cần được kết hợp với các biện pháp phòng

ngừa khác bao gồm vệ sinh tay và đường hô

hấp, và tránh tiếp xúc gần - ít nhất trong khoảng cách 1 mét giữa bạn và người khác.

8 Tôi chưa từng tiếp xúc với người nghi nhiễm hoặc bị nhiễm, vậy tôi có bắt buộc phải đeo

khẩu trang khi ra đường không?

• Nếu bạn không phải đối tượng nghi nhiễm hoặc

không tiếp xúc gần với họ thì khẩu trang vải

thông thường là phù hợp nhất

8 Tôi chưa từng tiếp xúc với người nghi nhiễm hoặc

bị nhiễm, vậy tôi có bắt buộc phải đeo khẩu trang

khi ra đường không?

• Nếu bạn không phải đối tượng nghi nhiễm

đang chờ xét nghiệm hoặc bị nhiễm, hoặc không tiếp xúc gần với họ thì khẩu trang vải thông

thường là phù hợp nhất

• (Người nghi nhiễm 2019-nCoV là người đã từng tới hoặc tiếp xúc gần với người đã từng tới vùng tâm dịch trong 14 ngày trước đó và có các triệu

chứng hô hấp).

9 Khi có các triệu chứng đột ngột bị sốt, ho, viêm

họng, hoặc khó thở tôi cần làm gì?

- Cần gọi điện thông báo SỚM CHO CƠ SỞ Y TẾ

GẦN NHẤT để được tư vấn và khai thác về

chuyến đi gần đây và các triệu chứng của bạn

- Tự cách ly, tránh tiếp xúc tối đa với người khác

- Không đi du lịch trong khi bị bệnh

- Che miệng và mũi bằng khăn giấy khi ho hoặc hắt hơi để tránh lây cho người khác

10 Xét nghiệm nào là chính xác?

Ở đâu làm? Làm như thế nào? Người không triệu chứng có cần làm xét nghiệm không? Người ở vùng dịch về không triệu chứng

có cần làm không?

10 Xét nghiệm nào là chính xác?

Ở đâu làm? Làm như thế nào? Người không triệu chứng có cần làm xét nghiệm không? Người ở vùng dịch về không triệu chứng

có cần làm không?

- Nếu bạn bị sốt và mắc triệu chứng của bệnh hô

hấp, như ho hoặc khó thở, trong vòng 14 ngày

sau khi đi từ tâm dịch trở về hoặc sau khi tiếp

xúc gần với người nghi nhiễm đang chờ kết quả xét nghiệm hoặc người bị nhiễm, cần gọi cho CƠ

SỞ y tế và thông báo về chuyến đi của bạn hoặc

tình trạng bạn có thể đã tiếp xúc gần CÁN BỘ y

tế sẽ là người chỉ định xem bạn có cần được xét nghiệm COVID-19 hay không, đồng thời sẽ có hướng dẫn về khử khuẩn và vệ sinh, chăm sóc

người nghi nhiễm tại nhà

Hiện tại việc xét nghiệm nhiễm COVID-19

chỉ có thể được tiến hành tại Viện Pasteur Nha Trang ( đối với các tỉnh thuộc

khu vực miền trung)

11 Bất hoạt COVID-19 như thế

nào?

11 Bất hoạt COVID-19 như thế

nào?

• Để bất hoạt COVID-19, khuyến cáo hiện tại là:

- Rửa bằng xà phòng và nước bất kỳ bề mặt da và

quần áo nào nghi nhiễm các giọt bắn từ đường thở của người nghi nhiễm bệnh đang chờ kết

quả xét nghiệm hoặc bị nhiễm bệnh Cần làm

sạch da và tay trong ít nhất 20 giây bằng nước và

xà phòng hoặc nước rửa tay chứa cồn với nồng

độ ít nhất 60%

- Lau sạch tất cả các bề mặt hay sờ vào, như quầy tính

tiền, mặt bàn, tay nắm cửa, đồ đạc trong phòng tắm, nhà vệ sinh, điện thoại, bàn phím, máy tính bảng và tủ đầu giường mỗi ngày Ngoài ra, làm sạch bất kỳ bề mặt nào có thể có máu, dịch cơ thể và/hoặc dịch tiết hoặc bài tiết trên chúng.

- Đọc kỹ nhãn của sản phẩm tẩy rửa và làm theo các

khuyến cáo trên nhãn sản phẩm Nhãn ghi hướng dẫn

về tính và hiệu quả của sản phẩm bao gồm các lưu ý khi

sử dụng, ví dụ cần đeo găng tay hoặc tạp dề và đảm

bảo thoáng khí tốt khi dùng.

12 Có thuốc điều trị đặc hiệu, vắc-xin phòng bệnh

chưa?

12 Có thuốc điều trị đặc hiệu, vắc-xin phòng bệnh

chưa?

• Hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu cũng như vaccine phòng Một số biện pháp điều trị đặc hiệu hiện đang

được nghiên cứu và thử nghiệm lâm sàng WHO đang trợ giúp và điều phối các nỗ lực phát triển thuốc điều trị COVID-19 với nhiều trung tâm nghiên cứu và hãng

dược khác nhau.

• Nếu muốn tự bảo vệ không bị nhiễm COVID-19, cần duy trì vệ sinh tay và đường hô hấp, ăn uống và xử lý thực phẩm một cách an toàn và tránh tiếp xúc gần với bất kỳ

ai có triệu chứng hô hấp như ho và sổ mũi.

Những biện pháp dưới đây KHÔNG được khuyến cáo để điều trị COVID-19 vì không có hiệu quả thiết thực và thậm chí có thể gây hại:

• Uống các loại trà thảo dược

• Đeo nhiều lớp khẩu trang để tăng cường bảo vệ

• Tự uống thuốc như kháng sinh

Trong bất kỳ trường hợp nào, khi bị sốt, ho và khó thở, hãy nhanh chóng đi khám để giảm nguy cơ bệnh tiến triển nặng và nhất thiết cần nói với chuyên viên y tế nếu bạn từng tới VÙNG DỊCH.

13 COVID-19 phát tán như thế

nào?

13 COVID-19 phát tán như thế

nào?

2019-nCoV là virus hô hấp chủ yếu phát tán khi

tiếp xúc với người bị nhiễm thông qua các giọt bắn tạo ra khi người nhiễm ho hoặc sổ mũi Vì vậy mỗi người cần thực hành vệ sinh tốt

Ví dụ, khăn giấy để che mũi và miệng khi ho, hắt hơi, sổ mũi rồi vứt ngay khăn giấy vào sọt

rác Cũng cần rửa tay thường xuyên bằng nước

và xà phòng hoặc nước rửa tay có chứa cồn ở nồng độ trên 60%

13 Tôi có thể bị nhiễm nCoV từ động vật không?

2019-13 Tôi có thể bị nhiễm nCoV từ động vật không?

2019-• Nghiên cứu chi tiết cho thấy SARS-CoV truyền từ cầy

hương sang người ở Trung Quốc vào năm 2002 và

MERS-CoV truyền từ lạc đà đến người ở Ả Rập Saudi

vào năm 2012 Một số chủng coronavirus chỉ tồn tại ở động vật mà chưa lây sang người.

• Hiện vẫn chưa rõ COVID-19 lây sang người từ loài động

vật nào Tuy nhiên điều này không có nghĩa là bạn có thể bị lây 2019-nCoV từ bất kỳ loài động vật nào hoặc

từ thú cưng của bạn Những ca bệnh đầu tiên có khả năng cao bắt nguồn từ động vật trong chợ động vật

sống ở Trung Quốc

• Hãy tự bảo vệ bằng cách tránh tới các chợ động vật sống, nếu buộc phải đến thì hãy tránh tiếp xúc trực tiếp với động vật sống và bề mặt tiếp xúc với chúng.

• Cần tránh ăn các sản phẩm động vật sống hoặc chưa nấu chín Cần dùng riêng dụng cụ chế biến thực phẩm sống và chín

14 Tôi có thể bị lây COVID-19

từ thú cưng của tôi không?

14 Tôi có thể bị lây COVID-19

từ thú cưng của tôi không?

hiện tại chưa có bằng chứng nào cho thấy

vật nuôi trong nhà như chó và mèo bị

nhiễm hay phát tán COVID-19.

15 Virus nCoV có tồn tại ở

bề mặt đồ dùng không? Nếu

có thì tồn tại trong bao lâu?

15 Virus nCoV có tồn tại ở

bề mặt đồ dùng không? Nếu

có thì tồn tại trong bao lâu?

Tuy nhiên hiện vẫn chưa rõ COVID-19 có khả năng

sống trên bề mặt trong bao lâu, mặc dù thông tin ban đầu gợi ý rằng virus có thể sống vài giờ

đến vài ngày trên bề mặt..

16 Việc nhận thư và bưu kiện từ VÙNG DỊCH có dịch khác có an toàn không?

kiện từ VÙNG DỊCH có dịch khác có an toàn không?

Chỉ an toàn khi.

Người nhận thư và bưu kiện không có nguy cơ

nhiễm COVID-19 Tốt nhất cần rữa tay bằng xà

phòng đúng cách sau khi cầm bưu phẩm

Mặc dù từ kinh nghiệm với các chủng virus corona,

chúng ta biết rằng virus này không có khả năng

sống lâu trên đồ vật như thư và bưu kiện