 

Slide 1 THỊ TRƯỜNG ĐIỆN ẢNH – TỪ GÓC NHÌN CẤU TRÚC VÀ MỤC TIÊU CỦA PHÁP LUẬT Nguyễn Ngọc Sơn ĐH Tôn Đức Thắng CÁC YẾU TỐ ĐỊNH HÌNH THỊ TRƯỜNG • Chính sách xã hội hóa – chí[.]

THỊ TRƯỜNG ĐIỆN ẢNH – TỪ GÓC NHÌN CẤU

TRÚC VÀ MỤC TIÊU CỦA PHÁP LUẬT

Nguyễn Ngọc Sơn

ĐH Tôn Đức Thắng

CÁC YẾU TỐ ĐỊNH HÌNH THỊ TRƯỜNG

• Chính sách xã hội hóa – chính sách quản lý hay cạnh tranh hóa

– Chính sách xã hội hóa xóa bỏ sự độc quyền Nhà nước – Tạo cơ hội cho mọi thành phần kinh tế tham gia hoạt động điện ảnh (tạo môi trường cạnh tranh)

• Về phần sản xuất: tạo môi trường trăm hoa đua nơ

• Về phần phát hành: nhiều thành phần kinh tế tham gia: (1) các doanh nghiệp trong nước (BHD); Doanh nghiệp có vốn nước ngoài (Galaxy, CGV, Lotte…)

• Về phần phổ biến phim tại rạp: các thành phần kinh tế tham gia đông đảo: kinh tế Nhà nước, kinh tế tư nhân, kinh tế vốn nước ngoài.

Phân khúc thị trường phát hành

Phân khúc thị trường chiếu phim

CÁC YẾU TỐ ĐỊNH HÌNH THỊ TRƯỜNG

• Luật điện ảnh quy định: doanh nghiệp phát

hành phim phải có rạp để tham gia phổ biến:

- Tạo ra hai nhóm doanh nghiệp

CÁC YẾU TỐ ĐỊNH HÌNH THỊ TRƯỜNG

• Luật điện ảnh quy định: doanh nghiệp phát

hành phim phải có rạp để tham gia phổ biến:

- Tạo ra sự lệ thuộc và cạnh tranh giữa hai

nhóm doanh nghiệp trên:

- Nhóm DN phát hành: Nắm nguồn phim cho các

rạp và đồng thời là đối thủ cạnh tranh của rạp

- Nhóm Dn chiếu phim: vừa là đối thủ của các rạp

có nguồn phát hành và để có thể hoạt động phải lệ thuộc vào nguồn phim của nhà phát hành.

Về nguồn phim cho hoạt động phát hành

• Nguồn phim nhập khẩu:

- Từ các nhà phát hành lớn trên thế giới: do hai DN nắm giữ là Galaxy và CGV;

- Từ nguồn phim lẻ: tại hội chợ Hong Kong, Canne… (Galaxy, CGV, BHD, Lotte )…

• Nguồn phim sản xuất trong nước: Saigon Movie,

Galaxy, BHD, Lotte, CGV…

• Tỷ lệ nguồn phim hiện nay:

– Phim nhập khẩu (trên 70% Tổng doanh thu)

– Phim nội địa (gần 30% Tổng doanh thu).

Thực trạng cạnh tranh trong hoạt động phát hành

• Nguồn phát hành đang tập trung và cạnh tranh:

– Tập trung vào 4 doanh nghiệp lớn: Galaxy, CGV, BHD, Lotte: các DN này đang nắm phần lớn

nguồn phát hành phim tại Việt Nam

– Có một số DN khác có tham gia phát hành nhưng lượng phim và tầm ảnh hương không lớn:

Platinum, Skyline, Sai Gon Movie…

• Các DN lớn đang nắm giữ phần lớn nguồn

phim cho cả thị trường.

Về hoạt động chiếu phim tại Rạp

• Có sự khác nhau về cạnh tranh giữa hai nhóm

Về hoạt động chiếu phim tại Rạp

• Nhóm Doanh nghiệp không phát hành phim:

– Nhóm DN được chiếu vòng 1 và vòng 2: NCC,

GoldenLine, Cinebox…

– Nhóm không được chiếu vòng 1 và vòng 2: có số lượng hơn 60 đơn vị và chủ yếu là các trung tâm chiếu phim Nhà nước ơ các tỉnh.

• Có sự phân bổ không đồng đều về rạp và về đầu tư:– Tập trung chỉ ơ các thành phố lớn như Hà Nội, Tp Hồ Chí Minh, Đà nẵng…

– Các tỉnh khác rất ít rạp được đầu tư: CGV…

Về hoạt động chiếu phim tại Rạp

• Có sự khác nhau về cạnh tranh giữa hai nhóm

Tình hình cạnh tranh và diễn biến thị trường

• Cuộc cạnh tranh hiện nay chủ yếu diễn ra trong

khu vực:

– Trong khi vực mà nhóm DN vừa phát hành vừa chiếu phim hoạt động: tập trung vào 4 DN lớn là CGV, Lotte, Galaxy, BHD

– Các vụ việc cạnh tranh trong thời gian qua chủ yếu do các DN này thực hiện;

– Cuộc cạnh tranh đang diễn ra từ việc tìm kiếm nguồn phim và cạnh tranh rạp;

– Mức đầu tư đang ngày càng tăng cao và thị trường đang phát triển.

Tình hình cạnh tranh và diễn biến thị trường

• Nhận định:

– Cuộc cạnh tranh hoàn toàn không có sự phụ thuộc giữa phát hành và chiếu phim vì các Dn này đều đang kiểm soát được nguồn phim của họ;

– Tuyệt đại đa số doanh thu của thị trường chiếu

phim hiện nay là của các DN này;

– Hoạt động chủ yếu ơ khu vực thị trường lớn;

– Cuộc cạnh tranh còn đang diễn ra về việc chi phối khu vực (số lượng rạp theo vùng)

Các rạp ơ tỉnh – góc khuất của Thị trường

• Đặc thù của nhóm đơn vị chiếu phim Tỉnh:

– Hoạt động trong phân khúc thị trường “xấu”;

– Không có nguồn phim và hoàn toàn bị lệ thuộc vào việc các DN phát hành phim cung cấp phim;

– Không được đầu tư và không có nguồn đầu tư, cải tạo;

– Đang sử dụng nguồn lực kỹ thuật chưa thích ứng với các tiêu chuẩn kỹ thuật mà nhóm DN lớn đang phát triển;

– Lượng khách hàng tiềm năng lớn

Các rạp ơ tỉnh – góc khuất của Thị trường

• Thực trạng hoạt động

– Hoàn toàn không chiếu phim ơ các vòng 1 và vòng 2;

– Nguồn phim khan hiếm vì gần như không nhận

được sự hợp tác tích cực của các DN phát hành:

trừ CGV đang cung cấp phim và hỗ trợ cho

Vinafilm;

– Phần lớn hoạt động cầm chừng và không sáng đèn

Các rạp ơ tỉnh – góc khuất của Thị trường

• Nguyên nhân của tình trạng không được cung cấp phim:

– Doanh thu không cao: do giá vé thấp vì người tiêu dùng thuộc nhóm khách hàng “xấu”;

– Số lượng phòng chiếu không nhiều;

– Gặp nhiều rào cản khi đàm phán về phim: về kỹ thuật, về quản trị…

Các rạp ơ tỉnh – góc khuất của Thị trường

• Nguồn phim nghèo nàn:

– Nhận trực tiếp từ nhà sản xuất trong nước: những phim không ăn khách ơ rạp vòng 1 và vòng 2;

– Các nhà phát hành từ chối cung cấp phim:

Các rạp ơ tỉnh – góc khuất của Thị trường

• Xuất hiện những rào cản mới

– Sự tụt hậu nhanh chóng về công nghệ, kỹ thuật của nhóm đơn vị này;

– Nguồn phim càng khan hiếm do xuất hiện các hợp đồng độc quyền sau chiếu rạp giữa nhà sản xuất

(hoặc phát hành) với các đơn vị hoạt động trong lĩnh vực truyền hình, mạng

Hệ lụy của tình trạng cạnh tranh

• Sự nuôi dưỡng các “cá mập” trên thị trường: đã

xuất hiện sự chuyển hóa vị thế thống lĩnh từ các đơn vị nhà nước sang tư nhân;

• Sự bất hợp tác và hỗ trợ thị trường phát triển

chung diễn ra cả ơ khu vực kinh tế trong nước với nhau;

• Chưa đặt vai trò của người tiêu dùng làm trung

tâm: phần lớn hoạt động sôi nổi trên thị trường tập trung ơ các thành phố lớn Đại đa số người dân

tỉnh không có nhiều cơ hội hương thụ điện ảnh.

Hệ lụy của tình trạng cạnh tranh

• Cuộc cạnh tranh đang diễn ra rất cục bộ: chủ yếu ơ một vài DN lớn;

• Các DN và đơn vị nhỏ gần như lệ thuộc và bị lôi kéo vào các cuộc cạnh tranh của DN lớn;

Một số ý kiến

• Cần có những thay đổi từ pháp luật chuyên

ngành: Luật Điện ảnh và các chính sách quản lý điện ảnh

• Cần tránh tình trạng: kìm hãm sự phát triển

của “con cá mập” này để nuôi dưỡng “con cá mập” khác;

• Cần tìm phương án để nhóm đơn vị chiếu

phim tỉnh liên minh thành nhóm DN theo tinh thần kinh doanh tập thể – tạo sức mạnh tập thể.