TẬP HUẤN TỔ TRƯỞNG CHUYÊN MÔN TRUNG HỌC CS

Slide 1 1 SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HẢI DƯƠNG TẬP HUẤN TỔ TRƯỞNG CHUYÊN MÔN TRUNG HỌC CS Hải Dương, ngày 12 tháng 10 năm 2013Hải Dương, ngày 12 tháng 10 năm 2013 CHUYÊN ĐỀ ĐỔI MỚI SINH HOẠT CHUYÊN MÔN TH[.]

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HẢI DƯƠNG

TẬP HUẤN TỔ TRƯỞNG CHUYÊN MÔN

TRUNG HỌC CS

Hải Dương, ngày 12 tháng 10 năm 2013 Hải Dương, ngày 12 tháng 10 năm 2013

CHUYÊN ĐỀ

THEO NGHIÊN CỨU BÀI HỌC

 Nhận thức về quy trình 4 bước của SHCM theo NCBH.

 Liên hệ trách nhiệm của TTCM trong việc tổ chức SHCM theo NCBH.

3

MỤC TIÊU CHUNG

ĐỔI MỚI SINH HOẠT CHUYÊN MÔN THEO

NGHIÊN CỨU BÀI HỌC NỘI DUNG CHÍNH

1 Quan niệm đổi mới chuyên môn theo

NCBH

2 Quy trình SHCM theo NCBH

3 Tổ chức thực hiện chuyên môn theo NCBH

4 Sự khác nhau giữa SHCM truyền thống và

SHCM theo NCBH

5 Lợi ích từ SHCM theo NCBH

6 Một số khó khăn cần khắc phục khi đổi

mới SHCM theo NCBH

I Thế nào là sinh hoạt chuyên môn theo

nghiên cứu bài học ?

- Là hoạt động chuyên môn nhưng ở đó GV tập trung phân tích các vấn đề liên quan đến người học.

- Không tập trung vào việc đánh giá giờ học, xếp loại

GV mà nhằm khuyến khích GV tìm ra nguyên nhân tại sao việc học của HS chưa đạt kết quả như mong muốn

và có biện pháp để nâng cao chất lượng dạy học, tạo

cơ hội cho HS được tham gia vào quá trình học tập;

giúp GV có khả năng chủ động điều chỉnh nội dung, phương pháp dạy sao cho phù hợp với từng đối tượng HS.

II Giới thiệu quy trình SHCM theo NCBH

QUY TRÌNH SHCM THEO NCBH

Các bước tiến hành sinh hoạt chuyên môn theo NCBH: gồm 4 bước

 Chuẩn bị bài học nghiên cứu

 Tiến hành dạy minh họa và dự giờ

 Suy ngẫm và thảo luận bài học

 Áp dụng vào thực tiễn dạy học

dự giờ

Ai là người tiến hành dạy?

Người dự giờ cần ghi chép và quan sát như thế nào?

Vị trí dự giờ?

3 Thảo luận

về bước suy ngẫm và thảo luận giờ dạy Ai là người chủ trì thảo luận

Tiến trình

và nội dung

Khi thảo luận cần lưu ý những gì?

4 Thảo luận

về bước áp dụng cho thực tế dạy

học

Sau buổi sinh hoạt cần làm gì?

Hiệu quả của SHCM (đối với

HS, với

GV, với CBQL…)

* Bước 1 Chuẩn bị bài học nghiên cứu

1 Lựa chọn bài dạy minh họa

2 Phân công chuẩn bị:

3 Tổ chức thảo luận bài học nghiên cứu trong tổ CM.  Các câu hỏi thảo luận trong bước này:

- Đây là loại bài học gì?

- Nội dung bài học chia thành mấy đơn vị kiến thức? Dự kiến tổ chức hoạt động dạy học nào tương ứng?

- Sử dụng các phương pháp và phương tiện dạy học thế

nào cho đạt hiệu quả ?

-Dự kiến tích hợp nội dung giáo dục liên quan lúc nào là

phù hợp?

- Dự kiến cách suy nghĩ, tiếp nhận của HS khi học? Dự kiến các tình huống xảy ra và cách xử lý nếu có. …

* Bước 2 Tiến hành dạy và dự giờ

Sau khi hoàn thành kế hoạch dạy học chi tiết, một

GV sẽ dạy minh hoạ bài học nghiên cứu ở một lớp cụ thể.

- Các yêu cầu cụ thể của việc dự giờ như sau:

+ Chuẩn bị lớp dạy minh hoạ, bố trí lớp có đủ chỗ ngồi quan sát thuận lợi cho người dự.

+ Điều chỉnh số lượng người dự ở mức vừa phải,

không quá đông.

+ Việc dự giờ cần đảm bảo không ảnh hưởng đến việc học của học sinh, không gây khó khăn cho người dạy minh hoạ.

 Người QS: ghi lại các hoạt động, khả năng tiếp thu lĩnh hội của HS trong giờ học.

 Vị trí QS: phía trước hoặc hai bên lớp học, không ngồi sau HS vì không QS được việc học của HS.

 Kĩ thuật: kết hợp nghe, nhìn, suy nghĩ, ghi chép, quay phim, chụp ảnh… để nhằm trả lời các câu hỏi: HS học như thế nào? HS gặp những khó khăn gì? Vì sao? Cần phải thay đổi như thế nào để cải thiện kết quả học tập của HS?

11

VỊ TRÍ DỰ GIỜ SHCM TRUYỀN THỐNG:

DỰ GIỜ NGỒI Ở CUỐI LỚP HỌC, PHÍA

SAU HỌC SINH

13

VỊ TRÍ DỰ GIỜ SHCM THEO NCBH

Học sinh Học sinh

Học sinh Học sinh Học sinh

- Vị trí quan sát của người dự giờ :

16

* Bước 3 Suy ngẫm, thảo luận về bài học nghiên cứu

Tiến trình:

- Trước hết, cần tạo điều kiện cho giáo viên dạy chia sẻ những ý tưởng

đã thực hiện được, những ý tưởng chưa thực hiện được, những tình

huống phát sinh trong khi tiến hành bài học

-Sau đó, chủ trì điều hành thảo luận

+ Không đánh giá xếp loại giờ dạy, lấy hành vi học tập của học sinh

làm trung tâm thảo luận:

HS có hiểu rõ nhiệm vụ bài học và chủ động trong các hoạt động học không? Hoạt động nào hiệu quả, hoạt động nào chưa hiệu quả? Lý do?

HS nào không hứng thú với môn học, không lắng nghe giáo viên,vì sao?

HS nào đang gặp khó khăn trong việc học? Nguyên nhân?

Kết quả cuối cùng có được cải thiện hay không? Khả năng lĩnh hội của

HS thể hiện ở mức độ nào?

Nội dung và phương pháp giảng dạy có phù hợp? Nếu cần điều chỉnh thì điều chỉnh gì và điều chỉnh như thế nào?

* Bước 4 Áp dụng cho thực tiễn dạy học

 Sau khi thảo luận về tiết dạy đầu tiên, tất cả cùng suy ngẫm xem có tiếp tục thực hiện

NCBH này nữa không? Nếu bài học vẫn chưa hoàn thiện thì cần tiếp tục nghiên cứu để tiến hành dạy ở các lớp sau cho hoàn thiện hơn

Mỗi giáo viên trong nhóm suy ngẫm về bài

học được thực hiện và kết quả thảo luận để vận dụng phù hợp vào giờ dạy cho đối tượng

HS lớp mình phụ trách Trong quá trình vận dụng, nếu có những phát sinh mới, tiếp tục

trao đổi để tháo gỡ ở các cuộc họp chuyên môn lần sau

III Tổ chức thực hiện SHCM theo NCBH

1 Điều kiện để thực hiện nghiên cứu bài học

- Nhóm GV hợp tác xây dựng giáo án.

- Tiết học minh hoạ là tiết học như bình thường hàng ngày.

- Vị trí GV dự giờ có thể quan sát được nét mặt của học

sinh.

- Các giáo viên cần học cách quan sát.

- Nêu lại những ấn tượng của mình khi quan sát học sinh

học.

- Chỉ ra thực tế và có bằng chứng (quay video, chụp ảnh)

- Không đánh giá giờ dạy của GV.

- Sự ủng hộ từ phía lãnh đạo.

2 Tổ chức thực hiện SHCM theo NCBH

*Giai đoạn thứ nhất: Hình thành cách dự giờ, suy ngẫm,

xây dựng quan hệ đồng nghiệp mới

Trong giai đoạn này, SHCM cần tập trung thực hiện các

mục tiêu sau:

- Luyện tập cách quan sát và suy nghĩ về việc học của HS

trong giờ học, có khả năng phán đoán nhanh nhạy, chính xác

để điều chỉnh việc dạy phù hợp, việc học của HS

- Làm thay đổi cách nhìn, cách nghĩ và cảm nhận của GV về

HS trong từng hoàn cảnh khác nhau

- Hình thành thói quen lắng nghe lẫn nhau; rèn luyện cách

chia sẻ ý kiến, từ đó hình thành mối quan hệ đồng nghiệp thân thiện, cộng tác và học tập

*Giai đoạn thứ hai: Tập trung phân tích các nguyên nhân, các mối quan hệ

trong giờ học và tìm biện pháp cải tiến, nâng cao chất lượng các bài học.

án dạy học đáp ứng tối thiểu nhiệm vụ học tập của học sinh, các kĩ năng cần thiết để

nâng cao chất lượng học của HS.

 - Tăng cường, vận dụng, thử nghiệm những

ý tưởng sáng tạo, lấy học sinh làm trung

tâm

 - SHCM nên tổ chức càng nhiều lần càng tốt.

IV Thảo luận

Sự khác nhau giữa SHCM trước đây

và SHCM theo NCBH?

SHCM trước đây SHCM theo NCBH

1 Mục đích

- Đánh giá xếp loại giờ

dạy theo tiêu chí từ

- Người dự giờ tập trung phân tích các hoạt động của HS để rút kinh nghiệm

- Tạo cơ hội cho GV phát triển năng lực chuyên môn, tiềm năng sáng tạo của mình

SHCM trước đây SHCM theo NCBH

2 Thiết kế bài dạy

- Bài dạy được phân

công cho một GV

thiết kế; được chuẩn

bị theo đúng mẫu

quy định

- Nội dung bài học

được thiết kế không

linh hoạt, xem có

phù hợp với từng đối

tượng HS không

2 Thiết kế bài dạy

- Bài dạy minh hoạ được các GV trong tổ thiết kế Chủ động, linh hoạt không phụ thuộc máy móc vào quy trình, các bước dạy học trong SGK

- Các hoạt động trong thiết kế tạo cơ hội

cho tất cả HS được tham gia bài học

SHCM trước đây SHCM theo NCBH

3 Dạy minh hoạ, dự giờ

- GV dạy hết các nội dung

kiến thức trong bài học, bất

luận nội dung kiến thức đó có

phù hợp với HS không

Câu hỏi đặt ra thường yêu

cầu HS trả lời theo đúng đáp

án dự kiến trong giáo án

* Người dự giờ

- Thường ngồi ở cuối lớp học

quan sát người dạy như thế

- Phương pháp truyền đạt phù hợp tầm đón nhận của HS

-* Người dự giờ

- Đứng ở vị trí thuận lợi

để quan sát, ghi chép, sử dụng các kĩ thuật, chụp ảnh, quay phim…những hành vi, tâm lí, thái độ của HS để có dữ liệu phân tích việc học tập của HS

SHCM trước đây SHCM theo NCBH

4 Thảo luận giờ dạy

- Các ý kiến nhận xét sau giờ học

nhằm mục đích đánh giá, xếp loại

GV.

- Những ý kiến thảo luận, góp ý

thường không đưa ra được giải

pháp để cải thiện giờ dạy GV dạy

chung cho các khối.

4 Thảo luận giờ dạy

- Người dự đưa ra các ý kiến nhận xét, góp ý về giờ học theo tinh thần trao đổi, chia

sẻ, lắng nghe mang tính xây dựng; tập trung vào phân tích các hoạt động của HS và tìm các ra nguyên nhân.

- Không đánh giá, xếp loại người dạy mà coi đó là bài học chung để mỗi GV tự rút kinh nghiệm.

- Người chủ trì tôn trọng và lắng nghe tất cả ý kiến của

GV, không áp đặt ý kiến của mình hoặc của một nhóm người Ch ốt lại các vấn đề thảo luận và đưa ra các biện pháp hỗ trợ HS.

SHCM trước đây SHCM theo NCBH

trong giờ học thiếu thân

thiện, có sự phân biệt giữa

thiếu s ự gần gũi , cởi mở.

- Quan hệ giữa các GV thiếu

sự cảm thông, chia sẻ, luôn

- Quan hệ giữa các học sinh trở nên thân thiện, gần gũi về

khoảng cách kiến thức.

*Đối với GV

- Chủ động sáng tạo, tìm ra các biện pháp để nâng cao chất lượng dạy và học.

- Quan tâm đến những khó khăn của HS, đặc biệt là HS yếu, kém.

- Quan hệ giữa đồng nghiệp trở nên gần gũi, cảm thông, chia sẻ và giúp đỡ lẫn nhau.

SHCM trước đây SHCM theo NCBH

* Đối với cán bộ quản lí

- Có cơ hội bám sát chuyên môn, hiểu được nguyên nhân của những khó khăn trong quá trình dạy và học

để có biện pháp hỗ trợ kịp thời.

- Quan hệ giữa cán bộ quản lí và GV chia sẻ, cùng tháo gỡ tạo điều kiện để GV làm tốt

công tác giảng dạy.

SO SÁNH SỰ KHÁC BIỆT

Dự giờ và nhận xét trước

-Vấn đề quan tâm của

người dự: việc dạy của GV

(kiến thức, ngôn ngữ, cử

chỉ, điệu bộ của GV, ND

kiến thức, trình bày

bảng…)

- Ghi chép: Nội dung, tiến

trình giờ dạy, sai sót, hạn

- Ghi chép: Cách học sinh học, khả năng tiếp thu, lĩnh hội… của HS.

SO SÁNH SỰ KHÁC BIỆT

Dự giờ SHCM trước đây SHCM THEO NCBH

-Thảo luận sau giờ dạy:

đánh giá, khen chê GV…

- Thời gian hạn chế, số

lượng phát biểu ít;

- Bài dạy là của GV.

- Bài học kinh nghiệm rút

ra sau bài học dành cho

GV dạy.

-Thảo luận, phân tích, chia

sẻ các hoạt động học của HS…

- Thời gian SHCM nhiều hơn, các ý kiến hướng về kết quả học tập của HS;

- Bài dạy minh họa là của nhóm, tổ và được một thành viên dạy minh họa.

- Bài học kinh nghiệm rút ra sau bài học là cho cả tổ, nhóm

V Các lợi ích có được khi tham gia SHCM theo

nghiên cứu bài học

- Học cách quan sát việc học của HS.

- Hiểu sâu, rộng hơn về HS và đồng nghiệp Hình thành sự chấp nhẫn lẫn nhau giữa GV với GV và giữa GV và HS.

- Cùng nhau xây dựng văn hoá góp ý trong nhà trường.

- Tạo cơ hội cho CBQL hiểu khó khăn trong giảng dạy của GV.

- Tích luỹ kinh nghiệm, nâng cao năng lực chuyên môn và đổi mới PPDH, KTĐG theo hướng dạy học tích cực, lấy

việc học của HS làm trung tâm.

Những khó khăn gặp phải khi sinh hoạt chuyên môn thông qua nghiên cứu bài học?

VI Một số khó khăn cần khắc phục khi đổi mới SHCM theo NCBH

- Thái độ của GV: nhiều GV hoài nghi về tác dụng

SHCM, sợ các đồng nghiệp tấn công mình.

 - Tiến hành bài học minh hoạ: GV dạy như là diễn tập

và không để ý đến HS gặp khó khăn như thế nào.

 - Dự giờ bài học: các GV dự chỉ chú ý đến GV dạy và

Xin trân trọng cám ơn

Quý Thầy, Cô!

35