Slide 1 Chào mừng ngày nhà giáo Việt Nam 20 11 Kiểm tra bài cũ Câu 1 Đột biến gen là gì? Nêu các dạng đột biến gen và nhận dạng chúng trên sơ đồ sau Hình a Hình d Thêm một cặp nu Hình b Mất một cặp nu[.]
Trang 1Chào mừng ngày nhà giáo
Trang 2Kiểm tra bài cũ
Câu 1:Đột biến gen là gì? Nêu các dạng đột biến gen và
nhận dạng chúng trên sơ đồ sau:
Hình a
Hình d
Thêm một cặp nu
- H×nh a: §o¹n gen ban ®Çu
Trang 4A B C D E F G H
a
A B C D E F G
Một số dạng đột biến cấu trúc NST: Chỉ điểm bị đứt : Chỉ quá trình dẫn đến đột biến
Trang 5Nhiễm sắc thể ban đầu Nhiễm sắc thể bị đột biến cấu trúc
8
Mất đoạn H Thêm đoạn BC
Đoạn BCD đảo thành DCB
Mất đoạn Lặp đoạn Đảo đoạn
Trang 6A B C D E F G H C D E F G H A B
Chuyển đoạn
Trang 7Các NST con đột biến
Trang 8Nhà máy điện hạt nhân, thử vũ khí hạt nhân
gây rò rỉ các nguyên tố phóng xạ
MỘT SỐ HÌNH ẢNH VỀ NGUYÊN NHÂN PHÁT SINH ĐỘT BIẾN
Các tác nhân vật lí
Trang 9Mỹ ném bom nguyên tử xuống thành phố Hiroshima và
Nagasaki của Nhật Bản vào 8/1945
Bức xạ nhiệt do bom nguyên
tử ném xuống lên tới 4000 0 C,
thiêu rụi hai thành phố lớn của
Nhật Bản, giết hại hàng trăm
nghìn dân thường Phát tán
các nguyên tố phóng xạ ra môi
trường.
Trang 10Máy bay Mỹ rải chất độc màu da cam – điôxin xuống
chiến trường miền Nam – Việt Nam
+ Tác nhân hóa học: hoạt động
của các nhà máy, xí nghiệp, của
con người đã thải ra các chất hóa
học: DDT, 666, chất độc màu da
cam điôxin, nicôtin, các loại khí
thải độc hại: CO 2 , SO 2 , SO 3 ,
H 2 S,
Trang 11Dòng sông Nhuệ - Thanh Oai - Hà Nội
Ô nhiễm không khí Nhà máy đạm Ninh Bình
Trang 12Rác thải Sử dụng thuốc trừ sâu Cháy rừng
Ô nhiễm môi trường nước do nước thải sinh hoạt, công nghiệp chưa qua sử lý
Trang 13MỘT SỐ HÌNH ẢNH VỀ HẬU QUẢ CỦA ĐỘT BIẾN CẤU TRÚC NST
Những nạn nhân bị ung thư máu (mất đoạn NST số 21) do tàn
tích của vụ nổ bom nguyên tử ở Hiroshima và Nagasaki
Trang 14NẠN NHÂN NHIỄM CHẤT ĐỘC MÀU DA CAM (ĐI Ô XIN)
Trang 15KHE HỞ MÔI HÀM BÀN TAY MẤT MỘT SỐ NGÓN
BÀN CHÂN MẤT NGÓN VÀ DÍNH NGÓN BÀN TAY NHIỀU NGÓN
CÁC TẬT DI TRUYỀN
Trang 16Thoát vị rốn ở thai nhi
Đột biến gây dị dạng ở mặt
Trang 17Nờu tớnh chất của đột biến cấu trỳc NST?
Vỡ sao đột biến cấu trỳc NST thường gõy hại cho bản thõn sinh vật?
Thay đổi cấu trỳc
Thay đổi số lượng
và cỏch sắp xếp
gen
Tính trạng biến đổi
(Sắp xếp hài hoà) (Thớch nghi)
Đôi khi có lợi
Đa số là gây hại
Phần lớn cú hại
Tớnh chất của đột biến cấu trỳc NST:
Chứa nhiều
Trang 18Nghiên cứu VD 1, VD 2 SGK/66: Chỉ ra đâu là đột biến
có lợi, đâu là đột biến có hại? Đột biến trong 2 VD đó thuộc dạng đột biến gì?
Ví dụ 1: Mất một đoạn nhỏ ở đầu NST 21 gây ung thư
máu ở người
Là đột biến Có hại ; Thuộc dạng đột biến: Mất đoạn
Ví dụ 2: Enzim thuỷ phân tinh bột ở một giống lúa mạch
có hoạt tính cao hơn nhờ hiện tượng lặp đoạn NST mang
gen quy định enzim này
Là đột biến : Có lợi ; Thuộc dạng đột biến: Lặp đoạn
Trang 20Trong thực nghiệm, con người chủ động gây đột biến bằng tác nhân vật lí, tác nhân hóa học chủ yếu trên ngô lúa, các loại cây lương thực, thực phẩm,
Đột biến mất đoạn nhỏ ở ngô, lúa
loại bỏ các gen xấu
Trang 21KHE HỞ MÔI HÀM BÀN TAY MẤT MỘT SỐ NGÓN
BÀN CHÂN MẤT NGÓN
VÀ DÍNH NGÓN
BÀN TAY NHIỀU NGÓN
Trang 22Hội chứng “mèo kêu”:Do mất 1đoạn của NST số 5 ở người: Trẻ khóc như tiếng mèo kêu, cơ thể có những dị dạng, chậm biết đi, chậm biết nói, thiểu năng trí tuệ
Trang 23Mắt ruồi giấm có bộ
NST bình thường
Mắt ruồi giấm có một đoạn NST nhân đôi
Mắt ruồi giấm có một đoạn NST nhân ba
Lặp đọan 16a trên NST của ruồi giấm sẽ làm mắt lồi của ruồi trở thành mắt dẹp (lặp càng nhiều thì mắt càng dẹp)
Trang 25Tích cực tham gia bảo vệ môi trường
Sử dụng phương tiện ít gây ô nhiễm môi trường Sử dụng thực
phẩm an toàn
Trang 26Vệ sinh môi trường đất , nước
Vệ sinh môi trường đất , nước
Trang 27Để phòng đột biến cấu trúc NST cần lưu ý
Trang 28Để đề phòng đột biến cấu trúc NST cần lưu ý
Trang 29Quan sát hình sau: a; b; c Cho biết tên các dạng đột biến
Mất đoạn
Trang 30Bài tập
1 Nguyên nhân chủ yếu gây đột biến cấu trúc NST là:
a Các tác nhân vật lý của ngoại cảnh
b Các tác nhân vật lý và hoá học trong môi trường
c Hoạt động co xoắn và tháo xoắn của NST trong phân bào
d Các tác nhân hoá học của ngoại cảnh
Trang 312 Một đoạn nào đó của 1 NST quay ngược 1 góc 180 0
làm đảo ngược trật tự phân bố của gen trên đoạn NST
đó, được gọi là đột biến:
a Lặp đoạn
b Đảo đoạn
c Chuyển đoạn
d Mất đoạn
Bài tập
Trang 32Câu 3: Đâu không phải dạng đột biến
cấu trúc NST ?
Lặp đoạn nhiễm sắc thể Đảo đoạn nhiễm sắc thể Mất một cặp nucleotit Mất đoạn nhiễm sắc thể
A B
D C
Trang 33Câu 4: Mất đoạn NST số 21 ở người
gây :
• Hội chứng Down.
• Hội chứng “mèo kêu”.
• Thiếu máu hồng cầu hình liềm.
• Ung thư máu.
Trang 34Câu 4: Ở người, hội chứng “mèo kêu”
Trang 35HƯỚNG DẪN HỌC BÀI Ở NHÀ
- Học bài và trả lời các câu hỏi trong SGK
- Chuẩn bị bài tiết sau: “Đột biến số lượng nhiễm sắc thể”