Sản phẩm xanh xu hướng tiêu dùng bền vững hiện đại

Định nghĩa Sản phẩm xanh là các sản phẩm được tạo ra từ những loại vật liệu thân thiện với môitrường, giảm thiểu tối đa các chất độc hại có thể gây ảnh hưởng đến công nhân và ngườitiêu d

SỞ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO

ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

KHOA TOÁN THỐNG KÊ

MỤC LỤC

TÓM TẮT

Từ khóa: sản phẩm xanh, tiêu dùng xanh, người tiêu dùng xanh

I.GIỚI THIỆU VỀ DỰ ÁN NGHIÊN CỨU THỐNG KÊ “SẢN PHẨM XANH – XUHƯỚNG TIÊU DÙNG BỀN VỮNG, HIỆN ĐẠI”

1 Giới thiệu về sản phẩm xanh và tiêu dùng xanh

1.1 Sản phẩm xanh

1.1.1 Định nghĩa

Sản phẩm xanh là các sản phẩm được tạo ra từ những loại vật liệu thân thiện với môitrường, giảm thiểu tối đa các chất độc hại có thể gây ảnh hưởng đến công nhân và ngườitiêu dùng, cải thiện tốt được chất lượng của nguồn không khí trong nhà và giảm được tìnhtrạng ô nhiễm nước

1.1.2 Đặc điểm

● Sản phẩm được tạo ra từ các vật liệu thân thiện với môi trường, sản phẩm được tạo

ra từ vật liệu phế phẩm nông nghiệp như rơm hoặc dầu nông nghiệp

● Sản phẩm đem đến những giải pháp an toàn đến môi trường và sức khoẻ thay chocác sản phẩm phẩm độc hại truyền thống

● Sản phẩm giảm tác động đến môi trường trong quá trình sử dụng (ít chất thải, sửdụng năng lượng tái sinh, ít chi phí bảo trì)

● Sản phẩm tạo ra một môi trường thân thiện và an toàn đối với sức khỏe Với vậtliệu thân thiện môi trường, sự chọn lựa sản phẩm được đặt mục tiêu là giảm thiểu ô nhiễm,giảm tiêu thụ tài nguyên và giảm lượng chất thải sinh ra trong quá trình sử dụng sản phẩm.1.2 Tiêu dùng xanh

● Tiêu dùng xanh là hành vi mua, sử dụng những sản phẩm thân thiện với môi trườngcũng như sức khỏe con người, tối đa hóa việc sử dụng cũng như tránh sử dụng những sảnphẩm dùng một lần

● Người tiêu dùng xanh là những người thực hiện hành vi thân thiện với môi trườnghoặc những người mua sản phẩm xanh với một sự lựa chọn có tiêu chuẩn.[1]

● Tiêu dùng xanh đang được xem là xu hướng tiêu dùng của nhân loại khi môi trườngtrở thành mối quan tâm lớn của nhiều quốc gia trên thế giới Khi người tiêu dùng ngàycàng quan tâm đến môi trường, họ coi trọng hơn đến hành vi mua thân thiện với môitrường Số lượng người sẵn sàng trả nhiều tiền hơn cho các sản phẩm sinh thái thân thiệngần đây cho thấy, thị trường của các sản phẩm thân thiện môi trường đang mở rộng

ra hơn 1,8 triệu tấn rác thải nhựa không được xử lý - chiếm gần 6% lượng rác nhựa trênthế giới.

● Thứ hai, chúng em mong muốn góp phần bảo vệ sức khỏe cho con người và cácsinh vật trên Trái Đất Theo báo cáo của WHO được công bố mới đây, ô nhiễm môi trường

đã gây ra cái chết của 12,6 triệu người hàng năm, do điều kiện sống hoặc làm việc trongmôi trường độc hại Những mối hiểm họa từ ô nhiễm môi trường bao gồm không khí,nước và đất nhiễm bẩn, tiếp xúc với hóa chất độc hại, biến đổi khí hậu, phóng xạ tia cựctím, tia tử ngoại…những nhiểm họa này là nguyên nhân dẫn tới hơn 100 loại bệnh và chấnthương[2] Rác thải nhựa là nguyên nhân gây ra cái chết của nhiều động vật biển, nhất làđộng vật có vú Người ta ước tính rằng hơn 400.000 động vật biển có vú bị chết hàng năm

do ô nhiễm nhựa trong đại dương Ngoài ra, rác thải nhựa cũng là nguyên nhân dẫn đến sựsuy giảm số lượng sinh vật biển Cụ thể, trong nhựa có hoá chất độc hại là biphenylspolychlorin (PCB) Khi các loài chim biển ăn phải, PCB sẽ tích tụ trong các mô cơ thể vàgây ảnh hưởng nghiêm trọng đến khả năng sinh sản.[3]

● Thứ ba, tiêu dùng xanh đang dần trở nên phổ biến Mua hàng xanh (GreenPurchasing - GP) là một xu hướng đang ngày càng phát triển trong thương mại quốc tế vàmua sắm trong lĩnh vực công tại các nước đã và đang phát triển nhằm thúc đẩy việc sảnxuất và tiêu thụ các sản phẩm thân thiện với môi trường Ở Việt Nam dù chưa có nhữngquy định riêng về tiêu dùng xanh Tuy nhiên, nhiều nội dung liên quan đến tiêu dùng xanh,tiêu dùng bền vững đã được sớm lồng ghép, quy định trong nhiều văn bản của Đảng vàNhà nước Bên cạnh đó, các phong trào, chương trình hành động về tiêu dùng xanh cũng

đã được phát động rộng rãi trên cả nước thu hút đông đảo người dân tham gia Chẳng hạn,thành phố Hồ Chí Minh đã tổ chức thành công chiến dịch tiêu dùng xanh hàng năm Qua 6lần tổ chức từ năm 2010 đến 2015 với hơn 40.000 lượt tình nguyện viên tham gia chiếndịch, thu hút hơn 4 triệu lượt người dân cam kết hưởng ứng và mức tiêu thụ sản phẩm củacác doanh nghiệp xanh tăng lên từ 40% đến 60% trong tháng diễn ra chiến dịch Tại HàNội, đã ra đời chương trình “Mạng lưới điểm đến xanh” hướng đến mục tiêu nâng caonhận thức của doanh nghiệp và người tiêu dùng về các sản phẩm, dịch vụ thân thiện vớimôi trường

● Lý do cuối cùng chúng em quyết định thực hiện dự án này chính vì muốn nghiêncứu về sự quan tâm, hiểu biết của mọi người đến môi trường mình đang sống, tìm hiểu

thái độ cũng như những nhu cầu của mọi người về tiêu dùng xanh Tiếp đó nhóm sẽ đưa racác đề xuất, khuyến khích người tiêu dùng sử dụng sản phẩm xanh, thúc đẩy tiêu dùngxanh, từ đó góp một phần nhỏ trong công cuộc định hướng giới trẻ sử dụng sản phẩm xanh

để chung tay bảo vệ môi trường Đồng thời chúng em muốn tìm kiếm thị phần cho việckinh doanh các sản phẩm xanh và tìm kiếm hướng đi cho mô hình kinh doanh này

3 Mục tiêu dự án

Mục tiêu của nghiên cứu này là vận dụng lý thuyết kết hợp với kết quả nghiên

cứu định tính và định lượng để xác định các nhân tố ảnh hưởng đến ý định mua sảnphẩm xanh của người tiêu dùng Do đó, mục tiêu cụ thể của nghiên cứu này là:

● Thứ nhất, xác định và đo lường ảnh hưởng của các nhân tố đến ý định muasản phẩm xanh của người tiêu dùng

● Thứ hai, kiểm định sự khác biệt giữa giới tính, độ tuổi, hiểu biết và mức độ quantâm đến môi trường về ý định mua sản phẩm xanh

● Thứ ba, hỗ trợ cho các nhà khởi nghiệp, các nhà quản trị hiểu biết về các nhân tốảnh hưởng đến ý định mua sản phẩm xanh, đồng thời cung cấp những giải pháp để thamkhảo dựa trên những kết quả nghiên cứu nhằm giúp thu hút những người tiêu dùng và mởrộng thị trường tiêu thụ sản phẩm xanh

4 Đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu là các nhân tố tác động đến mối quan hệ giữa ý định và hành vi tiêudùng xanh của người tiêu dùng Việt Nam

5 Phạm vi nghiên cứu

● Phạm vi về không gian: Khảo sát được thực hiện phạm ở vi rộng, kể cả ở nông thônhay thành thị cho tất cả người dân Việt Nam ở mọi lứa tuổi nhưng chủ yếu là thu thậpđược từ các bạn sinh viên UEH

● Phạm vi về thời gian: nghiên cứu thực hiện trong khoảng thời gian 28-5-2021 đến10-6-2021

● Phạm vi về nội dung nghiên cứu:

- Đối tượng sản phẩm: Các sản phẩm xanh

- Nghiên cứu này xem xét mối quan hệ giữa ý định và hành vi tiêu dùng theo chiều

từ ý định tới hành vi tiêu dùng (tác động của ý định đến hành vi tiêu dùng xanh)

- Hành vi tiêu dùng xanh là hành vi mua và sử dụng các sản phẩm không gây hại chomôi trường hoặc sức khỏe con người

● Phạm vi về sản phẩm: Các sản phẩm xanh được đề cập tới trong phạm vi nghiêncứu là các sản phẩm có thể thay thế đồ dùng một lần với chức năng bao gói, hỗ trợ cho

việc mua sắm và tiêu dùng, bao gồm: túi vải, ống hút inox, ống hút tre, bình đựng nướcinox, hộp nhựa dùng nhiều lần, hộp inox, hộp thủy tinh

6 Thông tin cần thu thập

● Nhân khẩu học: độ tuổi, giới tính, nơi ở (thành thị/ nông thôn)

● Mức độ hiểu biết của mọi người về sản phẩm xanh

● Mức độ quan tâm của mọi người đến môi trường

● Thái độ của mọi người về việc thay thế sản phẩm nhựa, nylon, những vật dùng khóphân hủy sang sản phẩm xanh để bảo vệ môi trường

● Yếu tố quan trọng cho việc lựa chọn mua sản phẩm xanh

● Các sản phẩm xanh được nhiều người tiêu dùng lựa chọn

● Mức giá mà người dân sẵn lòng chi trả cho một sản phẩm.Số lượng người tiêu dùngsản phẩm trong tương lai

II.PHƯƠNG PHÁP THỰC HIỆN

1 Nguồn dữ liệu và phương pháp thu thập: Dự án sử dụng 2 nguồn dữ liệu: nguồn

dữ liệu thứ cấp (dữ liệu đã được thu thập trước đó và đã được xuất bản) và nguồn dữ liệu

sơ cấp (dữ liệu do chính nghiên cứu sinh thu thập được)

- Thiết lập kế hoạch thu thập

- Tiến hành thu thập dữ liệu

- Phân tích dữ liệu thu thập được

- Phân bổ các kết quả phân tích

1.2 Dữ liệu thứ cấp

● Nguồn dữ liệu: từ các báo cáo, các bài viết trên các đặc san, tạp chí, nhật báo, sách,các trang thông tin điện tử, ngoài ra còn có các tài liệu phi văn bản như: các bản ghi âm,ghi hình, các chương trình truyền hình có liên quan đến vấn đề môi trường, sản phẩmxanh và tiêu dùng xanh

● Phương pháp thu thập: Quy trình thu thập dữ liệu thứ cấp được tiến hành như sau:

- Xác định được dữ liệu cần thu thập liên quan đến chủ đề

- Tiến hành thu thập tại thư viện, sách tham khảo,sách báo, thương mại, trang thôngtin điện tử

- Nghiên cứu và xác định giá trị dữ liệu

- Đối chiếu với mục tiêu nghiên cứu ban đầu

- Hình thành các dữ liệu thứ cấp

2 Phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu được thực hiện qua 2 bước: (1) nghiên cứu

sơ bộ định tính và (2) nghiên cứu chính thức bằng phương pháp định lượng

2.1 Phương pháp nghiên cứu định tính

Nghiên cứu sơ bộ định tính được thực hiện bằng phương pháp thảo luận nhóm với ngườitiêu dùng từ 15 đến 50 tuổi, sinh sống trên địa bàn TP.HCM, Lâm Đồng, Bình Định, ĐồngNai, Long An nhằm điều chỉnh thang đo và tìm hiểu về nhận thức cũng như thái độ củakhách thể nghiên cứu với thực trạng môi trường Việt Nam hiện nay Đồng thời, xác địnhquan điểm đối với việc sống xanh cũng như khám phá hành vi tiêu dùng xanh của họ ởthời điểm hiện tại và nhu cầu trong tương lai Kết quả của cuộc nghiên cứu định tính được

sử dụng làm cơ sở để chỉnh sửa bảng câu hỏi định lượng đã được xây dựng trước đó, khiếnbảng câu hỏi sát với thực tế và có thể thu thập được nhiều thông tin

2.2 Phương pháp nghiên cứu định lượng

Nghiên cứu định lượng thực hiện bằng phương pháp khảo sát cá nhân thông qua bảnghỏi Nhóm nghiên cứu đã tiến hành khảo sát trực tuyến và phỏng vấn trực tiếp Đốitượng nghiên cứu được chia thành 3 nhóm: nhóm dưới 19 tuổi; nhóm từ 19 - 25 tuổi

và nhóm trên 25 tuổi Dữ liệu được thu thập từ những người ngẫu nhiên được pháttrực tiếp và gián tiếp thông qua đường link google form được chia sẻ trên trang mạng

xã hội Facebook Chúng em đã thu về 200 phiếu khảo sát chất lượng, trong đó có 32bản được thu thập dưới dạng trực tiếp (trực tiếp gặp đối tượng và nhờ họ trả lời) vàphần còn lại được thu thập dưới dạng gián tiếp (đăng tải bảng khảo sát online lên cáctrang mạng xã hội) Sau đó dữ liệu được phân tích thống kê, đánh giá bằng phần mềmSPSS/ EXCEL qua các phân tích thống kê mô tả và thống kê suy diễn Sau đây làbảng câu hỏi khảo sát:

Câu hỏi nhân khẩu học

4 Không biết và chưa sử dụng

Định danh Từ nhu cầu củakhảo sát

Câu hỏi chính

5

Mức độ quan tâm của bạn đến môi trường?

1 Rất không quan tâm

2 Không quan tâm

Nếu sử dụng sản phẩm xanh tốn kém hơn, chi

phí cao hơn bao nhiêu thì bạn chấp nhận?

Theo bạn, tác động của sản phẩm xanh đến

môi trường là như thế nào?

Đánh giá mức độ cần thiết việc sử dụng sản

phẩm xanh trong thực trạng môi trường hiện

nay

1 Không cần thiết

2 Cầ hiế

Thứ bậc Tự phát triển

3 Rất cần thiết

Câu hỏi riêng cho người tham gia khảo sát trả lời “có biết” sản phẩm xanh

10

Bạn biết đến sản phẩm xanh thông qua

phương tiện nào?

1 Các phương tiện truyền thông

2 Bạn bè người thân giới thiệu

2 Túi vải/ giấy

3 Các loại giỏ đân bằng tre nứa

4 Túi rác tự phân hủy

5 Ly giấy

6 Bàn chải tre

7 Bình đựng nước từ tre/ kim loại

8 Ô từ nhựa phân hủy

5 Sự quan tâm đến môi trường

6 Khả năng tái chế và tái sử dụng

7 Khả năng phân hủy

8 Không thử nghiệm trên đọng vật

9 Phương pháp sản xuất thân thiện vơi

3 Tiết kiệm chi phí

4 Bảo vệ tài nguyên thiên nhiên

5 Tiện lợi dễ mua

2 Cửa hàng tiện lợi

3 Siêu thị, trung tâm thương mại

4 Các trang thương mại điện tử

● 26-28/5/2021: Nhận đề, thảo luận nhóm để xác định đề tài nghiên cứu, xác định những

dữ liệu sơ cấp và thứ cấp cần thu thập, lên kế hoạch thu thập dữ liệu, tiến hành mô tả

sơ bộ dự án

● 29/5/2021: Hoàn thành bản tóm tắt đề tài nghiên cứu, và nộp cho giảng viên xét duyệt

● 29-30/5/2021: Sau khi được duyệt dự án, nhóm tiến hành theo kế hoạch như sau:(1)Xây dựng bản câu hỏi khảo sát sơ bộ; (2) Thảo luận nhóm với một số người tiêudùng để điều chỉnh thang đo cho phù hợp;(3) Chỉnh sửa các câu hỏi khảo sát cho phùhợp;(4) Thiết kế bảng câu hỏi khảo sát bằng công cụ Google Form

● 31/5/2021: Thảo luận với giảng viên qua Google meet và điều chỉnh lại dự án

● 31/5/2021- 2/6/2021: Bắt đầu chia sẻ form khảo sát, thu thập dữ liệu (từ 12h00 ngày31/5/2021 đến 19h ngày 2/6/2021 thì đủ 200 mẫu) và kết thúc khảo sát

● 3/6/2021: Thu thập dữ liệu sơ cấp từ sách báo, tạp chí và các trang thông tin điện tử

● 4/6/2021: Thống kê, phân tích, hình thành cả 2 nguồn dữ liệu đã thu thập và hoàn tấtviệc thu thập dữ liệu nghiên cứu

III KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN

1.3 Nơi ở

Lựa chọn Tầnsố Tầnsuất

Tần suấtphầntrăm

Lựa chọn Tầnsố Tầnsuất

Tầnsuấtphầntrăm

1.5 Mức độ quan tâm đến môi trường của

người tham gia khảo sát

Tần suphầntrăm

1.7 Mức giá người tham gia khảo sát sẵn lòng chi trả

1.9 Các yếu tố quyết định sự lựa chọn sản phẩm xanh

1.10 Ý kiến của người tham gia khảo sát về các địa điểm bán sản phẩm xanh

1.1 Những sản phẩm xanh được người tham gia khảo sát sử dụng thường xuyên

2 Thống kê duy diễn

2.1 Ước lượng khoảng của tỉ lệ tổng thể

● Để ước lượng tỷ lệ người tiêu dùng chấp nhận chi trả mức chi phí của sản phẩm xanhcao hơn chế phẩm nhựa là 5% -> 10% trong mẫu 200 người từ 4 nhóm người có hành

vi tiêu dùng, gồm:

- 27 người trong 69 người biết và đang sử dụng sản phẩm xanh

- 37 người trong 80 người đã từng sử dụng sản phẩm xanh

- 20 người trong 35 người có biết nhưng chưa từng sử dụng sản phẩm xanh

- 3 người trong 16 người không biết và chưa từng sử dụng sản phẩm xanh

● Tổng là có 87 người trong mẫu 200 chấp nhận 5% -> 10% chỉ phí sẩn phẩm xanh cao

2.2 Kiểm định giả thiết

● Trường hợp 1: kiểm định giả thuyết 1 tổng thể với độ tin cậy 95%

Mục đích của việc khảo sát về nhu cầu sử dụng “sản phẩm xanh” để tìm hiểu về sự hiểu biết,quan tâm của mọi người đến môi trường, tìm hiểu thái độ cũng như nhu cầu của mọi người vềtiêu dùng xanh Từ đó tìm kiếm thị phần nhỏ của việc kinh doanh các sản phẩm xanh Nhưngviệc kinh doanh chỉ được triển khai tiến hành khi có từ 80% người tiêu dùng trở lên đã đang

và sẽ có ý định sử dụng “sản phẩm xanh”, gồm :

● 69 người có biết và đang sử dụng sản phẩm xanh

● 75 trong số 80 người đã từng sử dụng sản phẩm xanh và có ý định sử dụng trở lại

● 44 trong 51 người chưa từng sử dụng sản phẩm xanh và có ý định sử dụng

⇨ Tổng cộng có 188 trong 200 người đang và sẽ sử dụng sản phẩm xanh

● Trường hợp 2: kiểm định giả thuyết 2 tổng thể với độ tin cậy 95%

Khi kinh doanh bất kì một mặt hàng nào, sự quan tâm đến hành vi của người tiêu dùng là

vô cùng quan trọng đối với một doanh nghiệp Chính vì thế nhóm tụi em sau khi khảo sátxong rất chú trọng về sự phản hồi của mọi người cho việc sử dụng sản phẩm xanh thì cócần thiết hay không? Từ đó sẽ so sánh mức độ chênh lệch giữa hai tổng thể gồm nhóm tuổidưới 19 và nhóm tuổi 19- 25 về sự cần thiết sử dụng sản phẩm xanh Song, nhờ vào kiểmđịnh này thì khi mở một cửa hàng kinh doanh tụi em sẽ chú trọng sự cần thiết sử dụng sảnphẩm xanh đối với từng nhóm tuổi để sản xuất những mặt hàng phù hợp

● Trong thời gian qua, Việt Nam đã kích cầu tiêu dùng xanh, đồng thời Mạng lướimua hàng xanh Việt Nam (VNGPN) được thành lập năm 2009 do Trung tâm năng suấtViệt Nam (VPC) chủ trì thực hiện và là cầu nối với Mạng lưới mua hàng xanh quốc tế(IGPN) cũng như các mạng lưới mua hàng xanh của các nước trong khu vực và thế giới.Tuy nhiên, so với các nước trong khu vực thì yêu cầu về sản phẩm xanh trên thị trườngViệt Nam cũng như nhận thức của người tiêu dùng còn hạn chế.

● Các sản phẩm dán nhãn môi trường cũng như các nhận biết còn chưa rõ và phổ biếnđối với người tiêu dùng