Tiet_15__Su_phat_trien_cua_tu_vung_512d419248

Slide 1 9Lớp TUẦN 3 TIẾT 15 NS 10/9/2021 GV NGUYỄN THỊ CẨM THƯ H ThÕ nµo lµ c¸ch dÉn trùc tiÕp, c¸ch dÉn gi¸n tiÕp ? ChØ ra lêi dÉn trong c¸c vÝ dô sau vµ cho biÕt ®ã lµ lêi dÉn trùc tiÕp hay lêi dÉn[.]

Lớp

TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021 GV: NGUYỄN THỊ CẨM THƯ

H: Thế nào là cách dẫn trực tiếp,

cách dẫn gián tiếp ? Chỉ ra lời dẫn trong các ví dụ sau và cho biết đó

là lời dẫn trực tiếp hay lời dẫn gián tiếp.

a)Anh ấy dặn lại chúng tôi: “Ngày

mai tôi đi công tác vắng, các em ở nhà nhớ chăm lo cho bản thân, giữ gìn sức khỏe ”

b) Cô hiệu tr ởng nhắc chúng mình ngày mai mang theo sách để

chuẩn bị ôn thi học kì.

-> Lời dẫn gián

tiếp

-> Lời dẫn trực

tiếp

TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021 GV: NGUYỄN THỊ CẨM THƯ

H·y chuyÓn lêi dÉn trùc tiÕp trªn thµnh lêi dÉn gi¸n tiÕp vµ ng îc l¹i (chuyÓn lêi dÉn gi¸n tiÕp thµnh lêi dÉn trùc tiÕp).

TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021 GV: NGUYỄN THỊ CẨM THƯ

a)Anh ấy dặn lại chúng tôi: “Ngày

mai tôi đi công tác vắng, các em

ở nhà nhớ chăm lo cho bản thân,

giữ gỡn sức khỏe ”

b) Cô hiệu tr ởng nhắc chúng mỡnh ngày mai mang theo sách để

chuẩn bị ôn thi học kỡ.

-> Anh ấy dặn chúng tôi rằng ngày mai anh ấy đi công tác, chúng tôi ở nhà nhớ chăm lo cho bản thân, giữ gìn sức khỏe.

-> Cô hiệu tr ởng nhắc: “Ngày mai, các em hãy mang theo sách để

chuẩn bị ôn thi học kỳ ”.TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021

Tiết 21:

TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021 GV: NGUYỄN THỊ CẨM THƯ

VÀO NHÀ NGỤC QUẢNG ĐÔNG CẢM TÁC

Vẫn là hào kiệt, vẫn phong lưu,

Chạy mỏi chân thì hãy ở tù.

Đã khách không nhà trong bốn biển, Lại người có tội giữa năm châu.

Bủa tay ôm chặt bồ kinh tế,

Mở miệng cười tan cuộc oán thù.

Thân ấy vẫn còn, còn sự nghiệp,

Bao nhiêu nguy hiểm sợ gì đâu.

Phan Bội Châu

(Ngữ văn 8 - Tập1)

TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021

a) Bài tập 1 (SGK - T55)

*Phân tích ng liệu

- Kinh tế (nghĩa trong bài thơ): Cách nói tắt của kinh bang tế

thế có nghĩa là trị nưước cứu đời

- Kinh tế (ngày nay): Toàn bộ hoạt

động của con ng ời trong lao

động sản xuất, trao đổi, phân phối và sử dụng của cải, vật chất làm ra.

TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021 GV: NGUYỄN THỊ CẨM THƯ

b) Bµi tËp 2 (SGK - T55,56)

*Ph©n tÝch ng liÖu

TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021

Thảo luận nhóm (4’)

Cho biết nghĩa của từ "xuân"

và từ "tay" trong các câu thơ

trên ?

Trong các nét nghĩa đó, nghĩa nào là nghĩa gốc, nghĩa nào là

nghĩa chuyển?

Trong tr ờng hợp có nghĩa chuyển thì nghĩa chuyển đó đ ợc hình

thành theo ph ơng thức chuyển

nghĩa nào? (ẩn dụ hay hoán dụ)

TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021 GV: NGUYỄN THỊ CẨM THƯ

VDa: - Gần xa nô nức yến anh,

Chị em sắm sửa bộ hành chơi xuân(1) Dập dìu tài tử giai nhân,

Ngựa xe như nước áo quần như nêm.

- Ngày xuân(2) em hãy còn dài,

Xót tình máu mủ thay lời nước non.

- Xuân (1): mùa chuyển tiếp từ đông sang

hạ, mùa mở đầu một năm

 Nghĩa gốc

- Xuân (2): tuổi trẻ

 Nghĩa chuyển

b) Bµi tËp 2 (SGK -

T55,56)

*Ph©n tÝch ng liÖu

Èn dô dô

TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021 GV: NGUYỄN THỊ CẨM THƯ

VDb: - Được lời như cởi tấm lòng,

Gởi kim thoa với khăn hồng trao tay(1).

- Cũng nhà hành viện xưa nay,

Cũng phường bán thịt cũng tay(2) buôn người.

- Tay(1): bộ phận phía trên của cơ thể, từ vai đến ngón, dùng để cầm, nắm

 Nghĩa gốc

- Tay(2): người chuyên hoạt động hay giỏi về môt môn, một nghề.

 Nghĩa chuyển

b) Bµi tËp 2 (SGK -

T55,56)

*Ph©n tÝch ng liÖu

Ho¸n dô TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021

GV: NGUYỄN THỊ CẨM THƯ

- Xuân (1): mùa chuyển tiếp từ đông sang

hạ, mùa mở đầu một năm

 Nghĩa gốc

- Xuân (2): tuổi trẻ

 Nghĩa chuyển Èn dô dô

- Tay(1): bộ phận phía trên của cơ thể, từ vai đến ngón, dùng để cầm, nắm

 Nghĩa gốc

- Tay(2): người chuyên hoạt động hay giỏi về môt môn, một nghề.

 Nghĩa chuyểnTUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021 Ho¸n dô

SỰ PHÁT TRIỂN CỦA TỪ VỰNG

Xã hội phát triển, từ vựng của ngôn ngữ

cũng không ngừng phát triển

Một trong những cách phát triển từ vựng

tiếng Việt là phát triển nghĩa của từ ngữ trên

cơ sở nghĩa gốc của chúng.

Phương thức chuyển nghĩa

Phương thức hoán dụ

Nghĩa chuyển

Phương thức

ẩn dụ

TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021 GV: NGUYỄN THỊ CẨM THƯ

Ví dụ 1:

Ngày ngày mặt trời đi qua tr ên lăng Thấy một mặt trời trong lăng

rất đỏ (Viễn Phương - Viếng lăng Bác)

theo phép tu từ ẩn dụ.

- Đây không phải là hiện tượng phát triển nghĩa của

thơ có tính chất lâm thời, nó không làm cho từ có

thêm nghĩa mới.

TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021

Ví dụ 2:

áo chàm đ a buổi phân li Cầm tay nhau biết nói gì hôm

nay.

( Việt Bắc

- Tố Hữu )

dấu hiệu của sự vật để gọi sự vật)

-> Hoán dụ tu từ TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021 GV: NGUYỄN THỊ CẨM THƯ

a) Tôi rất thích ngắm biển lúc

hoàng hôn

b) Từ giây phút đó, Bác cùng với cả

biển ng ời đã hòa làm một.

VD2:

a) Nếu có tiền tiết kiệm, các bạn hãy gửi vào Ngân hàng Nông nghiệp

b) Chúng ta sử dụng ngân hàng chai

tại trung tâm để tái sử dụng các chai màu xanh, nâu và trong.

TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021

TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021 GV: NGUYỄN THỊ CẨM THƯ

- Học thuộc phần ghi nhớ, tự hoàn thiện các bài tập

- Tìm ví dụ về sự phát triển nghĩa của từ vựng trên cơ sở nghĩa gốc

- Tìm ví dụ về hai phương thức phát triển nghĩa của từ vựng: phương thức ẩn dụ và phương thức hoán dụ.

- Đọc một số mục từ trong từ điển và xác định nghĩa gốc, nghĩa chuyển của từ đó Chỉ ra trình tự trình bày nghĩa gốc và nghĩa chuyển của từ trong từ điển.

TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021

CHÀO THÂN ÁI!

TUẦN 3-TIẾT 15 NS: 10/9/2021

GV: NGUYỄN THỊ CẨM THƯ