Từ trước đến nay luôn có nhiều bài nghiên cứu, phân tích về sự tác động của các yếu tố vĩ mô đến hoạt động của thị trường chứng khoán, tuy nhiên, ở mỗi thời điểm khác nhau hoạt động của
Trang 1BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP HCM
- -
BÀI TẬP NHÓM PHƯƠNG PHÁP ĐỊNH LƯỢNG
ĐỀ TÀI: PHÂN TÍCH SỰ TÁC ĐỘNG CỦA NHÂN TỐ VĨ MÔ
ĐẾN GIÁ CỔ PHIẾU TRÊN THỊ TRƯỜNG
Sinh viên thực hiện : Hoàng Minh Đức Nguyễn Thị Kim Ngân
Hà Minh Nhựt Hàn Hưng Tín Lớp-Khóa : TT001
Chuyên ngành : THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN
Giảng viên hướng dẫn : ThS Lê Văn Lâm
Trang 21
MỤC LỤC
2 Dữ liệu và phương pháp nghiên cứu……… 2
2.1: Dữ liệu
2.2: Phương pháp nghiên cứu
3 Kết quả nghiên cứu……… 8
Trang 32
1 Giới thiệu:
Thị trường chứng khoán chính là đại diện biểu thị phong vũ của nền kinh tế ở hầu hết các quốc gia Khi xuất hiện các yếu tố biến động trên thị trường kinh tế vĩ mô thì thị trường chứng khoán là nơi biểu hiện rõ nhất về sự biến động.Ngược lại, các yếu tố về vĩ mô cũng chính là các yếu tố tạo ra sự tác động mạnh mẽ đến giá của thị trường chứng khoán Tại Việt Nam, các chính sách về cung tiền, lãi suất, tỷ giá hối đoái, thường có những sự thay đổi đột ngột gây ra ảnh hưởng không nhỏ đến hoạt động của thị trường chứng khoán, đến tâm lý nhà đầu tư và hoạt động chung của nền kinh tế Do vậy việc theo dõi, phân tích thị trường vĩ mô
từ đó chuẩn bị những giải pháp quản trị rủi ro là việc hết sức cần thiết đặc biệt là đối với nhà đầu tư khi tham gia vào thị trường chứng khoán
Từ trước đến nay luôn có nhiều bài nghiên cứu, phân tích về sự tác động của các yếu tố vĩ mô đến hoạt động của thị trường chứng khoán, tuy nhiên, ở mỗi thời điểm khác nhau hoạt động của nền kinh tế sẽ vận hành theo cách khác nhau Đặc biệt là đối với giai đoạn hiện tại, tình hình dịch bệnh viêm đường hô hấp cấp Covid-19 đã gây ra những tác động mạnh mẽ đến hoạt động của nền kinh tế vĩ mô toàn cầu Vì thế việc nghiên cứu các tác động của các yếu tố vĩ
mô đến thị trường chứng khoán trong giai đoạn hiện tại có thể sẽ tồn tại điểm khác biệt rất lớn
Để có thể đạt được kết quả hướng đến mục tiêu nghiên cứu, thì nội dung kế tiếp sẽ là việc trình bày số liệu và phương pháp nghiên cứu.Cuối cùng là kết quả nghiên cứu và thảo luận
2 Dữ liệu và Phương pháp nghiên cứu:
2.1 Dữ liệu:
Số liệu trong bài nghiên cứu này bao gồm vốn đầu tư trực tiếp từ nước ngoài (FDI), tỷ giá hối đoái (EX), chỉ số giá tiêu dùng (CPI), giá trị sản lượng công nghiệp (IO), chỉ số quản lý thu mua (PMI), tỉ lệ phần trăm thay đổi của chỉ số VN30 theo thời gian Tất cả số liệu này điều được thu thập trong khoảng thời gian từ tháng 01/2012 đến tháng 03/2020
Vốn đầu tư trực tiếp từ nước ngoài (FDI):
Nguồn vốn đầu tư từ nước ngoài sẽ mang lại nguồn vốn lớn cho hoạt động của các doanh nghiệp ở Việt Nam Từ đó góp phần mang lại lợi ích cho hoạt động của các doanh nghiệp, có thể khiến cho giá cổ phiếu mà các doanh nghiệp đó phát hành sẽ tăng lên Trước đó đã có nhiều nghiên cứu về việc tác động của nguồn
Trang 43
vốn FDI lên giá của chứng khoán trong đó tiêu biểu là nghiên cứu của tác giả Sarbapriya Ray (2013) về nguồn vốn FDI đã tác động tích cực lên giá cổ phiếu ở
Ấn Độ
Dữ liệu chỉ số vốn đầu tư trực tiếp từ nước ngoài (FDI) được thu thập từ nguồn: Cục đầu tư nước ngoài
Tỷ giá hối đoái bình quân liên ngân hàng (EX):
Trong ngắn hạn tỷ giá hối đoái có thể tác động lên giá chứng khoán theo hai chiều hướng Theo chiều hướng tỷ giá hối đoái tăng lên, giá của đồng nội tệ sẽ giảm nên thu hút được nguồn vốn đầu tư nước ngoài Nhà đầu tư nước ngoài đầu tư vốn khi đồng nội tệ mất giá, chủ yếu để kiếm lợi nhuận thông qua việc ăn chênh lệch giá Tuy nhiên, ở một góc độ khác khi tỷ giá hối đoái tăng lên khiến cho các hoạt động
về xuất nhập khẩu của các công ty gặp nhiều khó khăn, ảnh hưởng đến lợi nhuận,
từ đó làm giảm giá cổ phiếu do các công ty đó phát hành, tác động tiêu cực đến thị trường chứng khoán Ngược lại, ở chiều hướng tỷ giá hối đoái giảm, làm tăng giá cổ phiếu do các công ty phát hành, ảnh hưởng tích cực đến thị trường chứng khoán
Trong dài hạn cũng có nhiều nghiên cứu trước đó cho thấy sự tác động của tỷ giá hối đoái đến thị trường chứng khoán, tiêu biểu là nghiên cứu của các tác giả Noel Dilrukshan và John Simpson (2003-2006).Kết quả từ nghiên cứu này của 2 tác giả cho thấy tỷ giá hối đoái tác động đến giá của thị trường chứng khoán kể cả trong ngắn và dài hạn Tuy nhiên cũng có nhiều nghiên cứu cho thấy tỷ giá hối đoái không thực sự tác động nhiều đến giá chứng khoán trong dài hạn Cụ thể là
nghiên cứu của 2 tác giả Rahman và Uddin (2009) về sự tác động của tỷ giá hối đoái đến hoạt của thị trường chứng khoán ở một số quốc gia, kết quả nghiên cứu cho thấy không có mối quan hệ diễn ra giữa tỷ giá hối đoái và giá thị trường chứng khoán trong dài hạn
Dữ liệu về tỷ giá hối đoái (EX) được thu thập từ nguồn: trang web investing.com
Chỉ số giá tiêu dùng (CPI):
Chỉ số giá tiêu dùng đại diện cho mức độ lạm phát, khi lạm phát tăng dẫn đến lãi suất tăng, kết quả là các doanh nghiệp hạn chế vay vốn, tăng chi phí đầu vào, ảnh hưởng tiêu cực đến lợi nhuận và tác động khiến giá chứng khoán giảm Ngược lại khi tỷ lệ lạm phát giảm sẽ tác động khiến giá chứng khoán tăng
Về nghiên cứu cho thấy sự tác động qua lại giữa lạm phát với giá chứng khoán thì nghiên cứu của các tác giả Mohammed Omran, John Pointon (2001) đã cho thấy
Trang 54
sự tác động tiêu cực của lạm phát đến giá chứng khoán ở Ai Cập trong cả ngắn và dài hạn
Dữ liệu chỉ số giá tiêu dùng (CPI) được thu thập từ nguồn: Tổng cục thống kê
Giá trị sản lượng công nghiệp (IO):
Về giá trị sản lượng công nghiệp (IO) là kết quả biểu thị hiệu quả hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp Khi giá trị này tăng lên chứng tỏ việc hoạt động của nền kinh tế đang phát triển, các doanh nghiệp đang hoạt động có hiệu quả, sinh ra nhiều lợi nhuận Điều này tác động khiến cho giá cổ phiếu của các doanh nghiệp
sẽ tăng Ngược lại, khi giá trị sản lượng công nghiệp giảm sẽ tác động khiến giá
cổ phiếu của các doanh nghiệp giảm
Trước đó tác giả Geogre Filis (2009) đã tiến hành nghiên cứu về sự tác động qua lại giữa giá trị sản lượng công nghiệp và giá chứng khoán Kết quả của nghiên cứu là giá trị sản lượng công nghiệp có ảnh hưởng tích cực đến giá chứng khoán, tuy nhiên chỉ nằm ở mức độ thấp
Dữ liệu về chỉ số giá trị sản lượng công nghiệp (IO) được thu thập từ nguồn: Tổng cục thống kê
Chỉ số quản lý thu mua (PMI):
Chỉ số quản lý thu mua là chỉ số quản lý, dự báo về hoạt động tổng quát của nền kinh tế Chỉ số PMI còn thể hiện mức độ mua bán trong lĩnh vực sản xuất, cho thấy sự tăng trưởng của sản xuất trong 1 quốc gia
Chỉ số quản lý thua mua (PMI) sẽ là một trong những chỉ số quan trọng để dự báo GDP của một quốc gia GDP là tổng sản phẩm quốc nội, đo lường sự phát triển của kinh tế, do vậy GDP sẽ tỷ lệ thuận với hoạt động của thị trường chứng khoán, GDP tăng, giá chứng khoán tăng, GDP giảm, giá chứng khoán giảm Nên với việc chỉ số PMI lớn hơn 50 thì ngành sản xuất tăng trưởng so với những tháng trước
đó, qua đó giá chứng khoán sẽ tăng Ngược lại, PMI nhỏ hơn 50 chứng tỏ ngành sản xuất suy giảm so với những tháng trước đó, qua đó giá chứng khoán sẽ giảm
Dữ liệu chỉ số quản lý thu mua (PMI) đượ thu thập từ nguồn: trang web
investing.com
2.2 Phương pháp nghiên cứu:
Thực hiện nghiên cứu các nhân tố vĩ mô tác động đến giá cổ phiếu trên thị trường bao gồm các nhân tố: vốn đầu tư trực tiếp từ nước ngoài (FDI), tỷ giá hối đoái (EX), chỉ số giá tiêu dùng (CPI), giá trị sản lượng công nghiệp (IO), chỉ số quản
Trang 65
lý thu mua (PMI) Khi sử dụng phần mềm Stata sẽ xác định được sự tác động của các nhân tố vĩ mô đến biến phụ thuộc
Khi xác định được các chuỗi dữ liệu sẽ tiến hành chạy mô hình mô hình hồi quy Qua đó phân tích sự tác động của biến phụ thuộc là chỉ số thay đổi giá cổ phiếu VN30 và các biến độc lập gồm vốn đầu tư trực tiếp từ nước ngoài, tỷ giá hối đoái, chỉ số giá tiêu dùng, giá trị sản lượng công nghiệp, chỉ số quản lý thu mua
Phương trình thể hiện mối quan hệ giữa biến phụ thuộc và các biến độc lập:
Trong đó:
SP: Chỉ số thay đổi giá cổ phiếu VN30
FDI: Vốn đầu tư trực tiếp từ nước ngoài
EX: Tỷ giá hối đoái
CPI: Chỉ số giá tiêu dùng
IO: Giá trị sản lượng công nghiệp
PMI: Chỉ số quản lý thu mua
e: Sai số ngẫu nhiên
Kết quả:
name: <unnamed>
log: C:\Users\hi\Downloads\ppdl.smcl
log type: smcl
opened on: 9 Jun 2020, 10:47:29
import excel "C:\Users\hi\Downloads\PPDL-NHOM.xlsx", sheet("Sheet1") firstrow
xtset STT Year
panel variable: STT (unbalanced)
time variable: Year, Jan-09 to Mar-20
delta: 1 day
des vn30 IR EX CPI PMI IO
storage display value
Trang 76
variable name type format label variable label
-
vn30 double %10.0g vn30
IR double %10.0g IR
EX double %10.0g EX
CPI double %10.0g CPI
PMI double %10.0g PMI
IO double %10.0g IO
sum vn30 IR EX CPI IO PMI
Variable | Obs Mean Std Dev Min Max
-+ -
vn30 | 135 .0066822 068296 -.2659 2808
IR | 135 -.0064244 .0478813 -.189 2314
EX | 135 21340.25 1617.863 17480.5 23617
CPI | 135 100.5469 1.16227 98.46 111.59
IO | 135 157.0881 34.72891 89 267.4
-+ -
PMI | 135 53.49111 5.113772 32.4 61.4
regress vn30 IR EX CPI IO PMI
Source | SS df MS Number of obs = 135
-+ - F(5, 129) = 3.84
Model | .0810176 5 .01620352 Prob > F = 0.0028
Residual | 544004657 129 .00421709 R-squared = 0.1296
-+ - Adj R-squared = 0.0959
Total | 625022257 134 004664345 Root MSE = .06494
-
vn30 | Coef Std Err t P>|t| [95% Conf Interval]
-+ -
Trang 87
IR | -.3659702 .1184938 -3.09 0.002 -.6004131 -.1315272
EX | -5.37e-06 3.88e-06 -1.38 0.169 -.0000131 2.31e-06
CPI | .0098101 .0051956 1.89 0.061 -.0004695 .0200897
IO | .0001653 .0001658 1.00 0.321 -.0001628 .0004935
PMI | -.0003251 .0011909 -0.27 0.785 -.0026813 002031
_cons | -.876056 .5589755 -1.57 0.120 -1.982003 .2298907
-
corr IR EX CPI IO PMI
(obs=135)
| IR EX CPI IO PMI
-+ -
IR | 1.0000
EX | -0.1117 1.0000
CPI | -0.0212 -0.3415 1.0000
IO | -0.0180 0.0974 0.0364 1.0000
PMI | 0.0407 0.3224 -0.2041 0.2025 1.0000
vif
Variable | VIF 1/VIF
-+ -
EX | 1.25 0.797444
PMI | 1.18 0.848604
CPI | 1.16 0.863030
IO | 1.05 0.948779
IR | 1.02 0.977653
-+ -
Mean VIF | 1.13
reg vn30 IR EX CPI IO PMI, robust
Trang 98
Linear regression Number of obs = 135
F(5, 129) = 3.16
Prob > F = 0.0100
R-squared = 0.1296
Root MSE = 06494
-
| Robust
vn30 | Coef Std Err t P>|t| [95% Conf Interval]
-+ -
IR | -.3659702 .171007 -2.14 0.034 -.7043117 -.0276286
EX | -5.37e-06 5.08e-06 -1.06 0.293 -.0000154 4.69e-06
CPI | .0098101 .0052207 1.88 0.062 -.0005192 .0201394
IO | .0001653 .0001456 1.14 0.258 -.0001228 .0004535
PMI | -.0003251 .0019643 -0.17 0.869 -.0042115 .0035612
_cons | -.876056 .6599136 -1.33 0.187 -2.181711 .4295992
-
log close
name: <unnamed>
log: C:\Users\hi\Downloads\ppdl.smcl
log type: smcl
closed on: 9 Jun 2020, 10:51:28
3 Kết quả nghiên cứu và thảo luận:
Khi thực hiện hồi quy OLS, ta gõ lệnh VIF tiếp nhận kết quả “MeanVIF= 1.13”, điều này chứng tỏ hệ không bị cộng đa tuyến Mức độ đa cộng tuyến thể hiện ước lượng của các hệ số trong mô hình hồi quy sẽ được ổn định và sai số chuẩn của các hệ số sẽ
ở mức độ nhất định, nhờ đó việc phát hiện một tác động nào đó sẽ dễ hơn
Hầu hết các kết quả đều cho thấy sự tác động qua lại giữa biến phụ thuộc và các biến độc lập Điều này chứng tỏ các nhân tố vĩ mô theo nghiên cứu, thực sự có sự tác động đến giá chứng khoán trên thị trường Việc xác định được kết quả này góp phần hỗ trợ công tác phát triển không chỉ với thị trường chứng khoán, mà còn có ý nghĩa quan trọng đối với kinh tế của Việt Nam
Trang 109
4 Kết luận:
Kết quả của bài nghiên cứu cho thấy dưới sự tác động của các nhân tố vĩ mô như vốn đầu tư trực tiếp từ nước ngoài, tỷ giá hối đoái, chỉ số giá tiêu dùng, giá trị sản lượng công nghiệp, chỉ số quản lý thu mua thì giá cổ phiếu trên thị trường đã bị tác động
Do đó, chính phủ cần có những biện pháp giữ vững cũng như điều chỉnh phù hợp trong việc vận hành của toàn nền kinh tế Trong đó cần kiểm soát nguồn vốn đầu tư nước ngoài, tỷ giá hối đoái, tỷ lệ lạm phát, giá trị sản lượng công nghiệp, chỉ số quản
lý thu mua
Đối với nguồn vốn đầu tư nước ngoài chính phủ cần rà soát kỹ càng, nhất là với giai đoạn hiện tại, thời kỳ hội nhập toàn cầu, việc các doanh nghiệp nước ngoài không ngừng rót vốn vào Việt Nam, mang đến những cơ hội to lớn cho doanh nghiệp Việt Nam, tuy nhiên cần quản lý chặt chẽ để đảm bảo tính ổn định trong việc vận hành toàn nền kinh tế
Về tỷ giá hối đoái khi có lượng lớn vốn nước ngoài đầu tư vào Việt Nam thì việc ổn định tỷ giá hối đoái là điều hết sức cần thiết Khi tỷ giá ổn định, nguồn vốn đầu tư nước ngoài ổn định sẽ góp phần thúc đẩy kinh tế Việt Nam ngày càng phát triển, thúc đẩy các tác động góp phần làm cho thị trường chứng khoán nói riêng và thị trường kinh tế Việt Nam nói chung có những bước tiến vượt bậc trong tương lai
Tình hình lạm phát cũng cần được kiểm soát một cách có hiệu quả Các số liệu về tỷ
lệ lạm phát luôn cần được cập nhật rõ ràng ràng minh bạch, để có những giải pháp kịp thời khi kinh tế có biến động mạnh Đồng thời chính phủ phải thực hiện các biện pháp quản lý về cung tiền, hạn mức lãi suất phù hợp, nhất là khi tình hình kinh tế ngày càng xuất hiện nhiều sự biến đổi
Giá trị sản lượng công nghiệp cũng cần được thông kê chặt chẽ, khi kinh tế Việt Nam đang trong tiến trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa Các hoạt động sản xuất công nghiệp góp phần không nhỏ trong GDP toàn Việt Nam Do vậy việc theo dõi chỉ số này cũng là điều cần thiết khi đầu tư vào thị trường chứng khoán cũng như các hoạt động đầu tư về kinh tế khác
Về chỉ số quản lý thu mua, đây là chỉ số có thể được xem là dùng để đo lường sức khỏe của nền kinh tế Do vậy, đối với nhà đầu tư hay doanh nghiệp quyết định thực hiện các hoạt động liên quan đến đầu tư tài chính thì luôn cần phải bám sát, thu thập thông tin về chỉ số này