Đề cương kết cấu tính toán ô tô f1 GTS

Các hỏi ôn tập kết cấu tính toán ô tô UTH Mục lục Câu 1 Tải trọng tác dụng lên ô tô Chọn tải trọng tác dụng lên hệ thống truyền lực ô tô 1 Câu 2 Bố trí chung động cơ trên ô tô Ưu – nhược điểm các phương án bố trí động cơ trên ô tô Động cơ bố trí ở cầu sau chủ động ô tô, phạm vi ứng dụng 2 Câu 3 Bố trí hệ thống truyền lực trên ô tô 3 Câu 4 Công dụng, yêu cầu đối với ly hợp ô tô Phân loại ly hợp Sơ đồ kết cấu, nguyên lý làm việc của ly hợp 1 đĩa ma sát khô của dẫn động điều khiển cơ khí 7 Câu 5 Cô.

Các hỏi ôn tập kết cấu tính toán ô tô UTH:

Mục lục

Câu 1: Tải trọng tác dụng lên ô tô Chọn tải trọng tác dụng lên hệ thống truyền lực ô tô: 1

Câu 2:Bố trí chung động cơ trên ô tô Ưu – nhược điểm các phương án bố trí động cơ trên ô tô.Động cơ bố trí ở cầu sau chủ động ô tô, phạm vi ứng dụng 2

Câu 3: Bố trí hệ thống truyền lực trên ô tô: 3

Câu 4: Công dụng, yêu cầu đối với ly hợp ô tô Phân loại ly hợp Sơ đồ kết cấu, nguyên lý làm việc của ly hợp 1 đĩa ma sát khô của - dẫn động điều khiển cơ khí 7

Câu 5: Công trượt sinh ra trong quá trình đóng ly hợp 10

Câu 6:Giải pháp kết cấu để đóng ly hợp êm dịu, truyền mô men xoắn êm dịu khi đóng ly hợp 13

Câu 7: Ảnh hưởng của ly hợp đến quá trình phanh của ô tô 13

Câu 8: Phương pháp tính toán thiết kế LH: 16

Câu 9: Dẫn động điều khiển ly hợp; phân loại Phương pháp thiết kế dẫn động thủy lực điều khiển ly hợp 18

Câu 10: Công dụng, yêu cầu và phân loại chung hộp số ô tô; phân loại hộp số cơ khí 20

Câu 11: Hộp số 2 trục trong hệ thống truyền lực ô tô, sơ đồ? Phân tích ưu - nhược điểm hộp số 2 trục? Phương án sử dụng hộp số 2 trục? 22

Câu 12: Sơ đồ hộp số cơ khí ô tô 3 trục, 5 cấp và nguyên lý làm việc 24

Câu 13: Chức năng của bộ đồng tốc trong hộp số Kết cấu, nguyên lý làm việc bộ đồng tốc 24

Câu 14: Phương pháp thiết kế, tính toán hộp số 2 trục, 3 trục (hay ‘Trình tự tính toán hộp số 2 trục, 3 trục’) 26

Câu 15: Công dụng và yêu cầu của hộp phân phối đối với hệ thống truyền lực ô tô 28

Câu 16: Phân loại hộp phân phối, sơ đồ minh họa 29

Câu 17: Công dụng, yêu cầu đối với truyền động các đăng, phân loại khớp nối các đăng 30

Câu 18: Lập biểu thức xác định vòng quay nguy hiểm của trục các đăng 31

Câu 19: Động học của cơ cấu các đăng đơn khác tốc Điều kiện đồng tốc của truyền động các đăng gồm 3 đoạn trục và 2 khớp khác tốc 32

Câu 20: Khi nào không dùng truyền động các đăng trong hệ thống truyền lực ô tô? 34

Câu 21: Chức năng, yêu cầu, phân loại truyền lực chính trong cầu chủ động ô tô 35

Câu 22: Đặc điểm kết cấu và ưu - nhược điểm truyền lực chính đơn, kép, 2 cấp; phạm vi sử dụng? 37

Câu 23: Các giải pháp nâng cao hiệu quả ăn khớp truyền lực chính 41

Câu 24: Phương pháp nâng cao cứng vững cho truyền lực chính trong cầu chủ động 41

Câu 25: thiết kế tính toán truyền lực chính 42

1

Câu 26: Công dụng, yêu cầu đối với vi sai trong cầu chủ động; sơ đồ nguyên lý làm việc 49

Câu 27: Phân loại vi sai trong hệ thống truyền lực ô tô 49

Câu 28: Động học và động lực học của vi sai 50

Câu 29: Phân loại bán trục (nửa trục) trong cầu chủ động theo theo điều kiện chịu tải 53

Câu 30: tính bền vỏ cầu chủ động ô tô 53 Câu 1: Tải trọng tác dụng lên ô tô Chọn tải trọng tác dụng lên hệ thống truyền lực ô tô:

Câu 2:Bố trí chung động cơ trên ô tô Ưu – nhược điểm các phương án bố trí động cơ trên ô tô.Động cơ bố trí ở cầu sau chủ động ô tô, phạm vi ứng dụng

2

Câu 3: Bố trí hệ thống truyền lực trên ô tô:

b Động cơ đặt sau cầu sau chủ động

4

2 Bố trí hệ thống truyền lực theo công thức 4x4

Phương án này được sử dụng nhiều ở xe tải và một số xe du lịch Trên hình

1.7 trình bày hệ thống truyền lực của xe du lịch VAZ - 2121 (sản xuất tại CHLB

Nga) Ở bên trong hộp phân phối có bộ vi sai giữa hai cầu và cơ cấu khóa bộ vi

sai đó khi cần thiết

5

- Phương án này được sử dụng nhiều ở các xe tải có tải trọng lớn Ở trên hình 1.8

là hệ thống truyền lực 6 x 4 của xe tải KAMAZ – 5320 (sản xuất tại CHLB Nga)

Đặc điểm cơ bản của cách bố trí này là không sử dụng hộp phân phối cho hai cầusau chủ động, mà chỉ dùng một bộ vi sai giữa hai cầu nên kết cấu rất gọn

4 Bố trí hệ thống truyền lực theo công thức 6x6

6

- Phương án này được sử dụng hầu hết ở các xe tải có tải trọng lớn và rất lớn Một

ví dụ cho trường hợp này là hệ thống truyền lực của xe tải URAL 375 (sản xuất tại

CHLB Nga) ở trên hình 1.9

- Đặc điểm chính của hệ thống truyền lực này là trong hộp phân phối có bộ vi saihình trụ để chia công suất đến các cầu trước, cầu giữa và cầu sau Công suất dẫn racầu giữa và cầu sau được phân phối thông qua bộ vi sai hình nón (Như ở hình 1.8)

Ngoài ra có một số hệ thống truyền lực ở một số xe lại không sử dụng bộ vi sai

giữa các cầu như xe ZIL 131 ,ZIL 175 K …

7

Câu 4: Công dụng, yêu cầu đối với ly hợp ô tô Phân loại ly hợp Sơ đồ kết cấu, nguyên lý làm việc của ly hợp 1 đĩa ma sát khô của - dẫn động điều khiển

Ly hợp 1 đĩa ma sát khô của - dẫn động điều khiển cơ khí:

- Nhóm các chi tiết chủ động bao gồm: bánh đà, vỏ ly hợp, đĩa ép, đòn mở

và các lò xo ép Khi ly hợp mở hoàn toàn thì các chi tiết thuộc nhóm chủ động sẽ quay cùng với bánh đà.

- Nhóm các chi tiết bị động gồm đĩa bị động (đĩa ma sát), trục ly hợp Khi

ly hợp mở hoàn toàn thì các chi tiết thuộc nhóm bị động sẽ đứng yên.

- Theo sơ đồ cấu tạo ở hình vẽ thì vỏ ly hợp 5 được bắt cố định với bánh đà

1 bằng các bu lông, đĩa ép 3 có thể dịch chuyển tịnh tiến trong vỏ và có bộ phận truyền mô men từ vỏ 5 vào đĩa ép Các chi tiết 1, 3, 4, 5 được gọi là phần chủ động của ly hợp Chi tiết số 2 được gọi là phần bị động của ly hợp, các bộ phận còn lại thuộc bộ phận dẫn động ly hơp.

9

- Trạng thái đóng ly hợp: ở trạng thái này lò xo 4 một đầu tựa vào vỏ 5, đầu còn lại tì vào

đĩa ép số 3 tạo lực ép để ép chặt đĩa bị động 2 với bánh đà số 1 cho phần chủ động và phần bị động tạo thành 1 khối cứng Khi này mô men từ động cơ được truyền từ phần chủđộng sang phần bị động của ly hợp thông qua các bề mặt ma sát của đĩa bị động 2 với đĩa

ép 3 và bánh đà 4 Tiếp đó mô men truyền vào xương đĩa bị động qua bộ giảm chấn 13 đến moay ơ rồi truyền vào trục ly hợp (trục sơ cấp hộp số) Lúc này giữa bi tỳ 11 và đầu

mở 12 có khe hở từ 3  4 mm, tương ứng với hành trình tự do của bàn đạp ly hợp

- Trạng thái mở ly hợp: Khi cần ngắt truyền động từ động cơ tới trục sơ cấp của hộp số người ta cần tác dụng một lực vào bàn đạp 7 thông qua đòn kéo 9 và càng mở 10, bạc mở

6 mang bi tỳ 11 sẽ dịch chuyển sang trái Sau khi khắc phục hết khe hở, bi tỳ 11 sẽ tì vào đầu đòn mở 12 Nhờ có khớp bản lề của bản lề liên kết với vỏ 5 nên đầu kia của đòn mở

10

12 sẽ kéo đĩa ép 3 nén lò xo 4 lại để dịch chuyển sang phải Khi này các bề mặt ma sát giữa bộ phận chủ động và bị động của ly hợp được tách ra và ngắt truyền động từ trục cơtới trục sơ cấp của hộp số.

Ở trạng thái đóng: (chưa đạp bàn đạp ly hợp):

(4) ép (3), (3) ép (2), (2) áp sát (1), công suất truyền từ 1 đến 5 đến 3 đến 2 đến 14

- Ở trạng thái mở ( đạp bàn đạp ly hợp):

Công suất truyền từ 1 đến 5 đến 3

- Ở trạng thái nhả bàn đạp:Nhờ các lò xo hồi vị 8, các chi tiết dẫn động được kéo

về vị trí ban đầu Các lò xo ép lại từ từ ép đĩa ép và đĩa bị động vào bánh đà tạo thành 1 khối công suất truyền từ 1 đến 5 đến 3 đến 2 đến 14

11

Câu 5: Công trượt sinh ra trong quá trình đóng ly hợp

12

Câu 6:Giải pháp kết cấu để đóng ly hợp êm dịu, truyền mô men xoắn êm dịu khi đóng ly hợp.

Câu 7: Ảnh hưởng của ly hợp đến quá trình phanh của ô tô

15

Câu 8: Phương pháp tính toán thiết kế LH:

18

Tỷ số truyền:

19

Câu 9: Dẫn động điều khiển ly hợp; phân loại Phương pháp thiết kế dẫn động thủy lực điều khiển ly hợp.

Dẫn động mở ly hợp là kết cấu đặt giữa người lái và cơ cấu ly hợp Yêu cầu cơ bản đối với dẫn động mở ly hợp là: điều khiển thuận tiện và nhẹ nhàng

Phân loại:

- Dẫn động kiểu cơ khí

- Dẫn động kiểu thủy lực

- Dẫn động kiểu có trợ lực

Phương pháp thiết kế dẫn động thủy lực điều khiển ly hợp:

Thay vì sử dụng các thanh kéo và cần gạt trong dẫn động cơ khí, dẫn động mở kiểu thủy lực sử dụng hệ thống truyền động thủy lực thể tích để liên kết truyền lực từ bàn đạp ly hợp đến nạng mở hoặc bạc mở

20

- Công mở ly hợp:

Câu 10: Công dụng, yêu cầu và phân loại chung hộp số ô tô; phân loại hộp số

cơ khí.

22

Phân loại hộp số cơ khí:

Câu 12: Sơ đồ hộp số cơ khí ô tô 3 trục, 5 cấp và nguyên lý làm việc.

Nguyên lý làm việc: tự nêu

Câu 13: Chức năng của bộ đồng tốc trong hộp số Kết cấu, nguyên lý làm việc

bộ đồng tốc.

26

Câu 14: Phương pháp thiết kế, tính toán hộp số 2 trục, 3 trục (hay ‘Trình tự tính toán hộp số 2 trục, 3 trục’).

28

Câu 15: Công dụng và yêu cầu của hộp phân phối đối với hệ thống truyền lực

ô tô

Công dụng:

- Truyền mô men xoắn giữa các cầu chủ động ở những ô tô có dẫn động hoàn toàn.

- Để tăng khả năng khắc phục sức cản mặt đường của ô tô: hộp số phân phối được

làm với 2 cấp tỷ số truyền , trong đó có ít nhất 1 cấp tỷ số truyền lớn hơn 1 Vì vậyhộp số phân phối còn được gọi là hộp số phụ hoặc hộp giảm tốc phụ Với tỷ số truyền hộp số phụ lớn hơn 1 nó còn có nghĩa là truyền lực chính

Yêu cầu:

- Phân phối mô men xoắn đến các cầu chủ động nhưng không xảy ra hiện tượng

tuần hoàn công suất trong dẫn động từ hộp số đến các bánh xe chủ động của ô tô

- Nếu kết cấu không đảm bảo được yêu cầu trên thì cần phải có thêm một kết cấu

để có thể cắt cầu chủ động ra khỏi hệ thống truyền lực trong các trường hợp khi sựtuần hoàn công suất là lớn

- Hộp số phân phối ở các ô tô vận tải phải có kết câu để trích công suất

31

- Nếu hộp số phân phối có 2 tỷ số truyền( tức là hộp số phụ )thì phải có kết cấu để

dẫn động đồng hồ báo tốc độ của ô tô

- Cơ cấu đổi số ở hộp số phụ phải có kết cấu định vị chắc chắn số được gài và phải

có vị trí trung gian

Câu 16: Phân loại hộp phân phối, sơ đồ minh họa.

Dựa vào đặc tính phân chia dòng lực:

- Có vi sai giữa các cầu (có vi sai giữa các trục đầu ra)

- Có cơ cấu khóa các trục đầu ra (dẫn động khóa)

- Loại hỗn hợp ( được sd khi có 3 trục đầu ra )

Dựa vào số lượng số truyền:

- Luôn được gài cầu trước

- Gài cầu chủ động phụ theo một trình tự nhất định

32

Câu 17: Công dụng, yêu cầu đối với truyền động các đăng, phân loại khớp nối các đăng.

Câu 18: Lập biểu thức xác định vòng quay nguy hiểm của trục các đăng.

34

Câu 19: Động học của cơ cấu các đăng đơn khác tốc Điều kiện đồng tốc của truyền động các đăng gồm 3 đoạn trục và 2 khớp khác tốc

Động học cơ cấu các đăng đơn khác tốc (kiểu chữ thập):

Khi các trục quay thì chốt chữ thập quay lúc lắc trong giới hạn góc Bởi vậy sinh ra sự quay không đều của trục 2 khi trục 1 quay không đều

t t.cos

trong đó: , là góc của trục chủ động 1 và trục bị động 2

Đạo hàm biểu thức trên ta được:

35

Chia 2 vế của biểu thức (6.2) cho dt ta đc:

Bình phương 2 vế biểu thức (6.1) và biến đổi lượng giác ta có:

Điều kiện đồng tốc của truyền động các đăng gồm 3 đoạn trục và 2 khớp khác tốc

36

Câu 20: Khi nào không dùng truyền động các đăng trong hệ thống truyền lực

ô tô?

Đồng tâm, đồng phẳng thì không dùng trục các đăng

37

Câu 21: Chức năng, yêu cầu, phân loại truyền lực chính trong cầu chủ động ô tô.

38

Loại 1 cặp bánh răng ăn khớp: truyền lực chính đơn

Loại 2 cặp bánh răng ăn khớp: truyền lực chính kép

Riêng truyền lực chính loại kép còn chia ra: bộ truyền nối tiếp và bộ truyền không nối tiếp

Câu 22: Đặc điểm kết cấu và ưu - nhược điểm truyền lực chính đơn, kép, 2 cấp; phạm vi sử dụng?

40

41

Câu 23: Các giải pháp nâng cao hiệu quả ăn khớp truyền lực chính.

Câu 24: Phương pháp nâng cao cứng vững cho truyền lực chính trong cầu chủ động.

45

Câu 25: thiết kế tính toán truyền lực chính

Thiết kế:

47

Thiết kế:

50

57

Câu 26: Công dụng, yêu cầu đối với vi sai trong cầu chủ động; sơ đồ nguyên lý làm việc

Câu 27: Phân loại vi sai trong hệ thống truyền lực ô tô

 Phụ thuộc vào vị trí bố trí trên hệ thống truyền lực

- Vi sai giữa các bánh xe

- Vi sai giữa các cầu

- Vi sai giữa các truyền lực cạnh

 Theo dạng ma sát trong hoặc theo hệ số khóa vi sai

- Vi sai ma sát trong thấp

- Vi sai ma sát trong cao

 Căn cứ vào kết cấu của vi sai

- Vi sai kiểu bánh răng

- Vi sai kiểu trục vít

 Căn cứ vào đặc tính phân phối moment xoắn giữa các trục đầu ra

- Vi sai kiểu đối xứng

- Vi sai không đối xứng

Câu 28: Động học và động lực học của vi sai

1 Động học vi sai

59

2 Động lực học của vi sai

61

Câu 29: Phân loại bán trục (nửa trục) trong cầu chủ động theo theo điều kiện chịu tải.

- Bán trục giảm tải ½

- Bán trục giảm tải ¾

- Bán trục giảm tải hoàn toàn

Câu 30: tính bền vỏ cầu chủ động ô tô

62