Thứ 4 Ngày 17 tháng 11 năm 2010 Môn Ngữ văn 8 Tiết 49 Văn bản BÀI TOÁN DÂN SỐ Tiếng Việt 9 KIỂM TRA BÀI CŨ CÁCH DẪN TRỰC TIẾP CÁCH DẪN GIÁN TIẾP I Cách dẫn trực tiếp Click to add TitleTuần 3 Tiết 18 T[.]
Trang 1Tiếng Việt 9
Trang 2KIỂM TRA BÀI CŨ
Trang 3CÁCH DẪN TRỰC TIẾP CÁCH DẪN GIÁN TIẾP
Trang 4I Cách dẫn trực tiếp
Click to add Title
Tuần:3 Tiết: 18 Tiếng Việt: CÁCH DẪN TRỰC TIẾP VÀ CÁCH DẪN GIÁN TIẾP
Đọc và tìm hiểu các đoạn trích sau (trích từ truyện ngắn
Lặng lẽ Sa Pa của Nguyễn Thành Long) a)Cháu ở liền trong trạm hàng tháng.Bác lái xe bao lần dừng, bóp còi toe toe, mặc, cháu gan lì nhất định không xuống Ấy thế là một hôm, bác lái phải thân hành lên
trạm cháu Cháu nói: “Đấy, bác cũng chẳng “ thèm”
người là gì?”.
Là lời nói (có từ “nói”) được tách ra khỏi phần câu
đứng trước bằng dấu hai chấm và dấu ngoặc kép.
b) Họa sĩ nghĩ thầm: “Khách tới bất ngờ, chắc cu cậu
chưa kịp quét tước dọn dẹp, chưa kịp gấp chăn chẳng hạn”.
Nhắc ý nghĩ (có từ “nghĩ”) được tách ra khỏi phần câu đứng trước bằng dấu hai chấm và dấu ngoặc kép
* Khi chuyển đổi vị trí hai bộ phận ở (b), ta có:
“Khách tới bất ngờ, chắc cu cậu chưa kịp quét tước dọn dẹp, chưa kịp gấp chăn chẳng hạn” – Họa sĩ nghĩ thầm
Ví dụ: sgk/53
a/…Cháu nói:“Đấy, bác
cũng chẳng “ thèm”
người là gì?”.
→ Là lời nói
b/ Họa sĩ nghĩ thầm:
“Khách tới bất ngờ,
chắc cu cậu chưa….gấp
chăn chẳng hạn”.
→ Là ý nghĩ
Trang 5I Cách dẫn trực tiếp
Ví dụ: sgk/53
* Nội dung in đậm trong các ví dụ:
Nằm trong dấu ngoặc kép.
Cách dẫn trực tiếp
* Lưu ý: Ngoài ra lời đối thoại của các nhân vật
cũng được xem là lời dẫn trực tiếp.
Ví dụ 2:
“Ông lão ôm thằng con út lên lòng, vỗ nhè nhẹ vào lưng nó khẽ hỏi:
- Húc kia! Thầy hỏi con nhé, con là con ai?
- Là con thầy mấy lị con u.
Thế nhà ta ở đâu?
- Nhà ta ở làng chợ Dầu” (Làng – Kim Lân)
Nhắc lại nguyên văn lời nói hay
ý nghĩ của người hoặc nhân vật.
* Dấu hiệu hình thức:
Click to add Title
Tuần:3 Tiết: 18 Tiếng Việt: CÁCH DẪN TRỰC TIẾP VÀ CÁCH DẪN GIÁN TIẾP
Ghi nhớ: sgk/54
Click to add Title
Tuần:3 Tiết: 18 Tiếng Việt: CÁCH DẪN TRỰC TIẾP VÀ CÁCH DẪN GIÁN TIẾP
Trang 6
I Cách dẫn trực tiếp
II Cách dẫn gián tiếp
Ví dụ: sgk/53
a/ Lão khuyên nó hãy
dằn lòng …con gái
đâu mà sợ
→ là lời nói.
b/ Nhưng chớ hiểu
lầm rằng Bác sống
khắc khổ…hiền triết
ẩn dật
→ là ý nghĩ
Đọc và tìm hiểu các đoạn trích sau:
a) Lão tìm lời lẽ giảng giải cho con trai hiểu Lão
khuyên nó hãy dằn lòng bỏ đám này, để dùi giắng
lại ít lâu, xem có đám nào khá mà nhẹ tiền hơn sẽ liệu; chẳng lấy đứa này thì lấy đứa khác; làng này
đã chết hết con gái đâu mà sợ
(Nam Cao,
Lão Hạc)
Thuật lại lời nói, không có dấu gì để ngăn cách với bộ phận đứng trước.
b) Nhưng chớ hiểu lầm rằng Bác sống khắc khổ theo
lối nhà tu hành, thanh tao theo kiểu nhà hiền triết
ẩn dật
(Phạm Văn Đồng Chủ tịch Hồ Chí Minh,tinh hoa và khí phách
của dân tộc, lương tâm của thời đại)
Thuật lại ý nghĩ, ngăn cách bằng từ “rằng” –
có thể thay bằng từ “là”
Click to add Title
Tuần:3 Tiết: 18 Tiếng Việt: CÁCH DẪN TRỰC TIẾP VÀ CÁCH DẪN GIÁN TIẾP
Trang 7*Nội dung in đậm trong các ví dụ:
Là thuật lại lời nói hay ý nghĩ của người hoặc nhân vật có điều chỉnh cho thích hợp.
Không đặt trong dấu ngoặc kép
Cách dẫn gián tiếp
Ví dụ: Ông cha ta có câu: “Ăn quả nhớ kẻ trồng cây”.
Ông cha ta có câu là ăn quả phải nhớ kẻ trồng cây.
*Dấu hiệu hình thức:
Click to add Title
Tuần:3 Tiết: 18 Tiếng Việt: CÁCH DẪN TRỰC TIẾP VÀ CÁCH DẪN GIÁN TIẾP
Trang 8Trao đổi nhanh
(1p)
Trang 9*Cách chuyển từ lời dẫn trực tiếp thành lời dẫn gián tiếp :
Ví dụ :
Bấy giờ bà mẹ mới vui lòng nói :“Chỗ này là chỗ con ta ở được đây.”
1/ Bỏ dấu hai chấm Dấu ngoặc kép.
2/ Chuyển chủ ngữ ở lời dẫn trực tiếp theo ngôi thích hợp.
Chuyển thành gián tiếp => Bấy giờ bà mẹ mới vui lòng nói rằng đây
là chỗ con bà ở được.
Click to add Title
Tuần:3 Tiết: 18 Tiếng Việt: CÁCH DẪN TRỰC TIẾP VÀ CÁCH DẪN GIÁN TIẾP
Trang 10III Luyện tập: sgk/53 Bài tập 1: Tìm lời dẫn trong những đoạn trích sau (trích từ truyện ngắn Lão Hạc của Nam Cao) Cho biết đó là
những lời nói hay ý nghĩ được dẫn, là lời dẫn trực tiếp hay lời dẫn gián tiếp ?
Bài tập 1: Lời dẫn và cách dẫn trong những
đoạn trích :
b) Sau khi thằng con đi, lão tự bảo rằng: “Cái
vườn là của con ta Hồi còn mồ ma mẹ nó, mẹ
nó cố thắt lưng buộc bụng, dè sẻn mãi, mới để
ra được năm mươi đồng bạc tậu Hồi ấy, mọi thức còn rẻ cả…”.
a) Nó cứ làm in như nó trách tôi ; nó kêu ư ử, nhìn
tôi như muốn bảo tôi rằng : “A ! Lão già tệ lắm !
Tôi ăn ở với lão như thế mà lão xử với tôi như thế này à ?”
Dẫn ý nghĩ Cách dẫn trực tiếp
Dẫn ý nghĩ Cách dẫn trực tiếp
a) Dẫn ý nghĩ mà nhân vật
gán cho con chó.
→ Cách dẫn trực tiếp
b) Dẫn ý nghĩ của nhân vật.
→ Cách dẫn trực tiếp
Click to add Title
Tuần:3 Tiết: 18 Tiếng Việt: CÁCH DẪN TRỰC TIẾP VÀ CÁCH DẪN GIÁN TIẾP
Trang 11Bài tập 2 sgk/54,55:
Viết một đoạn văn nghị luận có nội dung liên quan đến một trong ba ý kiến dưới đây Trích dẫn ý kiến đó theo hai cách: dẫn trực tiếp và dẫn gián tiếp
c) Người Việt Nam ngày nay có lí do đầy đủ và vững chắc để tự hào với tiếng nói của mình ( Đặng Thai Mai, Tiếng Việt, một biểu hiện hùng hồn của
sức sống dân tộc).
a) Chúng ta phải ghi nhớ công lao của các vị anh hùng dân tộc, vì các vị ấy là tiêu biểu của một dân tộc anh hùng
(Hồ Chí Minh, Báo cáo Chính trị tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ II của Đảng)
b) Giản dị trong đời sống, trong quan hệ với mọi người, trong tác phong, Hồ Chủ tịch cũng rất giản dị trong lời nói và bài viết, vì muốn cho quần chúng nhân dân hiểu được, nhớ được, làm được
(Phạm Văn Đồng, Chủ tịch Hồ Chí Minh,
tinh hoa và khí phách của dân tộc, lương tâm của thời đại )
Click to add Title
Tuần:3 Tiết: 18 Tiếng Việt: CÁCH DẪN TRỰC TIẾP VÀ CÁCH DẪN GIÁN TIẾP
Trang 12III Luyện tập
Bài tập 2 sgk/54:Viết đoạn văn nghị luận theo hai cách
a) Dẫn trực tiếp:
Các vị anh hùng dân tộc đã lãnh đạo nhân dân ta đánh thắng kẻ thù xâm lược
viết lên những trang sử vẻ vang, chói lọi Bởi vậy, trong Báo cáo Chính trị tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ II của Đảng,Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhắc
nhở mọi người: “Chúng ta phải ghi nhớ công lao của các vị anh hùng dân
tộc, vì các vị ấy là tiêu biểu của một dân tộc anh hùng”.
Dẫn gián tiếp:
Các vị anh hùng dân tộc đã lãnh đạo nhân dân ta đánh thắng kẻ thù xâm lược viết lên những trang sử vẻ vang, chói lọi Bởi vậy, trong Báo cáo Chính trị tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ II của Đảng, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhắc nhở mọi người là chúng ta phải ghi nhớ công lao của các vị anh hùng dân tộc, vì các vị ấy là tiêu biểu của một dân tộc anh hùng.
Click to add Title
Tuần:3 Tiết: 18 Tiếng Việt: CÁCH DẪN TRỰC TIẾP VÀ CÁCH DẪN GIÁN TIẾP
Trang 13Bài tập 2b sgk/55:
•Dẫn trực tiếp:
Trong tác phẩm “Chủ Tịch Hồ Chí Minh, tinh hoa và khí phách của dân tộc, lương
tâm của thời đại đồng chí Phạm Văn Đồng đã nói: “Giản dị trong đời sống trong quan hệ với mọi người, trong tác phong, Hồ Chủ Tịch cũng rất giản dị trong lời nói và bài viết,
vì muốn cho quần chúng nhân dân hiểu được, nhớ được, làm được”.
*Dẫn gián tiếp:
Trong tác phẩm Chủ Tịch Hồ Chí Minh, tinh hoa và khí phách của dân tộc, lương tâm của thời đại đồng chí Phạm Văn Đồng cho rằng giản dị trong đời sống trong quan hệ với mọi người, trong tác phong, Hồ Chủ Tịch cũng rất giản dị trong lời nói và bài viết,
vì muốn cho quần chúng nhân dân hiểu được, nhớ được, làm được.
Bài tập 2c sgk/55:
•Dẫn trực tiếp:
Về Tiếng Việt, Đặng Thai Mai đã nhận xét: “Người Việt Nam ngày nay có lí do đầy
đủ và vững chắc để tự hào với tiếng nói của mình”
•* Dẫn gián tiếp:
Về Tiếng Việt, Đặng Thai Mai cho rằng người Việt Nam ngày nay có lí do đầy đủ
và vững chắc để tự hào với tiếng nói của mình
Click to add Title
Tuần:3 Tiết: 18 Tiếng Việt: CÁCH DẪN TRỰC TIẾP VÀ CÁCH DẪN GIÁN TIẾP
Trang 14Bài tập 3 sgk/55:Hãy thuật lại lời của nhân vật Vũ Nương từ cách dẫn trực tiếp sang cách dẫn gián tiếp (Bài tập nhóm)
* Cách dẫn trực tiếp:
Hôm sau Linh Phi lấy một cái
túi bằng lụa tía, đựng mười hạt
minh châu, sai sứ giả Xích Hỗn
đưa Phan ra khỏi nước Vũ
Nương nhân đó cũng đưa gửi
một chiếc hoa vàng mà dặn:
- Nhờ nói hộ với chàng Trương,
nếu còn nhớ chút tình xưa nghĩa
cũ, thì xin lập một đàn giải oan ở
bến sông, đốt cây đèn thần chiếu
xuống nước, tôi sẽ trở về
* Cách dẫn gián tiếp:
Hôm sau Linh Phi lấy một cái túi bằng lụa tía, đựng mười hạt minh châu, sai sứ giả Xích Hỗn đưa Phan ra khỏi nước
Vũ Nương nhân đó cũng đưa gửi một chiếc hoa vàng và dặn Phan nói hộ với chàng Trương
rằng nếu còn nhớ chút tình xưa nghĩa cũ, thì xin lập một đàn giải oan ở bến sông, đốt cây đèn thần chiếu xuống nước, Vũ Nương sẽ trở về.
Click to add Title
Tuần:3 Tiết: 18 Tiếng Việt: CÁCH DẪN TRỰC TIẾP VÀ CÁCH DẪN GIÁN TIẾP
Trang 15- Thế nào là cách dẫn trực tiếp – Cách
dẫn gián tiếp ?
- Có thể chuyển từ cách dẫn trực tiếp
sang cách dẫn gián tiếp (hoặc ngược lại) được không – khi chuyển cần lưu ý điều gì?
Trang 16- Học thuộc và phân biệt cách dẫn trực tiếp, cách dẫn gián tiếp
-Hoàn tất các bài tập; Tập đặt lời dẫn trực tiếp sau đó
chuyển thành lời dẫn gián tiếp :
- Bác Hồ dạy: “Không có gì quí hơn độc lập, tự do” Hãy viết một đoạn văn không quá 10 dòng trích dẫn câu văn trên theo cách dẫn trực tiếp.
- Xem chuẩn bị bài: “Sự phát triển của từ vựng’’
Trang 17Tạm biệt!